Այս DVD-ի զանգվածային պատճենումը հստակ խրախուսվում է; հրատարակիչների հայտարարված նպատակը հնարավորինս
լայն տարածում ապահովելն է։ Հարգանքով, Neue Impulse e.V.
Հետևյալ ֆիլմը ցույց է տալիս մեր փողի իրական զարգացումը և դրամական համակարգի թերությունները։
Իրական իրադարձությունների և անձանց հետ ցանկացած նմանություն ոչ պատահական է և ոչ էլ անկամային։
Նոյե Իմպուլսե e.V.-ը ներկայացնում է
secret.tv-ի, Kopp Verlag-ի և CreVid.de-ի բարեհաճ աջակցությամբ
Մայքլ Քենթի արտադրություն
Պատմություն ոսկերիչ Ֆաբիանի մասին
ինչու ամենուր փողի պակաս կա
Տուր ինձ աշխարհը՝ 5%-ով ավել, կամ
Լարի Հենիգանի տեքստի հիման վրա
Ռալֆ Ալեքս Ֆիխտների նկարներ
Պատմող՝ Կայ Տաշներ
Ռեժիսուրա և անիմացիա՝ Քրիստոֆ Լեհման
Ֆաբիան հուզված էր, երբ հաջորդ օրը մեծ բազմության առջև արտասանելիք իր ելույթը վարժում էր։
Նա միշտ ձգտել էր իշխանության և հեղինակության։
Հիմա նրա երազանքը շուտով կիրականանա։
Ֆաբիան արհեստավոր էր, ոսկու և արծաթի հետ աշխատելով՝ զարդեր ու զարդարանքներ էր պատրաստում, սակայն
այլևս չէր ուզում աշխատանքի միջոցով ապրուստ վաստակել։
Նա ձգտում էր արտառոցի հուզմունքին, մարտահրավերին։
Եվ հիմա նրա մեծ պլանը մոտ էր իրագործվելուն։
Դարեր շարունակ ապրանքների ուղղակի փոխանակումը առևտրի ամենատարածված ձևն էր։
Այն մարդիկ, ովքեր պետք է կերակրեին իրենց ընտանիքը, կամ ամբողջությամբ ապահովում էին սա իրենց սեփական
գյուղատնտեսությամբ և անասնապահությամբ, կամ մասնագիտանում էին որևէ առանձնացված առևտրում։
Մեր սեփական արտադրության ավելցուկը փոխանակվեց ուրիշների ավելցուկի հետ։
Շուկայի հրապարակը հասարակական կյանքի աշխույժ կենտրոնն էր։
Չնայած փոշուն ու աղմուկին, գունավոր խառնաշփոթը ընդհանուր առմամբ հանրաճանաչ էր, քանի որ միշտ կար ինչ-որ նոր ու հետաքրքիր լսելու։
Վերջին շրջանում, սակայն, թվում էր, որ լարվածությունն ու վեճերը աճում են։
Ինչի՞ համար դրա վրա բառեր վատնենք։
Ժամանակն էր ստեղծել ավելի լավ համակարգ։
Սովորաբար մարդիկ լավ տրամադրված էին և վայելում էին իրենց աշխատանքի պտուղները։
Կառավարության ձևը չափազանց պարզ էր։
Յուրաքանչյուր համայնքում ընտրվեց քաղաքացիների խորհուրդ, որի խնդիրն էր ապահովել և
երաշխավորել անհատի ազատություններն ու իրավունքները։
Ոչ ոք չի կարող ստիպվել անել որևէ բան իր կամքի դեմ, լինի դա անհատի, թե խմբի հորդորով։
Դա կառավարության միակ նպատակն էր, և յուրաքանչյուր ընտրված քաղաքապետ իր համայնքի կողմից կամավոր աջակցություն էր ստանում։
Այնուամենայնիվ, շուկայի օրը բերեց մի շարք խնդիրներ, որոնք հեշտությամբ հաղթահարել հնարավոր չէր։
Դանակի արժեքը ինչքան էր?
Պետք է դրա համար վճարվի մեկ թե երկու զամբյուղ եգիպտացորենով՞
Արդյո՞ք կովը ավելի արժեքավոր էր, քան ձեռքի սայլը։
Որտե՞ղ էր չափիչը։
Ոչ ոք չէր կարող մտածել ավելի լավ համակարգի մասին։
Ֆաբիան հայտարարել էր ժողովրդին. «Ես ունեմ մեր փոխանակման առևտրի խնդիրների լուծումը»։
Բոլոր քաղաքացիները հրավիրվել էին մեծ հավաքի։
Մեծ բազմություն հավաքվել էր քաղաքի հրապարակում։
Ֆաբիան բացատրեց իր նոր համակարգը, որը նա անվանեց «փող»։
Քանի որ հարցը բավականին խոստումնալից էր հնչում, մարդիկ հետաքրքրությամբ հարցրին նրան,
թե ինչպես է նախատեսվում իրականացնել անցումը։
Ոսկին, որը ես սովորաբար օգտագործում եմ զարդեր պատրաստելու համար, շատ թանկարժեք մետաղ է, ասաց նա։
Այն չի ժանգոտվում, չի գունազրկվում և ունի անսահմանափակ պահպանման ժամկետ։
Ուրեմն ես ոսկուց կստեղծեմ մի քանի մետաղադրամ և յուրաքանչյուրին կկոչեմ թալեր։
Նա հանդիսատեսին բացատրեց, որ թալերի արժեքը շուտով կկայունանա և որ փողը փոխանակման միջոց օգտագործելը զգալիորեն
ավելի գործնական կլինի, քան ապրանքների ուղղակի փոխանակումը։
Քաղաքացիների ժողովի մի անդամ նշեց, որ որոշ մարդիկ հեշտությամբ կարող են ինքնուրույն ոսկի հանել և դրանից մետաղադրամներ պատրաստել։
Ֆաբիան արդեն պատրաստ էր պատասխանը։
Դա անարդար կլիներ։
Իհարկե, միայն կառավարության կողմից հաստատված մետաղադրամներն են ընդունվում որպես օրինական վճարամիջոց։
Անվտանգության նպատակով դրոշմված է կնիք։
Հանդիսատեսը սա բավականին հավանական համարեց, և առաջարկվեց, որ սկզբում բոլորը ստանան նույն թվով մետաղադրամներ։
Այնուամենայնիվ, մոմագործը ընդհատեց խոսքը՝ ասելով, որ նա իրավունք ունի թալերների մեծ
մասի, քանի որ բոլորը օգտագործում են նրա մոմերը։
«Անկարելի է», գոռաց գյուղացիներից մեկը, «քանի որ առանց սննդի բոլորը կմեռնեն սովից»:
Թալերների մեծ մասը անշուշտ պետք է տրվի գյուղացիներին։
Սկզբում դա հանգեցրեց ընդհանուր վեճի։
Ֆաբիան մի պահ թույլ տվեց մարդկանց իրար մեջ վիճել, ապա նրանց ներկայացրեց զարմանալի լուծում։
Քանի որ դուք չեք կարող համաձայնվել, ես առաջարկում եմ, որ նախ ինձնից ստանաք ձեզ անհրաժեշտ բոլոր թալերները։
Թեորետիկորեն վերին սահման չկա, սակայն, իհարկե, դուք պետք է կարողանաք ինձ այդ գումարը վերադարձնել։
Որքան շատ թալեր ես ինձնից ստանաս, այնքան շատ կպետք է վերադարձնես տարվա վերջում։
Լավ է, ասացին հայրենակիցները, և դուք ի՞նչ եք ստանում դրանից։
Քանի որ ես ձեզ մատուցում եմ ծառայություն, բացատրեց Ֆաբիան՝ մասնավորապես փողի
մատակարարում, ես իրավունք ունեմ ստանալու վարձատրություն։
Ենթադրենք, որ յուրաքանչյուր 100 թալեր, որը ես քեզ եմ վարկում, հաջորդ տարվա համար վերադարձնում ես 100 թալեր և 5 թալեր հավելյալ։
Այս հավելյալ 5 թալերը իմ վարձավճարն է, և մենք այս վարձավճարը կկոչենք տոկոս։
Թվում էր, թե այլ ելք չկա, և 5%-ը թվում էր համեստ պահանջ։
Վերադարձեք հաջորդ ուրբաթ, և մենք կսկսենք։
Ֆաբիան ժամանակ չկորցրեց և հաջորդ մի քանի օրերն ու գիշերները մետաղադրամներ պատրաստելով անցկացրեց։
Մեկ շաբաթ անց մարդիկ հերթ էին կանգնել նրա խանութի դիմաց։
Քաղաքացիների խորհուրդը մետաղադրամները ստուգելու և հաստատելուց հետո առաջին քաղաքացիները հարեցին իրենց առաջին թալերները։
Սկզբում ոմանք միայն մի քանի թալեր էին ուզում՝ անծանոթ համակարգը փորձարկելու համար։
Շատ շուտով նոր փոխանակման միջոցը դարձավ շատ տարածված, այնպես որ բոլոր ապրանքների արժեքը
գնահատվում էր ոսկե մետաղադրամներով կամ թալերներով։
Այս արժեքային նշանակումը ապրանքի գինն էր, և գինը հիմնականում հիմնված էր դրա արտադրության մեջ ներդրված աշխատանքի քանակի վրա։
Եթե շատ աշխատանք էր պահանջվում, ապա գանձվում էր բարձր գին։
Այնուամենայնիվ, այն, ինչ կարելի էր գրեթե առանց ջանքերի արտադրել, էժան էր։
Երկրի մի քաղաքում ապրում էր Ալբան անունով մի մարդ։
Նա միակ ժամագործն էր։
Նրա հաճախորդները պատրաստ էին բարձր գին վճարել նրա ժամացույցների համար։
Բայց հետո հայտնվեց մեկ այլ մարդ, որը նույնպես ժամացույցներ էր պատրաստում և դրանք առաջարկում էր
ավելի ցածր գնով՝ իր վաճառքները մեծացնելու համար։
Ալբանը ստիպված եղավ իջեցնել իր գները, որպեսզի չկորցնի բոլոր հաճախորդներին ավելի էժան մրցակիցներին։
Շուտով գները կայունացան հաճախորդների համար բարենպաստ մակարդակի վրա, քանի որ երկու ժամագործներն էլ ձգտում էին
առաջարկել հնարավորինս լավագույն որակը առավել նպաստավոր գնով։
Դա իսկական և ազնիվ ազատ մրցակցություն էր։
Նույն սկզբունքը շուտով տարածվեց բոլոր ոլորտներում։
Շինարարական արդյունաբերությունը, տրանսպորտային ոլորտը, գյուղատնտեսությունը, նույնիսկ
հաշվապահները և յուրաքանչյուր այլ մասնագիտություն։
Հաճախորդները ունեին ազատ ընտրություն և իրենց հայեցողությամբ ընտրեցին լավագույն առաջարկը։
Չկային արհեստական պաշտպանական միջոցներ, ինչպիսիք են զիջումները կամ մաքսատուրքերը, որոնք
կխոչընդոտեին մյուս մարդկանց բիզնես մտնելը։
Կենսամակարդակը բարձրացավ, և ի վերջո բոլորը զարմանում էին, թե ինչպես էր կյանքը հնարավոր եղել մինչև փողի ներդրումը։
Տարվա վերջում Ֆաբիան փնտրեց բոլոր նրանց, ովքեր իրեն գումար պարտք ունեին։
Ոմանք այժմ ունեին ավելի, քան վարկ էին վերցրել, սակայն դա նշանակում էր, որ մյուսները այժմ ունեին ավելի քիչ, քանի որ
շրջանառության մեջ դրված էր միայն որոշակի թվով մետաղադրամ։
Ուստի շահ ստացածները վերադարձնում էին 100 թալերն ու 5 թալեր տոկոսը, սակայն հաճախ ստիպված էին կրկին
գումար վարկ վերցնել՝ բիզնեսը շարունակելու համար։
Այդ պահին մյուսների համար առաջին անգամ պարզ դարձավ, որ նրանք պարտք ունեն։
Նրանց կրկին գումար վարկելուց առաջ Ֆաբիան այդ մարդկանց գույքի վրա գրավ դրեց՝ իր պահանջները ապահովելու համար։
Հիմա պարտապանները ոչ միայն պարտք ունեին, այլև իրենց տները գրավ էին դրել, ուստի նրանք շտապեցին գտնել մնացած 5
թալերը, որոնք այդքան անհավանական դժվար էր ձեռք բերել։
Ոչ ոք չէր գիտակցում, որ ամբողջ հասարակությունը երբեք չի կարողանա խուսափել այս պարտքի թակարդից, որովհետև նույնիսկ եթե սկզբում
արտադրված և շրջանառության մեջ դրված բոլոր թալերները մարվեին, յուրաքանչյուր 100 թալերի դիմաց
տարեկան տոկոսների համար դեռևս կմնար 5 թալերի պակաս։
Ֆաբիանի բացի ոչ ոք չէր հասկանում, որ տոկոսները երբեք չէին կարող վճարվել, քանի որ այդ
լրացուցիչ մետաղադրամների քանակը երբեք չէր արտադրվել։
Ամբողջովին անխուսափելի էր, որ որոշ մարդիկ շուտով կհայտարարվեն սնանկ։
Ֆաբիանի արհեստանոցի ետնամասում կար մի խուց, որտեղ հաճախորդները սիրում էին իրենց
մետաղադրամներից մի քանիսը անվտանգ պահելու համար թողնել։
Նա դրա համար գանձում էր փոքր վճար՝ կախված պահվող գումարի չափից և պահման տևողությունից։
Տերը ստացավ իր ավանդների կտրոնները։
Մեծ գնումներ կատարելիս շատ ոսկե մետաղադրամներ կրելը անհարմար էր, ուստի աստիճանաբար սովորույթ դարձավ մետաղադրամների
փոխարեն վճարել Ֆաբիանի մեկ կամ մի քանի կտրոններով, որոնք համապատասխանում էին գնված ապրանքների արժեքին։
Խանութատերերը ընդունում էին կտրոնները որպես վստահելի վճարման միջոց, քանի որ ցանկացած պահի կարող էին
դրանք ներկայացնել Ֆաբիոսին և ստանալ ոսկե մետաղադրամներ։
Հաշիվները ձեռքից ձեռք էին փոխանցվում առանց ոսկին տեղափոխելու անհրաժեշտության։
Ֆաբիանի ստացականները նույնքան հուսալի էին, որքան ոսկե մետաղադրամները։
Ֆաբիան շուտով հասկացավ, որ գրեթե ոչ ոք իրականում չէր գալիս ոսկե մետաղադրամները հետ վերցնելու։
Նա մտածեց ինքն իրեն՝ «Այժմ իմ տիրապետության տակ այդքան ոսկի կա, սակայն ես դեռ
արհեստավորի պես ճակատի քրտնքով եմ վաստակում իմ հացը»:
Դա անհեթեթություն է։
Վերջիվերջո, տասնյակ մարդիկ ինձ տոկոս կվճարեին, եթե թույլատրվեր նրանց օգտագործել այստեղ
պարզապես պառկած և հազվադեպ պահանջվող ոսկին։
Նա ինքն իրեն ասաց՝ ճիշտ է, ոսկին իմը չէ, բայց այն իմ տիրապետության տակ է, և դա է ամենակարևորը։
Ինչու՞ պետք է շարունակեմ մետաղադրամներ հարվածել, երբ կարող եմ օգտագործել իմ գանձարանում եղած մի քանի մետաղադրամները։
Այսպիսով նա սկսեց փոխառությամբ տալ այն ոսկե մետաղադրամները, որոնք արդեն նրա մոտ էին ավանդված։
Սկզբում միայն մի փոքր և շատ զգուշությամբ, բայց աստիճանաբար ավելի ու ավելի համարձակորեն։
Մի օր Ֆաբիան ստացավ մեծ վարկային դիմում։
Նա հաճախորդին առաջարկեց. «Ինչու՞ չենք բացում հաշիվ ձեր անունով, փոխարենը բոլոր այդ մետաղադրամները ձեզ ուղարկելու»։
Ես պարզապես ձեզ կտրամադրեմ համապատասխան քանակությամբ կտրոններ։
Վարկառուն համաձայնեց և հեռացավ կտրոնների կույտով։
Նա ստացել էր զգալի վարկ, սակայն ոսկին մնացել էր պահարանում։
Երբ հաճախորդը հեռացավ, Ֆաբիանի դեմքին լայն ժպիտ էր, որովհետև նա կարողացել էր ուտել տորթը և միևնույն ժամանակ պահպանել այն։
Նա կարող էր ոսկի փոխառությամբ տալ և այնուամենայնիվ պահել այն իր տիրապետության տակ։
Ընկերները, ծանոթները, անծանոթները, նույնիսկ թշնամիները փողի կարիք ունեին իրենց բիզնեսների համար, և քանի դեռ
կարող էին ապահովել երաշխիք, վարկի չափի վրա սահման չկար։
Ֆաբիան կարողացավ պարզապես թղթեր թողարկելով վարկ տալ իր սեյֆում պահված գումարի մի քանի
անգամ ավելի մեծ գումար, որը նույնիսկ իրենը չէր։
Եվ ամեն ինչ լավ էր, քանի դեռ իսկական տերերը չէին պահանջում իրենց ոսկին հետ և պահպանվում էր բնակչության վստահությունը։
Մեծ գրքում նա ճշգրիտ հաշվառում էր յուրաքանչյուր անհատական հաճախորդի դեբետներն ու կրեդիտները։
Փող փոխառություն տալը ապացուցվեց որպես չափազանց շահութաբեր բիզնես։
Ֆաբիանի սոցիալական կարգավիճակը բարձրացավ գրեթե նույնքան արագ, որքան նրա հարստությունը։
Նա այժմ կարևոր մարդ էր, որին հիացմամբ էին նայում։
Ֆինանսական հարցերում նրա խոսքը գրեթե համարվում էր հայտնություն։
Այլ քաղաքների ոսկերիչները սկսեցին հետաքրքրվել նրա գործարար պրակտիկաներով, և մի օր նրանք բոլորը միասին գնացին նրան տեսնելու։
Նա նրանց ծանոթացրեց իր մեթոդներին, սակայն ընդգծեց, որ գաղտնիությունը անփոխարինելի նախապայման է։
Եթե դավադրությունը բացահայտվեր, ամբողջ համակարգը կարող էր փլուզվել ինչպես քարտերի տուն։
Ուստի որոշվեց հիմնել գաղտնի ընկերություն։
Յուրաքանչյուր ոսկերիչ վերադարձավ իր քաղաք և սկսեց կազմակերպել իր սեփական վարկային բիզնեսը ըստ Ֆաբիանի ցուցումների։
Ֆաբիանի ստացականները այժմ ընդունվում էին նույն կերպ, ինչպես նրա ոսկե մետաղադրամները, և դրանք
հաճախ պահվում էին սեյֆում մետաղադրամների պես։
Եթե մեկ առևտրականը ցանկանար մյուսին ուղարկել կոնկրետ վճարում ապրանքների առաքման համար, նա պարզապես գրում էր Ֆաբիուսին
կարճ ցուցում՝ իր հաշվից գումար փոխանցել մյուս առևտրականի հաշվին։
Ֆաբիան կարողացավ ընդամենը մի քանի րոպեում կատարել հաշիվներում անհրաժեշտ փոփոխությունները։
Այս նոր համակարգը նույնպես դարձավ շատ հանրաճանաչ։
Այդպիսի անկանխիկ վճարման համար գրավոր ցուցումները կոչվում էին չեքեր։
Մեկ այլ գաղտնի հանդիպման ժամանակ Ֆաբիան իր ոսկերիչներին ներկայացրեց նոր պլան։
Հաջորդ օրը նրանք գումարեցին երկրի առանձին մասերի ղեկավար բոլոր նահանգապետերի ժողովը։
Ֆաբիան հանդես եկավ որպես խոսնակ։ «Մեր թողարկած կտրոնները սովորաբար լավ ընդունվում են, սակայն
երբեմն դրանք պատճենվում են կեղծարարների կողմից։»
Մենք պետք է վերջ տանք այսին։
Նահանգապետերը զարմացած հարցրին, թե ինչ կարող են դրա վերաբերյալ անել։
Ֆաբիան, իհարկե, պատրաստ պատասխան ուներ։ «Ես առաջարկում եմ, որ կառավարությունը ստանձնի նոր, բարդ նախշերով հատուկ թղթի
վրա կտրոններ տպելու գործը, որոնք մենք կկոչենք թղթադրամներ»։
Մենք՝ ոսկերիչներս, ուրախ ենք հոգալ տպագրության ծախսերը, քանի որ դա մեզ մեծ քանակությամբ ժամանակ է խնայում կտրոններ տրամադրելիս։
Նահանգապետերը այլ առարկություններ չունեին, քանի որ բնակչությանը խարդախներից պաշտպանելը, իհարկե,
անհրաժեշտ էր, իսկ դրամանիշներ տպելը խելամիտ լուծում էր։
«Եվ հետո կա մեկ այլ բան», – ասաց Ֆաբիան, – «որոշ մարդիկ սկսել են ոսկի փորել և սեփական ոսկե մետաղադրամներ են հարվածում։»
Ես առաջարկում եմ ընդունել օրենք, որը պարտավորեցնի բոլոր ոսկե կտորները հանձնել՝ դրանց դիմաց համապատասխան փոխհատուցում
ստանալու նպատակով՝ մետաղադրամների և թղթադրամների տեսքով։
Այս առաջարկն էլ ընդունվեց, և կառավարությունը տպեց մեծ քանակությամբ նոր թղթադրամներ։
Յուրաքանչյուր թղթադրամի վրա կար հատուկ բառ։
Մեկ թալեր, հինգ թալեր, տաս թալեր և այդպես շարունակ։
Ոսկերիչները հոգացին նվազագույն տպագրական ծախսերը։
Քանի որ նոտաները ձեզ հետ կրելը շատ ավելի հարմար էր, բնակչությանը համոզելը հեշտ էր։
Նրանց մեծ ժողովրդականությանը չնայած, նոր թղթադրամներն ու մետաղադրամները օգտագործվել են միայն
բոլոր գործարքների մոտավորապես տասը տոկոսի համար։
Վիճակագրությունը ցույց տվեց, որ բոլոր վճարային գործարքների 90 տոկոսը մշակվել է չեկերով և բանկային փոխանցումներով։
Ֆաբիան այնուհետև գործի դրեց իր ծրագրի հաջորդ փուլը։
Մինչև այժմ հաճախորդները իրականում նրան փոքր վճար էին վճարում՝ իրենց գումարը ապահով պահելու համար։
Այնուամենայնիվ, գանձարանում ավելի շատ գումար ներգրավելու համար Ֆաբիան ավանդատուներին
առաջարկեց իրենց ավանդների վրա երեք տոկոս տոկոսադրույք։
Շատերը հավատում էին, որ նա միայն երկու տոկոսի շահույթ կստանա, քանի որ հայտնի էր, որ նա իրենց գումարը վարկում է հինգ տոկոսով։
Ի դեպ, ոչ ոք չէր ձգտում հարցնել Ֆաբիանի մեթոդները, քանի որ երեք տոկոս տոկոսադրույք ստանալը զգալիորեն ավելի
ձեռնտու էր, քան պահեստավորման համար հավելյալ վճարներ կատարելը։
Խնայողների մեծ թվաքանակի շնորհիվ Ֆաբիանի կառավարած ակտիվները արագ աճեցին։
Եվ կրկին նա վարկավորեց զգալիորեն ավելի մեծ գումարներ, քան իրականում պահարանում եղած
թղթադրամների և մետաղադրամների ընդհանուր գումարը։
Պահոցում գտնվող յուրաքանչյուր 100 թալերի կանխիկի դիմաց նա վարկ էր տալիս 200, 300 կամ 400
թալեր, իսկ որոշ դեպքերում նույնիսկ մինչև 900 թալեր։
Նա պարզապես պետք է համոզվեր, որ հարաբերակցությունը երբեք չգերազանցի իննից մեկին, քանի որ միջին հաշվով տասից
մեկ հաճախորդ ցանկանում էր ստանալ իր վարկի գումարը կանխիկ։
Այնուամենայնիվ, Ֆաբիան կարողացավ 900 թալեր գրքային գումարի դիմաց, որը նա պարզ չեքերի
տեսքով վարկ էր տվել, գանձել ամբողջ 45 թալեր տոկոս։
Դա 900 թալերի վրա հինգ տոկոս է։
Եվ Ֆաբիան տոկոսների դիմաց պահեց 45 թալերները։
Մյուս ոսկերիչները նույնպես նույնն արեցին։
Նրանք բոլորը փող ստեղծեցին օդից։
Պարզապես ֆոնտանային գրիչով և դրան գումարած պահանջվող տոկոսադրույքով։
Իհարկե, նրանք ինքնուրույն դրամ չէին հարվածում, այլ կառավարության միջոցով տպում էին թղթադրամներ կամ հարվածում մետաղադրամներ,
որոնք հետո ոսկերիչների միջոցով բաժանվում էին ժողովրդին։
Ֆաբիան վճարեց միայն տպագրության ծախսերը։
Այնուամենայնիվ, նրանք վարկեր տրամադրելիս փող էին ստեղծում դատարկությունից և դրա վրա տոկոսներ գանձում։
Շատերը հավատում էին, որ կառավարությունն է պատասխանատու փողի մատակարարման համար։
Նրանք նաև հավատում էին, որ Ֆաբիան երբեք չի տրամադրի վարկ միայն այն գումարները, որոնք
ուրիշները նրա մոտ են ավանդել որպես խնայողություն։
Սակայն տարօրինակ է, որ երբ գումարը վարկով տրվեց այլուր, ոչ ոքի խնայողությունները երբեք չեն նվազել։
Եթե բոլորը միաժամանակ փորձեին հանել իրենց հաշիվների մնացորդները, խարդախությունը կբացահայտվեր։
Մի օր մի խորամիտ գործարար եկավ Ֆաբիանի մոտ։
Տոկոսավճարը սխալ է, ասաց նա։
Յուրաքանչյուր անգամ, երբ նրանք 100 թալեր են վարկում, նրանք վերադարձի համար պահանջում են 105 թալեր։
Լրացուցիչ 5 թալերը երբեք չեն կարող վճարվել, քանի որ դրանք գոյություն չունեն։
Գյուղացիները սնունդ են արտադրում, արդյունաբերությունը ապրանքներ է արտադրում և այլն, բայց միայն նրանք են փող արտադրում։
Ենթադրենք, որ ամբողջ երկրում միայն երկու գործարար կային, որոնք բոլոր մյուսների համար գործատուներ էին։
Այս երկուսից յուրաքանչյուրը 100 թալեր է վարկ վերցնում։
Մենք աշխատավարձերի և ծախսերի համար վճարում ենք 90 թալեր և հաշվարկում ենք 10 թալեր շահ, որը գնում է մեր գրպանին։
Ընդհանուր գնումների ուժը այդ դեպքում կլինի 90 պլյուս 10 թալեր բազմապատկած 2-ով, այսինքն՝ 200 թալեր։
Բայց դրանց համար վճարելու համար մենք ստիպված կլինեինք վաճառել մեր բոլոր ապրանքները 210 թալերով։
Եթե մեզնից մեկը հաջողի իր ամբողջ պաշարը վաճառել 105 թալերով, մյուսը կարող է առավելագույնը 95 թալեր վաստակել։
Բացի այդ, նա չի կարողանա վաճառել իր որոշ ապրանքներ, քանի որ դրանց գնելու համար գումար չի մնացել։
Նա նրանց դեռ 10 թալեր պարտք կունենա և կարող է դրանք մարել միայն ավելի շատ գումար վարկ վերցնելով։
Հետևաբար համակարգը անհնարին է։
Տղամարդը շարունակեց։
Պարզվում է, որ նրանք պետք է շրջանառության մեջ դնեին 105 թալեր՝ 100-ը ինձ համար և 5-ը՝ իրենց ծախսերի համար։
Այդ ժամանակ շրջանառության մեջ կլինեին 105 թալեր, և պարտքերը հնարավոր կլիներ մարել։
Ֆաբիան լուռ լսեց և վերջապես պատասխանեց։
Տնտեսագիտությունը շատ բարդ ոլորտ է, սիրելիս։
Այս խնդիրը պահանջում է բազմամյա ուսումնասիրություն։
Ես վերոհիշյալ հարցերին կհաղորդեմ նրանց արժանի ուշադրությունը, իսկ դու խնդրում եմ հոգ տուր քո գործերի մասին։
Դուք պետք է աշխատեք ավելի արդյունավետ, բարձրացնեք արտադրությունը, նվազեցնեք ծախսերը և դառնաք ավելի լավ գործարար։
Ես ուրախ եմ ցանկացած պահի ձեզ օգնելու։
Այցելուն հեռացավ, դժգոհ։
Այստեղ ինչ-որ բան սխալ էր։
Ֆաբիանի մեթոդներում ինչ-որ բան արմատապես սխալ էր։
Եվ նա հմտորեն խուսափեց հարցերից։
Բայց Ֆաբիանին լայնորեն համարում էին փորձագետ, և առարկությունները անօգուտ կլինեին։
Վերջիվերջո տնտեսությունը կարծես բուռն աճ էր ապրում, իսկ երկիրը մեծ վերելք էր ապրում։
Վարկառված գումարի տոկոսները ծածկելու համար առևտրականները ստիպված էին բարձրացնել իրենց գները։
Այնուհետև աշխատակիցները բողոքեցին, որ իրենց աշխատավարձերը չափազանց ցածր են։
Այնուամենայնիվ, գործատուները չէին ուզում վճարել ավելի բարձր աշխատավարձեր։
Նրանք մատնանշեցին սնանկության վտանգը։
Գյուղացիները իրենց արտադրանքի համար արդար վճարում չեն ստացել։
Եվ շատ տնային տնտեսուհիներ բողոքեցին չափազանց թանկ մթերքներից։
Վերջապես սկսվեցին գործադուլներ։
Մինչ այդ անհայտ երևույթ։
Ավելի ու ավելի շատ մարդիկ նույնպես աղքատության զոհ դարձան։
Նույնիսկ ընկերներն ու հարազատները միջոցներ չունեին նրանց օգնելու համար։
Երկրի իսկական հարստությունը մեծապես մոռացվել էր։
Փարթամ հողը, անտառների ընդարձակ տարածքները, հանքային ռեսուրսները և անասնապահական կենդանիները։
Ամեն ինչ պտտվում էր փողի շուրջ։
Այս, թվում է, գերագույն ապրանքը, որը միշտ պակաս էր։
Բայց ոչ ոք չկասկածեց համակարգին։
Հավատում էին, որ կառավարությունը վերահսկում է այս բոլոր մեխանիզմները։
Մի քանի մարդ կարողացան միավորել իրենց ավելորդ միջոցները և հիմնել անկախ վարկային կամ ֆինանսական հաստատություններ։
Սա կբերեր 6%-անոց կամ ավելի տոկոս, ինչը զգալիորեն գերազանցում էր Ֆաբիանի 3%-անոց տոկոսադրույքի առաջարկը։
Այնուամենայնիվ, այս անկախ ընկերությունները կարող էին վարկ տալ միայն այն գումարները, որոնք իրականում իրենց սեփականությունն էին։
Ֆաբիանի նման, նրանք չունեին օդից փող ստեղծելու տարօրինակ ուժը՝ պարզապես գրիչով գրանցելով այն հաշվապահական գրքերում։
Այս անկախ ֆինանսական հաստատությունները նյարդայնացնում էին Ֆաբիանին և նրա շրջապատին։
Ուստի նրանք անմիջապես ստեղծեցին իրենց սեփականը։
Մրցակցության մեծ մասը գնել էին դեռ այն հնարավորություն չունենալուց ծաղկելու։
Շատ կարճ ժամանակում բոլոր ֆինանսական հաստատությունները կամ նրանց սեփականությունն էին, կամ նրանց վերահսկողության տակ էին։
Ընդհանուր տնտեսական իրավիճակը շարունակեց վատթարանալ։
Աշխատողները կարծում էին, որ իրենց տերերը չափազանց շատ շահույթ են գրպանում։
Մյուս կողմից, գործատուները իրենց աշխատողներին համարում էին ծույլ և ոչ արդյունավետ։
Բոլորը միմյանց մեղադրում էին։
Նահանգապետերն էլ չկարողացան լուծում գտնել։
Բացի այդ, թվում էր, որ աղքատության խնդիրը պետք է առաջնահերթության կարգով լուծվի։
Սոցիալական ծրագրեր ներդրվեցին, և յուրաքանչյուր բնակիչը օրինականորեն պարտավոր էր մասնակցել։
Սա, իր հերթին, զայրացրեց քաղաքացիներին, որոնք դեռ հավատարիմ էին հինավանդ գաղափարին, որ հարևանները
պետք է կամավոր օգնեն միմյանց կարիքների ժամանակ։
Այս հարկերը ոչ այլ ինչ են, քան օրինականացված կողոպուտ, բողոքեցին մարդիկ։
Անձից նրա կամքին հակառակ վերցված ցանկացած բան, անկախ նպատակից, գողության համարժեք է։
Բայց յուրաքանչյուրն իրեն անզոր էր զգում և վախենում էր, որ հարկերի և տուրքերի չվճարման պատճառով իրեն կարող են բանտարկել։
Չնայած սոցիալական ծրագրերը ապահովեցին կարճաժամկետ թեթևացում, դրանք չէին կարող լուծել խնդիրները։
Հակառակ դեպքում նրանք շուտով ավելի մեծ թվով վերադարձան, իրենց հետ բերելով լրացուցիչ գումարի կարիք։
Սոցիալական ծախսերը հասան գլխապտույտ բարձրությունների, իսկ թանկարժեք վարչական
ապարատը նույնպես դուրս եկավ վերահսկողությունից։
Կառավարության անդամների մեծ մասը պատշաճ մարդիկ էին, որոնք տրամադրում էին ազնիվ տեղեկություններ։
Նրանք չէին ուզում իրենց հայրենակիցներին լրացուցիչ ծախսերի բեռով ծանրացնել։
Այսպիսով նրանք կորցնում են իրենց վերջին հույսը՝ պակասող գումարը վարկ վերցնել Ֆաբիանի և նրա ընկերներից։
Այնուամենայնիվ, նրանք չէին պատկերացնում, թե երբևէ ինչպես կկարողանան վերադարձնել այդ պարտատոմսերը։
Ծնողները այլևս չէին կարող իրենց երեխաների ուսուցիչների վարձը վճարել։
Նրանք այլևս չէին կարող վճարել բժիշկների ծառայությունների համար։
Նույնիսկ տրանսպորտային ընկերությունները սնանկացան։
Պարզապես այլևս գումար չէր մնացել։
Քայլ առ քայլ կառավարությունը ստիպված եղավ ստանձնել և կառավարել այս բոլոր գործառույթները։
Ուսուցիչները, բժիշկները և բազմաթիվ այլ մասնագիտական խմբեր դարձան պետական ծառայողներ և հանրային հատվածի աշխատակիցներ։
Այս հանգամանքներում միայն մի քանիսն էին դեռևս իրենց աշխատանքից գոհություն ստանում։
Նրանք ստանում էին բավականին լավ աշխատավարձ, բայց կորցրին իրենց անկախությունն ու ինքնությունը։
Յուրաքանչյուր մարդ պարզապես մի ատամնակալ էր հսկայական մեքենայում։
Անձնական նախաձեռնության համար տեղ չկար, իսկ մասնագիտական ձեռքբերումները գրեթե չէին նկատվում։
Աշխատավարձերն ու վարձատրությունները գրեթե անփոփոխ էին, իսկ պաշտոնի բարձրացումը հնարավոր էր միայն
այն դեպքում, երբ վերադասը թոշակի անցներ կամ մահանար։
Չափազանց հուսահատված, իշխանները կրկին որոշեցին խորհուրդ հարցնել Ֆաբիանին։
Նրանք նրան համարում էին բացառիկ խելացի, և թվում էր, թե նա միշտ ունի ֆինանսական խնդիրների լավագույն լուծումը։
Նա լսեց նրանց բոլոր խնդիրները, մտածեց դրանց մասին և խոսեց։
Շատ մարդիկ չեն կարողանում հաղթահարել իրենց սեփական խնդիրները։
Նրանք կախված են, որ մեկ ուրիշը միջամտի և լուծի իրենց խնդիրները։
Համոզված եմ, որ դուք բոլորը համաձայն եք, որ մարդկանց մեծամասնությանը պետք է շնորհվի կյանքում երջանկության
իրավունք և ապահովվի նրանց հիմնական կարիքների բավարարումը։
Վերջիվերջո, մենք ներկայացնում ենք այն ընդհանուր սկզբունքը, որ բոլոր մարդիկ հավասար են։
Հավասարակշռություն հաստատելու համար պետք է հարուստների ավելորդ հարստությունը հափշտակել և վերաբաշխել աղքատներին։
Այլ ճանապարհ չկա։
Պետք է ներդրվի աստիճանական հարկային համակարգ։
Որքան շատ ունես, այնքան շատ ես վճարում։
Հարկավորեք բոլորին ըստ իրենց հարստության և տվեք բոլորին ըստ իրենց կարիքների։
Օրինակ՝ դպրոցներն ու հիվանդանոցները պետք է անվճար և մատչելի լինեն ֆինանսապես անապահով մարդկանց համար։
Նա նրանց երկար դասախոսություն կարդաց բարձր իդեալների մասին և ավարտեց խոսքը այս բառերով. «Եվ
խնդրում եմ՝ մի մոռացեք, որ ինձ գումար եք պարտք»:
Դու դա արդեն բավական երկար ժամանակ է, ինչ վերցնում ես։
Ես կարող եմ ձեզ կես ճանապարհին դիմավորել՝ դադարեցնելով մարումները, սակայն դուք առնվազն պետք է շարունակեք վճարել տոկոսները։
Ոչ ոք չկասկածեց Ֆաբիանի փիլիսոփայությանը։
Կառավարությունը իրականում ներդրեց աստիճանական եկամտային հարկ։
Որքան ավելի շատ էր ինչ-որ մեկի եկամուտը, այնքան ավելի բարձր տոկոսադրույքով հարկվում էր նա։
Ոչ ոք չէր սիրում եկամտահարկը, բայց բոլորը վճարում էին այն, որովհետև հակառակ դեպքում կգնային բանտ։
Վաճառականները կրկին ստիպված եղան բարձրացնել իրենց գները։
Մեկ անգամ ևս աշխատակիցները պահանջեցին ավելի բարձր աշխատավարձեր։
Արդյունքում շատ ձեռնարկատերեր ստիպված եղան իրենց աշխատուժի մի մասը փոխարինել մեքենաներով կամ սնանկացան։
Սա, իհարկե, ավելի սրեց գործազրկությունը, ինչը ստիպեց կառավարությանը ներդնել սոցիալական
աջակցության և գործազրկության նպաստների լրացուցիչ մոդելներ։
Կառավարությունը ներդրեց տուրքեր, սուբսիդիաներ և այլ պաշտպանական միջոցառումներ՝ տարբեր արդյունաբերությունները
փլուզումից փրկելու և աշխատատեղերը պահպանելու համար։
Այստեղ-այնտեղ մարդիկ սկսեցին մտածել՝ արդյոք արտադրության նպատակը իսկապես ապրանքներ
արտադրելն է, թե՞ ընդամենը աշխատատեղեր ապահովելը։
Ինչպես իրավիճակը շարունակում էր վատթարանալ, կառավարությունը փորձեց որոշակի կայունություն պահպանել աշխատավարձերի
և գների վերահսկման ու բարդ կարգավորումների միջոցով։
Հարկային մարմինները պետք է ամրապնդվեին ավելացված արժեքի հարկի և բոլոր տեսակի տուրքերի միջոցով։
Մի անգամ ինչ-որ մեկը նկատեց, որ հացը՝ սկսած հացահատիկի հնձող-մեքենայից մինչև տնային տիկնոջ
ձեռքը, ենթարկվում է ավելի քան 50 տարբեր հարկերի։
Հիմա եկել էր փորձագետների միջամտության ժամանակը։ Երբեմն նրանք նույնիսկ հասնում էին նախարարական մակարդակի, սակայն
հիմնականում հանդիպում էին անծանոթ հանձնաժողովներում և տարիներ շարունակ միայն կարողանում էին պատրաստել անիմաստ փաստաթղթեր։
Լավագույն դեպքում նրանք առաջարկեցին հարկային համակարգի հետագա վերակառուցում։
Բայց հարկերի և տուրքերի ընդհանուր գումարը շարունակեց կայունորեն աճել։
Ֆաբիան անխնա պահանջում էր իր տոկոսային վճարումները։
Այս կետը կլանեց հարկային եկամուտների մշտապես աճող մասնաբաժինը։
Սա հանգեցրեց քաղաքականության լիովին նոր ձևի՝ կուսակցական քաղաքականության։
Մարդիկ իրար մեջ վիճում էին, թե որ կուսակցությունն է լավագույնս կարող լուծել խնդիրները։
Մարդիկ քննարկում էին անհատականություններն ու գաղափարախոսությունները, միմյանց վրա պիտակներ էին գցում և մեծ
աղմուկ բարձրացնում ամեն ինչի շուրջ, բացի իրական խնդրից։
Հանգիստ հուսահատություն տարածվեց կառավարող մարմինների մեջ։
Վերջապես հասավ այն կետին, երբ մեկ քաղաքում վճարվելիք տոկոսները գերազանցեցին ստացված ընդհանուր եկամուտը։
Ամբողջ երկրում անվճար տոկոսների չափը աճեց, և ուշացած տոկոսների վրա նույնպես սկսեցին տոկոսներ հաշվել, որը կոչվում է բարդ տոկոս։
Սա Ֆաբիանի և նրա շրջապատին հնարավորություն տվեց աստիճանաբար տիրապետել երկրի նյութական հարստություններին՝ կամ
սեփականության փոխանցումների միջոցով, կամ վերահսկիչ խորհուրդներում իրենց վերահսկողությունը մեծացնելու միջոցով։
Բայց վերահսկողությունը դեռևս ամբողջական չէր։
Գաղտնի հասարակությունը գիտեր, որ իր դիրքում ապահով կզգա միայն այն ժամանակ, երբ
յուրաքանչյուր մարդը կատարյալ վերահսկողության տակ լինի։
Ամենուր փողի պակաս կար։
Շատ մարդիկ գործազուրկ էին և աղքատացան։
Սոցիալական ապահովության համակարգերը չէին կարողանում հոգ տանել բոլորի մասին, ուստի մարդիկ աստիճանաբար սկսեցին ապստամբել։
Ֆաբիան համոզեց կառավարությանը մեկ քարով երկու թռչուն սպանել։
Առաջին հերթին, պատերազմը մարդկանց միավորելու լավագույն միջոցն է ընդդեմ ընդհանուր արտաքին թշնամու պայքարում։
Եվ երկրորդ՝ սա նաև տնային պետական պարտքերը մարելու լավագույն միջոցն է՝ հաղթանակից հետո այլ երկրների շահագործման միջոցով։
Պատերազմական մեքենան գործարկելու համար Ֆաբիան կառուցեց գործարաններ, տվեց դրանց սեփականատերերին գումար՝ ռումբեր արտադրելու
համար, վարկ տվեց զինված ուժերին, և վերջապես տուժածներին տրամադրեց բարձր տոկոսով վարկեր լայնածավալ վերակառուցման համար։
Դրանից հետո տնտեսական զարգացման անվամբ տրամադրվեցին ևս ավելի առատաձեռն վարկեր։
Այս համակարգը, իր բոլոր հետևանքներով, այնքան հաջողված էր, որ աշխարհի բազմաթիվ երկրներ հանկարծ հայտնվեցին ոչ միայն
արտասահմանյան պարտքի տակ՝ մասնավորապես Ֆաբիանի նկատմամբ, այլև ներգրավված կամ մասնակցող ինչ-որ զինված հակամարտության մեջ։
Ֆաբիան ապահովեց, որ միշտ գոյություն ունենա ուժերի հավասարակշռություն, որպեսզի ցանկացած երկիր հնարավոր
լինի ստիպել պատերազմ մղել ցանկացած այլ երկրի դեմ։
Ֆաբիան միշտ կարծում էր, որ սա լավ գաղափար է, երբ մի երկիր անտեսում էր նրա առաջարկությունները, չէր
վերադարձնում իր պարտքերը կամ ցանկանում էր ներդնել նոր դրամական համակարգ, որը կապված չէր Ֆաբիանի հետ։
Ֆաբիան միշտ ֆինանսավորել է հարձակման ենթարկված երկիրը, հիմնականում միջնորդների, միջնորդ կազմակերպությունների կամ գաղտնի
ծառայությունների միջոցով, որպեսզի պատերազմը տևի հնարավորինս երկար և վերակառուցումից հնարավորինս շատ գումար վաստակվի։
Այնուհետև նա վերադարձրեց իր վարկերը՝ թալանելով նվաճված երկրի ենթակառուցվածքներն ու բնական հարստությունները։
Մեր քաղաքացիների մեծ մասը, ովքեր ապստամբեցին այդ նենգ համակարգի դեմ, լռեցվեցին՝ նրանց
տնտեսական ճնշման տակ դնելով կամ պարզապես ծաղրելով։
Այս նպատակով Ֆաբիանն ու իր շրջապատի անդամները գնել են թերթերի, հեռուստատեսության և ռադիոկայանների մեծ մասը և դրանց ղեկավարելու
համար նշանակել են իրենց ձեռքով ընտրված գործադիրներին։
Այս լրատվամիջոցների օպերատորներից շատերը անկեղծորեն փորձում էին բարելավել աշխարհը, սակայն նրանք
ընդհանրապես չէին գիտակցում, թե ինչպես են շահագործվում։
Նրանց առաջարկած լուծումները միայն ախտանիշներն էին վերացնում, առանց երբևէ խնդրի արմատական պատճառին դիմակայելու։
Անշուշտ, գոյություն ունեին տարբեր թերթեր և ամսագրեր։
Ոմանք ձախ թևի համար, ոմանք աջ թևի համար, մյուսները ազատամետ կենտրոնի համար, ինչպես նաև
աշխատողների ամսագրեր և ձեռնարկատերերի ամսագրեր։
Ձեզ թույլատրվում էր կարդալ և գրել այն, ինչ ուզում էիք, սակայն միայն այնքան ժամանակ, քանի դեռ
չէիք փորձում հասկանալ իրական խնդրի էությունը։
Ֆաբիանի մեծ պլանը մոտենում էր ավարտին։
Ամբողջ երկիրը, և ոչ միայն այս երկիրը, մեծ պարտք ուներ նրա հանդեպ։
Կրթական համակարգի և զանգվածային լրատվամիջոցների միջոցով նա վերահսկում էր ոչ միայն
մարդկանց զգացմունքները, այլև նրանց միտքերը։
Այն, թե ինչ էին մտածում և ինչին հավատում էին բնակչությունը, ի վերջո ամբողջությամբ Ֆաբիանի ձեռքում էր։
Եթե մեկ մարդ ունի անհամեմատ ավելի շատ գումար, քան երբևէ կարող է ծախսել իր անձնական հաճույքների համար, ի՞նչ
յուրահատուկ հաճույքներ կարող է նա դեռևս ստանալ աշխարհից։
Ինքնահռչակ էլիտայի համար այս հարցին կա հստակ պատասխան։
Ուժը
Մյուս մարդկանց նկատմամբ մերկ, անարգել ուժը։
Իդեալիստները շատ հմուտ էին լրատվամիջոցներում և քաղաքականության մեջ, և այդպիսով արդյունավետորեն չեզոքացվել էին։
Բայց Ֆաբիան գտավ իսկական վերահսկողության մոլագարներին՝ այն հատուկ «ռուլեր» մտածողությամբ, որը նա փնտրում էր
ֆինանսական դինաստիաների իշխանության մոլագարների մեջ։
Նախկին ոսկերիչների մեծ մասը ձևավորել էր այսպիսի մտածելակերպ։
Նրանց չափազանց մեծ հարստությունը այլևս չէր բավարարում նրանց։
Նրանք փնտրում էին նոր մարտահրավերի հուզմունքը։
Մասսաների նկատմամբ իշխանությունը վերջնական խաղն էր։
Այս մարդիկ կարծում էին, որ իրենք բոլորից գերազանց են։
Մեր իրավունքն է և մեր պարտականությունը իշխել։
Ժողովուրդը չի գիտակցում, թե ինչն է իրեն օգտակար։
Դու պետք է նրանց հավաքես միասին և հրամայես նրանց։
Մենք, մյուս կողմից, ծնվել ենք իշխելու համար։
Ֆաբիանն ու իր շրջապատի անդամները վերահսկում էին բազմաթիվ վարկային հաստատություններ ամբողջ քաղաքում և ամբողջ երկրում։
Գուցե դրանք մասնավոր ընկերություններ էին՝ տարբեր սեփականատերերով, սակայն, չնայած ակնհայտ
մրցակցությանը, նրանք սերտորեն համագործակցում էին։
Կառավարության հավանությամբ հիմնադրվել էր կենտրոնական բանկ, որի հիմքը անգամ իր սեփական կապիտալը չէր։
Ոչ, այստեղ նույնպես փողի ստեղծումը հիմնված էր բնակչության խնայողական ավանդներից գանձումների վրա։
Ամենուրեք պարտքեր են։
Արտաքինից այս պահուստային կենտրոնը տպավորություն էր թողնում, թե լուրջ կարգավորում է փողի առաջարկը
և ինչ-որ կերպ մարմնավորում է պետական գործառույթ։
Բայց տարօրինակորեն, ընտրված որևէ կառավարական ներկայացուցիչ կամ բարձր պաշտոնյա երբեք չի
ընդգրկվել այս կենտրոնական բանկի կառավարման մարմնում։
Կառավարությունը այլևս ուղղակիորեն Ֆաբիանից վարկեր չէր վերցնում, սակայն կարողացավ դիմել կենտրոնական բանկին՝ վարկերի ապահովման համար
որպես երաշխիք ծառայեցնելով հաջորդ տարվա հարկային եկամուտները։
Սա համապատասխանում էր Ֆաբիանի պլանին՝ կասկածը իրենից շեղելու և փոխարենը կառավարական ընթացակարգ առաջ քաշելու։
Իհարկե, ֆոնում նա շարունակում էր ամեն ինչ վերահսկել։
Ֆաբիանի կառավարական գործերի անուղղակի վերահսկողությունը այնքան կատարյալ էր, որ մի անգամ նա թույլ տվեց հպարտանալ։
Եթե ես վերահսկում եմ երկրի փողը, ինձ չի հետաքրքրում, թե ով է օրենքներ ընդունում։
Չի կարևոր, թե որ կուսակցությունն էր իշխանության մեջ, քանի որ Ֆաբիան վերահսկում էր փողը, ֆինանսները, երկրի կենսական ուժը։
Կառավարությունը ստացավ գումարը, սակայն յուրաքանչյուր լրացուցիչ վարկի վրա տոկոսներ գանձվեցին։
Ամեն անգամ ավելի մեծ գումարներ էին ներդրվում ամենատարբեր սոցիալական նպաստների վրա, և կառավարությունը հազիվ էր հասցնում
վճարել տոկոսները, չխոսենք արդեն հիմնական պարտքը մարելու մասին։
Երբեմն ինչ-որ մեկը կհարցներ. «Եթե փողը մարդկանց կողմից ստեղծված համակարգ է, ապա անշուշտ կարելի է այն
հարմարեցնել մարդկանց կարիքներին, որպեսզի այն ծառայի նրանց, այլ ոչ թե վերահսկի նրանց, չէ՞»
Բայց այսպիսի մարդիկ օրեցօր ավելի հազվադեպ էին դառնում, և նրանց ձայները խեղդվում էին դժոխային աղմուկի մեջ, որը
բարձրանում էր հավերժական որոնումից՝ գտնելու պակասող հինգ թալերները տոկոսները վճարելու համար։
Կառավարություններ եկան ու գնացին, և նրանց հետ՝ քաղաքական կուսակցությունների գույները։
Սև, կարմիր, դեղին, կանաչ, բայց սկզբունքը նույնն էր։
Անկախ նրանից, թե որ կառավարությունն էր իշխանության մեջ, Ֆաբիանի վերջնական նպատակը տարին առ տարի ավելի էր մոտենում։
Մարդկանց օրենքները անտեղի էին։
Նրանց հարկեցին այնքան, որ սրտխառնոց առաջացավ։
Նրա վճարունակությունը ավարտվել էր։
Հիմա հասունացել էր Ֆաբիանի վերջին մեծ քայլի պահը։
Բոլոր գումարի տասը տոկոսը դեռևս շրջանառության մեջ էր մետաղադրամների և թղթադրամների տեսքով։
Փողը գրպանում ունենալով՝ մարդիկ դեռևս որոշակի վերահսկողություն ունեին իրենց կյանքի նկատմամբ։
Անձնական ազատության այս վերջին բաստիոնը պետք էր վերացնել առանց կասկած առաջացնելու։
Կարելի է պնդել, որ դա անվտանգության հարց էր։
Չեկերը չեն ընդունվել սեփական համայնքից դուրս։
Մարդիկ ճանապարհորդելիս չէին ուզում իրենց հետ կանխիկ գումար կրել։
Այս ոլորտում ավելի հարմար լուծումը, հետևաբար, շատ ողջունելի էր։
Իհարկե, Ֆաբիան կրկին ճիշտ էր։
Նրա կազմակերպությունը բոլորին տրամադրեց պլաստիկ քարտ, որի վրա նշված էին քարտի տիրոջ անունը, լուսանկարը և նույնականացման համարը։
Գնումների ժամանակ պարզապես պետք էր ներկայացնել այս քարտը։
Գործարարները կապվեցին կենտրոնական համակարգչի հետ և ստուգեցին վարկային սահմանաչափը, որից հետո հաճախորդը
կարող էր գնել իր սրտի ուզածը մինչև որոշակի գումարի չափով։
Քրեդիտային քարտը հաճախորդների համար դարձավ ավելի գրավիչ՝ ամսվա վերջում մնացորդը մարելիս նրանցից տոկոսներ չգանձելով։
Մյուս կողմից, գործարարների ծախսերը զգալիորեն ավելի բարձր էին, որոնք, իր հերթին, պետք է ավելացվեին վերջնական
արտադրանքի գնի վրա և այդպիսով փոխանցվեին հաճախորդին։
Ֆաբիանն ու նրա ընկերները վայելում էին օրեցօր բարելավվող համբավ։
Այո, նրանց իսկապես համարում էին հասարակության սյուներ։
Նրա հայտարարությունները ֆինանսական և տնտեսական հարցերի շուրջ գրեթե ընդունվում էին որպես կրոնական դոգմա։
Շատ փոքր ձեռնարկություններ փլուզվեցին հարկերի և տուրքերի անընդհատ աճող բեռի տակ։
Բոլոր հնարավոր տեխնիկաների և ընթացակարգերի համար ներդրվեցին հատուկ թույլտվություններ և լիցենզիաներ,
ինչը դժվարացրեց մնացած ընկերությունների գոյատևումը։
Ֆաբիանն տիրապետում կամ վերահսկում էր բոլոր խոշոր ընկերություններին, որոնցից յուրաքանչյուրը
ունենում էր հարյուրավոր դուստր ձեռնարկություններ։
Այս խոշոր ընկերությունների միջև մրցակցությունը ամբողջությամբ կեղծ էր։
Վերջում բոլոր մրցակիցները ստիպված եղան դուրս գալ շուկայից։
Ջրատարների, ավտոմեքենաների մեխանիկների, էլեկտրիկների և այլ շատ արհեստավորների ու փոքր ձեռնարկությունների ճակատագիրը նույնն էր։
Նրանք կլանվեցին Ֆաբիանի խոշոր կորպորացիաների կողմից, որոնք համատեղ կառավարության պաշտպանության ներքո էին։
Ֆաբիան այնուհետև պնդեց մետաղադրամների և թղթադրամների լիակատար վերացումը։
Որպեսզի ոչ մի ընկերություն կամ անհատ չկարողանա գոյատևել առանց կրեդիտ քարտերի և ամենուր տարածված համակարգչային համակարգի։
Եթե ինչ-որ մեկը կորցներ իր կրեդիտային քարտը, Ֆաբիանի պլանը այն էր, որ յուրաքանչյուր քաղաքացու նույնականացման
համարը տատու անեին նրանց ձեռքի վրա, որպեսզի այն կարդացվեր հատուկ լույսի տակ և փոխանցվեր համակարգչին։
Այդպիսի ինքնության ապացույցի առկայության դեպքում այլևս ոչ ոք ոչինչ չի կարողանա գնել կամ վաճառել։
Յուրաքանչյուր համակարգիչ պետք է միացվի հսկայական կենտրոնական համակարգչին, որտեղ կպահպանվի
յուրաքանչյուր մարդու վերաբերյալ բոլոր տեղեկությունները։
Այդպես Ֆաբիան կիմանար բոլորի մասին ամեն ինչ։
Երբ սա իրականացվեր, նա կունենար վերջնական և ամբողջական վերահսկողություն երկրի բոլոր մարդկանց և, ավելի
լայն իմաստով, ողջ աշխարհի բոլոր մարդկանց նկատմամբ։
Այս դժվար իրավիճակից դուրս գալու լուծումներ և հնարավոր ելքեր արդեն գոյություն ունեն այսօր։
Ցանկանում ենք շնորհակալություն հայտնել բոլոր նրանց, ովքեր նպաստել են այս ֆիլմի
հաջողությանը: secret.tv / kopp-verlag.de / crevid.de