Die geskiedenis leer ons dat ons niks uit die geskiedenis leer nie.
Geduldig draai die wiel van onderdrukking, onreg en die gevolglike stryd om vryheid dus steeds rond en rond.
Die ware waarde van 'n verhaal geskryf met sweet, bloed en trane sal waarskynlik net bekend
wees aan dié wat dit met hul bloed geskryf het.
Jy moet 'n kort historiese oorsig van die Slag van Sempach skryf, nie 'n biografie van Arnold Winkelried nie!
Die dae raak al hoe meer gejaagd.
Wie sou die tyd neem om al hierdie besonderhede later te lees?
En wat as Winkelried se naam in vergetelheid raak?
Honderde dapper mans het saam met hom hul lewens verloor.
Sou hulle nie almal dieselfde reg hê om in die kroniek ingesluit te word nie?
Maar Arnold Winkelried...
Slegs 'n naam kan vir die nageslag van betekenis wees.
toe sy daardie 9de Julie 1386 herdenk:
Leopold III, Habsburgse koning van Oostenryk, onderdrukker van die Switserse volk, vyand van hul regte en vryhede, val
soos sy voorgangers slagoffer van die Switserse volk se vasberadenheid om hulself te verdedig en hul dapperheid.
Maar sonder Arnold...
Moet jou nou nie meer bekommer nie.
Noldi se naam sal nie vergeet word nie.
Sy naam is op almal se lippe, en dit sal so bly.
Hy sal beslis nie 'n legende word nie.
Wat 'n skande oor al daardie werk en die duur perkament.
Kry nou 'n nuwe rol en maak dit korter!
Wat 'n jammerte, ek sou graag hierdie verhaal vir die nageslag wou agterlaat!
Helde sterf anders
Draaiboek en regie deur Ivo Sasek
Hier kom die verteller!
Mag ek saam met jou in jou hysbak klim?
Natuurlik kan die veedryf, met Walter aan ons sy, net nog meer geseënd wees!
Ek sien al so lank daarna uit om die nag saam met jou in die hooi in die alpiene hut deur te bring!
Daar bo op die alpe is dit koud snags, maar as jy naby genoeg by my lê, sal dit warm wees.
Daarom is ek so opgewonde!
As Ma geweet het hoe gelukkig ek is!
Goeie môre, Tell, wie bring jy vandag saam?
Dit is my kleinseun, die seun van my oudste dogter Vreni.
Wel, wat is jou naam?
Arnold Winkelried.
Almal noem my 'Noldi'.
Juphi! Welkom!
Slaap jy in ons hooizolder?
Ek mag in Oupa se arms slaap.
Jippie! Ek mag in die hooi by Oupa slaap!
Daar is niks mooier nie!
Wag eers, jy kom nie deur nie!
Waarom behoort ons nie hierdeur te kom nie?
Draai om, verdwyn, julle koeimelkers!
Hier begin iemand anders se eiendom!
Wat, iemand anders se eiendom?
Van kindsbeen af het ons saam met ons grootvaders na hierdie weivelde gegaan.
Dit is water onder die brug.
Die weivelde behoort nou aan Abt Johann.
Keiser Frederik die Skoon het dit aan die klooster gegee.
Die keiser het nie die reg gehad om haar aan die abt te gee nie.
Maak pad, anders slaan ons toe!
(Au...)
Oupa! Oupa!
Ons sal dit nie duld nie.
Kom ons klop hulle!
Daar het julle dit, julle gulsige burgers!
En hierdie skynheilige skare monnike moet ook onmiddellik gehang word.
Oupa! Oupa!
Is alles reg?
Onkruid sterf nooit!
Dinge sal binnekort weer beter wees.
Gaan maar voort sonder my.
Ek rus hier vir 'n oomblik.
Maar bel ons as jy hulp nodig het!
Ons moet voortgaan; ons het nog 'n lang pad om te gaan.
Noldi, gaan jy voor.
Dit sal binnekort beter wees.
Ek sal dadelik agter jou wees.
Wat as die Habsburgers terugkeer?
Ha, hulle is lafaards.
Hulle het soos konyne gehardloop!
Daardie vervloekte koeibokke.
Ek haat hul stokke en knuppels.
Ons hoef net een van hulle as gyselaar te vang.
Daarna sal ons ook weet wie al die ander is.
Is dit nie 'n tamelik bekende gesig nie?
Ek sê vir jou, dit was sy pa wat Gessler geskiet het.
Maar nou lê hy daar heeltemal alleen.
En ek het ook geen kruisboë gesien nie.
Oupa!
Hulp, hulp! Die Habsburgers het teruggekeer.
Kom gou, help ons!
Oupa!
Hulp, hulp!
Nee, Oupa! Nee!
Oupa, waarom het ek jou alleen gelos?
Hoekom het ons nie by die ander gebly nie?
Nee! Oupa! Nee!
Nee!
Ek sal dit nog een laaste keer sê, julle het almal mal geword.
Moet ons hom laat lewe sodat hy soveel van ons as moontlik kan skiet, soos sy pa?
Ons moet hom aan die keiser oorhandig, want 'n beloning wag vir ons!
Ons is die keiser.
Verder kan ons vir die keiser wys waar ons hom laat sink het.
Dit is wettelose geregtigheid.
As jy nie nou dadelik ophou nie, sal ons jou aan hom vasbind.
Ek hou my daarbuite.
Ek sal nie 'n vinger lig nie.
Ons kan dit self hanteer.
Kom nou, draai om, anders gaan jy huil.
Oupa!
Nee!
Ek sweer by my bloed dat ek wraak sal neem en nie sal rus totdat ek jou sien kronkel in jou eie bloed nie.
Gaan weg, jy duiwel!
Ma! Pa! Hulle het Oupa doodgemaak!
Noldi, jy het al drie weke lank nie behoorlik geëet nie. Asseblief!
As ek ooit weer eet, sal dit net wees om myself vir die seunskap te versterk.
Gee nou uiteindelik hierdie wraakplanne op.
Ten minste veg hulle teen die kwaad en sit nie net rond om te bid en niks te doen soos ons nie.
Wraak is die verkeerde manier om te gaan.
Die beter manier is om boete te doen vir die bloedskuld wat 'n mens opgedoen het.
bedek met jou eie bloed!
Wat bedoel jy?
Wanneer 'n mens sy liggaam en sy lewe in geloof onderwerp aan die gehoorsaamheid van Christus,
sodat hulle, asof hulle gedood is, nie meer vir hulleself leef nie, maar vir Christus.
Noldi, hy was nie net jou oupa nie!
Hy was my vader!
Moet ons nie eers daardie moordenaars die beter pad toewen nie?
Hulle wil hom tog nie laat gaan nie!
Dan sal God self sorg dat hulle bloed vergiet word.
En ontelbare ander onskuldige mense sal saam met hulle sterf!
Nietemin sal ek jou dit sê:
Jy gaan nie by 'n seunsband aansluit nie!
Het jy dit verstaan?
Het julle dit almal duidelik verstaan?
Heini, herhaal die prosedure weer presies!
Wat het ons hier gevang, 'n jong hert?
Asseblief moenie my seermaak nie, ek wil net een van julle word.
Ha! Enigiemand kan dit sê!
Het jy jou mammie om toestemming gevra?
Sy slaap reeds op hierdie tyd van die dag.
Oké, bring hom op!
Die seun is goed!
Is jy die seun van die Duitse huursoldaat?
Die leier van die jongste seuns se klub?
Ek is Danny.
Het hulle jou ook vertel dat my pa 'n moordenaar is?
En jy is nie bang om hierheen te kom nie?
Potztusig! Dit moet regtig wees!
Net sodat dinge tussen ons duidelik is:
My vader was 'n ridder in die diens van Rudolf van Habsburg.
Sy seën by sy ridderskapseremonie het beteken:
Om die beskermheer van die Kerk en die swakkes teen die wreedheid van die heidene te wees.
Maar toe is hy gevra om moord op onskuldige mense te pleeg.
Hy moes ook aan die plunderingstogte van die Rooms-Katolieke Kerk deelneem.
Toe onskuldige en ongewapende Switserse gesinne voor sy oë geslag is, het hy sy swaard getrek.
Hy het sy eie landgenote vermoor om die weerlose Switserse Konfedereerdes teen die wreedheid van hierdie heidene te beskerm.
Toe het hy hierheen gevlug om Switserland as 'n feodale vazal te dien.
My verstand het vir my gesê om nie na die seun van 'n moordenaar te gaan nie, maar my hart het my
ondanks hierdie misleidende gerug na jou getrek.
En dit is regtig!
Ek is Heini!
Aangenaam om jou te ontmoet! Ek is Arnold Winkelried.
Er... ons gebruik hier net voornaam.
Dit is alles wat ons van mekaar weet.
Dit is hoe ons verseker dat ons veilig is teen vervolging!
Wel, ek is Noldi.
Ek is Heini.
En jy is beslis Heini?!
Dit is regtig waar.
Die seuns lieg nie. Kom ons hou dit kort.
Behalwe jy en ek, is daar net nog een persoon hier wat nie Heini heet nie.
Dit is Dänu.
Is jou pa agter hierdie seunskap?
Hy en ons het by ons bloed gesweer om vir die Switserse Konfedereerdes te veg
totdat hul eed, gesweer voor God, vervul is.
Watter eed bedoel jy?
Jy is Switsers en jy vra 'n Duitser?
Ons wil een volk van broers wees.
Laat geen ontbering ons skei nie, en ook geen gevaar nie...
Ons wil vry wees, soos ons vaders was...
Beter die dood as om in slawerny te leef...
Ons wil op die hoogste God vertrou...
En moenie bang wees nie
voor die mag van mense!
Watter ontberings mag ons saam met jou deel?
Tell was my oupa!
O, ek is so jammer!
En hulle het hom reg voor my verdrink!
En die volwassenes doen niks daaraan nie.
Hulle kan net bid.
Asseblief!
Hou nooit op om te bid nie!
Wie anders kan ons help?
Maar jy het reg!
Optrede moet volg!
Soms moet ons steeds die volwassenes hiermee help.
Sal jy my help om wraak te neem vir my oupa se bloed?
God het gesê dat bloedskuld slegs deur die bloed van die een wat dit vergiet het, verwyder kan word.
Ons ken die bevelsketting van die drie soldate wat jou oupa verdrink het.
Is julle almal in?
Ons wil een volk van broers wees.
Stop! Ek het gehoor hoe een van die drie geskree het dat hy nie daaraan deel sou neem nie.
Ons wil nie onskuldige bloed vergiet nie.
Ek... dit was ek... dit was ek!
Vinnig, ons kan hulle nie veel langer hou nie!
Haai, wat gaan hier aan?
Sjoe, kom ons vat die been!
Kom ons loop hiervandaan!
Ja, seun, natuurlik kry ons jou!
Nee! Laat my uiteindelik los!
Dis goeie slawe-geld!
Stem jy nie saam nie?
Kom nou, laat hom met rus!
Hy moes toekyk hoe jy sy oupa verdrink het.
So wat?
Dis net hoe die lewe is.
Ons gaan hom nie doodmaak nie, ons verkoop hom net.
Laat my gaan, moordenaars!
Waar is ek?
Moenie bekommer nie, seun, ons is vriende!
Waar is die Habsburgers?
Hulle is weg.
Ons is hier in die berge, veilig en gesond.
Het die pyle van jou gekom?
Eintlik het ons hulle net nodig vir jag.
Ons is vervolgde Waldensiese Christene.
Toe ons jagtend op jou afgekom het en jou in dodelike gevaar gesien het, het die gees van die Here oor ons gekom.
Ons glo in die doop in die Heilige Gees en in God se geestelike gawes.
Teen ons beter oordeel het ons ons geïnspireer gevoel om jou te bevry en jou teregstellers voor die gereg te bring.
Ek het baie gehoor oor die Waldensiërs.
Maar almal sê jy sou nooit wapens opneem nie!?
Ons sou liewer sterf soos ons Here Jesus Christus.
Deur my te bevry, het julle nie julle lewens in gevaar gestel nie?
Ja, maar hoe kon ons net staan en toekyk hoe 'n weerlose seun vermoor of in slawerny verkoop word?
Oor die afgelope 300 jaar het Rooms-Katolieke meer as 22 miljoen onskuldige mense in sewe kruistogte vermoor.
In Jerusalem alleen het hulle 60 000 Jode vermoor.
omdat hulle nie tot die Katolisisme wou bekeer nie.
Ja, net soos die 10 000 Stedinger-boere destyds.
Hulle probeer al jare om ons en ons families uit te moord.
Moenie bekommer nie, seun.
Al jare lank verkeer ons in dodelike gevaar omdat ons slegs aan die Heilige Gees wil onderwerp en
nie aan die inkwisitore met hul kruisvaarders nie.
So, jy wil dit regtig nie hê nie?
Kom ons kyk watter god hier sterker is!
Ons het lankal na jou gesoek!
Ons het lank gehad om 'n plek vir jou voor te berei...
Kom nou!
Hande agter jou kop en volg ons!
Doen wat jy ook al met ons wil.
Maar laat hierdie seun vry gaan.
Hy het genoeg wreedheid gesien!
Is dit dus jou laaste wens?
Ja, ek het geen verdere versoeke nie!
Lei die seun uit.
Hy kan vir ons van groot diens wees.
Kyk na hierdie teken!
Dit sal jou doodsaanvegtinge verlig.
My innigste wese is so vervul met die ware deugde en goedheid van Christus dat ek geen behoefte het
aan 'n stuk dooie hout om my aan Hom te herinner nie.
Eerstens deurboor haar tong, en wanneer dit deurboor is, verbrand haar!
Ja, meneer.
Wil jy jou teregstelling of jou herdoop in jou vader se huis hê, sodat jy ten minste in die hemel kan kom?
Is daar ook Katolieke in die hemel?
Wie anders?!
Dan wil ek nie daarheen gaan nie.
Ek sou liewer in die hel wees saam met ons mense.
As ek net nooit weer wrede mense soos jy hoef te sien nie, en ook nie hoef te bly waar jy teenwoordig is nie.
Breek sy bene!
As jy bekering beoefen, sal jou die Here se Aandmaal toegestaan word en sal jy die hemel in God se genade ingaan.
Ek was daar toe Katolieke troepe duisende van ons geslag het.
In een van julle kerke het ek vyftig van ons vroue onthoof gevind en gesien hoe hul babas nog
aan die borste van hul lewelose moeders suig.
U mag ons tydelike lewens neem, Here God, maar
Hy sal ons tot die ewige lewe verlos, in Sy heerlikheid.
Maar jy, jy sal in ewige vuur brand, saam met jou hosties en kruise.
Is jy ook teen jou wil hierheen gebring?
Ek ook.
Is jy al lank hier?
Ek glo vir ewig.
En waar kom jy vandaan?
Uit Elzas.
Hulle het my ontvoer.
En nou? Waar is ons nou?
Ek het geen idee nie.
Hulle het my blinddoek toegebind.
Jy ook?
Maar ek dink dit moet 'n klooster wees, want daar is 'n abt Johannes hier.
Abt John? Is jy seker?
Ja, beslis, want my pa is ook Johannes genoem.
Het hy? Is hy nie meer lewendig nie?
Ma ook nie.
Wie het dit gedoen?
Die Romeinse Kerk
Eers het hulle net ons sinagoges vernietig.
Syna... wat?
Dit is huise.
Jy noem hulle 'kerke'.
Toe was ons nie meer toegelaat om op die strate te wees tydens Christelike vakansiedae nie.
Wat bedoel jy met 'ons'?
Ja, die Jode.
Al die Joodse boeke moes verbrand word, en ons moes spesiale klere dra.
Dit was nie so sleg nie, maar toe moes ons nie meer in ons huis bly nie.
Hulle het alles van ons afgeneem.
En hulle wou ons dwing om gedoop te word.
My ouers het dit nie gewens nie.
Toe het hulle hul koppe voor my afgehack.
Ek mis my huis so!
Ons moet nou dapper wees.
Ons sal beslis nie lank hier wees nie.
Danny! Danny sal ons nie in die steek laat nie!
Wie is Danny?
My beste vriend.
My ouers is nog in lewe, maar hulle sal ons net so min kan help as jou ouers.
Hoekom nie?
O, hulle bly net bid, maar hulle doen niks daaraan nie.
Maar Danny, my vriend, sal kom; hy sal ons hieruit kry.
Jy is nie meer alleen nie, Anneli.
Ek is nou jou grootbroer.
Solank ek leef, wil ek daar vir jou wees en vir jou sorg.
Jy is nie meer alleen nie.
Waarom is jy op hierdie bladsy?
Oefen om van 'n vroeë ouderdom af die teenoorgestelde geslag te vermy!
Waarom het jy nog nie aangegaan nie?
Ek het hom net verduidelik dat dinge hier veel te stadig beweeg.
En ons het saam bespreek hoe ons hierdie situasie onder beheer kon kry.
Tss, hulle lyk of hulle uit 'n goeie familie kom!
Kom nou af! Daar is nog werk wat jy in die tuin moet doen.
Daar kan jy die grond voorberei vir 'n nuwe blombedding.
Snel, gaan op jou knieë!
Wat gaan nou aan?
Sy het haarself verskriklik beseer terwyl sy gegrawe het.
Ek het gedink jy is dood, jy het so hard geskree!
Wees meer versigtig met die toerusting!
Ons moet hier so gou moontlik uitkom.
Iets verskrikliks moes hier gebeur het.
Ons sal vanaand ontmoet wanneer alles stil geword het.
Ek het 'n gang in die kelder ontdek wat ons na vryheid kan lei.
Vinnig, kom ons begrawe alles.
Kan dit wees dat ons tog nie in 'n klooster is nie?
Dit klink meer soos 'n kroeg.
Maar mense fluister nie in 'n kroeg nie.
Maar het die vrou nie gesê dat mans en vroue mekaar vermy nie?
Maar het jy gesien wat daardie afskuwelike mense met mekaar gedoen het?
Dit was waarskynlik nie bedoel vir ons oë nie.
Kom gou!
Ek sal my broodsak in die venster hang, dan sal Danny weet waar ons is wanneer hy aankom.
Danny, ek het geweet jy sou my nie in die steek laat nie!
Ons wil vry wees, net soos ons vaders was!
Beter die dood as om in slawerny te lewe.
Geen ontbering of gevaar sal ons skei nie.
Wees môre op dieselfde tyd gereed.
Ons kom jou haal! Jou broers en Danny!
Ek het dit geweet! Ek het dit geweet!
Hy is hier!
Het ek nie gesê hy kom nie?
Danny is hier!
Wat gaan ons nou doen?
Môre op dieselfde tyd
Hy sal vir ons kom.
Kom na my kamer toe wanneer alles donker en stil geword het.
Maar neem alles wat jy het.
Okei. Sien jou môre­aand.
Hulle is hier!
Trek totdat die leer aankom.
So laat uit?
Waarheen gaan ons?
Wel... um...
Laat ons gaan, jy duiwel!
Ons wil nie langer in 'n moordhuis bly waar kinders vermoor word nie... ...waar mense vir ons lieg en
dronk raak... ...en verskriklike, naakte dinge doen!
Jy praat baie onwys!
Ek kan jou vyand wees, en dan sou dit wat jy pas beskryf het, met jou gebeur.
Kyk na my! Ken ons mekaar nie?
Jy is die man van die meer!
Ja, maar lyk ek soos die duiwel, soos jy my destyds genoem het?
Luister, julle twee!
Of jy dit glo of nie, ek is jou vriend, en ek ly al jare lank aan hierdie dinge wat jy ook met jou eie oë gesien het.
Waarom het jy nog nie vertrek nie?
En waarom het jy daardie duiwel se huis nog nie afgebrand nie?
Want dit sou onwys wees!
Ek ken jou lot, Noldi!
As ek sou wegloop, sou dieselfde met my en my huis gebeur as wat met jou en joune sou gebeur as jy sou wegloop.
Honderde kinders wat nie moes bestaan nie, is agter hierdie kloostermure vermoor.
Sedert die invoering van die Inkwisisie deur Gregorius IX, rus daar baie bloed op die hande van hierdie individue.
Waarom doen hulle dit alles?
Hulle wil hul sin kry, en boonop is hulle gulsig en wil hulle altyd meer geld hê!
En toe hulle 'n ryk huis gevind het, het hulle hul vroue as hekse verbrand en hul besittings in beslag geneem.
As jy ons vriend is, help ons nou ontsnap!
Sou jy jou familie en al jou familielede aan hierdie moordenaars en inkwisitore oorhandig?
Moet ek dit met myne doen?
O, is dit wat jy bedoel?
Kyk, as dit net oor hierdie een klein klooster gegaan het, sou dit nogal eenvoudig gewees het.
Maar agter dit alles lê 'n wêreldwye mag wat ons met sy inkwisiteurs agtervolg, waarheen ons ook al vlug.
Kom ons gaan weer binne.
Elke verandering moet van binne kom.
Dit is waarvoor ek al die tyd gebid het.
Kom ons vorm 'n span, en God sal ons Sy weë wys!
Ek wil egter nie saamwerk met enigiemand wat net bid maar nie optree nie.
Dit gaan tog niks word nie.
Ek hou daarvan dat jy so opreg is; maar moenie ophou bid en glo nie, selfs al neem dit soms langer voordat ons
gebede beantwoord word; maar hulle sal beantwoord word!
Kom ons gaan binne in.
Reg, gaan sit julle twee.
Jy wag nou hier.
Iemand sal binnekort hier wees.
wat jou jou volgende werk sal gee, reg?
Ek het 'n idee hoe om verandering van binne af teweeg te bring.
Suster Martha, waar is jy?
Ek neem aan dat dit niks meer as 'n dom, kinderagtige grap was nie!
Maar wag! Kom nou, ek het regte werk vir jou!
Ons moet meer vaardig te werk gaan sodat niemand agterkom dat ons daaragter is nie.
Ek het alreeds 'n idee!
Sjoe, ek vrek van honger!
Jy roekelose teef!
Skoonmaakmaniak! Jy is 'n niksnut, 'n luilak!
Dit was nie opsetlik nie.
Ek het nie geweet dit was so glad nie.
O nee, nie weer nie!
O, ek het al lankal geweet dat jou dun kop
Pas nie by jou maat nie!
Wat gaan ons nou doen?
Die dinge wat ons keer op keer moet doen.
Jy domme meisie!
As jy nie kan afsien nie, leer jou manne ten minste hoe om af te klim!
Gaan aan, sny dit af en neem dit uit in die tuin!
Nee! Nee!
Nie in die tuin nie! Nee! Moenie die klein kind doodmaak nie!
Hoe kom jy nou hierheen?
Miskien moet ons hulle ook na die tuin neem?
Nee! Nee!
Kom aan!
Nee!
Luister hier, jy stout klein stommeltjie!
As jy nou hier sweer dat jy nooit vir enigiemand sal vertel wat jy pas gesien het nie, sal ons jou laat lewe.
Ek sweer, ek sweer, ek sweer!
Ons moet haar na die toring neem!
Op hierdie ouderdom?
Kom aan!
Beter veilig as jammer!
Nee!
Kom aan!
Nee!
En ek sal wraak neem!
Al die gebede in die wêreld gaan nie help nie!
Ek sweer by God, ek sal jou daaruit kry!
En Danny sal my daarmee help!
Ons sal jou nie teleurstel nie!
Ek het geweet jy sou my nie in die steek laat nie, dat jy sou kom!
Waarom is jy nog hier?
Kom nou, ek sal jou alles in detail vertel, een ding op 'n slag...
... en Vader Waldes bid te veel en doen te min!
En wat stel jy nou voor?
Wat kan ek vir jou doen?
Gaan net daarheen en deel alles met die seuns.
wat ek vir jou gesê het, onder die mense.
Die musse sal hierdie sondes van die dakke af tjirp vir so lank as wat dit neem,
totdat 'n veggees onder die mense opstaan en hulle al hierdie huise van die duiwel afbreek!
Ons sal nie rus totdat die hele mag van die Habsburgers gebreek is nie!
By my bloed het ek gesweer dat ek wraak sou neem.
Wraak vir Oupa, wraak vir al daardie vermoorde kinders, wraak vir Anneli in die toring, wraak vir
al die bedrieglike en onreine dinge wat hulle doen.
Ons mag min in getal wees, maar ons hoef nie die oorlog te wen nie.
Ons moet dit net aan die gang kry.
Ons sal hierdie gerugte versprei, en as God wil, sal ons oorwin!
As God wil?
Nadat ek dit alles gesien het, kan ek nie meer in God glo nie!
Waarom op aarde sê jy dit?
Ek vertrou jou nou net... en fisiese krag!
Het jy gehoor wat by die klooster aangaan?
Ja, daar behoort 'n prostituusiehuis bo-op te wees!
Skelette, ja, van klein kinders!
Honderde is daar begrawe.
Hulle hou ook kinder slawe daarbo gevange!
Daar word gesê dat 'n meisie jare lank in die toring opgesluit is omdat sy 'n gruwelike moord aanskou het!
Iemand moet 'n ondersoek instel en elke kamer in hierdie huis deursoek!
Anneli, nog net 'n klein rukkie en ek sal by jou wees!
Ek sal jou daaruit kry.
Ek belowe jou dit!
Net een thaler! Net een thaler!
Dink aan die vagevuur!
Net een thaler!
'n thaler vir 'n aflaat!
Net een thaler!
Dink aan die vagevuur!
Hulle is hekse — maak pad!
Dit is twee hekse!
Nee! Dit is nie waar nie.
Hy wil net die beloning insamel!
Hulle is hekse — staan opsy!
Ek is nie 'n heks nie! Nee, dit is nie waar nie!
Laat my alleen!
Hy wil net my geld hê omdat ek ryk is!
Nee! Nee!
Nee! Nee! Laat hom met rus! Asseblief, asseblief laat hom gaan!
Hy het net gesteel omdat ons geen geld meer gehad het om hout te koop nie!
Laat hom met rus! Nee, o God, nee!
Laat dit van vandag af 'n les vir jou wees!
Wat gaan hier aan?
Wat was daardie verskriklike gil nou pas?
Geskree? Was daar geskree?
Miskien moet ons sien...
Hallo, Vader Arnold!
Arnold!
Vader!
My geliefde seun!
Dit is wonderlik om jou hier te hê.
Maar daar is soveel onrus in die land.
Ek weet, dit sal nie lank wees voordat daar 'n oorlog is nie!
Ons hoor dat Leopold sy mag wil uitbrei.
Pas goed op jouself, my seun!
Dit is tyd vir 'n stabiele regering, Vader.
Dit is soos 'n vloek; die land is fragmenterig.
Die Ooste het van die Weste geskei en oral onrus!
Ek wil alle lande verenig.
Een volk – een taal – een godsdiens – een koning!
Ek wil hierdie hele land hê!
Maar dit sal onmoontlik vir my wees om dit te regeer as ek nie 'n mede-regent – of selfs twee – kan aanstel nie.
Die hele Alpe-streek is 'n enkele ketel van onrus.
Hy het 'n toevlug geword vir alle ketels en hul bondgenote.
Hierdie lande is vol Oostenrykse vazalle wat verdragte van oorheersing met die Switsers aangegaan het.
Wee ons as oorlog uitbreek!
Ha, wat van Leopold I, Henry se enigste wettige erfgenaam tot die troon?
Die selfverklaarde grootmeester kan nie meer op sy eie klaarkom nie en het skielik mede-regente nodig?
Wie het jy in gedagte gehad?
Aan niemand anders as my eie broer nie.
Frederik die Schone?
Het jy heeltemal jou verstand verloor?
Wie anders?
Niemand anders as Lodewyk van Beiere sou oorweeg word nie.
Saam sou hulle die mag in die weste en suide verdeel.
Lodewyk die Beier?
Wel, hoekom nie?
Maar jou broer – nooit!
Hy wag net vir die kans om die kroon van jou kop af te slaan.
Jy sal jou lewe en ledemate vir hom waag!
Nie as Friedrich se kop voor myne rol nie!
U Edele?
Prins Ludwig van Beiere het pas aangekom.
Binnekort sal jy hom nie 'prins' noem nie, maar 'koning'!
My liewe Ludwig, jy weet waarom ek jou laat roep het.
Dit is 'n groot eer en ek sal dit graag oorweeg.
Wat beteken 'dink' hier?
Ek het jou ingeroep om die laaste besonderhede af te handel.
Om jou afspraak met jou te bespreek!
Daar kan nou geen omdraai meer wees nie.
Ek sal my bes doen.
My Ludwig, soos jy weet, vertrou ek jou meer as my eie broer.
Maar jy weet ook hoe gulsig Frederick is as dit by grond kom.
Daarom beveel ek jou aan om 'n noue oog op Friedrich te hou!
As jy dit nie doen nie, sal dit nie net my kroon kos nie, maar ook joune.
Het ons mekaar verstaan?
En jy vertrou my om in jou beste belang op te tree?
Maar natuurlik glo ek jy kan selfs meer as dit doen!
Sodra ons beheer oor die land het en al die oorblywende federale gebiede in 'n Habsburgse ryk verenig het, belowe ek
jou die helfte van die kroon as jy daarin slaag om Frederik uit ons huidige noodsaaklike alliansie te verwyder.
Maar hy is jou broer!
Jy wil hom verraad?
Verraad! Die lewe is vol verraad!
Die enigste vraag is wie eerste sal toeslaan!
Ek waarborg jou: Frederick sal toeslaan sodra sy troon veilig is!
Ek raai jou aan, sodra alles onder beheer is, Friedrich, ter wille van sy gierigheid na grond, in die geheim...
Maar U Majesteit, ek vrees vir die mense!
Dit sou my stenig!
Die mense! - Die mense glo net wat hulle vertel word!
Sê net vir hom: Frederick wou sy broer Leopold in die belang van die land doodmaak.
Het ons mekaar nou verstaan?
U Edele?
Jou broer, Frederik die Skoon, het pas aangekom.
My liewe Friedrich, wat 'n dag, wat 'n uur!
As die geseënde Rudolf von Habsburg dit net kon beleef het!
Ek het julle hier byeengeroep om, volgens die ou gebruik van ons voorvaders,
om dit behoorlik te laat seën vir jou diens.
Ongelukkig moet ek jou vertel dat die pauslike seën nie sal plaasvind nie.
Maar wie anders kon vir ons die seën van 'n koninklike amp verleen?
Abt Johann van die Klausner-klooster kon die seën gee.
Ek het reeds met hom daaroor onderhandel.
Dit kos ons amper meer geld as wat die pouse eis.
Ons kan hierdie saak privaat hanteer, binne ons klein kring.
Maar die abt het een voorwaarde gestel.
Sedert wanneer stel 'n abt voorwaardes vir konings?
Wel, hy vereis dat daar vooraf belydenis gedoen word, anders kan hy nie sy seën gee nie.
Wel, dit gaan oor my... dit gaan oor my koninklike broer.
En hy sou my op die plek teregstel as hy geweet het wat ek vandag hier gaan bely.
My seun, wat sê jy?
Weet jy wat dit beteken?
Is jy nie bang vir die... die woeste vuur nie?
Ja, ja!
Hoe lank sal ek moet betaal?
Jy gaan nie daaruit kom vir 10 000 jaar nie!
Wat op aarde moet ek nou doen?
Eers onlangs het God aan ons geopenbaar hoe werklik genadig Hy regtig is.
Maar gisteraand het Hy vir my die streng oordeel wat jou te wagte staan, geopenbaar, en Hy het my
opdrag gegee om hierdie kontrak aan jou voor te lê.
God lyk of Hy 'n groot begrip vir jou het, want die losprys lyk vir my baie laag.
Oordra eenvoudig al die weivelde van Schwyz aan hierdie klooster, en die vuur sal bo jou geblus word.
Dankie, dankie, 'n duisend dankies, vriendelike vader!
Onderteken dit... hierdie kontrak nou dadelik!
Ja, goed. Kniel neer!
Namens die Pous dra ek die pauslike seën aan u oor.
en die salwing vir u amp. Amen.
As jou broer—of nog erger—as die mense geweet het wat net ons twee nou weet, sou daar baie teregstellers vir jou gewees het.
Ek is seker dat jy oor tyd baie sal hê om aan my te bied.
Jy charlatan, ek sal jou laat eksekuteer!
Dan sal dit jou alles kos!
Ek is 'n heilige man, en die mense staan agter my.
Ja, twee toekomstige konings in ons huis op dieselfde dag!
Wat 'n gebeurtenis!
Hier kom Ludwig die Beier!
U Edele, mag ek u iets vra, U Edele?
Wat 'n spesiale dag vandag!
Welkom, U Majesteit!
Sien, almal is gereed, net soos jy wou.
Ons was 'n bietjie nuuskierig om uit te vind waarmee jy besig was met hierdie klein byeenkoms.
Wel, jy sal sien.
Ek het vir jou 'n welkomsgeskenk gebring.
Maar nou volg my instruksies en kom in die ry.
Maak nou jou mond oop en maak jou oë toe.
Hoe oneervol en onrespekvol om die koning se geskenk te verag!
O Koning, vergewe hierdie groot sonde.
Ek is verontwaardig!
Waarom sonde?
Ek het hom gekies.
Hom, vir wat? Uitverkies vir wat?
Anders as jy hou hy nie daarvan nie.
oor die waarde van verganklike goud
En aangesien hy hieroor so vreesloos getuig, bewys hy homself tweemaal as 'n ware dienaar van Christus.
Hy moet my heilige belydenis hoor.
As dit u wens is, U Majesteit.
Maar as almal niks werd en onrein is... laat dit so wees!
U Majesteit, ek is veel te jonk en onervare.
Ek kan nie jou belydenis hoor nie.
Jonge monnik, ek is heeltemal in staat om te oorsien wat ek doen.
God het vir my die gawe gegee om die menslike natuur te verstaan.
Ek weet dat jy die regte man vir die werk is.
Ja, maar verstaan jy nie?
Ek het geen idee nie!
En ek wens jy was 'n bietjie minder bekommerd oor die valse beskeidenheid van jou jeug.
So, ek wil graag voor God bely...
Met alle respek!
Monnik!
Voordat jy voortgaan om te bely, eis ek dat ek my sondes aan jou mag bely.
O, is dit nou hoe dit gedoen word?
Neem asseblief die tyd om na my lewensverhaal te luister.
Ek wil graag vir jou vertel wie ek is en waar ek vandaan kom, en dat ek in wese twee mense is.
Ek was net 7 jaar oud toe hulle my oupa reg voor my doodgemaak het.
Ek kan sy oë vandag nog sien...
... En jy sien, daarom is al die gerugte wat oor hierdie klooster rondgaan, waar.
Danny het hulle namens my saam met die seuns se klub versprei.
Hierdie abt en die priesters wil net plesier, slawe, geld en mag hê!
As slinkse skynheiliges gebruik hulle leiers as 'n springplank.
Abt Johann volg sy rolmodel, die Abt van Murbach, wat in 1291 die hele stad Luzern en sy
inwoners aan die Habsburgse koning verkoop het.
Dit is altyd dieselfde volgorde van gebeure: verlossing uit die vagevuur teen die koste van die Alpe, huise, vee en waens.
Dit bring doeaneheffings, inkomste en mag oor die mense.
Douaneheffings en inkomste, ja!
Maar waarom mag oor die mense?
Want hulle loop rond en vertel vir almal dat die keiser hulle die land gegee het.
Later verkoop hulle dit egter weer aan dieselfde persoon.
En later nog, weer aarde teenoor vagevuur – ter wille van altyd-nuwe sondes.
So draai die wiel.
Maar ek is seker ek hoef dit nie aan U, U Majesteit, te verduidelik nie.
Dis dit.
Wat gaan U nou met my doen, U Majesteit?
Bely my laaste sonde aan jou.
Maar ek het gedink dat... dat dit dalk my laaste belydenis sou wees.
Miskien sal jy my verstaan wanneer ek vir jou die laaste las op my gewete openbaar:
Elke dag verraad ek my eie nasie, want my hart is al lank by julle Switserse mense.
Ek bewonder jou verenigde doelstelling.
Julle leef asof julle net een liggaam het, en deur dit te doen soek julle nie julle eie wil nie, maar
wil julle net God se heerskappy onder julle vestig.
Waarlik, julle is 'n verenigde volk van broers!
Julle leef saam, en julle sterf saam!
Die vrede van God – jy wil Hom gehoorsaam!
En dit moet uiteindelik lei tot die vrederyk wat Christus vir ons belowe het.
En ek wil daar wees!
Sal jy my nou seën?
Is jy mal?
Weggeskenk – al die goeie weiveld, al hierdie kosbare grond –
die abt, die klooster?
En wat van my?
Maak dit jou nie saak nie?
as ek voor jou oë verarm?
Luister nou na my: jy weet dat ons nie regtig al daardie grond besit nie.
Wat baat dit ons as mense oral onder dubbele kontrakte leef?
Maar op hierdie manier sal die geldgierige abt hoë tolgelde invorder, en daar sal twis en opstote wees.
En dit is juis hierdie wat my aanleiding gee om in te gryp en geregverdigde verowerings te maak.
Ek is verbaas oor wat weer uit jou uitkom.
As dit inderdaad die geval is...
Hoekom gesels jy nie met Louis die Beier nie?
Toe die abt se naam onlangs genoem is, het sy gewoonlik vriendelike oë met haat en minagting gevlam. Hy
lyk of hy iets oor die abt weet wat jy nie weet nie.
Daar was tye toe mense gewoonlik op die deur geklop het voordat hulle ingaan.
As Pous Paulus V en die Romeinse Senaat van daardie tyd nog sou lewe, sou jy voor hulle kon staan?
Wat bedoel jy?
Die mense sê dat jy ook die visdam by jou klooster moet leeglaat.
Visdamme? -
Ons het glad nie visdamme nie.
Regtig?
Nee.
Maar hierdie storie is al eeue lank algemene kennis.
Hoe het die Romeinse Senaat die onontbeerlike legitimiteit van bordele geregverdig toe
Pous Paulus probeer het om dit af te skaf?
Die Romeinse Senaat het beweer dat bordele noodsaaklik vir mans was.
Vir watter manlike wêreld?
Vir die priesterlike ...
Al die senatore het beweer
Bordele is die enigste manier om priesters teen die verleië van vroue en dogters te beskerm.
So, hulle het dit beweer?
Was dit regtig net 'n bewering?
Almal weet dat die sogenaamde 'Heilige Stad', met sy beskeie bevolking van 100 000, tuiste was van meer as 6 000 prostitute.
Maar wat was erger – wat is gevind toe die groot visdam langs die Romeinse klooster uitgegrawe is?
'n Paar bene – dalk 'n paar baba-skedels.
Dit is... wel, 'n voormalige... 'n voormalige kinderkerkhof.
Waarom skielik so oppervlakkig beskeie?
Daar was meer as 6 000 babaskedels, my vriend!
6 000 babas, 6 000 bastards, verwek deur monnike, gebore uit nonne.
Watter vagevuur, watter prys van aflaat kan ooit hierdie gruweldaad versoen?
As iemand uitvind van iets wat net ons twee weet—verdoemde klein monnik, ek sê jou:
Ek sal jou tuin en kelder laat uitgrawe.
Ek is ingelig oor jou lewe!
Geen deurloop hier nie!
Vir die laaste keer:
As jy nie onmiddellik gehoorsaam nie, sal jy 'n pak slae kry!
Geen deurloop hier nie!
Die nuwe koning het hierdie land aan Sint-Jan die Abt gegee!
Bah, jy noem hierdie priester se windjie heilig, dié wat die laaste geld uit ons sakke haal?
En steel ons lewensonderhoud, ons velde, ons weivelde?
Hou jou bek, jy verdomde koeiboer!
Jy het dit laas gesê!
Met 'n swaar hart moet ek u inlig dat u die heer van die klooster kwaad gemaak het.
Nou het hy aanklagte teen jou voor die Aartsbiskop van Konstanz ingedien en het ook steun van hom ontvang.
Jy is uit die kerk uitgesit.
En ons priesters van die klein land Schwyz is verbied om die kerke vir Mis oop te maak!
Te hard is die straf wat u Here oor ons opgelê het.
Die kerkdeure bly vir almal gesluit, insluitend onskuldige kinders wat gedoop moet word.
Vir die dooies wat hul laaste rusplek in die begraafplaas wil vind, sowel as vir jong paartjies wat wil trou.
Gaan nou huis toe en bid gerus vir julleself.
Die keiser moes die land nooit aan die abt gegee het nie!
Ons moet wraak neem!
'n touval vir die abt!
Hallo?
Mag ek u help?
Wie is jy?
Jy is nogal vaardig met daardie ding daar.
Wie is jy?
'n vriend van Danny
Jy het iets baie gevaarliks gedoen.
Ek kan hierdie ding ook redelik goed gooi.
Ja, ek weet.
Maar ek is ook vertel
dat jy nie net lukraak mense doodmaak nie.
Ek is Walter Stauffacher.
Ek weet alles van jou, Arnold.
Waarom het jy gekom?
Die abt het ons groot skaamte aangedoen.
Ons wil wraak neem.
Ons het met Lodewyk van Beiere, Koning by die Genade van God, gepraat.
Die aartsbiskop van Mainz is sy vriend, en hy sal ook ons kerke heropen.
Môre sal ons die klooster bestorm en 'n einde aan hierdie saak maak.
Ek het vir jou die aanvalleplanne van Danny en 'n diensversoek van Koning Ludwig gebring.
'n versoek om diens van die koning?
Ja, hy vra of jy sy goewerneur van die strategiese belangrike dorp Brugg wil word?
Ek, 'n Habsburgse goewerneur?
Nee, natuurlik nie, 'n Switserse Duitse een, natuurlik.
Koning Ludwig het vir my in 'n vertroulike gesprek gesê dat hy so gou as moontlik Switsers wil word wanneer die tyd reg is.
Wel, wat kan ek vir hom rapporteer?
Wel, ek sal daarvoor bid.
Bid jy weer?
Dan lyk dit of Danny nie meer heeltemal op datum is nie.
Anneli, nog net 'n klein rukkie en ek sal by jou wees!
Interessante woorde wat jy spreek, monnik!
Het ek jou nie gister in die kerk gesien nie?
Dit mag wel so wees.
Ek moes die mense daar toespreek.
So, so, praat met die mense...
Ek moet na die belastingkantoor gaan.
Daar sal dit duidelik word,
of die saak reeds op almal se lippe is.
Het iemand nuus van Vader Arnold by die klooster gehoor?
Net gedrink, niks gehoor nie.
Kom ons gaan, ons is hier nie op diens nie.
Haal jou hande van haar af!
Ek het gesê hou jou hande van haar af!
Jy meng in my liefdeslewe in!
Sorg vir hom voordat hy doodbloed!
Kyk, hy is getref!
Vader!
Arnold, my geliefde seun!
Waar was jy al hierdie tyd?
In die aand is die atmosfeer altyd so dat ek die naaste aan God voel.
Ek het 'n rustige tyd gehad wat vol gebeure was, Vader.
Wat het jy hier gedoen?
O, niks. Ek... ek het net met die mes uitgeslip.
Liefde glo alles...
As ek jou net kon glo.
Al so lank het ek julle die weë van die Here geleer.
Jy is die dierbaarste ding wat ek in hierdie wêreld het.
Ek sou my lewe vir jou gee as iemand probeer om dit van jou af te neem.
Maar ek sien steeds spore van diep haat in jou oë.
En iets in my gedagtes sak wanneer ek jou ontmoet.
Is jy regtig my dissipel?
Jy was nog altyd 'n wonderlike vader vir my.
Geen seun het nog ooit meer liefde ontvang as wat ek van jou ontvang het nie.
Ek wens ek was 'n beter seun vir jou.
Iemand wat kan doen wat jy my nog altyd so wonderlik geleer het.
Maar ek het eenvoudig nie die krag om dit volgens jou wense uit te voer nie.
Jy is waarskynlik reg.
Jy het die krag van die Heilige Gees nodig.
En soos ek uit die Skrifte kan aflei, ontbreek dit jou aan 'n egte geloofsdopeling.
en die gawe van die Heilige Gees
As jy wil, kan ons soms daaroor praat.
Ek kry eenvoudig nie genoeg oefening nie.
Jare lank het jy ons belowe dat redding sal kom.
En Anneli?
Sy sit nog steeds daar in die toring!
Vergeef my, Vader, maar ek mis haar.
Ek weet nie eers hoe dit met haar gaan nie.
Glo my, my seun.
God het 'n vaste waarborg gegee dat Hy verlossing in 'n kort tyd sal bewerkstellig.
Oordeel is God se saak.
En jy weet dat ek nie 'n verraaier wil wees nie.
Ons moet vrede bewaar en sodoende rolmodelle wees.
Eers dan sal mense verander.
En keer op keer het Ek julle geleer dat dit nie deur wraak en haat is nie,
maar deur selfopoffering en liefde word die koninkryk van vrede opgebou.
Ons moet leer om ons lewens te gee, soos Jesus syne vir ons gegee het.
Een het vir almal gesterf. Almal leef deur Een.
Anneli, ek het jou nie vergeet nie.
Môre is die dag.
Noldi en al jou broers.
Gaan jy voort met jou betoging?
Weier jy nog steeds om te eet?
Daar lê 'n dooie man op die grond, en niemand weet wie hom neergeslaan het nie?
Kan jy gesigte deur geslote viziere herken?
Net 'n oomblik…
Ek het die gesig gesien.
Natuurlik het ek dit vir 'n oomblik gesien.
Wie was dit weer?
Nee, dit sou onmoontlik wees!
Wat is onmoontlik?
Ek kan dit nie onder al die ridders vind nie, maar by die klooster!
Wat beteken 'by die klooster'?
Natuurlik kan ek dit nou duidelik sien.
Maar hoe kom hierdie man in hierdie wapenrusting in?
Oor wie praat jy?
Ja, ja, van Broer Arnold!
... Vader Waldes se gunsteling.
As dit nie hy was nie, moet hy 'n tweelingbroer hê.
Ah, goeie môre, Broer Arnold.
O, wat het jy daar op jou hand?
O, niks.
Is jy beseer?
Ek het uitgeslip terwyl ek houtwerk gedoen het.
Wel, gaan ons kyk?
Haai, wat gaan dit oor?
So, priester, jou uur het gekom!
Stil, iemand kom.
Dit moet Arnold wees.
Eindelik sien ons mekaar weer.
Nee, 'n ridder.
Danny! Danny, dis ek!
Arnold, hoe lyk jy eintlik?
Arnold! Arnold!
Ek het so uitgesien na hierdie dag!
Soveel jare het verbygegaan.
Te veel jare het verbygegaan.
Maar nou, uiteindelik! Môre is die dag!
Nee, die saak wat my betref, het bekend geword.
Ten minste kan ek nie teruggaan om 'n priester se kasok te dra nie.
Ons moet vandag toeslaan.
Maar alles gaan volgens plan!
Ek is gereed!
Kom aan, daar is 'n oproer voorentoe!
Anneli! Anneli!
Anneli, die tyd het uiteindelik gekom!
O, Anneli!
Dit is tyd, Anneli!
Ek sal jou hieruit kry!
Vir ewig!
Anneli, wil jy niks sê nie?
Anneli, herken jy my nie meer nie?
Dit is ek, Anneli.
Sê iets, enigiets.
Nee! Nee, Anneli!
Wie was dit?
Hou op!
Wie is jy?
Nee, Vader!
Nee! Nee!
Vader, nee!
Nee! Nee! Nee!
Nee, Vader!
Waarom het jy nie nog 'n uur gewag nie?
Dan sou ons God se verlossing gesien het.
Nee!
Nou is dit hier!
Nee! Nee!
Nou het ons ons lankverwagte vryheid gewen!
Maar jy, my geliefde seun, het ek verloor!
Nee, Vader, jy mag nie gaan nie!
Vader, luister na my!
Ek weet dat 'n mens nie behoort te sweer nie, maar ek sweer nou 'n eed voor God en voor U, Vader.
God sal my die krag gee om Hom deur my hele lewe te vervul, Vader!
Ek is jou seun!
Jou... jou seun, Vader!
En vanaf hierdie oomblik af sal ek alles doen wat jy my geleer het.
Vader, ek is u dissipel, u ware dissipel!
Kan jy my nie hoor nie, Vader?
Kan jy my nie hoor nie?
Nee, jy kan nie gaan nie!
Nee! Nee! Nee!
Ek sweer by God: ek sal nooit weer 'n ander mens doodmaak nie, maar sal net daar wees vir vrede!
Eers nou, te laat, besef ek dat bloedvergieting die verkeerde manier is, want... want dit val altyd op die onskuldiges neer.
Vader, ek glo in u weë;
Ek glo in jou gebede, en ek glo in jou God!
Ons is vry, Arnold! Ons is vry! Ons is vry!
Ek het my pa vermoor!
Danny, dit kan nie vryheid wees wat ons soek nie.
Ek het pas my ware vryheid verloor.
Dit lê nie slegs in eksterne vryhede nie.
Ware vryheid lê slegs in vrede en liefde.
wat ons in ons harte vir mekaar het.
Vader! Ek het my eie vader vermoor.
Bloeddade kleef aan my hande, Vader.
Eers nou herken ek die regte pad wat my ouers altyd vir my wou leer.
Slegs die bloed van die een wat bloed vergiet, kan bloedskuld verzoen.
Ek gee jou my eie bloed deur nou my liggaam, my siel en my gees aan jou te konsekreer.
Jesus, asseblief woon in my en doen wat ek nie kan doen nie.
Dankie dat jy van nou af as jou liggaam leef. Amen.
Is dit omdat ek binnekort moet vertrek, Anneli?
Dit is nie so sleg nie, Anneli.
Die staatsparlement vergader net vir een dag.
Ja?
Pa! Pa!
Ja, my liefie?
Praat Mummy net met jou?
Nee, Mamma praat met ons almal.
Maar sy het nog nooit met my gepraat nie.
Ja, sy het al baie keer met jou gepraat.
Jy hoef dit net reg te verstaan.
Maar ek verstaan dit net nie.
Jy weet, Mamma praat met haar oë.
Jou voorkoms het nou pas meer as 'n duisend woorde vir my gesê.
Ja, ek verstaan.
Maar dan sê Mamma dikwels dat sy baie hartseer is.
Nie net hartseer nie, jy weet, sy het ons eenvoudig nodig.
Ek het jou ook nodig.
Bly asseblief nie so lank weg nie!
Ek sal probeer om dit dieselfde as altyd te hou.
Nie langer as een dag nie, soms twee per week.
Maar, Pa,
Moet jy regtig elke streekparlementsvergadering bywoon?
Die staatsparlement het my net so nodig soos jy my nodig het.
In 'n sekere sin is hy net ons uitgebreide familie.
En soos elke familie,
Die staatsparlement het ook sy stigtersvaders nodig.
Is jy die vader van die provinsiale parlement?
Ja, jy weet, basies is ons almal net groot kinders.
Daar probeer ons saam verstaan wat ons Vader in die Hemel van ons wil hê.
Ons mis jou altyd wanneer jy weg is.
Jy help ons so baie om te verstaan wat Mamma nodig het.
Salaam.
Pas goed op mekaar op! Dag.
Ons sal jou nie laat gaan nie!
Nee — bly hier, Pa! — Ons sal jou nie laat gaan nie!
Jy moet hier bly!
Jy moet hier bly, Pa!
Wat probeer Mummy vir jou sê?
Ek moet myself ook bederf met 'n appelpouse.
Dankie.
Die wet sê 'n kwart van 'n guldin, maar jy steel die laaste broodrolletjie van my en my twee kinders.
Vertel my, waarvan moet ons leef?
Ja, ja, ons ken almal daardie gesegdes.
O God, wys vir my hoe om met hierdie onreg te hanteer.
Klim nou binne in my op en werk jou wonders in my.
Dit is my laaste aandenking van my vader.
Voordat hy gesterf het, het hy dit in my hand gedruk.
Gee my ten minste 'n paar gulders terug.
Ek, verander?
Ja, is ek 'n kleedkamer?
Wat 'n afskuwelike barbare julle is!
Wrede diere!
Woedende wolwe!
Twee guldens.
Dan sal ek nie genoeg hê om te eet nie!
As jy geen geld het nie,
Dan bly maar in die toekoms tuis, maat!
As ek nog leef en ons die oorhand in hierdie land gekry het, sal ek jou broek styf trek, jy rover!
Goeie môre, Winkelried!
Alweer wakker?
Dit sal twee gulders wees, soos gewoonlik!
Vandag gee ek jou dubbel.
Ja, wat is dit?
My laaste aandenking van my moeder.
Wat doen jy?
Daar is twee redes:
Wanneer ek op my sterfbed lê, kan ek niks hiervan saamneem nie.
Selfs die geld in my beursie sal my dan nie help nie.
Voor God sal slegs 'n skoon gewete en gemoedsrus saak maak.
Tweedens wil ek leer hoe om arm en misleide mense te help.
Ja, en waarom gee jy vir my jou geld en jou halssnoer en nie vir hulle nie?
Dit sou net 'n druppel in die oseaan wees.
Ek wil jou pyn deeglik verstaan totdat ek 'n dieper oplossing in God vind.
Kom ons vertel mekaar môre watter een van ons beter geslaap het en watter een van ons
gelukkiger is as gevolg van vandag se ontmoeting.
En nou, Arnold Winkelried, vra ek jou heeltemal openlik: wat is jou geheim?
Dit is geen geheim nie, broers.
Slegs as 'n hele stad het ons na ons federale fondamente teruggekeer.
Dit sal goed wees om hierdie uit die kop te leer:
Ons wil een volk van broers wees.
Geen ontbering of gevaar sal ons skei nie.
Ons wil op die hoogste God vertrou.
Ek het dit toegepas toe daar nog baie onrus in ons dorp was.
Maar saam het ons 'n nuwe manier gevind om vyande te vermoor.
Broers, ons verslaan die massas vyande in een slag deur ons vyande in vriende te verander!
Wat gaan ons nou doen as Leopold III ons tog aanval?
Selfs op die slagveld, probeer hom 'n vriend te maak!
Sien hoeveel van die Switsers aangesluit het:
In die eerste jaar het 22 inwoners van Meggen, 11 van Adligenswil, 36 van Kriens en 5 van Horw by ons vereniging aangesluit.
Maar toe ook 10 van Weggis, 'n totaal van 112 Ausburgers!
Hou op vir die volgende twee jaar! Hoe lank is jy al op die pad?
Vier ure.
Het jy die tol betaal?
Ja, 'n rukkie gelede.
Twee duur guldens!
Nee, nee, nee.
Ons bedoel nie transitoheffing nie.
Ons bedoel die tol.
Dit is pas bekendgestel.
En as u al vier uur gereis het, sal dit agt guldens vir die here wees.
Hierdie wêreld behoort ewe veel aan ons almal! Wie gee jou die reg om
om ons uit te buit vir paaie en roetes wat ons met ons eie hande geskep het,
Gebou met die sweet van jou eie voorhoof?
Handoor die tol!
Ons sal dit immers moet herstel as dit nodig is!
Ons het altyd al die beskadigde areas self herstel!
Kom ons vat hulle hof toe!
Kom ons stoot hulle die helling af!
Nee!
Aaaah!
Moenie my loslaat nie!
Ek besef alles wat ek verkeerd gedoen het.
Ek het gelieg, gesteel en bedrieg, meisies en vroue misbruik, geld geëis waarop ek nooit geregtig was nie!
En ek, ek het egbreuk gepleeg en geld verduister wat nie aan my behoort het om te neem nie; maar ek sal dit alles teruggee.
Ek wil alles teruggee!
O, as hy my net nie in die arm geskop het nie...
Nou besef ek hoe goed dit kan wees dat God nie altyd onmiddellik oordeel nie.
Pa! Pa!
Pa, daar is 'n oorlog! Oorlog, Pa!
Leopold III is op pad.
Jy moet haastig na Maienfeld gaan.
Jy moet daar 'n vredesverdrag onderhandel.
Arnold, kom aan!
Arnold, kom gou, dit is dringend!
Kom aan! Arnold, vinnig!
Aan Koning Leopold III – mag sy naam vir ewig lewe!
Môre sal ons boet vir die skande van oorlog wat Morgarten oor my grootvader Leopold I gebring het.
Môre sal ons die wyn en kos van Sempach geniet!
Koning!
Edele koning!
Edele Koning
Baron Hans-Ulrich von Hasenburg wil met jou praat!
Meneer, draai terug na Sursee!
Jou plan is verraai.
Die boere is nie in Zürich nie, soos jy geglo het;
Daar is honderde of selfs duisende van hulle in die woud bo Sempach!
Hulle is gewapen met halberde, swaarde en moringsterre!
Daar is ook kruisboogskuts en mans met strydbyle.
Wat meer is, daar is oral slote en bosse!
Dit is nie 'n plek vir ridders met skrikkerige perde nie.
Ons sou almal omkom.
Dan sal ons net te voet moet veg!
Ek sal die here vra om van hul perde af te klim.
O Hasenburg, jy het 'n konyn se hart!
Ons sal hierdie boere vir jou gekook en gerooster aflewer voor donker!
Vandag sal ons sien wie van ons die lafaardigste is!
O, dit is nie 'n goeie teken nie!
Wil Närrchen ons ook 'n preek gee?
Meneer, moenie teen die Switserse Konfedereerdes optog nie.
Met die meeste skedels verpletter, sal min ongeskonde uit die stryd terugkeer.
Jy word 'n dwaas genoem, en 'n dwaas is jy!
Moenie langer in die pad van my roem staan nie!
Trek jou swaarde dapper en slaan hulle neer!
Hou aan, ons is vriende!
Wie is jy?
Asseblief, wees barmhartig teenoor ons!
Ons kom van die berge af, waar ons weggedryf is.
Ja – so julle is ballinge?
Ja, maar ons het gehoor dat julle in groot nood verkeer.
Ons wou ons misdade regstel.
Slegs dié wat ernstige misdade gepleeg het, word gedeporteer.
Julle is óf brandstigters, óf diewe, óf selfs moordenaars.
Ons het al baie jare in die berge gehad om oor ons sondes te besin.
Ons is almal jammer!
Ons wil omdraai en 'n nuwe lewe begin!
Jy het moord op jou gewete!
Jy kan nie saam met ons veg onder die vaandel wat die teken van die gekruisigde dra nie!
Draai om, keer terug na die berge!
Wat 'n jammerte, kom ons draai om.
As ons aandag gegee het aan die gees van vrede in ons harte en nie aan ons gedagtes nie, sou ons nie dalk
gevoel het dat God se barmhartigheid op hulle gerus het nie?
Miskien kon ons hulle in die geveg goed gebruik het.
Wel, ons kan nog nie die verskil sien nie:
Ons het nog nie die sensitiwiteit vir hierdie vrede en die lewe van God waarvan jy altyd praat nie.
Maar net om aan die veilige kant te wees: ons gaan hierdie stryd alleen aan!
Daar oor, gryp die Switserse seuns!
Dit kon sleg verkeerd geloop het!
Dit lyk of die Here ons tog nog steeds in jou plan het,
selfs al wil julle ons nie hê nie!
Wat dink jy?
Ja, wel, ek... ek het niks meer om te sê nie.
Arnold Winkelried sal jou instruksie gee oor hoe om in die Konfederasie van die Switsers aanvaar te word.
Maar vir hierdie stryd – kom eers af! Ons het jou nodig!
Waar is Schultheiss Petermann?
Waar is Schultheiss Petermann van Gundoldingen?
Oor in Meierholz gee hy sy finale instruksies.
Soos altyd lyk dit of hy dit perfek beplan het.
links, regs... !
Kom nou op!
Kom nou, ons moet aan die gang kom!
Jy moet opkom!
Hierdie kant toe, asseblief!
Ons het geen ander keuse nie!
Dan klim van die perd af.
Ons sal aanhou veg te voet!
Hoe het jy daar bo gekom?
Haai, kyk!
Haai, wat doen jy?
So sal jy in die stryd val as jy nie omdraai nie!
Jy word 'n dwaas genoem, en 'n dwaas is jy!
Moenie langer in die pad van my roem staan nie!
Vorentoe, mars!
Donder en Doria – ek kan nie in hierdie skoene loop nie.
Ek sal my bekke afsny.
Haai, kyk, dis Hermann Rhynach.
Wil altyd eerste wees!
Aaaaaah!
Waar is die eerste hulp?
Waar is die eerste hulp? Ek bloei dood!
Wel, dis wat hy kry, die nerd!
Luister, manne, Switserse konfedereerdes, geliefde broers:
Ek is Schultheiss Petermann van Gundoldingen, julle bevelvoerder in hierdie geveg!
Ek staan onder hierdie vlag.
So gehoorsaam my opdragte!
Niemand veg alleen nie!
Soos deur ons bevelvoerders beveel, val ons ons vyande in 'n wigformasie aan.
Dit het die voordeel dat ons nie te veel gelyktydig het nie.
Betrokke raak by die stryd!
Ons probeer deur die vyand se flank breek!
Ja!
Maar wees versigtig dat julle mekaar nie oorry nie!
Ons gaan nou 'n kort gebed bid, en dan gaan ons ons vyande bestorm voordat hulle die idee kry om hul dodelike wapenrusting
uit te trek, sonder watter hulle ons verreweg sou oortref.
Schultheiss, jy wou vir my 'n geleentheid gee om te onderhandel voordat ons aanval.
Nou is dit tyd vir aksie, nie vir onderhandeling nie!
Ja! Ja!
Kom ons bid!
O God, staan by ons in hierdie groot uitdaging!
Amen.
Vir vrou, kind en vaderland!
Meneer, is julle gereed?
Ja!
Kom aan!
Terug! Terug na Meierholz!
Kom ons kom bymekaar! - Terug!
Jy moes na my geluister het!
Hier, hier benodig jy 'n ysterkas om deur te breek!
En ek sê, jy moes na my geluister het!
Die ooreenkoms was dat ons eers sou onderhandel en vrede sou aanbied.
Ten minste 60 mans, broers uit ons eie geledere, het as gevolg van hierdie oorhaastige skuif geval.
Yster, ysterboks...
Dink jy God sou nie in staat wees om dit so wonderlik vir ons te bewerkstellig as ons net getrou ons deel doen nie?
Walter Stauffacher neem die bevel oor die leër oor.
As daar iets met hom gebeur, sal Werner Fürst hom verteenwoordig.
Kom ons bid nou!
Ons God, U het dit op ons harte gelê om U volk te wees, beskikbaar soos een man, hoor ons! U sien ons vyande
en verdrukkers, wat niks anders as ons dood begeer nie.
Maar ons wens hulle die ewige lewe toe!
Hulle het gekom om ons vryheid weg te neem.
Maar ons is hier om vir hulle ware vryheid te bring!
Oh, handel nou met ons soos jy dit pas vind.
En leer ons U weg, dat ons U kan leer ken.
Mag u self, u goddelike lewe en u werklike vrede oor ons as 'n hele volk regeer.
Ons begeer niks anders nie!
Broers!
Idiot!
Voordat ons mekaar se koppe begin kap...
Ons slaan nie, ons steek julle seuns!
Wat? Het jy ook al alle respek vir die dood verloor?
Luister na my, vir die laaste keer
Ons staan teenoor mekaar in hierdie lewe.
Te laat, dalk eers wanneer ons in bloed kronkel, sal ons besef dat ons almal broers is.
Alles wat ons van ander neem, neem ons uiteindelik van onsself!
O, hoe dryf gierigheid ons mal en laat ons alles wil vergul!
As ons kon, sou ons ons stede uit edelstene bou.
Ek vra u, Koning Leopold:
Jou kettingmail is in goud gesmee – hoe voel dit om daarin te leef? Vryer? Gelukkiger?
Nee! Jy weet dat goud swaarder as yster is.
Alle besittings maak ons net minder vry en meer angstig.
Ons veg en argumenteer oor grond; maar met elke vierkante meter groei ook ons sorg vir die bewaring en bestuur daarvan.
Ons steel die grond van mekaar se voete, terwyl ons dit saam kon bewerk en beplant.
Ons laat hekke, slote en walversterkings toe om ons van mekaar te skei.
En tog het ons saam 'n wysheid besit wat deur niks beperk sou word nie.
Ware vryheid is vryheid van die hart.
Ware rykdom bestaan uitsluitlik in 'n tevrede siel.
Ware geluk lê uitsluitlik in vrede met God en in die saamwandel in die gevolge van Sy vrede.
Saamvloei met hierdie gevolge, regeer en beweeg deur daardie vrede -
Sodat ons almal een liggaam kan wees, een liggaam vir Christus!
Ja, ons is die liggaam, en jy is die gatgat! Sny die ouens!
Wees stil, huurmoordenaar!
Woorde wat die moeite werd is om op te let.
So wanneer jy jou preek beëindig het, sal ek graag my aanbod van 40 jaar vrede herhaal.
Na hierdie toespraak sou ek selfs bereid wees om die vredesaanbod tot 80 jaar te verdubbel, mits julle al
die verowerde gebiede aan my teruggee, soos versoek.
Want ek sal die hoof wees van hierdie liggaam van mense waarvan jy praat!
Nee, net God moet die hoof van alles word, nie 'n mens nie!
O, regtig? En wie moet ons dan regeer?
Die doeltreffende vrede van God
Sy merkbare lewenskrag.
Elke persoon kan dit voel en self ervaar.
Verder kan ons almal gelyktydig God se vrede ervaar, asof ons almal een is.
Sy doeltreffende lewenskrag kan hele volke lei asof hulle een man was.
Sonder hierdie grondslag, sonder hierdie geheim, sou daar geen Switserse Konfederasie wees nie!
Al 30 jaar droom ek daarvan om 'n Habsburgse prinsdom te stig.
Een wat van Elzas deur suidelike Duitsland en sentraal-Switserland, Vorarlberg, Tirol, Stiermark
en Karintië tot in Noord-Italië en Triëst strek.
Ek sal hier nooit mee opgee nie!
En al vir 50 jaar droom ek daarvan om die tirannieke bewind van die geld- en grondgierige Habsburgers van ons Switsers af
te skud, sodat ons self kan besluit waarheen ons op pad is!
Asseblief, Walter, God se vrede moet ons koning wees, nie 'n Switser, Duitser of Oostenrykse nie!
Met ander woorde, sê jy 'nee' vir my vredesverdrag?
Ons sê 'Nee'!
Mans, laat ons in die stryd ingaan!
Nou wys ons jou wie hier baas is!
Ons sal God se heerskappy nie aanvaar nie en ons sal julle God uit julle gedagtes jaag!
Here Jesus, breek deur tot alle harte, sodat ons onsself aan mekaar kan gee, soos U Uself vir ons aan die kruis gegee het!
Sorg vir my vrou en kind!
Spiese op!
Lanseer af!
Dan net...
Kom nou, laat my met rus, ek is die koning!
Dan des te meer rede!
Dit sal my roem en eer bring.
Meneer King! Meneer King, die koninginby is op soek na 'n koning!
O Koning, marsjeer nie na Sempach nie!
Dit is 'n teken uit die hemel, en dit lyk nie goed vir jou nie!
Dink jy ek vrees jou bygelowe?
Moenie langer in die pad van my oorwinning staan nie!
Ons het gewen!
Ons het gewen.
Ons is vry!
Vry, en tog bly ons gevangenes, gevangenes van ons harte, solank ons nie ons innerlike, ware vryheid erken nie.
Ons het gewen.
Ons is vry!
Ons het Switserland gewen!
En tog het ons die beste ding van Switserland verloor, sy hart.
Die gelukkige einde lê in die skepping van 'n vrye, onafhanklike en neutrale Switserland.
So, het jy die samevatting al klaar?
Nee, nog nie.
Nou skeur sy dit uiteindelik in stukkies en onthou my woorde:
Baie—en nie net een nie—het op daardie gedenkwaardige dag gesterf.
Dis jammer, want Arnold se lewe sou soveel vir ons kon vertel het. ...
Ons wil vry wees, net soos ons vaders was!
Liewer die dood as slawerny!
Ons wil op die hoogste God vertrou en vreesloos wees voor die mag van mense!
Ons wil vry wees, net soos ons vaders was!
Liewer die dood as slawerny!
Ons wil op die hoogste God vertrou en vreesloos wees.
voor die mag van mense!
Ons wil vry wees, net soos ons vaders was!
Liewer die dood as slawerny!
Ons wil op die hoogste God vertrou en vreesloos wees voor die mag van mense!
Ons wil vry wees, net soos ons vaders was!
Liewer die dood as slawerny!
Ons wil op die hoogste God vertrou en vreesloos wees voor die mag van mense!