Hotuba ya Stratfor: "Miaka 100 ya mashambulizi ya Marekani dhidi ya urafiki wa Ujerumani na Urusi"
Baraza la Chicago la Masuala ya Kimataifa. 4 Februari 2015, Chicago, Marekani
Jina langu ni Nick Brand, na mimi ni Mkurugenzi wa Programu za Pamoja katika Baraza la Chicago la Masuala ya Kimataifa.
Asante kwa kuja.
Ningependa kuchukua fursa hii kumkaribisha George Friedman hapa kwenye Baraza la Chicago.
Nadhani hii ni mara yake ya kwanza hapa, asante kwa kujiunga nasi.
George Friedman: Hakuna mahali popote panapoweza kubaki na amani milele.
Hata Marekani yenyewe, namaanisha, sisi (Marekani) daima tunasindikizwa (au kuathiriwa) na vita.
Nina shaka kwamba Ulaya haitarudi kwenye vita vikubwa, lakini itarudi katika hali za kawaida za kibinadamu:
Itakuwa na vita vyake, nyakati zake za amani, na itapoteza maisha yake.
Hakutakuwa na vifo milioni mia moja kama katika vita vya mwisho, lakini wazo la kipekee cha Ulaya, nadhani, litachangia hili.
Kutakuwa na migogoro barani Ulaya; tayari kumekuwa na migogoro Yugoslavia na sasa pia Ukraine.
Mahusiano ya Ulaya na Marekani – hatuna mahusiano na Ulaya.
Tuna uhusiano na Romania, na Ufaransa, lakini hakuna Ulaya ambayo Marekani ina uhusiano nayo.
Swali kutoka kwa hadhira: Je, ukali wa Kiislamu ndio tishio kuu kwa Marekani, na je, utaisha au utaendelea kuwepo?
George Friedman: Yeye ni tatizo kwa Marekani, lakini si tishio la kuwepo kwake.
Hili lazima lishughulikiwe ipasavyo. Tuna maslahi mengine ya sera za kigeni.
Lengo kuu la sera ya kigeni ya Marekani katika karne iliyopita, wakati wa Vita vya Kwanza na vya Pili vya Dunia na wakati
wa Vita Baridi, lilikuwa uhusiano kati ya Ujerumani na Urusi, kwa sababu pamoja ndio nguvu pekee inayoweza kututishia.
Wasiwasi wetu mkuu ulikuwa kuhakikisha kwamba hili halitokei.
Ikiwa wewe ni Mwukraine, utatafuta mtu pekee anayeweza kukusaidia, na huyo ni Marekani.
Wiki iliyopita, au takriban siku kumi zilizopita, kamanda mkuu wa vikosi vya ardhini vya Marekani
barani Ulaya, Jenerali Ben Hodges, alitembelea Ukraine.
Alitangaza huko kwamba washauri wa kijeshi wa Marekani hivi karibuni watawasili rasmi nchini Ukraine.
Alimpa wapiganaji wa Ukraine medali huko, ingawa kanuni za kijeshi za Marekani zinakataza medali kutolewa kwa wageni.
Lakini alifanya hivyo kwa sababu alitaka kuonyesha kwamba jeshi la Ukraine ni jeshi lake. Kisha akaondoka.
Na sasa Marekani inatoa silaha, vifaa vya artileria na vifaa vingine vya kijeshi kwa nchi za
Baltiki – nchi za Baltiki, Romania, Poland na Bulgaria.
Hiyo ni hoja ya kuvutia sana.
Jana, Marekani ilitangaza kuwa inakusudia kuipatia Ukraine silaha.
Hilo lilikataliwa, lakini wanaendelea kulifanya, silaha zinafikishwa.
Na katika vitendo vyote hivi, Marekani inafanya kazi nje ya NATO.
Hii ni kwa sababu maamuzi ya NATO lazima yafanywe kwa kauli moja na wanachama wote wa NATO.
Lengo la yote ni kwamba Marekani inaanzisha kamba ya kiafya, mkanda wa usalama, kuzunguka Urusi.
Na Urusi inajua hili. Urusi inaamini kwamba Marekani inakusudia kuharibu Shirikisho la Urusi.
Nadhani hatutaki kuua, bali tu kuwadhuru kidogo au kuwafanyia madhara.
Kwa vyovyote vile, sasa tumegeuka tena kwenye mchezo wa zamani.
Na ukimuuliza Mpolandi, Mhungari au Mreno, wanaishi katika dunia tofauti kabisa na Wajerumani, na
Wajerumani wanaishi katika dunia tofauti kabisa na Wahispania.
Kwa hivyo kuna kutokubaliana barani Ulaya.
Lakini nitakuambia hasa kile Waurukraini watakachopendelea: watajaribu kuingiza Marekani nchini mwao.
Marekani, kutokana na maslahi yake ya msingi, inadhibiti bahari zote za dunia.
Hakuna nguvu iliyowahi kufanya hivyo.
Kwa sababu hii, tunavamia mataifa ya dunia, na hakuna chochote wanachoweza kufanya kuhusu hilo.
Hilo ni jambo zuri sana.
Kudumisha udhibiti wa bahari na anga ni msingi wa nguvu zetu.
Njia bora ya kushinda meli za adui ni kuzuia ujenzi wake.
Njia ambayo Waingereza walihakikisha kwamba hakuna nguvu yoyote ya Ulaya ingeweza kujenga meli za
kivita ilikuwa kuwafanya Waeuropean wapigane wao kwa wao.
Sera ningependekeza ni ile ambayo Ronald Reagan aliitumia Iran na Iraq.
Aliwasaidia pande zote mbili katika vita, ili wapigane wao kwa wao badala yetu.
Ilikuwa ya kejeli, ilikuwa ya kulaaniwa kimaadili, lakini ilifanikiwa.
Na hiyo ndiyo hoja: Marekani haiko katika nafasi ya kuikalia Eurasia yote.
Mara tu buti zetu zinapogusa ardhi huko, tunazidiwa kwa idadi.
Tunaweza kushinda jeshi, lakini hatuko katika nafasi ya kuikalia Iraq.
Wazo lenyewe kwamba wanajeshi 130,000 wa Marekani wanakalia nchi yenye watu milioni 25...
Uwiano wa maafisa wa polisi kwa wakazi huko New York ni mkubwa kuliko ulivyokuwa uwiano wa
wanajeshi wa Marekani kwa idadi ya watu wa Iraq.
Kwa hivyo, hatuko katika nafasi ya kuingilia kijeshi kila mahali, lakini kwanza kabisa tuko katika nafasi ya kuunga mkono pande
zinazopigana ili ziweze kujikita wenyewe – kwa kuziunga mkono kisiasa, kifedha na kijeshi,
kwa kutoa silaha na kutuma washauri wa Marekani.
Na katika kesi za kipekee, kama tulivyofanya Japani, hapana, Vietnam, Iraq na Afghanistan,
kuingilia kati kwa mashambulizi ya kuharibu.
Mkakati wa mashambulizi ya kuzuia haujakusudiwa kumshinda adui, bali kumvuruga.
Tulijaribu hilo katika kila vita, kama vile Afghanistan, ambapo tulimvuruga Al Qaeda.
Tatizo tulilonalo, kwa kuwa tuko wachanga na wapumbavu, ni kwamba tunawapoteza usawa maadui zetu badala ya kusema:
Tumefanya kazi nzuri, twende nyumbani sasa, tuseme:
Jamani, ilikuwa rahisi sana. Tujenge demokrasia hapa pia.
Huo ulikuwa wakati wa udhaifu wetu wa akili uliotushinda.
Kwa hivyo, jibu ni kwamba Marekani haiwezi kuingilia kijeshi kila mahali katika Eurasia.
Uingiliaji lazima uwe wa kuchagua na uwe wa mara chache iwezekanavyo.
Uingiliaji wa kijeshi ni kesi maalum kwetu, ni hatua ya mwisho.
Hatuwezi kutuma wanajeshi wa Marekani katika hatua ya kwanza.
Lakini tukituma wanajeshi wa Marekani, basi, kama tulivyoelewa wazi tayari kutokana na uzoefu,
Uingiliaji lazima uwe na kikomo na usifikie kiwango kikubwa mno.
Tunatumai tumelielewa wakati huu, kwa sababu kwa kawaida huchukua muda kwa watoto kujifunza darasani.
Lakini uko kabisa sawa, sisi kama himaya hatuwezi kufanya hivyo (kuingilia kati kila mahali).
Wabriteni hawakuitawala India wakati huo; walichukua tu majimbo binafsi ya India na kuwaruhusu wapigane wao kwa wao.
Wabriteni wameweka maafisa wa Kibrithani katika jeshi la India.
Warumi wa kale hawakutuma majeshi katika maeneo ya mbali nje ya Milki ya Kirumi, bali
waliteua wafalme wanaounga mkono Warumi huko.
Mfalme hawa waliotawala kwa niaba ya Milki ya Roma katika nchi nyingine, na walikuwa na jukumu la kudumisha
amani inayounga mkono Roma katika mipaka ya milki hiyo.
Hali hii ilikuwa, kwa mfano, katika Milki ya Parthia.
Kwa hivyo, falme zinazojaribu kutawala moja kwa moja katika maeneo yaliyokaliwa hushindwa,
kama ilivyokuwa kwa falme ya Wanazi, kwa mfano.
Kwa kuwa hakuna mtu aliye na nguvu za kutosha kutawala moja kwa moja.
Unapaswa kuwa mwerevu kuhusu hilo.
Hata hivyo, hiyo si tatizo letu.
Kwa kweli inamaanisha kwamba sisi ni himaya kama ilivyo.
Hata hivyo, hatupaswi kufikiri kwamba tunaweza kupumzika, kurudi nyumbani na kuacha kuwa na wasiwasi kuhusu chochote.
Tumefika tu takriban sura tatu tu katika kitabu.
Swali lijalo kutoka kwa hadhira:
Je, nimeelewa kwa usahihi kwamba sarafu ya Ulaya, euro, haitadumu ...?
George Friedman: Swali sasa mezani kwa Warusi ni kama wanataka Ukraine iwe eneo la kinga kati ya Urusi na Magharibi ambalo
angalau litabaki huru kisiasa – au Magharibi (NATO) yataendelea mbele hadi ndani ya Ukraine kiasi kwamba yata kuwa umbali wa
kilomita 100 tu kutoka Stalingrad na kilomita 500 kutoka Moscow?
Kwa Urusi, hadhi ya Ukraine ni swali la kuwepo.
Na Warusi hawawezi tu kuondoka na kuachana na suala hili.
Kwa Marekani, ikiwa Urusi itaendelea kuingilia Ukraine, tutaizuia Urusi.
Hatua zilichukuliwa kwa lengo hili, na Jenerali Hodges aliteuliwa kuwajibishwa.
Ni kuhusu kuweka awali wanajeshi nchini Romania, Bulgaria, Poland na nchi za Baltiki – Intermarium, eneo lililoko kati ya Bahari
Nyeusi na Bahari ya Baltiki, ambalo Pilsudski alikuwa akiota.
Hii ndiyo suluhisho linalopendekezwa kwa Marekani.
Na jambo ambalo hatuna jibu kwalo ni swali:
Je, Ujerumani itafanya nini katika hali hii?
Kigezo halisi kisichojulikana barani Ulaya ni Wajerumani. Ikiwa Marekani itajenga mkanda huu wa usalama, si nchini Ukraine
bali magharibi, ushawishi wa Urusi nchini Ukraine utapungua.
Hatujui msimamo wa Kijerumani utakuwa gani.
Ujerumani iko katika hali ya kipekee sana.
Waziri Mkuu wa zamani wa Ujerumani Gerhard Schröder yuko kwenye bodi ya usimamizi ya Gazprom.
Wajerumani wana uhusiano tata sana na Warusi.
Lakini wao wenyewe hawajui cha kufanya.
Wanahitaji kusafirisha bidhaa zao nje, na Warusi wanaweza kuzinunua.
Kwa upande mwingine, wanapoteza eneo lao la biashara huru, ambalo wanahitaji kujenga mambo mengine.
Wasiwasi mkuu wa Marekani ni kwamba mtaji na teknolojia za Ujerumani vitaunganishwa na
rasilimali za malighafi na nguvu kazi za Urusi.
Jiunge pamoja kuunda muungano wa kipekee ambao Marekani imekuwa ikijaribu kuuzuia kwa karne moja.
Basi tunawezaje kuzuia muungano huu wa Kijerumani na Kirusi kutokea?
Marekani iko tayari kuweka karata zake mezani: ni mstari kati ya Nchi za Baltiki na Bahari Nyeusi.
Kwa upande wa Urusi, kadi zote zimekuwa mezani daima.
Kwao, ni muhimu sana kwamba Ukraine iwe nchi isiyo na upande, si ile inayounga mkono Magharibi.
Belarus ni suala tofauti hapa.
Basi, yeyote anayeweza kunijibu swali hilo, kwamba Wajerumani watafanya nini katika hali hii, anaweza pia
kuniambia historia ya miaka ishirini ijayo itakuwaje.
Lakini kwa bahati mbaya, Wajerumani wanapaswa kufanya uamuzi huu tena na tena.
Na hiyo ndiyo tatizo la milele la Ujerumani.
Ujerumani ina nguvu kubwa sana kiuchumi, lakini kwa wakati huo huo ni dhaifu sana katika muktadha wa kijiopolitiki.
Na hawajui kamwe jinsi gani na wapi wanaweza kuuza bidhaa zao za nje.
Tangu mwaka 1871, hili daima limekuwa swali la Ujerumani. Na pia swali kwa Ulaya.
Fikiria swali la Kijerumani, ambalo sasa linajitokeza tena.
Hilo ndilo swali linalofuata tunalohitaji kuuliza – lakini hatufanyi hivyo kwa sababu hatujui Wajerumani watakachofanya.