1 00:00:00,014 --> 00:00:02,048 Стратфор чыгышы: «АКШның немец-рус дуслыгына һөҗүмнәренең 100 елы» 2 00:00:02,048 --> 00:00:04,286 Чикаго глобаль мәсьәләләр буенча шурасы. 2015 елның 4 феврале, Чикаго, АКШ 3 00:00:04,286 --> 00:00:11,104 Минем исемем Ник Бранд, һәм мин Чикаго Халыкара Эшләр Шурасында Берләштерелгән Программалар директоры. 4 00:00:11,104 --> 00:00:13,280 Килгәнегез өчен рәхмәт. 5 00:00:13,280 --> 00:00:17,489 Мин бу мөмкинлектән файдаланып, Джордж Фридманны Чикаго шурасына рәхим итәм дип әйтергә телим. 6 00:00:17,489 --> 00:00:22,120 Минемчә, ул монда беренче тапкыр, безгә кушылуыгыз өчен рәхмәт. 7 00:00:22,120 --> 00:00:24,560 Джордж Фридман: Бер урын да мәңге тыныч кала алмый. 8 00:00:24,560 --> 00:00:28,920 АКШ үзе дә түгел, мин әйтәм, без (АКШ) даими рәвештә сугышлар белән янәшә яшибез (яки сугышлар тәэсирендә). 9 00:00:28,920 --> 00:00:37,240 Мин шикләнәм, Европа зур сугышларга кире кайтмаячак, ләкин ул гадәти кешелек шартларына кайтачак: 10 00:00:37,240 --> 00:00:42,640 Аның сугышлары да, тынычлык чаклары да булачак, һәм ул үз гомерләрен югалтачак. 11 00:00:42,640 --> 00:00:51,560 Соңгы сугыштагы кебек 100 миллион үлем булмаячак, ләкин Европаның үзенчәлекле булу идеясе, минемчә, моңа өлеш кертәчәк. 12 00:00:51,560 --> 00:00:57,200 Европада низаглар булачак; Югославиядә инде низаглар булды, хәзер инде Украинада да бар. 13 00:00:57,200 --> 00:01:02,880 Америка Кушма Штатларының Европа белән мөнәсәбәтләре – безнең Европа белән мөнәсәбәтләребез юк. 14 00:01:02,880 --> 00:01:10,160 Безнең Румыния белән, Франция белән мөнәсәбәтләребез бар, ләкин АКШның мөнәсәбәтләре булган Европа юк. 15 00:01:10,160 --> 00:01:28,380 Тамашачылар арасыннан сорау: Исламчы экстремизм АКШ өчен төп куркынычмы, һәм ул юкка чыгачакмы, әллә яшәвен дәвам итәчәкме? 16 00:01:31,409 --> 00:01:38,760 Джордж Фридман: Ул АКШ өчен проблема, ләкин экзистенциаль куркыныч түгел. 17 00:01:38,760 --> 00:01:46,120 Бу мәсьәләне тиешле рәвештә хәл итәргә кирәк. Безнең башка тышкы сәясәт мәнфәгатьләребез бар. 18 00:01:46,120 --> 00:01:54,066 Соңгы гасырда, Беренче һәм Икенче бөтендөнья сугышлары вакытында һәм Салкын сугыш чорында АКШның тышкы сәясәтенең 19 00:01:54,066 --> 00:02:01,520 төп юнәлеше Германия белән Россия мөнәсәбәтләре булды, чөнки алар икесе бергә безгә янаучы бердәнбер көч. 20 00:02:01,520 --> 00:02:06,400 Безнең төп борчуыбыз моның булмавын тәэмин итү иде. 21 00:02:06,400 --> 00:02:13,400 Әгәр син украин булсаң, сиңа ярдәм итә алырлык бердәнбер ил — АКШны эзләячәксең. 22 00:02:13,400 --> 00:02:18,859 Узган атнада, ягъни якынча ун көн элек, Европадагы Американың коры җир көчләре баш 23 00:02:18,859 --> 00:02:22,320 командиры генерал Бен Ходжез Украинаны зиярәт итте. 24 00:02:22,320 --> 00:02:28,400 Ул анда АКШ хәрби киңәшчеләре тиздән рәсми рәвештә Украинага килеп җитәчәкләрен игълан итте. 25 00:02:28,400 --> 00:02:37,840 Чынлыкта ул анда украин сугышчыларына медальләр тапшырды, хәтта АКШ хәрби протоколы чит ил гражданнарына медальләр бирүне тыя. 26 00:02:37,840 --> 00:02:43,941 Ләкин ул моны шулай эшләде, чөнки ул украин армиясенең үзенең армиясе икәнен күрсәтергә теләде. Аннары ул китте. 27 00:02:43,941 --> 00:02:50,244 Һәм хәзер АКШ Балтик дәүләтләренә – Литва, Латвия һәм Эстониягә, шулай ук Румыниягә, Польшага һәм Болгариягә 28 00:02:50,244 --> 00:02:53,920 кораллар, артиллерия һәм башка хәрби техника белән тәэмин итә. 29 00:02:53,920 --> 00:02:57,520 Бу бик кызыклы фикер. 30 00:02:57,520 --> 00:03:03,000 Кичә АКШ Украинаны кораллар белән тәэмин итәргә ниятләвен игълан итте. 31 00:03:03,000 --> 00:03:10,120 Бу кире кагылды, ләкин алар моны эшли, кораллар тапшырыла. 32 00:03:10,120 --> 00:03:15,600 Һәм бу барлык гамәлләрдә дә АКШ НАТОдан тыш эшли. 33 00:03:15,600 --> 00:03:22,380 Бу НАТО карарлары барлык НАТО әгъзалары тарафыннан бертавыштан кабул ителергә тиеш булуы белән аңлатыла. 34 00:03:24,840 --> 00:03:32,680 Бөтен нәрсәнең максаты шунда: АКШ Россия тирәсендә санитар кордон, ягъни куркынычсызлык поясын булдыра. 35 00:03:32,680 --> 00:03:39,320 Һәм Россия моны белә. Россия АКШның Русия Федерациясен юк итәргә ниятләвенә ышана. 36 00:03:39,320 --> 00:03:44,680 Минемчә, без аларны үтерергә теләмибез, ә бары тик бераз гына авырттырырга яки зыян салырга телибез. 37 00:03:44,680 --> 00:03:47,880 Һәрхәлдә, без хәзер иске уенга кире кайттык. 38 00:03:47,880 --> 00:03:54,463 Әгәр син поляктан, венгрдан яки румындан сорасаң, алар немецләрдән бөтенләй башка дөньяда яшиләр, ә 39 00:03:54,463 --> 00:03:57,920 немецләр испаннардан бөтенләй башка дөньяда яшиләр. 40 00:03:57,920 --> 00:04:01,080 Шулай итеп, Европада килешмәү бар. 41 00:04:01,080 --> 00:04:08,280 Ләкин мин сиңа төгәл әйтермен, украиннар нәрсәне өстен күрерләр: алар АКШны үз иленә кертергә тырышачаклар. 42 00:04:08,280 --> 00:04:14,000 АКШ үзенең төп мәнфәгатьләреннән чыгып, бөтен дөнья океаннарын контрольдә тота. 43 00:04:14,000 --> 00:04:16,560 Бернинди дә көч моны беркайчан да эшләмәгән. 44 00:04:16,560 --> 00:04:21,760 Шуңа күрә без дөнья илләрен басып алабыз, һәм алар моны булдырмас өчен берни дә эшли алмыйлар. 45 00:04:21,760 --> 00:04:23,920 Бу бик яхшы әйбер. 46 00:04:23,920 --> 00:04:29,040 Океаннарда һәм космоста контрольне саклау – безнең көчебезнең нигезе. 47 00:04:29,040 --> 00:04:34,200 Дошман флотны җиңүнең иң яхшы ысулы — аны төзүгә юл куймау. 48 00:04:34,200 --> 00:04:42,880 Британияләр бернинди дә Европа дәүләте флот төзи алмасын өчен Европалыларны бер-берсе белән сугыштыру юлы белән тәэмин иттеләр. 49 00:04:42,880 --> 00:04:49,240 Мин тәкъдим итәр идем булган сәясәт — ул Рональд Рейган Иран һәм Иракта кулланган сәясәт. 50 00:04:49,240 --> 00:04:55,280 Ул сугышта ике якны да яклады, шуның өчен алар безгә түгел, ә бер-берсе белән сугыштылар. 51 00:04:55,280 --> 00:05:00,400 Бу циник иде, әхлак ягыннан гаепле иде, ләкин ул эшләде. 52 00:05:00,400 --> 00:05:06,440 Һәм менә төп мәсьәлә: АКШ бөтен Евразияне басып алу мөмкинлегендә түгел. 53 00:05:06,440 --> 00:05:13,040 Безнең ботинкалар шунда җиргә тиюгә үк без демографик яктан азчылыкта калабыз. 54 00:05:13,040 --> 00:05:18,120 Без гаскәрне җиңә алабыз, ләкин Иракны басып алу мөмкинлегебез юк. 55 00:05:18,120 --> 00:05:25,240 130 000 АКШ солдаты 25 миллион кеше яшәгән илне басып алган дигән үзе үк фикер... 56 00:05:25,240 --> 00:05:34,760 Нью-Йоркта полиция хезмәткәрләре санының шәһәр халкына нисбәте АКШ солдатлары санының Ирак халкына нисбәтеннән зуррак. 57 00:05:34,760 --> 00:05:42,641 Шулай итеп, без һәр җирдә хәрби рәвештә катнаша алмыйбыз, ләкин без, беренче чиратта, бер-берсе белән көрәшүче хакимиятләргә 58 00:05:42,641 --> 00:05:49,187 үзләре белән шөгыльләнергә мөмкинлек тудыру өчен сәяси, финанс һәм хәрби ярдәм күрсәтеп, кораллар белән 59 00:05:49,187 --> 00:05:53,000 тәэмин итеп һәм АКШ киңәшчеләрен җибәреп ярдәм итә алабыз. 60 00:05:53,000 --> 00:05:59,654 Һәм гадәттән тыш очракларда, без Япониядә эшләгән кебек түгел, ә Вьетнамда, Иракта һәм 61 00:05:59,654 --> 00:06:03,600 Әфганстанда бозу һөҗүмнәре белән аралашырга кирәк. 62 00:06:03,600 --> 00:06:11,880 Алдан һөҗүм итү тактикасы дошманны җиңү өчен түгел, ә аны тигезсез хәлгә китерү өчен юнәлтелгән. 63 00:06:11,880 --> 00:06:21,200 Без моны һәр сугышта, мәсәлән, Әфганстанда да сынап карадык, анда без Әл-Каидәны тигезлексез хәлгә китердек. 64 00:06:21,200 --> 00:06:28,240 Безнең проблема шунда ки, без бик яшь һәм акылсыз булганга, дошманнарыбызны тигезлектән чыгарабыз, ә болай дияргә тиешбез: 65 00:06:28,240 --> 00:06:31,923 Без яхшы эш башкардык, хәзер өйгә кайтыйк, әйтик: 66 00:06:31,923 --> 00:06:35,760 Уф, бу бик җиңел булды. Монда да демократия төзик. 67 00:06:35,760 --> 00:06:40,080 Бу безне җиңеп алган акылсызлыгыбыз мизгеле иде. 68 00:06:40,080 --> 00:06:46,560 Шуңа күрә җавап шунда: АКШ Евразиянең һәр җирендә хәрби рәвештә катнаша алмый. 69 00:06:46,560 --> 00:06:49,920 Катнашу сайлап башкарылырга һәм мөмкин кадәр сирәк булырга тиеш. 70 00:06:49,920 --> 00:06:55,160 Хәрби интервенция безнең өчен махсус очрак, соңгы чара. 71 00:06:55,160 --> 00:06:58,640 Без беренче адымда АКШ гаскәрләрен җибәрә алмыйбыз. 72 00:06:58,640 --> 00:07:03,520 Әмма әгәр без АКШ гаскәрләрен җибәрсәк, тәҗрибәдән без инде ачык аңлаганча, 73 00:07:03,520 --> 00:07:08,280 Катнашу чикләнгән булырга тиеш һәм зур күләмгә җитмәскә тиеш. 74 00:07:08,280 --> 00:07:14,240 Өметләнәбез, бу юлы без моны аңлаганбыздыр, чөнки гадәттә балаларга дәрестә өйрәнү өчен бераз вакыт кирәк. 75 00:07:14,240 --> 00:07:19,240 Ләкин син һичшиксез хаклы, без империя буларак моны (һәр җиргә тыкшынуны) эшли алмыйбыз. 76 00:07:19,240 --> 00:07:24,808 Шул вакытта британнар Һиндстанны басып алмадылар; алар Һиндстанның аерым дәүләтләрен генә 77 00:07:24,808 --> 00:07:27,560 алып, аларны бер-берсе белән сугыштырдылар. 78 00:07:27,560 --> 00:07:31,560 Британнар Һинд армиясенә британ офицерларын урнаштырганнар. 79 00:07:31,560 --> 00:07:40,920 Борынгы римлылар Рим империясеннән читтәге ерак төбәкләргә гаскәрләр җибәрмәгәннәр, ә анда Рим яклы патшаларны утыртканнар. 80 00:07:40,920 --> 00:07:48,280 Бу патшалар башка илләрдә Рим империясе исеменнән хакимлек иттеләр һәм империя чикләрендә Рим 81 00:07:48,280 --> 00:07:51,920 яклы тынычлыкны саклау өчен җаваплы булдылар. 82 00:07:51,920 --> 00:07:55,320 Мәсәлән, Парфия империясе очрагында да шулай булган. 83 00:07:55,320 --> 00:08:01,667 Шулай итеп, басып алынган территорияләрдә турыдан-туры хакимлек итәргә тырышкан империяләр уңышсыз була, 84 00:08:01,667 --> 00:08:04,840 мәсәлән, нацист империясе очрагында да шулай булды. 85 00:08:04,840 --> 00:08:08,560 Чөнки беркемнең дә турыдан-туры хакимлек итәрлек җитәрлек көче юк. 86 00:08:08,560 --> 00:08:11,120 Син моны акыллы итеп эшләргә тиешсең. 87 00:08:11,120 --> 00:08:13,600 Һәрхәлдә, бу безнең проблема түгел. 88 00:08:13,600 --> 00:08:17,880 Чынлыкта бу безнең империя икәнлегебезне аңлата. 89 00:08:17,880 --> 00:08:24,200 Ләкин без ял итеп, өйгә кайтып, берни турында да борчылмаска мөмкинбез дип уйларга тиеш түгелбез. 90 00:08:24,200 --> 00:08:27,440 Без әле китапның бары тик өч бүлек кенә укып чыктык. 91 00:08:27,440 --> 00:08:32,740 Киләсе сорау тамашачылардан: 92 00:08:38,968 --> 00:08:46,200 Мин дөрес аңладыммы, Европа валютасы – евро – сакланмаячак ...? 93 00:08:46,200 --> 00:08:53,866 Джордж Фридман: Хәзер руслар алдында торган сорау шунда: алар Украинаны Россия белән Көнбатыш арасындагы ким дигәндә нейтраль 94 00:08:53,866 --> 00:08:59,753 буфер зонасы итеп калдырырга телиләрме, әллә Көнбатыш Украина эченә шулкадәр үтеп керерме ки, ул 95 00:08:59,753 --> 00:09:03,800 Сталинградтан нибары 100 км, Мәскәүдән 500 км ераклыкта калачак? 96 00:09:03,800 --> 00:09:07,920 Россия өчен Украинаның статусы – яшәү-юк булу мәсьәләсе. 97 00:09:07,920 --> 00:09:12,120 Һәм руслар бу мәсьәләне гади генә калдырып китә алмыйлар. 98 00:09:12,120 --> 00:09:19,800 Әгәр Русия Украина эшенә тыкшынуын дәвам итсә, без аны туктатачакбыз. 99 00:09:19,800 --> 00:09:26,200 Бу максат өчен чаралар күрелде, һәм моның өчен гаепне генерал Ходжес өстенә йөкләделәр. 100 00:09:26,200 --> 00:09:37,206 Бу Румыниядә, Болгариядә, Польшада һәм Балтик дәүләтләрендә гаскәрләрне алдан урнаштыру турында – Интермариум, Кара диңгез 101 00:09:37,206 --> 00:09:43,160 белән Балтик диңгез арасындагы территория, Пилсудский хыялланган. 102 00:09:43,160 --> 00:09:47,220 Бу АКШ өчен өстенлекле чишелеш. 103 00:09:53,880 --> 00:09:58,760 Һәм без җавап таба алмаган нәрсә — сорау: 104 00:09:58,760 --> 00:10:03,120 Бу хәлдә Германия нишләр? 105 00:10:03,120 --> 00:10:11,472 Европада чын билгесез үзгәрүче — немецлар. Әгәр АКШ бу куркынычсызлык билбауын Украинада түгел, ә көнбатышка 106 00:10:11,472 --> 00:10:15,880 таба төзи икән, Русиянең Украинадагы йогынтысы кимиячәк. 107 00:10:15,880 --> 00:10:19,320 Без немецларның позициясе нинди булачагын белмибез. 108 00:10:19,320 --> 00:10:22,200 Германия бик үзенчәлекле хәлдә. 109 00:10:22,200 --> 00:10:27,040 Элеккеге Германия канцлеры Герхард Шредер «Газпром»ның күзәтү шурасында. 110 00:10:27,040 --> 00:10:30,640 Германиялеләрнең руслар белән мөнәсәбәтләре бик катлаулы. 111 00:10:30,640 --> 00:10:33,200 Ләкин алар үзләре нишләргә белмиләр. 112 00:10:33,200 --> 00:10:37,400 Аларга үз товарларын экспортларга кирәк, һәм руслар аларны сатып ала ала. 113 00:10:37,400 --> 00:10:43,640 Икенче яктан, алар башка әйберләр төзү өчен кирәк булган ирекле сәүдә зонасын югалталар. 114 00:10:43,640 --> 00:10:49,142 АКШның төп борчуы шунда ки, немец капиталы һәм немец технологияләре рус чимал 115 00:10:49,142 --> 00:10:53,000 ресурслары һәм рус хезмәт көче белән берләштереләчәк. 116 00:10:53,000 --> 00:11:01,100 Берләшеп, АКШ йөз ел дәвамында булдырмаска тырышкан уникаль комбинацияне барлыкка китерегез. 117 00:11:03,120 --> 00:11:08,920 Шулай итеп, без бу немец-рус комбинациясенең булуын ничек булдырмакчыбыз? 118 00:11:08,920 --> 00:11:18,460 АКШ үз карталарын өстәлгә салырга әзер: бу — Балтик дәүләтләре белән Кара диңгез арасындагы сызык. 119 00:11:34,440 --> 00:11:38,360 Россия ягыннан карталар һәрвакыт өстәл өстендә булды. 120 00:11:38,360 --> 00:11:43,560 Алар өчен Украинаның көнбатыш яклы түгел, ә нейтраль ил булуы бик мөһим. 121 00:11:43,560 --> 00:11:46,280 Биредә Беларусь башка мәсьәлә. 122 00:11:46,280 --> 00:11:52,794 Ярар, миңа бу сорауга җавап бирә алган һәркем — немецлар бу хәлдә нишләр — шулай ук 123 00:11:52,794 --> 00:11:56,640 киләсе 20 ел тарихы ничек булачагын да әйтә ала. 124 00:11:56,640 --> 00:12:01,120 Ләкин кызганычка каршы, немецларга бу карарны кабат-кабат кабул итәргә туры килә. 125 00:12:01,120 --> 00:12:04,480 Һәм бу Германиянең мәңгелек проблемасы. 126 00:12:04,480 --> 00:12:10,880 Германия икътисади яктан бик көчле, ләкин шул ук вакытта геополитик яктан бик нәзек. 127 00:12:10,880 --> 00:12:14,560 Һәм алар үз экспортын ничек һәм кайда сатарга мөмкин икәнен беркайчан да белмиләр. 128 00:12:14,560 --> 00:12:21,120 1871 елдан бирле бу һәрвакыт немец мәсьәләсе булды. Һәм Европа өчен дә мәсьәлә. 129 00:12:21,120 --> 00:12:26,120 Хәзер яңадан күтәрелә торган немец мәсьәләсен карагыз. 130 00:12:26,120 --> 00:12:35,600 Бу безнең сорарга тиешле киләсе сорау – ләкин без аны сорамыйбыз, чөнки немецларның нишләячәген белмибез.