Augusto 1964: Golfe ya Tonkin. Pembeni ya libongo ya Vietnam ya Nola. Bapanzi sango bapanzaki nsango ete masuwa ya mbangu ya
Vietnam ya Nola ebɛtaki masasi mbala ebele na masuwa mibale ya bitumba ya Amerika kozanga ete Amerika epesa bango ntina.
Ebandeli ya etumba! Amerika ebundisi Vietnam!
** Bokeseni: "Bato ya ba théories du complot!" bato bagangaki liboso na baye bamonisaki ete etumba yango ebongisamaki
na Amerika moko lokola "scandale ya drapeau ya lokuta".
Kasi lelo, complot yango ekomi officiel: Robert McNamara, oyo azalaki Ministre ya Défense na tango wana, andimaki na
sima ete ezalaki mpenza attaque ya drapeau faux ya Etats-Unis!
** Octobre 1990: Elenge mwasi moko ya mibu 15, na miso ya kolela, atatolaki na kamera ete amonaki basoda ya Irak na
lopitalo moko ya Koweït kobimisa bana mike na ba incubateurs mpe kotika bango na mabele mpo bakufa.
Lokola mbala nyonso, bapanzi sango basakolaki yango na makelele.
Bongo: Elembo ya ebandeli mpo na libomi monene ya bato na Iraq!
** Kokanisi: Kasi, elobami polele ete mwana mwasi yango azalaki mwana ya diplomate moko ya Koweït, oyo azwaki
mbongo ebele mpo na lokuta oyo etali incubateur mpe apesamaki mateya na agence moko ya relations publiques.
Azwi mosala yango epai ya ebongiseli moko oyo esalaka na Amerika.
Asalaki na lopitalo ata mokolo moko te. Makambo wana ezalaki ya lokuta mpe ya solo te.
Liboma oyo ezuaki etumbu? Kasi, media ezali kokoba kotyola mpe koganga makasi na moto nyonso oyo abimisaka
ba complots ya boye na tango ebongi, mpe babengaka bango "bato ya ba théories du complot".
** Sánzá ya mibale 2003: "Saddam Hussein azali na bibundeli ya koboma bato ebele!" bapanzi sango bagangaki, bongo
lisusu moto nyonso andimaki na motó mpe atalaki ndenge États-Unis ná baninga na yango bakotaki na Iraq!
Bato ya mpamba 600 000 babomamaki – yango ezali 90% ya bato nyonso oyo bakufaki!
Kaka na kati ya mission moko ya pɔsɔ misato, Amerika esalelaki kati ya tone nkoto moko tii na nkoto mibale ya
masasi ya uranium, oyo kino lelo eboti bana ebele mpenza oyo babotami na nzoto ebebisami makasi.
** Kokanisi: Bato oyo bamonisaki na ntango ebongi ete etumba oyo etongamaki likolo ya lokuta, lokola mbala nyonso,
bakangisamaki monoko na kobengama bato ya masolo ya complot.
Kasi lisusu – ntango elekaki – mwango mabe ekomaki officiel:
Na sima, Ministre ya mambi ya bapaya ya ntango wana, Colin Powell, andimaki ete ba sources oyo balobaki ezali mpo na bibundeli
ya koboma bato ebele, emonanaki te ete ezali ya kotyela motema.
Lingomba ya ankɛ́tɛ ya Irak (ISG) ya bato 1 400 emonaki te bibundeli ya koboma bato ebele.
Ndenge nini bamekeli ya mabe ya conspiration emonani polele...
** Marsi 2011: Maloba ya moto moko ya Libiya oyo apesaki sango liboso ya ONU ete Gaddafi abomaki bato
6 000, na suka ememaki na bokoti ya NATO na Libiya.
Bapanzi sango balobaki: "Gaddafi azali kosala etumba ya makila na bato na ye moko," mpe bongo na bongo.
** Kokanisi: Kasi, likambo ya koloba ete bato 6 000 bakufaki emonanaki ete ezalaki lokuta.
Ntango batunaki moteyi sango yango sima, alobaki ete azalaki na bato ya kotyela motema te mpo na motango ya
bato 6 000 oyo bakufaki. Ayokaki yango kaka esika moko...
Momeseno ya conspiration oyo emonani
** Kosovo, Marsi 1999: Engebene na media ya bapaya ya NATO, likama monene ya bato ezali kosalema awa.
Masolo ezalaki na ntina na maboma ya ebele ya bato civili ba Albanais ya Kosovo na maboko ya
ba Serbes mpe na ntina na camp de concentration.
Yango ememaki na etumba ya OTAN na ex-Yougoslavie na mobu 1999 mpe, na bosolo, na likama monene ya bato.
** Kokanisi: Bafundeli oyo eboyebwanaki na miso ya bato kaka basanza moke sima ya kosila
ya kobɛtama ya bombe ya OTAN na Yougoslavie.
Kolanda na balapolo ebele, bakisa mpe oyo ya OSCE, likama ya bato ezalaki te na Kosovo liboso ete etumba ebanda.
Kolanda matatoli ya bato ya Albanie ya Kosovo oyo bamonaki na miso, bopetoli ya bikolo ezalaki te mpe
bakangami bazalaki te na camp de concentration oyo balobeli.
Momeseno ya conspiration oyo emonani
** 7 Desɛ́mbɛ 1941 ekɔ́taki na lisapo lokola "mokolo ya nsɔ́ni" – kolanda basango ya Leta, Japon ebundisaki
mampinga ya masuwa ya Amerika na Pacific na Pearl Harbour.
Bato 2 403 bakufaki.
Lisusu, nkanda ezali makasi mpe balobi ete elembo mosusu ya kobanda etumba ezali na ntina.
Mokolo oyo elandaki, Etats-Unis ebandisaki etumba na Japon.
** Kokanisi: Kasi, na sima emonanaki ete guvɛnɛmá ya Amerika nde ebimisaki etumba yango na nko to eyebaki ete etumba
ezalaki koya mpe ekebisaki te basoda na Pearl Harbor mpo na kopesa ntina ya kokɔta ya Etats-Unis na etumba.
Yango emonisamaki na istoryen Amerike John Toland.
Ndenge moko mpe, mokanda ya mokolo na mokolo ya Secrétaire ya Guerre ya Roosevelt, Henry Stimson, emonisaki ete
Etats-Unis na nko nde etindaki Japon abɛta masasi ya liboso!
Momeseno ya conspiration oyo emonani
Na propagande na bango, ba media emonisami polele ete basungaka mbeba ya etumba ya nsomo koleka, babombelaka babandisi ya bitumba
mpe bapanzaka mbala na mbala masolo ya lokuta ya complot oyo ezangi moboko, oyo ememaka
bitumba ya nsomo koleka mpe bobomi ya bato ebele.
Banzela ya ntembe, kofinga mpe lokuta, oyo balobelaka mingi na ndenge ya likanisi, etondisaka kanda ntango
nyonso mpe etandaka nzela mpo na bitumba mpe terorisme.
Mabomi oyo etumbu ezalaka te, kasi bato ya pɛtɛɛ oyo balobelaka makambo ya mabɔkɔ oyo, bazali
konyokwama mpe bazali kofingama mbala na mbala.
BOKOKANISI: BILILINGI YA LOKUTA Bililingi ya lokuta, ezala oyo eyibami, ebongolami to mpe ya lokuta mpenza, ezali lisusu esaleli
mosusu oyo basalelaka mpo na kobimisa bitumba na mayele ya mabe – esalisaka mpo na kotombola koyina mpe kotinda bato na etumba!
** Elilingi oyo ya bonyokoli ezali mpo na komonisa mabe ya Assad na mobu 2011.
** Kokanisi: Kasi, video yango ezwamaki na mobu 2007 na camp moko na Iraq.
** Balobi ete oyo ezali ba chars ya Russie oyo ezalaki kokɔta na Ukraine na mokolo ya 19 sanza ya mwambe 2014.
** Kokanisi: Kasi, elilingi oyo ezwamaki na mobu 2008 na Caucase.
** Kolanda ba media na biso ya Leta na sanza ya mitano 2014, oyo ezali elikoptɛrɛ oyo babukaki na masasi na
bato ya botɛmɔli ya Russie na Slaviansk, na Ukraine.
** Kokanisi: Kasi, foto oyo ezwamaki na Syrie na mobu 2013.
Bongo video oyo ezalaki na YouTube banda kala liboso ya lokuta ya media oyo.
** Oyo ezali stade moko na bankoto na bankoto ya basungi oyo, kolanda ba media na biso ya Grande-Bretagne,
bazalaki kotɛmɛla bato oyo babengami baseparatistes ya Russie.
** Bokeseni: Bapanzi sango ya bonsomi lokola Kla.TV bamonaka butɔ́ ya zoom na tango ya boye mpe balakisaka
elilingi mobimba: Bato nkama mwa moke bafandi awa...
** Oyo esengelaki kozala émission en direct uta na Green Square na Tripoli, mboka-mokonzi ya Libye, ezali
kolakisa bapomboli na esengo nsima ya elonga na bango.
** Bokeseni: Kasi, likambo ya kokamwa mpenza mpo na batalisi ya televizyo baye batyaka likebi ezali ete bango nyonso
bazali koningisa bendele ya Inde mpe balati bilamba ya Inde...