WEBVTT

00:05.980 --> 00:14.038
ਅਗਸਤ 1964: ਗਲਫ ਆਫ਼ ਟੋਂਕਿਨ। ਉੱਤਰੀ ਵੀਅਤਨਾਮ ਦੇ ਤਟ ਤੋਂ ਦੂਰ। ਮਾਸ
ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਫੈਲਾਈ ਕਿ ਉੱਤਰੀ ਵੀਅਤਨਾਮੀ ਸਪੀਡਬੋਟਾਂ ਨੇ ਬਿਨਾਂ

00:14.038 --> 00:19.031
ਕਿਸੇ ਉਕਸਾਵੇ ਦੇ ਦੋ ਅਮਰੀਕੀ ਜੰਗੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕਈ ਵਾਰੀ ਗੋਲਾਬਾਰੀ ਕੀਤੀ।

00:19.031 --> 00:25.366
ਜੰਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ! ਵੀਅਤਨਾਮ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ!

00:25.366 --> 00:32.523
** ਤੁਲਨਾ: "ਸਾਜ਼ਿਸ਼-ਥਿਓਰਿਸਟ!" ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ
ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਚੀਖਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਹਮਲਾ

00:32.523 --> 00:37.073
ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਖੁਦ ਇੱਕ "ਫਾਲਸ ਫਲੈਗ ਸਕੈਂਡਲ" ਵਜੋਂ ਰਚਿਆ ਸੀ।

00:37.073 --> 00:45.257
ਪਰ ਅੱਜ ਇਹ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਅਧਿਕਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ: ਉਸ
ਸਮੇਂ ਰੱਖਿਆ ਸਕੱਤਰ ਰਾਬਰਟ ਮੈਕਨਾਮਾਰਾ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਇਹ

00:45.257 --> 00:51.472
ਵਾਕਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੱਕ ਫਾਲਸ ਫਲੈਗ ਹਮਲਾ ਸੀ!

00:51.472 --> 00:58.604
** ਅਕਤੂਬਰ 1990: ਇੱਕ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਕੁੜੀ ਨੇ ਅੰਸੂ ਭਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਕੈਮਰੇ
'ਤੇ ਗਵਾਹੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਸਨੇ ਇਰਾਕੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ

00:58.604 --> 01:05.433
ਕੁਵੈਤੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਇੰਕਯੂਬੇਟਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬੱਚਿਆਂ
ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਕੇ ਮਰਨ ਲਈ ਫਰਸ਼ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

01:05.433 --> 01:08.768
ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਵਾਂਗ, ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਢੰਡੋਰਾ ਪਿੱਟਿਆ।

01:08.768 --> 01:14.180
ਤਾਂ: ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤ!

01:14.180 --> 01:21.009
** ਤੁਲਨਾ: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੁਵੈਤੀ ਰਾਜਦੂਤ ਦੀ ਧੀ
ਵਜੋਂ ਬੇਨਕਾਬ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਇਸ ਇੰਕਯੂਬੇਟਰ ਝੂਠ ਲਈ ਵੱਡੀ

01:21.009 --> 01:25.387
ਰਕਮ ਮਿਲੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਜਨ ਸੰਪਰਕ ਏਜੰਸੀ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

01:25.387 --> 01:30.240
ਉਸਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਤੋਂ ਕੰਮ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ।

01:30.240 --> 01:36.672
ਉਸਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਨਹੀਂ
ਕੀਤਾ। ਇਹ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬਣਾਵਟੀ ਅਤੇ ਗਲਤ ਸਨ।

01:36.672 --> 01:43.498
ਕੀ ਇਸ ਅਪਰਾਧ ਨੂੰ ਕਦੇ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ? ਫਿਰ ਵੀ ਮੀਡੀਆ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ
ਬਦਨਾਮ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼

01:43.498 --> 01:51.727
ਵਿੱਚ ਚੀਖਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦਾ
ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ" ਕਹਿ ਕੇ।

01:51.727 --> 01:59.692
** ਫਰਵਰੀ 2003: "ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਕੋਲ ਵਿਨਾਸ਼ਕ ਹਥਿਆਰ ਹਨ!" ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ ਨੇ
ਚੀਖ ਕੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਕਿ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਹਰ ਕੋਈ ਸਿਰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਦੇਖਦਾ ਰਹਿ

01:59.692 --> 02:04.398
ਗਿਆ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀ ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ!

02:04.398 --> 02:10.628
600,000 ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਮਾਰੇ ਗਏ – ਇਹ ਸਾਰੇ ਪੀੜਤਾਂ ਦਾ 90% ਹੈ!

02:10.628 --> 02:19.745
ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ, ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ 1,000
ਤੋਂ 2,000 ਟਨ ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਗੋਲਾਬਾਰੂਦ ਵਰਤੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅੱਜ ਤੱਕ

02:19.745 --> 02:26.240
ਅਣਗਿਣਤ ਭਿਆਨਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਜਨਮ ਹੋਏ ਹਨ।

02:26.240 --> 02:31.738
** ਤੁਲਨਾ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਹੀ ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਕਿ ਇਹ
ਜੰਗ ਇਕ ਝੂਠ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ, ਹਮੇਸ਼ਾਂ

02:31.738 --> 02:35.846
ਵਾਂਗ, ਸਾਜ਼ਿਸ਼ੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਕਹਿ ਕੇ ਚੁੱਪ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

02:35.846 --> 02:41.260
ਪਰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ – ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਹੋ
ਚੁੱਕੀ ਸੀ – ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਅਧਿਕਾਰਕ ਹੋ ਗਈ:

02:41.260 --> 02:51.573
ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਸਕੱਤਰ ਕੋਲਿਨ ਪਾਵਲ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਕਥਿਤ
ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਸਰੋਤ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਹੋਏ।

02:51.573 --> 02:59.960
1,400 ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਾਲੇ ਇਰਾਕ ਸਰਵੇ ਗਰੁੱਪ
(ISG) ਨੂੰ ਕੋਈ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਹਥਿਆਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇ।

02:59.960 --> 03:06.520
ਸਾਬਤ ਹੋਈਆਂ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ੀ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦੀ ਕਿੰਨੀ ਨਿਰਦਯ ਹੱਦ...

03:06.520 --> 03:12.084
** ਮਾਰਚ 2011: ਇੱਕ ਲੀਬੀਆਈ ਜਾਣਕਾਰ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ
ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਗੱਦਾਫੀ ਨੇ 6,000 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ,

03:12.084 --> 03:15.446
ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਆਖਿਰਕਾਰ ਨਾਟੋ ਨੇ ਲੀਬੀਆ ਵਿੱਚ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ।

03:15.446 --> 03:22.513
ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ: "ਗੱਦਾਫੀ ਆਪਣੇ ਹੀ
ਲੋਕਾਂ ਖਿਲਾਫ ਖੂਨੀ ਜੰਗ ਲੜ ਰਿਹਾ ਹੈ," ਆਦਿ।

03:22.513 --> 03:27.940
** ਤੁਲਨਾ: ਹਾਲਾਂਕਿ 6,000 ਮੌਤਾਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਝੂਠ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ।

03:27.940 --> 03:34.248
ਜਦੋਂ ਜਾਣਕਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁੱਛਤਾਛ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਉਸ ਨੇ
ਕਿਹਾ ਕਿ 6,000 ਮੌਤਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਲਈ ਕੋਈ ਭਰੋਸੇਯੋਗ

03:34.248 --> 03:37.773
ਸਰੋਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਕਿਤੇ ਸੁਣਿਆ ਸੀ...

03:37.773 --> 03:39.293
ਸਾਬਤ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਅਭਿਆਸ

03:39.293 --> 03:45.086
** ਕੋਸੋਵੋ, ਮਾਰਚ 1999: ਨਾਟੋ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਸ
ਮੀਡੀਆ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਮਾਨਵਤਾ ਸੰਕਟ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।

03:45.086 --> 03:52.200
ਸਰਬਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੋਸੋਵੋ ਦੇ ਅਲਬਾਨੀਆਈ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ
ਕਤਲੇਆਮ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰਬੰਦੀ ਕੈਂਪ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਸੀ।

03:52.200 --> 04:03.840
ਇਸ ਨਾਲ 1999 ਵਿੱਚ ਪੂਰਵ ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਟੋ ਦੀ ਜੰਗ
ਹੋਈ ਅਤੇ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਮਾਨਵਤਾ ਸੰਕਟ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।

04:03.840 --> 04:11.712
** ਤੁਲਨਾ: ਇਹ ਦੋਸ਼ ਸਿਰਫ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ
ਖੰਡਨ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਨਾਟੋ ਦੀ ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਆ 'ਤੇ ਬੰਬਾਰੀ ਖਤਮ ਹੋਈ।

04:11.712 --> 04:16.977
ਕਈ ਰਿਪੋਰਟਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ OSCE ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ
ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ, ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ

04:16.977 --> 04:20.432
ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਸੋਵੋ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮਾਨਵਤਾ ਸੰਕਟ ਨਹੀਂ ਸੀ।

04:20.432 --> 04:29.633
ਕੋਸੋਵਾਰ ਅਲਬਾਨੀਆਈ ਅੱਖੀ-ਗਵਾਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਥਿਤ ਸੰਕੇਦਨ
ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਨਾ ਤਾਂ ਨਸਲੀ ਸਫਾਈ ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਕੈਦੀ ਸਨ।

04:29.633 --> 04:31.273
ਸਾਬਤ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਅਭਿਆਸ

04:31.273 --> 04:38.099
** 7 ਦਸੰਬਰ 1941 ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ "ਬਦਨਾਮੀ ਦਾ ਦਿਨ" ਵਜੋਂ ਦਰਜ
ਹੋ ਗਿਆ – ਅਧਿਕਾਰਕ ਮੀਡੀਆ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਜਪਾਨ ਨੇ ਪਰਲ

04:38.099 --> 04:42.600
ਹਾਰਬਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਜਹਾਜ਼ਬਾਜ਼ੀ ਫਲੀਟ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।

04:42.600 --> 04:46.880
2,403 ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀਆਂ।

04:46.880 --> 04:53.473
ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਗੁੱਸੇ ਉੱਚੇ ਹਨ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਕੇਤ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਇਜ਼ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

04:53.473 --> 04:59.033
ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਜਪਾਨ ਉੱਤੇ ਜੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

04:59.033 --> 05:06.534
** ਤੁਲਨਾ: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ
ਜਾਣ-ਬੂਝ ਕੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ ਸੀ, ਜਾਂ ਸਹੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਮਲੇ ਬਾਰੇ

05:06.534 --> 05:11.798
ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਾਣੂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪਰਲ ਹਾਰਬਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ
ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ

05:11.798 --> 05:15.632
ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਜਾਇਜ਼ ਠਹਿਰਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ।

05:15.632 --> 05:20.192
ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਜੌਨ ਟੋਲੈਂਡ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

05:20.192 --> 05:26.696
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰੂਜ਼ਵੈਲਟ ਦੇ ਯੁੱਧ ਸਕੱਤਰ ਹੈਨਰੀ
ਸਟਿਮਸਨ ਦੀ ਇੱਕ ਡਾਇਰੀ ਐਂਟਰੀ ਨੇ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ

05:26.696 --> 05:30.340
ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਜਪਾਨ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਗੋਲੀ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਉਕਸਾਇਆ!

05:30.340 --> 05:33.153
ਸਾਬਤ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਅਭਿਆਸ

05:33.153 --> 05:40.471
ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਾਲ, ਮੀਡੀਆ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਅਪਰਾਧਾਂ ਦਾ
ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੰਗ-ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦੀ ਢਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ

05:40.471 --> 05:48.032
ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ੀ ਸਿਧਾਂਤ ਫੈਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ
ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਆਨਕ ਜੰਗਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਤਲ-ਏ-ਆਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

05:48.032 --> 05:53.518
ਸ਼ੱਕੀ ਸਰੋਤ, ਬਦਨਾਮੀ ਅਤੇ ਝੂਠ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ
"ਸਬਜੰਕਟਿਵ" ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਲਗਾਤਾਰ ਨਫ਼ਰਤ ਨੂੰ

05:53.518 --> 05:57.728
ਭੜਕਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੰਗ ਅਤੇ ਆਤੰਕਵਾਦ ਲਈ ਮੈਦਾਨ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

05:57.728 --> 06:04.695
ਇਹਨਾਂ ਅਪਰਾਧਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ; ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ, ਜੋ
ਨਿਰਦੋਸ਼ ਲੋਕ ਇਹ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ

06:04.695 --> 06:09.673
ਤੰਗ-ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬਦਨਾਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

06:09.673 --> 06:18.525
ਤੁਲਨਾਵਾਂ: ਨਕਲੀ ਤਸਵੀਰਾਂ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀਆਂ, ਝੂਠੀਆਂ ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਗਲਤ,
ਸਾਜ਼ਿਸ਼ੀ ਜੰਗ-ਭੜਕਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੰਦ ਹਨ –

06:18.525 --> 06:24.288
ਇਹ ਨਫ਼ਰਤ ਭੜਕਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵੱਲ ਧੱਕਦੀਆਂ ਹਨ!

06:24.288 --> 06:30.720
** ਇਹ ਤਸੀਹੇ ਦੀ ਤਸਵੀਰ 2011 ਵਿੱਚ ਅਸਦ ਦੀ ਬੇਰਹਮੀ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹੈ।

06:30.720 --> 06:37.040
** ਤੁਲਨਾ: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵੀਡੀਓ 2007 ਵਿੱਚ
ਇਰਾਕ ਦੇ ਇੱਕ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

06:39.666 --> 06:46.233
** ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 19 ਅਗਸਤ 2014 ਨੂੰ
ਰੂਸੀ ਟੈਂਕ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ।

06:46.233 --> 06:52.186
** ਤੁਲਨਾ: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਤਸਵੀਰ 2008 ਵਿੱਚ ਕਾਕੇਸਸ ਵਿੱਚ ਖਿੱਚੀ ਗਈ ਸੀ।

06:52.186 --> 06:58.856
** ਸਾਡੇ ਜਨਤਕ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਈ 2014 ਵਿੱਚ,
ਇਹ ਇੱਕ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਸੀ ਜੋ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਸਲਾਵਿਆਨਸਕ

06:58.856 --> 07:03.900
ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਵੱਖਰੇਵਾਦੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

07:03.900 --> 07:09.086
** ਤੁਲਨਾ: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਫੋਟੋ 2013 ਵਿੱਚ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਖਿੱਚੀ ਗਈ ਸੀ।

07:09.086 --> 07:13.646
ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਵੀਡੀਓ ਇਸ ਮੀਡੀਆ ਝੂਠ ਤੋਂ
ਕਾਫੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।

07:13.646 --> 07:18.945
** ਇਹ ਇੱਕ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ-ਹਜ਼ਾਰ ਸਮਰਥਕ
ਹਨ, ਜੋ ਸਾਡੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਹੇ ਜਾਣ

07:18.945 --> 07:22.880
ਵਾਲੇ ਰੂਸੀ ਵੱਖਰੇਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।

07:22.880 --> 07:29.615
** ਤੁਲਨਾ: ਸੁਤੰਤਰ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦ ਮੀਡੀਆ ਆਊਟਲੈਟਸ ਜਿਵੇਂ ਕਿ
Kla.TV ਐਸੇ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਜ਼ੂਮ ਬਟਨ ਲੱਭਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੂਰੀ

07:29.615 --> 07:34.960
ਤਸਵੀਰ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ: ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ ਕੁਝ ਸੌ ਲੋਕ ਬੈਠੇ ਹਨ...

07:34.960 --> 07:39.881
** ਇਹ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਲਿਬੀਆ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤ੍ਰਿਪੋਲੀ
ਦੇ ਗ੍ਰੀਨ ਸਕੁਏਅਰ ਤੋਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ

07:39.881 --> 07:43.776
ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੁਸ਼-ਖੁਸ਼ ਮਨਾਉਂਦੇ ਬਾਗੀ ਦਿਖਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।

07:43.776 --> 07:49.134
** ਤੁਲਨਾ: ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ
ਸਭ ਤੋਂ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਝੰਡੇ

07:49.134 --> 07:51.906
ਲਹਿਰਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਹਨ...