1 00:00:00,000 --> 00:00:05,376 2 00:00:05,376 --> 00:00:09,796 Югославия сугышында манипуляция 3 00:00:09,796 --> 00:00:16,753 Хөрмәтле тамашачылар, киләсе документаль фильмда без Югославия сугышындагы манипуляцияләр турында хәбәр итәбез. 4 00:00:16,753 --> 00:00:23,480 Гражданнар тәртипсезлекләренең, мәсәлән, хәзер Македониядә яки 1990нчы елларда Югославиядә булган күтәрелешләрнең, чынлап та 5 00:00:23,480 --> 00:00:30,646 халыкның ризасызлыгыннан гына, ягъни спонтан рәвештә барлыкка килүе, төп массакүләм мәгълүмат чаралары күрсәткәнчә дөресме? 6 00:00:30,646 --> 00:00:36,119 Яисә моның артында дөньякүләм стратеглар уйлап тапкан катлаулы стратегия бармы? 7 00:00:36,119 --> 00:00:44,523 2017 елның 24 мартында бирелгән әңгәмәдә Германия Федератив Яклау министрының парламент дәүләт секретаре булып эшләгән Вилли Виммер 8 00:00:44,523 --> 00:00:52,873 бүгенге низаглар белән халыкара хокукны бозган Югославиядәге сугыш арасында ачык параллельләр барлыгын ассызыклый. 9 00:00:52,873 --> 00:00:59,559 Ул нәтиҗә ясый: «Безгә НАТО мәнфәгатьләре өчен хөкүмәт тешләребез аша ялган сөйли.» 10 00:00:59,559 --> 00:01:05,089 1999 елдан бирле федераль хөкүмәт нәрсә эшли һәм Югославиягә каршы сугыш: ул немец 11 00:01:05,089 --> 00:01:09,980 халкына бер низагтан икенче низагка ялган сөйли. 12 00:01:09,980 --> 00:01:15,000 Хөрмәтле әфәнделәр һәм ханымнар, Вилли Виммер мондый каты белдерүләргә ничек килә? 13 00:01:15,000 --> 00:01:22,940 Моны ачыклау өчен без Югославия сугышын мисал итеп алып, дөньякүләм шахмат уенчыларының стратегияләрен өйрәнәчәкбез. 14 00:01:22,940 --> 00:01:27,700 Сугыш өчен сылтау: фараз ителгән гуманитар фаҗига: 15 00:01:27,700 --> 00:01:35,861 1999 елның мартында Германия 50 елдан соң беренче тапкыр сугышта катнашты, ягъни элекке Югославиягә каршы 16 00:01:35,861 --> 00:01:40,786 НАТОның агрессия сугышында, бу халыкара хокукка каршы иде. 17 00:01:40,786 --> 00:01:45,600 НАТО һава көчләре Югославиягә 14 000 бомба ташлады. 18 00:01:45,600 --> 00:01:53,300 Халыкка сугышны аклау өчен сәясәтчеләр гуманитар фаҗиганең барганлыгын белдерделәр. 19 00:01:53,300 --> 00:01:57,340 Бу бары тик «гуманитар сугыш» белән генә тәмамланырга мөмкин. 20 00:01:57,340 --> 00:02:02,973 Ләкин ул вакытта НАТО Һава көчләрендә подполковник булган, хәзер исә тынычлык активисты булып 21 00:02:02,973 --> 00:02:06,420 торучы Йохен Шолц бу хисапка каты каршы чыкты. 22 00:02:06,420 --> 00:02:12,990 Ул һава сугышының инде 1998 елда ук планлаштырылганын билгеләп үтте. Һәм бу, ОБСЕ хисабына 23 00:02:12,990 --> 00:02:17,180 караганда, гуманитар фаҗига булмавына карамастан. 24 00:02:17,180 --> 00:02:23,286 ОБСЕ — Европа куркынычсызлыгы һәм хезмәттәшлеге оешмасы. 25 00:02:23,286 --> 00:02:29,775 Ә ни өчен сугыш? Шольц сүзләренә караганда, Югославиянең географик урнашуы Европа Берлеге һәм 26 00:02:29,775 --> 00:02:34,740 НАТОның көнчыгышка киңәюен көн тәртибенә куйган иде. 27 00:02:34,740 --> 00:02:40,420 Норма Браун, ОБСЕдәге АКШ дипломаты, моны кыскача йомгаклады: 28 00:02:40,420 --> 00:02:49,300 Чынлык шунда ки, барысы да белә иде: гуманитар фаҗига бары тик НАТО бомбаласа гына булачак! 29 00:02:49,300 --> 00:02:53,873 Герхард Шредер белән Билл Клинтон арасында сайлау кампаниясе буенча килешү: 30 00:02:53,873 --> 00:03:01,406 Пенсиягә чыккан подполковник Йохен Шолц сүзләренә караганда, канцлерлыкка кандидат Герхард Шредер 1998 елның җәй 31 00:03:01,406 --> 00:03:09,820 башында сайлау кампаниясе кысаларында АКШка барган һәм АКШ президенты Билл Клинтон белән Косово турында сөйләшкән. 32 00:03:09,820 --> 00:03:17,820 Анда Югославиядә планлаштырылган сугыш һәм Шредер чорында Германиянең хәрби катнашуы турында сөйләштеләр. 33 00:03:17,820 --> 00:03:23,514 Шолц сүзләренә караганда, АКШ сайлау кампаниясе ярдәмчеләре соңыннан Герхард Шредерга федераль 34 00:03:23,514 --> 00:03:27,580 канцлер сайлавында җиңәргә ярдәм итәр өчен җибәрелгән. 35 00:03:27,580 --> 00:03:36,960 Хөкүмәтне алыштыру кирәк иде, чөнки Хельмут Коль Германиянең сугышта катнашуына ризалашмас иде. 36 00:03:36,960 --> 00:03:41,873 Сугыш немец министрлары Шарпинг һәм Фишер ялганнары: 37 00:03:41,873 --> 00:03:47,200 Германия хөкүмәтенә сугышка керер өчен халыкның ризалыгын алырга кирәк иде. 38 00:03:47,200 --> 00:03:53,340 Саклану министры Шарпинг һәм тышкы эшләр министры Фишер моны пропаганда хәйләсе аша яңадан терелдерделәр. 39 00:03:53,340 --> 00:04:01,360 Алар Косоводагы хәлне Германиянең нацистлар чоры белән бәйләп, шуның белән немецларны иң авырткан урыннан суктылар. 40 00:04:01,360 --> 00:04:09,360 Алар Сербиядә «этник чистарту» һәм Приштинадагы концлагерь турында куркыныч хикәяләр сөйләп, җәмәгатьчелекне адаштырдылар. 41 00:04:09,360 --> 00:04:15,906 Журналистлар Аннерер һәм Верте, шулай ук немец генералы һәм ОБСЕ хезмәткәре Хайниц Локвай үткәргән урындагы 42 00:04:15,906 --> 00:04:20,540 тикшерүләр бу вакыйгаларның тулысынча уйдырма булуын ачыклады. 43 00:04:20,540 --> 00:04:28,433 Югославия армиясе белән албан парамилитар берәмлекләре арасында гына сугыш барды. 44 00:04:28,433 --> 00:04:33,991 Шарпинг һәм Фишерның сугыш пропагандасы җәмәгатьчелекне сербларның сугыш вакытында кылган 45 00:04:33,991 --> 00:04:39,233 «явызлыкларыннан» азат итүне якларга ышандыруда уңышка иреште. 46 00:04:39,233 --> 00:04:51,013 НАТО вәкиле Джейми Шей әйтте: «Әгәр без Германиядә халык фикерен югалткан булсак, без аны бөтен альянс буенча югалта идек». 47 00:04:51,013 --> 00:04:56,886 PR агентлыклары элекке Югославиядә сугышка әзерләнде: 48 00:04:56,886 --> 00:05:04,255 Йорг Бекер һәм Мира Бехам язган «Операция Балкан: сугыш һәм үлем өчен реклама» китабы Югославия сугышы вакытында 49 00:05:04,255 --> 00:05:11,873 американ PR-агентлыкларының медиадан дошман стереотипларын булдыру өчен ничек файдаланганын күрсәтә. 50 00:05:11,873 --> 00:05:20,144 Мәсәлән, йогынтысы зур булган американ Ruder Finn компаниясе бер үк вакытта өч сугышучы як өчен эшләде: 51 00:05:20,144 --> 00:05:24,939 хорват, босния һәм косово албан җитәкчелекләре өчен. 52 00:05:24,939 --> 00:05:32,814 Бурыч сербларны берьяклы рәвештә бастыручылар һәм һөҗүмчеләр итеп сурәтләү, ә хорватларны, босния мөселманнарын 53 00:05:32,814 --> 00:05:37,859 һәм косово албаннарын бары тик корбаннар итеп күрсәтү иде. 54 00:05:37,859 --> 00:05:45,406 «Серблар гаепле» дигән пропагандасы аша агентлык Көнбатыш җәмәгатьчелеген сугышка әзерләде. 55 00:05:45,406 --> 00:05:51,739 Агентлык директоры Джеймс Харф. "Без сербларны нацистлар белән тиңли алдык." 56 00:05:51,739 --> 00:05:59,253 Шуннан соң ук диярлек матбугат башка тел куллана башлады, «этник чистарту», «концентрация лагерьләре» кебек терминнарны кулланып, 57 00:05:59,253 --> 00:06:03,152 алар нацист Германиясе һәм Освенцим күренешләре белән бәйле. 58 00:06:03,152 --> 00:06:11,960 Ревизионизмда гаепләнмичә, инде беркем дә моңа каршы чыга алмады. Без йөз процент уңышка ирештек. 59 00:06:11,960 --> 00:06:21,420 Конфликтның контрольле кискенләшүе Балканнарда АКШ армиясенең интервенциясен аклады. 60 00:06:21,420 --> 00:06:25,846 Элекке Югославиядәге сугышны АКШ хөкүмәте куәтләндерде: 61 00:06:25,846 --> 00:06:34,680 Русия яклы Югославия көнбатыш державалар тарафыннан дестабилизацияләнде һәм җиде аерым дәүләткә бүленде: Словения, 62 00:06:34,680 --> 00:06:39,400 Хорватия, Босния, Сербия, Черногория, Косово һәм Македония. 63 00:06:39,400 --> 00:06:49,380 Эчке этник киеренкелекләрне кузгатып, төрле этник төркемнәр 1990нчы елларда яңадан-яңа кораллы низагларga тартылды. 64 00:06:49,380 --> 00:06:57,910 Роберт Бэр, АКШ чит ил разведка хезмәте – ЦРУның элекке агенты, болай диде: «Пропаганданың максаты Югославия 65 00:06:57,910 --> 00:07:04,539 республикаларын бүлү иде, алар ана илдән аерылып, бәйсез дәүләтләргә әйләнсеннәр өчен». 66 00:07:04,539 --> 00:07:15,846 Безгә барысына да, шул исәптән сугыш һәм көч куллануга да гаепләү өчен корбан кирәк иде. Бу рольгә Сербия сайланды...' 67 00:07:15,846 --> 00:07:25,560 Британия офицеры Джон Кросланд болай диде: "Халыкара җәмәгатьчелек КЛАны яклады." 68 00:07:25,560 --> 00:07:33,613 АКШ президенты Билл Клинтон, АКШ дипломаты Ричард Холбрук һәм АКШ дәүләт секретаре Мэдлин Олбрайт Сербиядә 69 00:07:33,613 --> 00:07:39,913 хакимиятне алыштыру булыр дип карар кылганнар иде... 70 00:07:39,913 --> 00:07:48,037 Этник төркемнәр арасындагы дәвам иткән хәрби низаглар ахыр чиктә АКШка Сербиягә НАТО һөҗүменә нигез булды, бу 71 00:07:48,037 --> 00:07:55,446 халыкара хокукны бозды, һәм президент Слободан Милошевичны вазифадан төшерүгә сәбәп булды. 72 00:07:55,446 --> 00:08:04,913 Элекке ЦРУ агенты Роберт Баер ил таркалганнан соң Югославия халкыннан гафу үтенде: 73 00:08:04,913 --> 00:08:09,961 Үткәнне оныт, чөнки ул сәхнәләштерелгән һәм ялган иде. Сине бары тик манипуляцияләделәр, 74 00:08:09,961 --> 00:08:12,900 һәм алар үзләренә кирәкле нәтиҗәгә ирештеләр. 75 00:08:12,900 --> 00:08:17,220 Ләкин моның өчен сез бер-берегезгә нәфрәт хисләре тотуны дәвам итмәскә тиешсез! 76 00:08:17,220 --> 00:08:25,713 Син моның өстеннән күтәрелә алуыңны һәм бу хәл өчен чыннан да кем гаепле икәнен аңлавыңны күрсәтергә тиешсең! 77 00:08:25,713 --> 00:08:30,600 Мин сез барыгызга чын күңелдән гафу үтенәм! 78 00:08:30,600 --> 00:08:37,380 Югославиядә хөкүмәтне алыштыруны АКШ Дәүләт департаменты бергә финанслаган: 79 00:08:37,380 --> 00:08:46,788 2000 елда ул вакыттагы Югославиядә хакимият алышу — АКШ Дәүләт департаментының шулай аталган НПОлар аша режимнарны үзгәртү һәм 80 00:08:46,788 --> 00:08:52,353 хакимиятне кулга алуда катнашуының күп кенә мисалларының берсе. 81 00:08:52,353 --> 00:08:59,524 Студентлар хәрәкәте «Отпор», оппозиция оешмасы буларак нигез салынган, Югославия халкын Президент 82 00:08:59,524 --> 00:09:03,806 Милошевичкә каршы күтәргән төп этәргеч көч булды. 83 00:09:03,806 --> 00:09:12,600 «Отпор» студентлары, мәсәлән, Белградның яртысын граффити белән буяп, Югославия президентына каршы хисләр уяттылар. 84 00:09:12,600 --> 00:09:20,700 Милошевич Балкан сугышлары һәм фаҗигале икътисади хәл өчен җаваплы дип саналды. 85 00:09:20,700 --> 00:09:26,526 Отпорның гамәлләре матбугатта зур игътибар җәлеп итте. 86 00:09:26,526 --> 00:09:34,740 Отпорның өндәве белән якынча 100 000 кеше Белградта президенткә каршы протест белдерү өчен җыелды. 87 00:09:34,740 --> 00:09:40,000 Алар күпләп «Ул (Милошевич) тәмам!» дигән шигарь язылган плакатлар күтәреп йөрделәр. 88 00:09:40,000 --> 00:09:46,806 Отпор төрле хөкүмәт булмаган оешмалар, мәсәлән, NDI һәм NED тарафыннан финансланган. 89 00:09:46,806 --> 00:09:52,360 NED нигездә АКШ Дәүләт департаменты тарафыннан финанслана. 90 00:09:52,360 --> 00:09:59,440 2000 елның 6 октябрендә Милошевич вазифасыннан китте. 91 00:09:59,440 --> 00:10:02,860 Сугышның максаты һәм нәтиҗәсе: 92 00:10:02,860 --> 00:10:11,245 Сугыш нәтиҗәсендә Европада АКШның икенче зур хәрби базасы – Камп Бондстил – Косовода 386 93 00:10:11,245 --> 00:10:16,633 гектар мәйданга меңләгән солдат белән урнаштырылды. 94 00:10:16,633 --> 00:10:24,618 Стратегик яктан әһәмиятле төбәктәге хәрби булуы аша АКШ Урта Көнчыгыштан һәм Көнчыгыштан нефть һәм газ өчен мөмкин 95 00:10:24,618 --> 00:10:33,313 булган торбаүткәргеч маршрутларына, шулай ук минераль ресурсларны коммерцияле файдалануга контроль урнаштырды. 96 00:10:33,313 --> 00:10:41,695 Бөекбритания генералы Майкл Джексон, НАТО җитәкчелегендәге Косово көчләренең (KFOR) беренче командиры, әйтте: «Без, 97 00:10:41,695 --> 00:10:51,166 әлбәттә, Македония аша үтүче энергия коридорларының иминлеген тәэмин итү өчен монда озак вакыт калачакбыз». 98 00:10:51,166 --> 00:10:57,043 Югославия сугышы вакытында манипуляцияләргә багышланган безнең документаль фильм ахырында без Вилли Виммерның 99 00:10:57,043 --> 00:11:03,320 һәркайда очрый торган сугыш ялганнары белән нишләргә мөмкин дигән сорауга биргән җавабын карыйбыз: 100 00:11:03,320 --> 00:11:05,913 Калганы – сүз. 101 00:11:05,913 --> 00:11:13,040 Сүзләр сугышларны һәм җимерелешне кузгата алган кебек, алар аларны булдырмаска да ярдәм итә ала. 102 00:11:13,040 --> 00:11:18,771 Бүлүгә этәрүче һәрнәрсә ахыр чиктә сугыш кузгатучы көчләргә хезмәт итә, чөнки алар үзләренең глобаль маневрлары 103 00:11:18,771 --> 00:11:22,313 өчен зәгыйфьлекләрне бик төгәл итеп файдалана беләләр. 104 00:11:22,313 --> 00:11:28,312 Сезнең сүзләрегез һәм бу программаны тарату аша мондый элемтәләр ачыклана ала, һәм ахыр чиктә 105 00:11:28,312 --> 00:11:31,073 сугышларны булдырмаска мөмкин. Зинһар, ярдәм итегез!