1
00:00:00,015 --> 00:00:07,600
Prive pwofi yo – sosyalize pèt yo

2
00:00:07,600 --> 00:00:13,720
Ekspè finansye ki reveye yo, nan premye
kòlè yo, rekonèt espekilasyon ilegal pa

3
00:00:13,720 --> 00:00:18,800
Gwo espekilatè oswa machann lajan
souvan yo konpare ak magouy kazino.

4
00:00:18,800 --> 00:00:22,520
Sepandan, ekwasyon sa a fè enjistis ak operatè kazino yo.

5
00:00:22,520 --> 00:00:30,880
Kontrèman ak anpil gwo espekilatè, yo anjeneral
pataje ti oswa gwo pòsyon nan pwofi yo ak konpayi an.

6
00:00:30,880 --> 00:00:39,760
Pa egzanp, 50% nan pwofi kazino Swis yo ale
dirèkteman nan Asirans pou Vyeyès ak Sivivan (AHV).

7
00:00:39,760 --> 00:00:47,913
Anpil gwo espekilatè, nan lòt bò a, manevre ak anpil ladrès pwofi
dividann yo, kèk ladan yo depase 500 milyon

8
00:00:47,913 --> 00:00:54,720
CHF, pou evite konpayi an – an lòt mo, yo jwi
benefis espekilatif yo nèt prive e san taks.

9
00:00:54,720 --> 00:01:01,560
Epi kounye a, ann pale seryezman: si yon
operatè kazino fè fayit, sa rete yon zafè pèsonèl li.

10
00:01:01,560 --> 00:01:06,840
Li pa ka pase dèt kazino li yo bay konpayi an nan sans de:

11
00:01:06,840 --> 00:01:12,560
Mwen te pataje pwofi mwen avèk ou,
kounye a ann pataje pèt espekilatif mwen yo.

12
00:01:12,560 --> 00:01:17,400
Sinon, nenpòt lòt antreprenè ta ka di
menm bagay la. Dwa egal pou tout moun.

13
00:01:17,400 --> 00:01:23,160
Men sa pa ditou vre. Sa pa konsa pou kèk
gwo espekilatè ak machann lajan etranje.

14
00:01:23,160 --> 00:01:29,739
Anpil nan kalite sa yo, apre yo fin fè move kalkil e
pèdi plizyè milya nan pwosesis la, ka senpleman pase pèt

15
00:01:29,739 --> 00:01:33,240
yo bay sosyete a – an lòt mo, bay nou menm kontribyab yo.

16
00:01:33,240 --> 00:01:40,040
Sa a toujou se pratik anpil bank
prive ak konpayi asirans atravè lemond.

17
00:01:40,040 --> 00:01:47,426
Toutotan yo kontinye fè plizyè milya pwofi ak tranzaksyon
espekilatif yo, yo ogmante richès prive yo; si, nan

18
00:01:47,426 --> 00:01:54,000
lòt bò, yo fè plizyè milya pèt, yo ka senpleman
pase yo bay sosyete a – an lòt mo, bay kontribyab yo.

19
00:01:54,000 --> 00:01:59,680
Richès prive yo te jwenn ilegalman san
peye taks rete entak, ansanm ak gwo salè yo.

20
00:01:59,680 --> 00:02:03,880
Nan kèk ka, menm bonis yo rete pwoteje.

21
00:02:03,880 --> 00:02:13,280
Pou pa reveye pèp ki oprime yo ki ap dòmi de pli zan pli
ajite, sèten politisyen chante chante dòmi ipokrit ankò e ankò.

22
00:02:13,280 --> 00:02:19,594
Chante dòmi sa yo fè sitwayen yo kwè ke nan kriz finansye
k ap vini yo, bank ki te fè move espekilasyon yo pral

23
00:02:19,594 --> 00:02:23,120
oblije pran responsablite pou tèt yo... ansanm ak aksyonè yo.

24
00:02:23,120 --> 00:02:26,960
Men di li pa menm bagay ak fè li.

25
00:02:26,960 --> 00:02:34,240
Paske an pratik, politisyen yo toujou ap jwe ak
sentòm yo sèlman olye pou yo atake vrè kwasans kansè yo.

26
00:02:34,240 --> 00:02:42,280
Se toujou banksters yo ki se kwasans kansè a, k ap ranmase
milyon dola nan salè ak bonis atravè tranzaksyon espekilatif.

27
00:02:42,280 --> 00:02:48,779
Men, anpil konpayi asirans ak gwo kòporasyon tankou sa ki nan
domèn famasetik, telekominikasyon, founiti

28
00:02:48,779 --> 00:02:54,840
elektrisite, syans, e de pli zan pli tou sèvis
postal, agrikilti, elatriye, ap fè menm bagay la.

29
00:02:54,840 --> 00:02:59,600
Okenn nan yo pa fè espekilasyon ak
pwòp lajan yo, men ak lajan piblik.

30
00:02:59,600 --> 00:03:04,120
Epi lè yo fè sa, yo gaspiye anpil richès piblik souvan.

31
00:03:04,120 --> 00:03:12,600
Apre sa, yo pa gen kapital aksyon ki nesesè a,
sètadi kapital pwòp, pou konpanse pèt espekilatif yo.

32
00:03:12,600 --> 00:03:20,376
Pwopriyetè bank prive yo, ki jenere plizyè milya pwofi ak
lajan piblik nou an – sitou atravè benefis espekilatif –

33
00:03:20,376 --> 00:03:24,040
ap prete lajan nou yo de pli zan pli ak to enterè negatif.

34
00:03:24,040 --> 00:03:29,320
Nou ka sèlman mande tèt nou: Ki jan nou
vreman estipid? E pou konbyen tan ankò?

35
00:03:29,320 --> 00:03:36,440
Ki lè n ap finalman fè tout espekilatè
miltimilyonè sa yo responsab sèlman pou dèt espekilatif yo?

36
00:03:36,440 --> 00:03:43,160
Kontribyab yo jis kontinye sove moun sa yo k ap fè mal
san reflechi, paske yo pa gen okenn lide sou sa y ap fè.

37
00:03:43,160 --> 00:03:51,320
Tout sistèm monetè a te prezante bay pèp la nan yon fason
tèlman konplike ke yo pa ka wè menm eskrokri ki pi senp yo ankò.

38
00:03:51,320 --> 00:04:00,422
Nenpòt kritik ki dekri tranzaksyon bankè, asirans ak tranzaksyon
espekulatif ki sanble yo kòm eskandalye oswa menm kriminèl gen

39
00:04:00,422 --> 00:04:06,872
rezon, toutotan moun ki enplike yo kontinye
privatize pwofi yo pandan y ap pase pèt yo bay

40
00:04:06,872 --> 00:04:10,240
sosyete a, e menm kenbe gwo salè ak bonis yo.

41
00:04:10,240 --> 00:04:16,080
Avèk pratik eskandalye sa a,
bankye yo mennen mond lan sou bò dezas.

42
00:04:16,080 --> 00:04:24,160
Epi y ap kontinye fè sa jiskaske pèp la leve
kanpe epi mande pou pèt espekilatè bank yo fè yo

43
00:04:24,160 --> 00:04:27,800
se sèlman operatè yo menm ki dwe ranbouse yo.

44
00:04:27,800 --> 00:04:33,600
Menm bagay la aplike pou tout modèl
biznis espekilatif ak redistribitif ki sanble.

45
00:04:33,600 --> 00:04:42,960
Nan yon ti tan, y ap ranmase plizyè milya konsa,
epi sitwayen ki te twonpe anvan yo ta pi byen.

46
00:04:42,960 --> 00:04:49,320
Men pwòp sistèm sekirite nou yo menm bloke nenpòt koreksyon.

47
00:04:49,320 --> 00:04:56,686
Kijan konsa? Byen senp: lè yo tolere rezo ilegal
ak sekrè, sa vle di entèdepandans ki benefisye

48
00:04:56,686 --> 00:05:00,640
youn lòt ant kontwolè yo ak moun k ap kontwole yo.

49
00:05:00,640 --> 00:05:08,011
Majorite a rete an silans sou koripsyon omniprezan sa a
senpleman paske yo pa ase enfòme sou li oswa yo

50
00:05:08,011 --> 00:05:12,520
senpleman aksepte li, menm si se yo menm ki viktim pèmanan li.

51
00:05:12,520 --> 00:05:19,525
Epi silans sa a, an retou, lakòz pèp ki viktim
magouy yo vin pi gwo grangou pou espekilatè nan

52
00:05:19,525 --> 00:05:23,400
gouvènman, nan biznis, nan sektè asirans, elatriye.

53
00:05:23,400 --> 00:05:31,411
Elit sa yo, kèk ladan yo ki la depi lontan, jwenn plis
ankourajman nan silans san defans pèp la pou kontinye

54
00:05:31,411 --> 00:05:39,200
fwòd priveyatisasyon yo e menm elaji li nan
direksyon abolisyon lajan kach, to enterè negatif, elatriye.

55
00:05:39,200 --> 00:05:43,832
Privatizasyon pwofi yo ak sosyalizasyon pèt
yo, ki fèt avèk anpil rize, se yon bagay ki fè

56
00:05:43,832 --> 00:05:46,200
pati lavi nou chak jou depi plizyè dizèn ane.

57
00:05:46,200 --> 00:05:53,794
Nan mitan enkyetid finansye ki pa sispann ogmante, nou bliye
ke nan eta konstitisyonèl tankou pa nou an, se pa t lontan de sa

58
00:05:53,794 --> 00:05:57,560
li te koutim pou kenbe sèlman moun ki responsab yo responsab.

59
00:05:57,560 --> 00:06:02,680
Tribinal kriminèl yo ta ka enpoze
santans ki rive jiska 10 ane prizon.

60
00:06:02,680 --> 00:06:12,720
Kontribyab yo pral oblije peye pou tout move jesyon fou
sa a, toutotan yo pa vire wou dèt la sou vrè koupab yo.

61
00:06:12,720 --> 00:06:19,600
Si yo pa fè sa, nasyon yo pral kouri dwat
nan pwochen abis dèt la ak 100% sètitid.

62
00:06:19,600 --> 00:06:23,400
E chak gouvènman nan mond lan konnen sa pou sèten.

63
00:06:23,400 --> 00:06:27,360
Sepandan, tout sa a ak anpil lòt bagay ankò aksepte san kesyon.

64
00:06:27,360 --> 00:06:33,648
Mond nou an anba yon menas ekzistansyèl sou
tout bò akoz teknoloji ki ostil ak lavi,

65
00:06:33,648 --> 00:06:37,840
sibvansyon, privatizasyon ak anpil lòt fòm move jesyon.

66
00:06:37,840 --> 00:06:43,600
Jou yo pa t ase pou dekri tout sistèm redistribisyon dezas sa yo.

67
00:06:43,600 --> 00:06:53,175
Se poutèt sa li lè pou reveye moun ki dòmi ak moun medya yo
anestezi, pou yo ka lage dèt yo te enpoze sou yo ilegalman

68
00:06:53,175 --> 00:06:58,287
epi remèt chay dèt la sou tèt moun ki vrèman responsab pou li!