WEBVTT

00:02.426 --> 00:07.080
د چرسو قانوني کول. له دې څخه څوک ګټه پورته کوي؟

00:07.080 --> 00:15.503
بې پردې نظر. نن د ماشومانو او تنکیو
ځوانانو د طب متخصص، پروفیسور یورګ باربن سره.

00:15.503 --> 00:23.806
د المان د حکومت د نشه يي توکو او روږديتوب په اړه د ۲۰۱۸ کال
د راپور له مخې، د ۱۸ او ۵۹ کلونو ترمنځ عمر لرونکو شاوخوا اووه

00:23.806 --> 00:28.756
سلنه المانيانو په تېر کال کې يو ځل يا څو ځله چرس کارولي دي.

00:28.756 --> 00:37.276
د کانابیس، همپ، ماریجوانا او چرسو د تعریفونو د سریزې په
توګه، باید یادونه وشي چې کانابیس د همپ لپاره لاتیني کلمه ده.

00:37.276 --> 00:42.880
چرس یا بنگ د ښځينه ګل لرونکي بوټي وچې پاڼې ته وايي.

00:42.880 --> 00:48.070
حشیش د چرسو د بوټي راټوله شوې او معمولاً فشار ورکړل شوې صمغ ده.

00:48.070 --> 00:53.056
په ډېرو اروپايي هېوادونو کې د چرسو د
قانوني کولو په اړه بحثونه ورځ تر بلې ډېرېږي.

00:53.056 --> 01:03.103
د سویس د نشې ضد کمېشن په وینا، اوس دا پوښتنه لږه دا ده چې
ایا چرس باید قانوني شي او ډېره دا ده چې څنګه دا کار وشي.

01:03.103 --> 01:09.245
له همدې امله پروفیسور ډاکټر یورګ باربن، چې د
ماشومانو او ځوانانو د طب متخصص دی، له ځانه وپوښتل

01:09.245 --> 01:13.676
چې د چرسو له قانوني کولو به څوک ګټه پورته کړي.

01:13.676 --> 01:23.840
کلاګماور ټلویزیون لاندې د خپلې پلټنې یوه لنډه
برخه خپروي، چې په سویسي طبي مجله کې خپره شوې وه:

01:23.840 --> 01:27.383
څلوېښت کاله وړاندې د تصور وړ نه وه، خو اوس یو حقیقت دی:

01:27.383 --> 01:33.816
که څه هم په متحده ایالاتو کې په فدرالي کچه چرس لا
هم یو غیرقانوني مخدره توکي په توګه ګڼل کیږي، خو د

01:33.816 --> 01:37.930
امریکا ۳۰ ایالتونو د طبي موخو لپاره چرس قانوني کړي دي.

01:37.930 --> 01:42.440
او لسو امریکایي ایالتونو تفریحي کارونې لپاره چرس قانوني کړي دي.

01:42.440 --> 01:50.656
د ۲۰۱۶ کال له نیمایي راهیسې، په سویس کې هغه نشه يي توکي چې
د THC کچه یې له ۱٪ څخه کمه وي، په قانوني توګه هم شتون لري.

01:50.656 --> 01:58.168
په سویس کې، ۵۸۰ شرکتونو لا دمخه د چرسو په قانوني سوداګرۍ کې
داخل شوي دي، او دې پرمختګ په ۲۰۱۷ کال کې د لومړي ځل لپاره

01:58.168 --> 02:02.150
د ۱۵ میلیونه سویسي فرانکونو پیسې د دولت خزانې ته راوړې دي.

02:02.150 --> 02:08.470
په امریکا کې، د ملیاردونو په ارزښت یو
لوی د چرسو صنعت اوس رامنځته شوی دی.

02:08.470 --> 02:13.806
د چرسو صنعت له تمباکو صنعت څخه ډېر څه زده کړي دي.

02:13.806 --> 02:17.303
د قانوني کولو لګښت چا ورکړ؟

02:17.303 --> 02:24.397
د نېشنل فېمېلیز ان اکشن (NFIA) په نوم سازمان په یوه تفصیلي راپور
کې، د لومړي ځل لپاره په تفصیل سره هغه نغدي جریانونه

02:24.397 --> 02:31.896
مستند کړي دي چې په تېرو شلو کلونو کې په متحده ایالاتو کې د
چرسو د قانوني کولو په اړه په ټولپوښتنو کې کارول شوي دي.

02:31.896 --> 02:41.455
له ۱۹۹۶ کال راهیسې، دریو میلیاردرانو – جورج سوروس، پیټر بنیامین
لیوس او جان سپرلینګ – په متحده ایالاتو کې په انفرادي ایالتونو کې

02:41.455 --> 02:46.290
د ټولپوښتنو لپاره لګول شویو پیسو شاوخوا ۸۰ سلنه برخه ورکړې ده.

02:46.290 --> 02:54.696
لا په ۱۹۹۲ کال کې، جورج سوروس، چې خپلې شتمنۍ یې د مالي
سوداګر په توګه ترلاسه کړې، د طبي موخو لپاره د چرسو د

02:54.696 --> 03:00.143
قانوني کولو کمپاین ته ۱۵ میلیونه امریکایي ډالر مرسته ورکړه.

03:00.143 --> 03:08.263
یوازې وروسته هغه خپله د ازادې ټولنې بنسټ د بشپړ قانوني
کولو لپاره په مبارزه کې وکاراوه، چې لومړی په یوروګوای کې وه.

03:08.263 --> 03:17.136
درې واړو په طب کې د چرسو د پخوانۍ پلي کولو او
کارونې له لارې د بشپړ قانوني کولو لاره ولیدله.

03:17.136 --> 03:19.923
د چرسو قانوني کول او د هغې پایلې

03:19.923 --> 03:28.109
د تفریحي موخو لپاره د چرسو قانوني کول د بازارموندنې داسې فرصتونه
رامنځته کوي چې پایلې یې په اوس وخت کې په ګوته کول ګران دي.

03:28.109 --> 03:34.327
د نویو تنظیمي تدابیرو په وسیله د دې له امله
رامنځته شوي روغتیايي ستونزو د محدودولو په اړه

03:34.327 --> 03:37.710
بحثونه به خورا ډېر مالي او حقوقي سرچینې ونیسي.

03:37.710 --> 03:42.680
د چرسو صنعت ممکن د تمباکو صنعت هماغه لاره تعقیب کړي.

03:42.680 --> 03:53.921
په تېره پېړۍ کې، د تمباکو سګرټ په بشپړ ډول د نیکوتین رسولو وسیلې
ته وده ورکړه او د پټو اعلاناتي کمپاینونو له لارې یې د سګرټ څکولو

03:53.921 --> 03:59.896
کچه له ۱۸۸۰ کال کې له ۱٪ څخه په ۱۹۵۰ کال کې ۵۰٪ ته لوړه کړه.

03:59.896 --> 04:07.679
په متحده ایالاتو کې د دولسو کلونو څخه د زیات عمر
لرونکو چرسو کاروونکو شمېر شاوخوا ۲۲ میلیونه اټکل شوی،

04:07.679 --> 04:12.143
چې له دې ډلې ۱۰٪ یې یوازې د طبي موخو لپاره چرس کاروي.

04:12.143 --> 04:22.440
د چرسو د څکونکو شمېر په ۲۰۰۲ کال کې له ۶.۲
سلنې څخه په ۲۰۱۵ کال کې ۸.۳ سلنې ته لوړ شو.

04:22.440 --> 04:28.800
پایله: د تمباکو په څېر، د چرسو سوداګري هم یو
داسې کاروبار دی چې یو اعتیاد راوړونکی مواد پکې

04:28.800 --> 04:32.883
شامل دي، چې فزیکي او رواني پایلې یې ښه معلومې دي.

04:32.883 --> 04:39.836
د قانوني کولو په موخه، په قصدي توګه د چرسو ارزښت کم
ښودل شوی، او یو څو ځانګړي کسان له هغې څخه ملیاردونه ګټي.

04:39.836 --> 04:48.096
وروسته له هغې چې د نړیوالو هڅو له برکته د WHO د تمباکو د کنټرول
په چوکاټي تړون کې د تمباکو وبا پر وړاندې لومړني

04:48.096 --> 04:56.776
بریالیتوبونه ترلاسه شول، د چرسو قانوني کول یوه نوې وبا
رامنځته کوي چې پایلې یې اوس مهال وړاندوینه کول ګران دي.

04:56.776 --> 05:05.343
له همدې امله، بېلابېلو طبي سازمانونو، لکه د
المان د پنيومولوژۍ ټولنې، اوس په یوه دریځلیک او

05:05.343 --> 05:11.090
راپور کې د چرسو د کارولو خطرونو ته پام اړولی دی.

05:11.090 --> 05:19.270
د ډاکټر باربن راپور په دې ځای پای ته رسېږي، چې دا ښیي چې د چرسو
قانوني کول یوازې ظاهراً د خلکو د هوساینې له امله هڅول شوي دي.

05:19.270 --> 05:25.656
نو، پوښتنه دا پاتې کیږي: هغه کوم ځواکونه دي
چې غواړي د چرسو قانوني کولو ته لاره هواره کړي؟

05:25.656 --> 05:30.750
دوی د بشریت – او په ځانګړې توګه د
ځوانانو – سره کوم لوړ هدف تعقیبوي؟

05:30.750 --> 05:35.796
یقیناً یو لوی انځور شته چې د فکر کولو وړ دی!