לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס. ווער נוצט דערפֿון?
אומגעלאַקירטע מיינונג. הײַנט מיט פּראָפֿעסאָר יאָרג באַרבען, ספּעציאַליסט אין פּעדיאַטריע און יוגנט־מעדיצין.
לויט דעם 2018ער באַריכט פֿון דער דײַטשער רעגירונג וועגן דראָגן און אַדיקטיאָן, האָבן בערך זיבן פּראָצענט דײַטשן
אין עלטער פֿון 18 ביז 59 יאָר אין דעם לעצטן יאָר איין מאָל אָדער עטלעכע מאָל קאַנאַביס גענוצט.
אלס אַ הקדמה צו די דעפֿיניציעס פֿון קאַנאַביס, העמפּ, מאַריאַוואַנע און האַשיש, זאָל מען באַמערקן אַז
קאַנאַביס איז דער לאַטיינישער וואָרט פֿאַר העמפּ.
מאַריאַוואַנע אָדער וויד מיינט די געטריקנטע בלעטער פֿון דער ווייבערלעכער בלומענדיקער פּלאַנץ.
האַשיש איז דער געזאַמלטער און געוויינטלעך געדריקטער האַרציק פֿון דער העמפּ־פּלאַנץ.
די לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס ווערט אַלץ מער דיסקוטירט אין פילע אייראָפּעיִשע לענדער.
לויט דער שווייצער קאַמיסיע פֿאַר אַדיקטיאָן־ענינים, איז די פֿראַגע איצט ווייניקער צי מען זאָל לעגאַליזירן
קאַנאַביס און מער ווי אַזוי מען זאָל דאָס דורכפֿירן.
פּראָפֿעסאָר ד״ר יורג באַרבען, אַ ספּעשאַליסט אין פּעדיאַטריע און יוגנט־מעדיצין, האָט זיך דעריבער געפרעגט,
ווער וואָלט גענוצט פֿון דער לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס.
קלאַגעמאַוער טעלעוויזיע פֿאַרעפֿנטלעכט אונטן אַ פֿאַרקירצטן אויסצוג פֿון איר פֿאָרשונג, וואָס איז
פֿאַרעפֿנטלעכט געוואָרן אינעם שווייצער מעדיצינישן זשורנאַל:
כמעט אומפֿאַרשטענדלעך פֿאַר 40 יאָר צוריק, אָבער איצט אַ רעאַליטעט:
כאָטש מריחואַנע נאָך אלץ ווערט קלאַסיפֿיצירט ווי אַ אומלעגאַלע דראָג אויף פֿעדעראַלן ניוואָ אין די פֿאַראייניקטע
שטאַטן, האָבן 30 שטאַטן אין די פֿאַראייניקטע שטאַטן לעגאַליזירט קאַנאַביס פֿאַר מעדיצינישע צילן.
און צען אַמעריקאַנער שטאַטן האָבן לעגאַליזירט קאַנאַביס פֿאַר רעקרעאַציאָנעלן באַנוץ.
זינט מיטן 2016 זענען קאַנאַביס־פּראָדוקטן מיט אַ THC־אינהאַלט פֿון ווייניקער ווי 1% אויך לעגאַל בנימצא אין שווייץ.
אין שווייץ האָבן שוין 580 פֿירמעס זיך אַרײַנגעשטעלט אין דעם לעגאַלן העמפּ־געשעפֿט, און דער בום האָט אין 2017 צום ערשטן מאָל
געבראַכט 15 מיליאָן שווייצער פראַנק אין די שטאַטלעכע קאַסעס.
אין די פארייניקטע שטאַטן האָט זיך איצט אַנטוויקלט אַ ריזיקע קאַנאַביס־אינדוסטריע, וואָס איז ווערט מיליאַרדן.
די קאַנאַביס־אינדוסטריע האָט פֿון דער טאַבאַק־אינדוסטריע אַ סך געלערנט.
ווער האָט די לעגאַליזאַציע פינאַנצירט?
אין אַ דעטאַלירטן באַריכט האָט נאַציאָנאַל פֿאַמיליעס אין אַקשאַן (NFIA) צום ערשטן מאָל אין דעטאַל דאָקומענטירט די געלט־פֿלוסן
וואָס זענען גענוצט געוואָרן פֿאַר רעפֿערענדומען וועגן דער לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס אין
די פֿאַראייניקטע שטאַטן איבער די לעצטע 20 יאָר.
זינט 1996 האָבן דרײַ ביליאָנערן – דזשאָרדזש סאָראָס, פּיטער בענדזשאַמין לואיס און דזשאָן ספּערלינג – בײַגעשטייערט
כּמעט 80% פֿון די געלט וואָס איז אויסגעגעבן געוואָרן אויף רעפֿערענדומען אין יחיד־שטאַטן פֿון די פֿאַראייניקטע שטאַטן.
שוין אין 1992 האָט דזשאָרדזש סאָראָס, וואָס האָט זײַן פֿאַרמעגן געמאַכט ווי אַ פינאַנציעלער ספּעקולאַנט, געגעבן 15
מיליאָן אַמעריקאַנער דאָלאַר צו דער קאַמפּאַניע פֿאַר דער לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס פֿאַר מעדיצינישע צוועקן.
עס איז געווען נאָר שפּעטער, אַז ער האָט גענוצט זײַן "אָפּען סאָסיעטי פֿונדאַציע" אין דער קאַמף
פֿאַר גאַנץ לעגאַליזאַציע, ערשט אין אורוגוויי.
אַלע דרײַ האָבן געזען דעם וועג צו גאַנצער לעגאַליזאַציע אין דער פֿריִערדיקער דורכפֿירונג און באַניץ פֿון קאַנאַביס אין מעדיצין.
לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס און אירע קאָנסעקווענצן
די לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס פֿאַר רעקרעאַציאָנעלן באַניץ עפֿנט מאַרקעטינג־געלעגנהייטן, וועמענס
קאָנסעקווענצן זענען דערווײַל שווער צו פֿאָרויסזאָגן.
דיבאַטעס וועגן ווי אַזוי צו באַגרענעצן די געזונט־פּראָבלעמען וואָס דאָס גורם מיט נײַע רעגולאַטאָרישע מיטלען
וועלן פֿאַרנוצן ריזיקע פינאַנציעלע און לעגאַלע רעסורסן.
די מאַריאַואַנע־אינדוסטריע קען נאָכגיין דעם זעלבן וועג ווי די טאַבאַק־אינדוסטריע.
איבער די לעצטע הונדערט יאָר האָט זיך די טאַבאַק־ציגאַרעט אַנטוויקלט צום פּערפעקטן ניקאָטין־צושטעל־מיטל, און דורך
שטיילישע רעקלאַמע־קאַמפּאַניעס האָט זי די צאָל פֿון ציגאַרעט־רויער פֿון 1% אין 1880 אויף 50% אין 1950 פֿאַרגרעסערט.
די צאָל פֿון קאַנאַביס־באַניצער איבער צוועלף יאָר ווערט געשאַצט אויף 22 מיליאָן מענטשן אין די פֿאַראייניקטע שטאַטן,
10% פֿון זיי באַניצן קאַנאַביס בלויז פֿאַר מעדיצינישע צוועקן.
די צאָל פֿון קאַנאַביס־רויכערער איז געשטיגן פֿון 6.2% אין 2002 צו 8.3% אין 2015.
מסקנא: ווי טבק, איז דער קאַנאַביס־האַנדל אויך אַ געשעפֿט וואָס באַהאַנדלט אַ אַדיקטיווע סובסטאַנץ, וועמענס
פיזישע און פּסיכאָלאָגישע קאָנסעקווענצן זענען גוט באַקאַנט.
צו דער ציל פֿון לעגאַליזירונג איז מריחואַנע בכיוון אַראָפּגעשטעלט געוואָרן, און אַ קליינע
אויסגעקליבענע גרופּע מאַכט דערפֿון ביליאָנען.
נאָך די ערשטע הצלחות אין דער באַקעמפֿונג קעגן דער טאַבאַקאָ־עפּידעמיע, דאַנק די גלאבאַלע באַמיִונגען אונטער דער WHO
Framework Convention on Tobacco Control, שאַפֿט די לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס אַ נײַע עפּידעמיע, וועלכע
אירע קאָנסעקווענצן זענען דערווייַל שווער צו פאָרויסזאָגן.
דערפֿאַר האָבן פֿאַרשיידענע מעדיצינישע אָרגאַניזאַציעס, ווי למשל די דײַטשישע געזעלשאַפֿט פֿאַר פּנעומאָלאָגיע, איצט
אין אַ פּאָזיציע־פּאַפּיר און אין אַ באַריכט אויפֿמערק געצויגן אויף די סכּנות פֿון קאַנאַביס־באַנוץ.
דאָס איז דער סוף פֿון ד״ר באַרבענס באַריכט, וואָס ווײַזט, אַז דער וווילזײַן פֿון דעם פֿאָלק איז נאָר
אויפֿן אויסן פֿאַר דער לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס.
דעריבער בלײַבט די פֿראַגע: וואָס זענען די כּוחות וואָס ווילן דורכשטופּן די לעגאַליזאַציע פֿון קאַנאַביס?
וואָס פֿאַר אַ העכערן ציל פֿאַרפאָלגן זיי מיט דער מענטשהייט – און בפרט מיט יונגע מענטשן?
עס מוז זײַן אַ גרעסער בילד, וואָס איז ווערט צו טראַכטן וועגן!