WEBVTT

00:00.000 --> 00:06.480
Mokhahlelo oa 2 – ho kwalwa ha DNA?
Joale, le balehele maphelo a lona!

00:06.480 --> 00:12.458
Haeba ho kwalwa ha moruo wa rona wa lefatshe ka bophara ho sa
tswa qobelloa ke karolo ya 1 feela ya moralo o nahanisiseditsweng

00:12.458 --> 00:18.385
hantle wa ho busa lefatshe, jwale re tlameha ho
lebella ho kwalwa ha lefatshe ka bophara ha DNA karolong ya 2.

00:18.385 --> 00:23.877
Leha ho le jwalo, sengolwa sena se
hlalosa hore na ho bolelang ka 'DNA lockdown'.

00:23.877 --> 00:26.257
Balelang maphelo a lona!

00:26.257 --> 00:32.476
Motho e mong le e mong oa tseba hore rona batho re ka
sebelisa feela hoo e ka bang 10% ea matla a boko ba rona.

00:32.476 --> 00:38.272
Leha ho le jwalo, ha ho ya tsebang hantle hore na ke
eng se bileng se re thibela ho fihlella 90% e setseng

00:38.272 --> 00:41.865
ka dilemo tse dikete – mme, ka hodima tsohle, ke mang.

00:41.865 --> 00:47.430
Leha ho le jwalo, masalla ho batho ba bitswang
ditsebi di bontsha hore na bophelo bo nang le

00:47.430 --> 00:51.253
bokgoni bo felletseng ba boko bo ka shebahala jwang:

00:51.253 --> 00:57.837
Kim Peek o badile dibuka tse 12,000 hang
feela – mme jwale o di tseba kaofela ka hlooho.

00:57.837 --> 01:04.196
Setsebi se seng se ka bala habonolo ho
fihla dibakeng tse 35 tsa decimal ka hloohong.

01:04.196 --> 01:10.085
Stephen Wiltshire a ka taka Roma ka botlalo
bo tsotehang a tsoa mohopolong, kamora ho

01:10.085 --> 01:13.888
fofa holim'a toropo eo ka metsotso e 45 feela.

01:13.888 --> 01:20.578
Orlando Serrell le ba bang ba khona ho tšoara likhalendara tsohle
ka hlooho, tse nang le lintlha tsa letsatsi le letsatsi tsa

01:20.578 --> 01:27.001
mashome a lilemo, ba khona ho tšoara libuka tsohle tsa mehala
ka hlooho, kapa, joalo ka Christopher Taylor, ba bua lipuo

01:27.001 --> 01:30.680
tse 20 habonolo – kapa esita le ho utloisisa puo ea liphoofolo.

01:30.680 --> 01:34.399
Le batho ba nang le pono ea X-ray ba teng hohle mona tlase.

01:34.399 --> 01:36.466
Mme potso e kgolo e ntse e le teng:

01:36.466 --> 01:41.490
Ke mang hle ea thibelang matla ana 'ohle a matla ka hare ho rona?

01:41.490 --> 01:45.565
Matla a rona a boko a 90% a ile kae?

01:45.565 --> 01:51.358
Ho tloha dilemong tse 3,000 tse fetileng, e mong wa
baithuti ba bohlale ka ho fetisisa ba dinako tsohle

01:51.358 --> 01:54.970
o ile a senola sephiri sa motheo se ka re thusang.

01:54.970 --> 02:04.178
A re, "Se bileng teng ke seo se tlang ho ba teng hape;
le se etsahetseng ke seo se tlang ho etsahala hape."

02:04.178 --> 02:07.819
Ha ho letho le letjha tlasa letsatsi.

02:07.819 --> 02:11.520
Ha re sebediseng molao ona hona jwale:

02:11.520 --> 02:16.671
Rea hlokomela hore ka nako e 'ngoe, motho e mong o
ile a re kenella ka tsela e re hlabisang lihlong

02:16.671 --> 02:20.166
haholo, rona batho ba nang le litalenta tse phahameng.

02:20.166 --> 02:27.413
Kaha bokhoni bohle bo hokahane le DNA e sa senyehang, ho
tlameha ho nahanoe hore nako e 'ngoe nakong e fetileng, ho

02:27.413 --> 02:32.140
bile le ho kenella ho DNA ea rona ho patiloeng ho rona kajeno.

02:32.140 --> 02:37.278
Lintho tse sa tsoa fumanoa ke bo-ralipatlisiso ba lintho tsa
khale li paka hore lilemo tse likete tse fetileng ho ne ho

02:37.278 --> 02:43.285
e-na le litso tse tsoetseng pele haholo, joalo ka Baegepeta, tse
neng li feta boemo ba rona ba theknoloji ba hona joale ka hole.

02:43.285 --> 02:47.651
Le kajeno, re ne re ke ke ra khona ho haha
letho le batlang le tshwana le li-pyramid –

02:47.651 --> 02:51.123
mang kapa mang ya reng ha ho jwalo o pata nnete.

02:51.123 --> 02:54.240
Re tla tlohela mabaka hajoale.

02:54.240 --> 03:00.832
Ho e-na le hoo, re botsa potso e amanang le molao-motheo o
senotsoeng pejana: "Se tlang ho ba teng, e ne e le teng."

03:00.832 --> 03:05.418
Na ke mofuta oa tlokotsi ea DNA e tlang hape?

03:05.418 --> 03:12.525
Na ho na le letho le bonahalang le batlang ho
kena-kenana le DNA ea motho, ho e susumetsa kapa ho e fetola?

03:12.525 --> 03:16.429
Mme karabo e hlakileng ke: E!

03:16.429 --> 03:21.570
Bill Gates le WHO hajoale ba phahamisa
ntshetsopele ya bona ya moraorao ya ente:

03:21.570 --> 03:26.716
Liente tsa bona tse ncha li etselitsoe ho
kena-kenana ka kotloloho le DNA ea rona.

03:26.716 --> 03:33.760
Mme teko ena e sa hlake, e so hlahlojisiswe ka botlalo
ka lebaka la potlako ya boemo, e qobellwa lefatshe lohle.

03:33.760 --> 03:38.618
Leha ho le jwalo, ho kena-kenana ka kotloloho
le DNA ya batho bohle – e leng ka ente e

03:38.618 --> 03:41.938
qobelloang – ho tlameha ho thibelwa ka potlako e kgolo!

03:41.938 --> 03:48.850
Hore na taelo ena e qobelloang e tla boela e lebisa ho kwalweng
ha DNA ho rona bohle, ke Modimo le diabolosi feela ba tsebang.

03:48.850 --> 03:54.834
Ntho e le 'ngoe e tiile: "Se
bileng teng se tla ba teng hape ...!"

03:54.834 --> 04:00.479
Sena se ka supa hore batho ba kile ba ba le
ntshetsopele e phahameng haholo mme ba lahlehelwa ke bokgoni ba

04:00.479 --> 04:03.914
bona bo phahameng ka ho fetisisa ka tsela ena hantle:

04:03.914 --> 04:09.459
Ebe, ho kena-kenana ho qobelloang le DNA ea bona ho
ka be ho lebisitse tahlehelong ea bohlale kapa

04:09.459 --> 04:13.265
bokhoni ho sechaba ka kakaretso ka hoo e ka bang 90%.

04:13.265 --> 04:19.380
Ke mang hle ea ka bang le thahasello phokotsong
e joalo ea mpho ea rona ea sebele ea bomolimo?

04:19.380 --> 04:24.568
Le mona, molao-motheo oa hore "Se tlang
ho ba teng se se se bile teng" oa sebetsa.

04:24.568 --> 04:29.379
Ho bonolo ho bona ho tsoa nalaneng hore mebuso e
busang esale e na le thahasello ea ho ba le

04:29.379 --> 04:33.034
makhoba a theko e tlase ka hohle kamoo ho ka khonehang.

04:33.034 --> 04:38.891
Ha baa lokela ho ba bohlale haholo, e le
hore ba se ke ba ka ipehela qetello ea bona.

04:38.891 --> 04:44.264
Empa eseng ba le bothoto hoo ba sa khoneng
ho itlhokomela le ho ikamahanya le maemo.

04:44.264 --> 04:49.797
Ka dinako tsohle, batho ba maemo a phahameng ba itseng ba
ne ba bitsa phatlalatsa batho bohle ba neng ba se karolo

04:49.797 --> 04:53.035
ya sehlopha sa bona "diphoofolo kapa dikgomo tse dithoto".

04:53.035 --> 04:58.225
Kajeno, batho ba maemo a holimo ba joalo ba fumana
mechini e sebetsang ka bohlale ba maiketsetso e

04:58.225 --> 05:02.064
etselitsoeng ho laola le ho beha leihlo batho ba tloaelehileng.

05:02.064 --> 05:09.194
China, liroboto li se li ntse li potoloha libakeng tsa likhoebo
le literateng, li beha leihlo mehato ea tšireletso khahlanong le

05:09.194 --> 05:15.133
coronavirus 'me li kena lipakeng ka bo tsona haeba batho ba
sa boloke sebaka se hlokahalang, ba sa roale limaske, ba

05:15.133 --> 05:18.670
hlaha ka lihlopha tse kholo haholo – le tse ling tse ngata.

05:18.670 --> 05:25.196
Khabareng, Bill le Melinda Gates, hammoho le WHO ea bona, ba ntse
ba phatlalatsa hore ho ke ke ha e-ba le ho khutlela

05:25.196 --> 05:31.262
boemong bo tloaelehileng ho fihlela baahi bohle ba
lefatše ba entetsoe ka ente ea bona e fetolang DNA.

05:31.262 --> 05:32.641
Sena se re bolella eng?

05:32.641 --> 05:36.554
Kapa ka ho e beha ka tsela e 'ngoe: sena se ka lebisa ho eng?

05:36.554 --> 05:43.623
Sena se bolela hore nakong e tlang e haufi, karolo e kholo ea
batho e ka fokotsoa ho fihlela ka tlase ho 10%

05:43.623 --> 05:50.402
ea bohlale ba bona bo teng, e le hore e tla
laoloa ke bohlale ba maiketsetso, ke hore, liroboto.

05:50.402 --> 05:56.316
Ketsahalo e tshabehang hakaale e ka fetoha
kgwebisano ya makgoba e kgolo ka ho fetisisa nalaneng yohle.

05:56.316 --> 06:03.001
Ho na le bopaki ba hore kajeno kgwebo ya makgoba e se e
le kgolo ho feta nako efe kapa efe e fetileng nalaneng.

06:03.001 --> 06:08.827
Ntle le basebetsi ba makgolo a dimilione ba amohelang dolara e le
nngwe, kgwebo ya basadi, makgoba a thobalano le tse tshwanang le

06:08.827 --> 06:13.365
tsona, nahana hape ka bana ba se nang palo ba dinaheng tsa
Lefatshe la Boraro ba qobellwang ho cheka ka

06:13.365 --> 06:18.599
botebo ka tlasa lefatshe ka mekoting bakeng sa
kgauta, silevera, kobalt le tse tshwanang le tsona.

06:18.599 --> 06:23.004
Seo hape se utlwahalang jwaloka tshomo ya
mahlale, ka bomadimabe, ke nnete e bohloko:

06:23.004 --> 06:28.904
Mmuso o motjha wa lefatshe hona jwale o leka ho itlhomamisa ka
tsamaiso ya ona e ntjha ya lefatshe – mmuso

06:28.904 --> 06:34.009
wa lefatshe o seng o phatlaladitse
phatlalatsa ka liente tse qobellang tse fetolang DNA.

06:34.009 --> 06:35.900
Kahoo, mathang ka maphelo a lona!

06:35.900 --> 06:44.364
Leha ho le jwalo, tsela e le nngwe feela ya ho lokisa boemo bona
ke hore le phatlalatse ka bophara diphatlalatso tse tjena mme le

06:44.364 --> 06:51.187
tswele pele ho tsebisa baahi-mmoho le lona ka seo puso e ntjha ya
lefatshe ya Big Pharma, e leng matla a

06:51.187 --> 06:58.659
nyoretsweng matla a WHO, Motheo wa Bill & Melinda Gates,
jj., e rerang ho se etsa ho moloko wohle wa batho.

06:58.659 --> 07:05.368
Ho etsa sena, sebelisa thepa eohle e ka sebelisoang ho
tsoa ho barupeli bohle ba mahala, ba ikemetseng Inthaneteng.
