Ռեզոնանս, հաճախականության արարածներ
Ավելի ու ավելի շատ մարդիկ տառապում են առողջական խնդիրներից, ինչպիսիք են գլխապտույտը,
գլխացավը, սրտի ռիթմի խանգարումը կամ անքնությունը։
Սթրեսը հաճախ նշվում է որպես պատճառ։
2012 թվականի հետևյալ փաստագրական ֆիլմը ցույց է տալիս, որ նման ախտանիշները հաճախ կապված են
ամբողջովին տարբեր, քիչ հայտնի պատճառների հետ։
Ֆիլմը մեզ տանում է ճանապարհորդության մեր ծագումներից մինչև 1990-ականներ, երբ սկսվեց
անլար հաղորդակցության տեխնոլոգիայի ընդլայնումը։
Այդ օրվանից ի վեր մարդկությունը խորապես սուզված է արհեստական հաճախականությունների օվկիանոսում։
Մարդու աչքով մոլորակը նույնն է թվում, սակայն բջջային մակարդակում սա Երկրի վրա կյանքի առջև երբևէ ծառացած ամենամեծ փոփոխությունն է։
Արդյունքները չպետք է թերագնահատվեն!
Kla.TV-ն ձեզ համար այս ֆիլմը թարգմանել և ձայնագրել է գերմաներեն։
Գիտնականները, արդյունաբերության ներկայացուցիչները, բժիշկները և տուժած անձինք արտահայտում են իրենց տեսակետը։
Հուսով ենք, որ կվայելեք Ջեյմս Ռասսելի հետևյալ փաստագրական ֆիլմը՝ «Ռեզոնանս – Հաճախականության արարածներ»։
1980-ականների կեսերին աշխարհի մեծ մասի երկրներում մարդկանց մոտ երեք տոկոսն էր օգտագործում բջջային հեռախոսներ;
այսօր գրեթե հարյուր տոկոսն է օգտագործում բջջային հեռախոսներ։
Երբ նրանք 19 կամ 20 տարեկան լինեն, նրանք արդեն 10 տարի է, ինչ օգտագործում են բջջային հեռախոսներ, և մենք ոչ մի
պատկերացում չունենք, թե ինչ ռիսկեր դա իր մեջ է պարունակում։
Մենք սուզված ենք էլեկտրամագնիսական ճառագայթման օվկիանոսում։ Այն շրջապատում է մեզ ամենուր։
Անտեսանելի է, մենք այն չենք կարող տեսնել։ Բայց գիտենք, որ այն այնտեղ կա։
Յուրաքանչյուր անգամ, երբ օգտագործում ես քո բջջային հեռախոսը, դու գիտակցում ես, որ այն այնտեղ է։
Ժամացույցը հետ պտտեցնելը չափազանց դժվար է։ Անհնար է։
Բայց մենք պետք է տեղյակ լինենք այս առողջական ազդեցություններից, որպեսզի կարողանանք ձեռնարկել անվտանգության միջոցառումներ։
Ներկայումս Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության հայտարարությունն այս մասին այն է, որ դա իրականություն է։
Մենք միակ քաղցկեղի կլաստերը չէինք աշտարակի շուրջ; աշտարակների շուրջ շատ քաղցկեղի կլաստերներ կան։
Առաջիկայում առաջանալու են շատ քաղցկեղներ, որոնք դեռ այստեղ չեն։
Ինչպե՞ս կարող էինք երբևէ մտածել, որ անվտանգ ենք, երբ մեր ուղեղը միկրոալիքներով ճառագայթում ենք:
Մենք պարզապես դեռ ամբողջությամբ չենք հասկանում, թե ինչ ենք անում։
Վերջապես ունենք հայտարարություն այն մասին, թե արդյոք բջջային հեռախոսները առաջացնում են քաղցկեղ։
Մի անծանոթ գիտնական պատրաստվում է կատարել մի հայտնագործություն, որը պետք է փոխեր ամեն ինչ։ Նրա անունը Վինֆրիդ Օտտո Շումանն էր։
Այդ օրվանից սկսած նա իր աշակերտներին սովորեցրեց էլեկտրության ֆիզիկան։
Ինչպես մի գունդ՝ մեկ այլ գնդի ներսում, կարող է ստեղծել էլեկտրական լարում։ Եվ արդյունքում՝ հաճախականություն։
Շումանի դասարանը դժվարությամբ էր հասկանում թեմային։
Դա ավելի հեշտ դարձնելու համար պրոֆեսորը նրանց հորդորեց պատկերացնել, որ Երկիրը մի գունդ է, իսկ իոնոսֆերան՝ մյուսը։
Այնուհետև նա նրանց խնդրեց հաշվել իրենց միջև լարվածությունը։
Քանի որ ինքը ոչ մի գաղափար չուներ, Շումանն էլ սկսեց հաշվել։
Վերջապես նա հասավ մոտ 10 Հերց հաճախականության։
Շումանին որքան էլ անհավանական թվար, մեր մոլորակը ուներ զարկերակ՝ չափելի հաճախականությամբ, որը շրջապատում էր Երկրի վրա կյանքը։
Չնայած պրոֆեսորը հպարտ էր իր հայտնագործությամբ, նա ասաց, որ այն մեծ նշանակություն չունի։
Հատկապես որ այն հրապարակվել էր միայն փոքր գիտական ամսագրում, վերջին էջերում՝ «Շումանի ռեզոնանս» վերնագրի տակ։
Պրոֆեսորին մի քանի տարի կպահանջվեր, այդ թվում ճակատագրի անհավանական շրջադարձ, մինչև նա
հասկանար Շումանի ռեզոնանսի իսկական նշանակությունը։
Այս ճակատագրի շրջադարձը սկսվել էր 30 տարի առաջ մեկ այլ գերմանացի գիտնականի՝ Հանս Բերգերի հետ։
Իր կողմից կառուցված EEG սարքի միջոցով Բերգերը կատարեց մարդու ուղեղի փոխանցած էլեկտրական հաճախականության առաջին գրանցումը։
Սկզբում առաջարկվեց ալիքը անվանակոչել այն մարդու անունով, ով այն հայտնաբերել էր, սակայն Բերգերը, ով համեստ մարդ
էր, ընտրեց այբբենական անուն։ Նա այն անվանեց «Ալֆա ալիք»։
Պրոֆեսոր Շումանի հայտնագործությունից քիչ անց Հանս Բերգերի գործընկերներից մեկը՝ Անկերմյուլլեր անունով մի մարդ, պատահաբար
գտավ փոքր գիտական ամսագրի պատռված օրինակ՝ հենց այն փոքր գիտական ամսագիրը, որում մի քանի տարի առաջ
հրապարակվել էր պրոֆեսոր Շումանի հայտնագործությունը։
Նա հոդվածը մի քանի անգամ կարդաց և անհավատորեն գլխով շարժեց։
Նա անմիջապես ճանաչեց առաջին հերթին առջևում կանգնած խնդիրների մեծությունը։
Հանս Բերգերի կողմից գրանցված ալֆա ալիքների հաճախականությունը գրեթե նույնն էր, ինչ Շումանի ռեզոնանսի՝ Երկրի հաճախականությունը։
Դոկտոր Անկերմյուլլերը անմիջապես կապ հաստատեց Շումանի հետ՝ համոզելու նրան անցկացնել հետագա հետաքննություններ։
Շումանը համաձայնեց և շարունակեց զարգացնել իր հայտնագործությունները իր ուսանողներից մեկի հետ։
Նրանք մանրամասնորեն ուսումնասիրեցին, թե ինչպես լարման լիցքերը արտանետվում են կայծակի միջոցով իոնոսֆերայի խոռոչում։
Վերջապես նրանք հասան ճշգրիտ հաճախականության՝ Երկրի զարկը, Շումանի ռեզոնանսը, ճիշտ 7.83
հերց էր։ Այս հայտնագործությունը զարմանալի էր։
Շումանի ռեզոնանսը պարզապես նման էր՞ մարդու ուղեղի ալֆա ալիքներին։ Ոչ՝ այն նույնն էր։
Մեր ուղեղի հաճախականությունը, որը վերահսկում է մեր ստեղծագործականությունը, մեր կատարողականությունը,
մեր սթրեսը, մեր վախերը և մեր իմունային համակարգը, ինչ-որ կերպ հարմարվել էր մոլորակի հաճախականությանը։
Երկրի զարկը դարձել էր կյանքի զարկը։
Ալիքի հաճախականությունը չափվում է հերցով։ Սա վերաբերում է մեկ վայրկյանում ալիքի կատարած տատանումների թվին։
Հաճախականությունները տատանվում են ատոմի մեկ տրիլիոներդից մինչև տիեզերքի երկարությունը։
Թեորետիկորեն հաճախականությունները անսահման են, ամբողջովին անվերջ։
Եթե դա պատահականություն էր, ապա դա բնության ամենահիասքանչներից մեկն էր։
Ուրեմն ի՞նչ էր սա ամենը նշանակում։ Չանցավ շատ ժամանակ, մինչև որ ինչ-որ մեկը փորձեց պարզել։
Նրա անունը Ռութգեր Վեվեր էր, Մաքս Փլանկի ինստիտուտի հռչակված գիտնական։
1960-ականների սկզբին պրոֆեսորը կառուցեց ստորգետնյա բունկեր՝ մարդկանց ցիրադային ռիթմը ուսումնասիրելու համար։
Սիրկադային ռիթմը օր-գիշերային ռիթմն է, որը փորագրված է բոլոր կյանքի մեջ ։
Երեսուն տարվա ընթացքում պրոֆեսորը անցկացրեց փորձարկումներ, որոնց ընթացքում 1 234 321 ուսանող կամավոր յոթ
շաբաթ ապրում էր բունկերում՝ ամբողջությամբ պաշտպանված բնական երկրային ռեզոնանսներից։
Նրա հայտնագործությունները մեզ տալիս են զարմանալի պատկերացումներ։
Նա պարզեց, որ ուսանողների ֆիզիկական և հոգեկան առողջությունը տուժեց հենց այն պահին, երբ բունկերից ֆիլտրացվեց Շումանի ռեզոնանսը։
Նա այնտեղ ուսանողներ տարավ։ Նա չէր համարձակվում դա անել հիվանդների կամ տարեցների հետ։
Նա այնտեղ տարավ երիտասարդ ուսանողներին, որովհետև գիտեր՝ Վեվերը գիտեր, որ դա ազդեցություն կունենա։
Ուստի ակնհայտ է, որ ստորերկրյա տարածքում Շումանի ռեզոնանս չկա։
Երկրի ներսից գոյություն ունեին միայն հորիզոնական մագնիսական դաշտեր։
Երբ նա նրանց հողի տակ թաղեց, նրանք սկսեցին վատ զգալ, գլխացավեր ունենալ և նրանց ցիրադային ռիթմը ամբողջությամբ խախտվեց։
Հետաքրքիրն այն էր, որ երբ նա մագնիսական պուլսային գեներատորով կիրառեց 7.83 Հց հաճախականություն, այն անմիջապես դադարեց։
Վեվերը գաղտնի կերպով բունկեր ներմուծեց 7.83 հաճախականությունը արհեստական հաղորդիչի միջոցով։
Յուրաքանչյուր անգամ, երբ նա դա անում էր, պարզում էր, որ կամավորների կրած վնասակար
հետևանքները կամ անհետանում էին, կամ նվազում էին։
Նրա սթրեսը, գլխացավերը և էմոցիոնալ լարվածությունը նվազեցին, և նրա բարեկեցությունը վերականգնվեց։
Շումանի ռեզոնանսի ներկայացման ողջ ընթացքում
Վեվերի հետազոտությունը բացահայտել է անհավանական կապ մարդու առողջության և մոլորակի բնական հաճախականության միջև։
Եվ 2011 թվականին հիմնարար հետազոտությունը ցույց տվեց մի բան, որը ավելի տպավորիչ էր:
Շումանի ռեզոնանսը կարող է կապված լինել կյանքի սկզբի հետ։
Բեկումը իրականացրեց Լյուկ Անտուան Մոնտանյեն, Նոբելյան մրցանակակիր գիտնականը, ով առաջինն էր հայտնաբերել HI վիրուսը -ում։
Պրոֆեսորը ջրի հիշողության վրա փորձեր անցկացրեց և ուսումնասիրեց, թե ինչպես ջուրը կարող է պահպանել այն
նյութերի հիշողությունը, որոնք նախկինում լուծվել էին դրա մեջ։
Այդպես անելով նա պատահաբար հայտնաբերեց մի բան, որը մարտահրավեր կհանդիսանար գիտության սկզբունքների համար։
Ամբողջ կյանքը գալիս է կյանքից։ Սա գիտության հիմնարար սկզբունք է, որը երբեք որևէ փորձով հերքված չի եղել։
Կյանքը կարող է առաջանալ միայն այնտեղ, որտեղ նախկինում գոյություն է ունեցել կյանք։
Եվ այս մեխանիզմը միշտ էլ ընկալվել է որպես նյութական։
Այսինքն՝ ինչպես ձվաբջիջներն ու սպերմատոզոիդները, կամ սպորաները և բջջային բաժանումը։
Այնուամենայնիվ, Լյուկ Մոնտանյեի փորձերը առաջ քաշեցին ամբողջովին այլ հիպոթեզ։
Պրոֆեսորը ցույց տվեց, որ ԴՆԹ հաջորդականությունները, կյանքի իրական կառուցվածքային միավորները, ջրում միմյանց հետ հաղորդակցվում են ցածր
հաճախականության էլեկտրամագնիսական ալիքներ արտանետելու միջոցով։
Նույնիսկ երբ ԴՆԹ-ն պահվում էր առանձին փորձանոթներում, պրոֆեսորը դեռևս հայտնաբերեց դրանց միջև էլեկտրամագնիսական հաղորդակցություն։
Որքան զարգացած կարող է լինել այս հաղորդակցությունը?
Լու Մոնտանյեն ցույց տվեց, որ դրանք կարող են նուկլեոտիդներ՝ ԴՆԹ-ի կառուցողական միավորներ, ձևավորել և
ինքնուրույն միավորվել՝ ստեղծելով ամբողջովին նոր ԴՆԹ։
Գիտնականները անթիվ անգամներ համադրել են այս բաղադրիչները, սակայն ոչ մի փորձարկման մեջ չեն հաջողվել կրկին վառեցնել կյանքի կայծը
և նուկլեոտիդները վերածել իրական ԴՆԹ-ի առանց նախապես առկա ԴՆԹ-ի։
Վերջիվերջո, կյանքը կարող է գոյություն ունենալ միայն այնտեղ, որտեղ այն արդեն գոյություն է ունեցել։
Այնուամենայնիվ, Լյուկ Մոնտանյեի փորձարկումներում ջրից ԴՆԹ-ն ամբողջությամբ զտվել էր։ Այնուամենայնիվ, նոր ԴՆԹ էր ձևավորվել։
Ինչպե՞ս դա հնարավոր էր։ Ինչպե՞ս Լյուկ Մոնտանյեին հաջողվեց այն, ինչ ոչ մի այլ գիտնական չէր կարողացել։
Եվ ինչպես ստեղծեց նա կյանք այնտեղ, որտեղ կյանք չկար?
Ի՞նչն էր Լյուկ Մոնտանյեի փորձերի մեջ այդքան տարբերվողը?
Գոյություն ուներ հաճախականություն։ Հաճախականություն, որը, եթե հեռացվեր, կհանգեցներ փորձի ձախողմանը։
Բայց երբ այն առկա էր, այն երաշխավորում էր հաջողությունը։ Այս հաճախականությունը կազմում էր 7,83 Հց՝ Շումանի ռեզոնանսը։
Այստեղ կոտրվել էր կյանքի և մոլորակի հաճախականության նուրբ կապը։
Կենդանի օրգանիզմների և էլեկտրամագնիսական հաճախականությունների փոխազդեցություն։ Կախվածություն, կապ։
Դրա ապացույցները կարելի է գտնել գիտական հոդվածներ կարդալով, սակայն ավելի ակնհայտ ապացույցներ կարելի է գտնել պարզապես դուրս գալով։
Ինչպե՞ս եղավ, որ այս ամենը տեղի ունեցավ? Լավ, եթե նայեք Երկրի պատմությանը, դա բավականին ակնհայտ է թվում.
Շումանի ալիքները սկզբից ի վեր այս մոլորակի մի մասն են եղել։
Կյանքը նրանցով շրջապատված զարգացավ և անխուսափելիորեն հարմարվեց դրանց։
Իրականում մեր հաճախականության նկատմամբ զգայունությունը խորը կապված է մեր կարողության հետ՝ ընկալելու մոլորակի մեկ այլ երևույթ։
Երկու միլիարդ տարի առաջ մագնետոտակտիկ բակտերիաները Երկրի մագնիսական դաշտի հետ ձևավորեցին պարզ, բայց հիացիչ հարաբերություն։
Միաբջիջ օրգանիզմը պարունակում էր մագնիսական նյութի մասնիկներ։
Սա նրան թույլ տվեց գործել ինչպես կողմնացույցի սլաքը և կողմնորոշվել Երկրի մագնիսական գծերի ուղղությամբ։
Ինչքան ավելի բարդացան օրգանիզմները, այնքան ավելի մեծացավ նրանց կախվածությունը Երկրի մագնիսական դաշտերից։
Մենք գիտենք, որ մեղուները զգայուն են մագնիսական դաշտերի նկատմամբ։ Մենք գիտենք, որ նրանց մարմիններում առկա են մագնետիտի մասնիկներ։
Լաբորատոր փորձարկումները ցույց են տվել, որ դրանք իսկապես զգայուն են մագնիսական դաշտերի նկատմամբ։
Լաբորատոր փորձարկումները ցույց են տվել, որ արհեստական մագնիսական դաշտ ստեղծելով հնարավոր է վերահսկել մեղուների
մեղրաբջիջների կառուցման ձևը, և ակնհայտ է, որ մեղուները կողմնորոշվելու համար օգտագործում են մագնիսական դաշտերը։
Երկրի վրա կյանքի նուրբ հավասարակշռությունը կատարյալ կերպով արտահայտվում է մեր
կախվածությամբ մեղուներից և նրանց բույսերի փոշոտումով։
Հավատում են, որ առանց մեղուների կյանքը գրեթե ոչ մի շանս չի ունենա։
՝ Փոշոտումը միջատների միջոցով անհրաժեշտ է գրեթե ամեն ինչի համար, որը սնունդը դարձնում է հետաքրքիր:
Այսպիսով, պտուղները, ընկույզները և այս բոլորը պահանջում են միջատների փոշոտում, և
մեղուները փոշոտողների ամենակարևոր խումբն են։
Եթե մեղուներ չլինեին...
Այո, եթե մեղուները չլինեին, մեր սննդակարգը շատ ձանձրալի կլիներ։
Այո, մեր գոյությունը շատ աղքատ կլիներ։ Կարծում եմ՝ հենց դա է կետը՝ առանց մեղուների…
Եվ, իհարկե, սննդի համար անհրաժեշտ բույսերից բացի, նրանք նաև փոշիացնում են վայրի բույսերը, և շատ
դեպքերում մենք անգամ չգիտենք փոշիացման մանրամասները։
Բայց մենք կարող ենք վստահ լինել, որ առանց մեղուների, որոնք դրանք փոշիավորում են, մեր վայրի բազմաթիվ բույսեր կվերանան։
: Մեզ հետ է Մերիան Ֆրեյզերը, Պենսիլվանիայի պետական համալսարանի մեղվաբուծության ավագ ընդլայնման ասոցացված աշխատակից։
Մեղվապահը, երբ դուրս է գալիս, նայում է մեղուներին և ասում՝ «Սա կարծես դասական դեպք է»,
ո՞րն են մեղուների մահվան դասական չափանիշները։
Սիմպտոմներն այն են, որ չնայած մեղուները համեմատաբար առողջ և ուժեղ են, փեթակում մեծահասակ մեղուների թիվը
կարճ ժամանակում նվազում է; դրանք լքում են գաղութը։
Իսկ ինչը մնում է՝ դա շատ բազմություն է, այսինքն՝ երիտասարդ մեղուներ, մեղր և փոշի։
Որ մայրցամաքներում է նկատվել այս մեղուների մահացությունը?
Մեղրաբույսերի բնակչության նվազումը տեղի է ունեցել ամբողջ աշխարհում։
Շատ այլ երկրներ հաղորդում են մեղրաբույսերի բնակչության նվազման մասին։
Արդյոք սա իսկապես պայմանավորված է այնպես կոչված «աղեղի մահացության» (Colony Collapse Disorder, CCD) երևույթով, որի
համար գոյություն ունի հատուկ չափանիշների հավաքածու, այլ հարց է։
Եվ սա այն կետերից մեկն է, որը մենք փորձում ենք հասկանալ աշխարհի այլ մասերից մարդկանց հետ հաղորդակցության միջոցով։
Այս ներկա մտահոգությունը գոյություն ունի մոտ 2006 թվականից, հատկապես Միացյալ Նահանգներում, որտեղ շատ պրոֆեսիոնալ մեղվապահներ
հանկարծ պարզեցին, որ իրենց մեղուները, որոնք մինչև տարվա որոշ պահ առողջ էին, ուշ ամռանը սկսեցին կրել զանգվածային կորուստներ։
Եվ նրանք կարծես թե տարբերվում էին նախկինում տեսած ամեն ինչից։
Այսպիսով մարդիկ եկան իրենց մեղվաբուծարանները և պարզեցին, որ մեղուները անհետացել են։
Մեղուների այս տեսակի մահացությունը, որը հայտնի է նաև որպես CCD (Քոլոնիայի փլուզման խանգարում), ազդում է
մեղուների գաղութների վրա ամբողջ աշխարհում, և որոշ երկրներում կորուստները հասնում են մինչև 70%-ի։
Խթանող գործոններ համարվել են բազմաթիվ պատճառներ։
Բայց ոչ մեկը նրանցից չէր կարող վերջնականապես բացատրել, թե ինչու մեղուները հանկարծ դադարեցին
վերադառնալ իրենց մեղվաբուծարաններ՝ բացառությամբ մեկի:
Շոկային հետազոտական աշխատանք Յոխեն Քյունի և նրա թիմի կողմից։
Փորձարկման ընթացքում բժիշկը աշխատել է ութ մեղվաբուծական գաղութների հետ և դրանցից չորսում տեղադրել է ստանդարտ DECT հեռախոս։
Գիտնականները հետո հետևեցին, թե արդյոք DECT հեռախոսի առկայությունը որևէ ազդեցություն ունի մեղուների՝ իրենց
փեթակ վերադառնալու վրա։ Արդյունքները զարմանալի էին։
Մեղուները սովորական թվով վերադարձան այն փեթեր, որտեղ DECT հեռախոսներ չէին տեղադրվել։
Այնուամենայնիվ, DECT հեռախոս ունեցող փեթակներից գրեթե ոչ մի մեղու չվերադարձավ։
Մեկ խուցից, որտեղ տեղադրված էր DECT հեռախոս, ոչ մի մեղու չվերադարձավ։
Դոկտոր Քյունի փորձարկման նշանակությունը լիովին հասկանալու համար մենք պետք է նախ հասկանանք, թե ինչպես է աշխատում DECT հեռախոսը։
Դուք կարող եք շրջվել ձեր տան շուրջը և զանգեր կատարել ձեր DECT հեռախոսով, քանի որ ձեր DECT հեռախոսի հիմնական
կայանը ուղարկում է էլեկտրամագնիսական ալիքներ, որոնք կոչվում են միկրոալիքներ, ձեր ձեռքի սարքին։
Սա ճիշտ նույն ձևն է, որով բջջային հեռախոսի աշտարակը հաղորդակցվում է բջջային հեռախոսի հետ։
DECT հեռախոսը, էականորեն, բջջային հեռախոսի աշտարակի փոքրացված տարբերակն է։
Եթե մեղուն տուժում է DECT հեռախոսից եկող ճառագայթներից, ապա անշուշտ կտուժի նաև բջջային հեռախոսի աշտարակից եկող ճառագայթներից։
Եվ աշխարհում 4 միլիարդ բջջային հեռախոսօգտատերերի առկայությամբ հանկարծ առաջացավ բջջային հեռախոսային աշտարակների ահազանգող թիվ։
Մեղվի մագնիսական կողմնորոշման զգացողությունը թույլ է տալիս նրան կողմնորոշվել Երկրի մագնիսական դաշտի գծերի օգնությամբ։
Հմտություն, որի զարգացման և կատարելագործման վրա միլիոնավոր տարիներ են ծախսվել։
Արդյո՞ք ակնհայտ չէ, որ նման բարձր զգայունությունը կազդվի անգամ էլեկտրամագնիսական միջավայրի ամենափոքր փոփոխություններից։
Այս հսկայական փոփոխությունը, որը գրեթե մեկ գիշերվա մեջ տեղի ունեցավ, ինչ է նշանակում?
Կա՞ն այլ տեսակներ, որոնք զգայուն են մագնիսական դաշտերի նկատմամբ?
Հետաքրքրասիրություն, որը, ի վերջո, նրանց խոցելի է դարձնում մարդածին հաճախականությունների նկատմամբ՞
Ցավոք, «կրիպտոխրոմ» կոչվող նոր սպիտակուցի հայտնաբերումը ցույց է տալիս, որ բոլոր կենդանի
օրգանիզմները ունեն մագնիսական զգացողություն։
Դրանք հայտնաբերվել են բույսերում 1990-ականներին։ Նրանց գործառույթն է կլանել կապույտ
լույսը, որը անհրաժեշտ է աճի կարգավորման համար։
Այդ ժամանակից ի վեր դրանք հայտնաբերվել են միջատներում, կենդանիներում, կրծողներում, մարդկանց և թռչունների մոտ։
Կրիպտոխրոմները կենսաբանական մոլեկուլներ են, որոնք կոչվում են սպիտակուցներ։
Դրանք արտադրվում են մեր որոշ գեների՝ CRY գեների կողմից։
Եվ քրիպտոխրոմ մոլեկուլը իրականում կարգավորում է մեր ցիրադային ռիթմը՝ (ներքին ռիթմ, որի պարբերությունը մոտավորապես 24 ժամ է և
որը բազմաթիվ կենդանի օրգանիզմներում մեծ ազդեցություն ունի օրգանիզմի ֆունկցիաների
վրա), այդ թվում՝ մելատոնինի արտադրությունը։
Կրիպտոխրոմների մի մասը, կարծես, լույս կլանելու ֆունկցիա ունի և ծառայում է որպես ցիրադային ժամացույցի դետեկտորներ։
Այսպիսով, դրանք ծառայում են որպես օր-գիշերային ռիթմի խթանիչ բազմաթիվ տեսակների համար, որոնք,
ինչպես բույսերը, այնպես էլ կենդանիները, կարծես ունեն։
Բայց 2000 թվականին Թորստեն Ռիցը բացահայտեց կրիպտոխրոմի համար ավելի զարմանալի դեր։
Ռոբինների հետ մի շարք փորձերի ընթացքում նա ապացուցեց, որ նրանց կողմնորոշման զգացողությունը հիմնված չէ միայն
մագնիսականության վրա, այլև ուղղակիորեն բխում է աչքի հետևում գտնվող կրիպտոխրոմային բջիջներից։
Ես կարծում եմ, որ Ռիցի հրապարակումները գիտության մեջ հանդիսանում են նշանակալի հանգրվաններից մեկը։
Քանի որ նա ենթադրում է, որ այս կրիպտոխրոմ մոլեկուլը՝ հիշեք, որ այն պատասխանատու է ցիրադային ռիթմերի վրա ազդելու և
դրանք վերահսկելու համար, հենց այս մոլեկուլն է, որը թռչուններին տալիս է կողմնացույց, մագնիսական կողմնացույց։
Ճանճերը բառացիորեն տեսնում են Երկրի մագնիսական դաշտերը, հավանաբար որպես իրենց տեսադաշտի վրա գծագրված պայծառ կամ մութ կետ։
Եվ երբ նրանք շարժում են գլուխը կամ մարմինը, նշանը կամ նշանագիծը նրանց հետ միասին շարժվում
է՝ նման օդաչու-պայքարողի գլխավերևի ցուցադրմանը։
Նրանք ունեն մի բան, որը տեսնում են և որը թույլ է տալիս նրանց կողմնորոշվել թռիչքի ժամանակ։
Նա թեստավորեց սա՝ թռչուններին ենթարկելով բարձր հաճախականության դաշտերի, որպեսզի պարզեր՝ արդյոք
դա իսկապես խախտի նրանց մագնիսական կողմնացույցը։
Պարզվեց, որ բարձր հաճախականության դաշտը ոչ միայն խանգարեց ռոբինների միգրացիային, այլև
շատ ցածր դաշտային ուժերի դեպքում նույնպես։
Շատ կարևոր և շատ հետաքրքիր է, որ անգամ շատ թույլ բարձր հաճախականության դաշտերը
ազդել են կարմրախավակների կողմնացույցի վրա։
Ռիցի փորձարկումները հստակ ցույց տվեցին, որ նավիգացիայի համար օգտագործվող կրիպտոխրոմային բջիջը լուրջ ազդված է մարդածին
հաճախականություններից՝ նույնիսկ այն հաճախականություններից, որոնք կարգավորիչ ICNIRP-ի կողմից համարվում են անվտանգ։
Կենդանիների նավիգացիայի վերաբերյալ բոլոր ուսումնասիրությունները՝ տզզուկներում, զեբրա ֆինչերում, հավերում, ռոբիններում – ցույց են
տվել, որ նրանց մագնիսական կողմնացույցը խախտվել է բարձր հաճախականության դաշտերի ազդեցությամբ, որոնք
զգալիորեն ցածր են ICNIRP-ի սահմանած թույլատրելի արժեքներից։
Ես աշխատում եմ թռչունների վրա, մասնավորապես թռչունների և միջատների։
Ես ցույց եմ տվել, որ դրանք զգայուն են դաշտերի նկատմամբ, որոնք զգալիորեն ցածր են ICNIRP-ի այն մակարդակներից,
որոնք պնդվում են որպես անվտանգ մեզ՝ մարդկանց համար։
Եթե նայեք այս արժեքներին, որոնց նկատմամբ, ինչպես ցույց են տալիս հետազոտությունները, կենդանիները զգայուն են արձագանքում, ապա
կտեսնեք, որ դրանք զգալիորեն ցածր են այն արժեքներից, որոնց նկատմամբ մեզ թույլատրվում է ենթարկվել, և, հետևաբար,
որոնց ենթարկվում են նաև շրջակա միջավայրի կենդանիները։
Գոյություն ունեն շատ ամուր գիտական հիմքեր հավատալու համար, որ մագնիսական դաշտերը, արհեստական մագնիսական
դաշտերը, ոչնչացնելու են մի շարք տեսակների բնակավայրերը։
Քանի՞ չափով է փոխվել մեր միջավայրը էլեկտրամագնիսական դաշտերի ազդեցությամբ։
Վերջին 25 տարիների ընթացքում այն անճանաչելիորեն փոխվել է…
Էլեկտրամագնիսական էներգիայի առումով այն միլիոնավոր անգամներ մեծ է։
Առաջին Ազգային ռադիոլոգիական պաշտպանության խորհուրդը իր փաստաթղթերից մեկում նշել է, որ, ըստ նրա գնահատականի, ճառագայթային
միջավայրը՝ եթե ուզում եք այդպես անվանել, 50 տարի առաջվա համեմատ միլիոնավոր անգամներով է աճել՝ միլիոնավոր անգամներով։
Սա Երկրի շրջակա միջավայրում հսկայական փոփոխություն է, և այն ամբողջությամբ ջրհեղեղում է բոլոր այս բնական ազդանշանները, այդ
թվում՝ Շումանի ալիքները, որոնց հետ մենք էվոլյուցիա ենք ապրել։
«Բջջային հեռախոսներից առաջացող էլեկտրամագնիսական աղտոտվածությունը ստիպել է մեզ չափումները իրականացնել ծովում։» մեջբերում՝ դոկտոր
Մեկ պատճառներից մեկը, թե ինչու կրիպտոխրոմները շատ հետաքրքիր են, հատկապես մարդու մագնիսական դաշտեր ընկալելու առումով, այն է, որ
վերջերս Դոկտոր Ֆոլիի և նրա գործընկերների մի հետազոտություն ցույց է տվել, որ եթե մարդու կրիպտոխրոմները ներդնես
մրգային ճանճերի մեջ, ճանճերը դառնում են մագնիսապես զգայուն՝ այդ մարդու կրիպտոխրոմների առկայության շնորհիվ։
Սա իրականում ցույց է տալիս, որ մարդու կրիպտոխրոմները մագնիսապես զգայուն են և հայտնաբերում են մագնիսական դաշտեր։
Կրիպտոխրոմային բջիջի հայտնաբերումը նոր հետաքրքրություն է առաջացրել մարդու մագնիսական զգայարանի նկատմամբ,
զգայարան, որը 40 տարի առաջ կանխատեսել էր կենսաբան Ռոբին Բեյքերը։
Սա գիտական կույր թռիչք չէ։ Սա փորձ է պարզելու, թե արդյոք երեխաները ունեն ուղղության զգացողություն։
Աչքերը կապած և ականջապաշտպաններ կրող փորձարկվողը պտտվում է հատուկ աթոռի վրա այնքան ժամանակ,
մինչև այլևս չի իմանում, թե որ ուղղությամբ է նայում։
Աթոռը կանգ է առնում, և փորձարկվողը գուշակում է՝ արդյոք նրանք դիմված են արևելք, արևմուտք, հյուսիս կամ հարավ։
Հիպոթեզը գրանցված է փոքր համակարգչում։
Եթե երեխաները ուղղության զգացողություն չունենային, նրանց ենթադրությունները պատահական կլինեին։ Բայց նրանք այդպիսին չեն։
Տասը կամ տասնմեկ տարեկան երեխաները բավական լավ են գուշակում։
Թվում է, թե նրանք ունեն իսկական կողմնորոշման զգացողություն։ Եվ, կարծես, դա մագնիսական զգացողություն է։
Երբ գիտնականները սուբյեկտների գլխին մագնիս են ամրացնում, դա զգալիորեն խախտում է նրանց կողմնորոշման զգացողությունը։
Դա մեծ առաջընթաց է ըմբռնման առումով։
Եվ, իհարկե, դա բազմաթիվ հարցեր է հարուցում, օրինակ՝ արդյոք մարդիկ իսկապես կարող են կողմնորոշվել Երկրի մագնիսական դաշտի օգնությամբ,
և եթե այսօր դա չեն անում, գուցե հազարավոր տարիներ առաջ են արել։
Իհարկե, սա նաև առաջ է բերում հարցը՝ արդյոք գոյություն ունի մի գործընթաց, որի միջոցով մագնիսական դաշտերը իրականում հայտնաբերվում
են մարդու մարմնում և հանգեցնում սիրկադային ռիթմերի խանգարման։
Դա կբացատրեր առողջության վրա նկատվող բոլոր բացասական ազդեցությունները, որոնք մենք այնքան հաճախ ենք
տեսնում առողջության և մագնիսական դաշտերի վերաբերյալ էպիդեմիոլոգիական ուսումնասիրություններում։
Եթե մարդիկ ունակ են ընկալելու մագնիսական դաշտերը, եթե նրանք ունեն նույն կարողությունը, ինչ մեղուները, թռչունները և
թիթեռները, արդյո՞ք դա նշանակում է, որ մենք նույնքան խոցելի ենք մարդածին հաճախականությունների նկատմամբ, որքան նրանք։
Կարո՞ղ են մեր շրջակա միջավայրի փոփոխությունները մեզ վրա ազդել նույն կերպ, ինչպես դրանք ազդում են միջավայրի վրա։
Ինչպե՞ս կնկարագրեիք էլեկտրասենսitivity-ը?
Էլեկտրասենսիտիվությունը այն է, երբ մարդիկ սկսում են արձագանքել, նրանց մարմինները սկսում են արձագանքել էլեկտրամագնիսական դաշտերին։
Ընդհանուր առմամբ, այն էլեկտրամագնիսական դաշտերը, որոնց նկատմամբ դրանք արձագանքում են, անլար են։
Այսինքն՝ անլար հաղորդակցություն՝ Wi-Fi, անլար հեռախոսներ, DECT հեռախոսներ, բջջային հեռախոսներ, բջջային հեռախոսների աշտարակներ։
Նրանք բոլորը ուղարկում են ազդանշաններ, որոնք մեր մարմինները երբեք չեն զգացել։
Եվ երբ այն սկսում է մարդկանց վրա ազդել – երբ այն սկսեց ազդել ինձ վրա – սովորաբար առաջինը
գլուխն է տուժում – դու սկսում ես գլխում ցավ զգալ։
Ես հապաղում եմ «գլխացավ» ասել, որովհետև դա քո գլխում առաջացած ցավ է, որը չի համեմատվի երբևէ ունեցած որևէ գլխացավի հետ։
Մարդկանց մեծ մասը բողոքում է ախտանիշներից, ինչպիսիք են սրտի ռիթմի խանգարումը, անքնությունը, գլխացավերը, տեսողական խանգարումները,
գլխապտույտը, զգայական տարբեր խանգարումներ կամ նյարդոզներ։
Նրանք նկարագրում են, որ իրենց մարմիններում զգացել են անսովոր զգացողություններ։
Այն իսկապես կարող է նաև ազդել էնդոկրին համակարգի և թիրեոիդի ֆունկցիայի վրա։ Ցանկը իսկապես անսահման է։
Իմ դեպքում, և սա բոլորի դեպքը չէ, եթե ես չեմ հեռանում այդ միջավայրից, սկսում եմ զգալ բավականին ուժեղ
ցավ ստամոքսում՝ և դա նշանակում է, որ արդեն ուշ է, ես ներքին արյունահոսություն եմ ունենում։
Ես կարծում եմ, որ ախտանիշները չափազանց բազմազան են, և մարդկանց կապակցությունները շատ դժվար է ընդունել, եթե թեմայի վերաբերյալ
գիտելիք չունես, ինչը մեծամասնություն բժիշկների մոտ բացակայում է։
Եվ դա նրանց մեղքը չէ։ Մենք չենք պատրաստված այս վիճակը ճանաչելու համար։
Դա շատ նոր է, և մեր ըմբռնումը այս փուլում դեռևս լիովին չկայացած է՝ առաջին քայլերն են ձեռնարկվում այս
վիճակը բացահայտելու և ամբողջությամբ հասկանալու համար։
Ինչպես էլեկտրասենսիտիվությունից տառապող շատ մարդիկ, Բրայանը ստիպված է եղել արմատական փոփոխություններ անել իր տանը։
Այս երկու սենյակները ամբողջությամբ պաշտպانված էին մետաղյա փայլաթիթեղով։
Այս սենյակը և ննջասենյակը, հետևաբար, Ֆարադեյի վանդակներ են։
Եթե իսկապես ստուգեք էլեկտրամագնիսական դաշտերը կամ միկրոալիքները՝ և այս սարքը պարզապես միկրոալիքները վերածում է ձայնային
ազդանշանների, կտեսնեք, որ այնտեղի մաստը, որը գտնվում է մոտ կես մղոն հեռավորության վրա, ինձ որևէ խնդիր չի առաջացնում։
Սենյակը պաշտպանելիս տեղադրեցի մետաղապատ պատուհանների ապակի, որը թույլ է տալիս վերացնել էլեկտրամագնիսական դաշտերի մեծ մասը։
Օրգանիզմի այն կողմերը, որոնք թույլ են տալիս նրան հայտնաբերել և արձագանքել էլեկտրամագնիսական դաշտերին – կարելի է
ասել, որ այս բառերը օգտագործվում են տարբեր համատեքստերում։
Եվ եթե այն բաժանեք «էլեկտրասենսիտիվ» բաղադրիչների, կարող եք ասել, որ դա իրականում կյանքին հենց ինքնին արձագանք է։
Օրինակ, երբ մենք ուսումնասիրում ենք օրգանիզմը՝ պարզելու համար, թե կյանք կա՞, իրականում մենք փնտրում ենք էլեկտրականության
առկայությունը՝ օրինակ՝ էլեկտրոկարդիոգրամով (սրտի ակտիվություն), ECG-ով և էլեկտրոէնցեֆալոգրամով (EEG):
Այստեղ մենք ուսումնասիրում ենք այս թիրախային օրգաններից՝ ուղեղից և սրտից ստացվող էլեկտրականության առկայությունը։
Եվ երբ մենք դա տեսնում ենք, դա կյանքի առկայության նշան է։
Մի իմաստով էլեկտրամագնիսական դաշտերը կյանքի ինքնության մի մասն են բջջային մակարդակում։
Կարելի է ասել, որ ողջ կյանքը էլեկտրասենսիտիվ է։
Էլեկտրասենսիտիվության գոյությանը մարդկանց համոզելու հուսահատ փորձով Բրայանը և մի շարք այլ տառապյալներ գրանցվեցին
Էսեքսի համալսարանում անցկացվող նորարարական փորձարկմանը։
Էլեյն Ֆոքսի ղեկավարությամբ անցկացված փորձը, ցավոք, այդ թեմայով վերջին աշխատանքն էր։
Դուք պետք է մտնեք պաշտպանված սենյակ։
Դու այնտեղ մտնում ես համեմատաբար կարճ ժամանակով, մաստը 10 րոպե միացված է, 10 րոպե անջատված, ապա նորից
10 րոպե միացված, և հետո կտեսնես՝ նկատո՞ւմ ես, թե ոչ։
Ես մտա սենյակ և ասացի նրանց, որ չեմ կարողանա ասել՝ մաստը միացված է, թե անջատված։
Ինչու՞ է դա այդպես? Որովհետև նրանց պատկերացումն այն մասին, թե ինչպես պետք է արձագանքել դրան, սխալ է։
Շատ մարդկանց համար դա այդպես չէ, որ դու միացնես մաստը և նրանք ասեն. «Օ, ես դա զգում եմ»:
Եվ հետո նրանք իջեցնում են մաստը, և մարդը ասում է՝ «Ահ, հիմա նորից լավ եմ զգում»: Դա այդպես չի աշխատում։
Ես տառապում եմ փոշիային ալերգիայով, և երբ մտնում եմ այսպիսի դաշտ, մի փոքր ժամանակ է պահանջվում, մինչև զգամ դրա ազդեցությունները։
Բայց շատ ժամանակ է պահանջվում, մինչև այլևս չզգամ այն, մինչև այլևս չազդի ինձ վրա։
Ինձ կարելի է հեռացնել խոտի դաշտից, բայց 24 ժամ անց էլ ես ինչ-որ բան կզգամ։
Էլեկտրասենսիտիվությունը մարդկանց մեծամասնության մոտ դրսևորվում է մոտավորապես հետևյալ կերպ։
Թիմի փորձարկման կազմակերպման ձևը նշանակում էր, որ Բրայանին և մյուս կամավորներին գրեթե անհնար կլիներ
ապացուցել, որ նրանք տառապում են էլեկտրասենսիտիվությունից։
Դա կարծես թե քիչ էր նշանակում, քանի որ թիմը անհասկանալիորեն որոշել էր մերժել ցանկացած տեսակի վերանայում։
Մի կողմից թվում է, որ մարդիկ տարբեր բաների նկատմամբ զգայուն են։
Ես զգայուն եմ 3G բջջային հեռախոսների նկատմամբ, օրինակ՝ GSM բջջային հեռախոսների։
Մոդուլյացիայի աշխատանքի եղանակներում կան տարբերություններ։
Ես չունեմ որևէ պատկերացում՝ արդյոք նրանք ճիշտ են ասում, որ զգայուն են, սակայն եթե դուք ունեք համապատասխան դեպք, ապա
իմաստ ունի ձեր ուսումնասիրության մասնակիցներին ենթարկել հենց այն ազդանշանին, որի նկատմամբ, ըստ նրանց, նրանք արձագանքում են։
Եթե, օրինակ, կա մեկը, ով միշտ զգայուն է Wi-Fi-ի նկատմամբ, բայց ոչ բջջային հեռախոսների նկատմամբ (եթե նման մարդ
գոյություն ունի), ապա ավելի լավ է ապահովել, որ նա ենթարկվի Wi-Fi-ի ազդեցությանը, ոչ թե բջջային հեռախոսների։
Վերջիվերջո, դուք ուզում եք ապացուցել, որ նրանք արձագանքում են իրենց պնդումներին։
Եվ այստեղ նման որևէ տարբերակում չի կատարվել։
Իրականում, եթե պնդում էիր, որ ինչ-որ բանի նկատմամբ էլեկտրասենսիտիվ ես, ուրեմն դու դրա մեջ էիր։
Մեկ պատճառը, թե ինչու ես կարծում էի, որ դա շատ կարևոր է, այն էր, որ ես օգնում էի էլեկտրասենսիտիվ մարդկանց։
Եվ մի քանի ամիս առաջ ես իսկապես այցելում էի մի կնոջ, ով իրեն էլեկտրասենսիտիվ էր համարում, և ես այնտեղ էի պարզապես՝
փորձելով օգնել նրան՝ բացատրելու, թե ինչ է էլեկտրասենսիտիվությունը և ինչը կարող է լինել նրա խնդրի պատճառը։
Կարճ ասած՝ պարզ դարձավ, որ այս կինը խնդիր ուներ, սակայն նա էլեկտրասենսիտիվ չէր։ Նա անշուշտ էլեկտրասենսիտիվ չէր։
Բայց մեր զրույցի ընթացքում ես հասկացա, որ նա գրանցվել է Էսեքսի ուսումնասիրություններին՝
պարզելու համար, թե արդյոք նա էլեկտրասենսիտիվ է։
Իմ սիրտը գրեթե կանգ առավ։ Ահա մեկը, ով էլեկտրասենսիտիվ չէ, և ով ընդունվել է Էսեքսի համալսարան։
Եվ Էսեքսը ինձ ասում է, որ նրանք որևէ փորձարկման ընթացակարգ չունեն։
Իրականում նրանք ինչ պարզեցին՝ և սա հիմնված է հենց էսսեի տեքստի վրա, ես կհամառոտեմ իմ սեփական բառերով։
Նշվում է, որ ակնկալվող արձագանքի մակարդակի հաշվի առմամբ՝ իրենց ուսումնասիրության մեջ վիճակագրորեն նշանակալի
ազդեցություն ցուցադրելու համար անհրաժեշտ կլինի մոտ 132 մասնակից։
Այդքան մեծ թվով մարդկանց դեպքում նրանց հետազոտությունների համար անհրաժեշտ կլիներ շատ մեծ ծավալով տվյալներ՝ եզրակացնելու համար,
որ այս խումբը ակնհայտորեն ավելի զգայուն է, քան մյուս խումբը։
Սա նշանակում էր, որ սկզբից նրանք միայն տվյալների մեկ երրորդին էին հասանելի, այն տվյալների,
որոնցից նրանք ակնկալում էին որևէ բան պարզել։
Արդյունքում նրանք հայտնաբերեցին վիճակագրորեն նշանակալի ռիսկ, որը, ի վերջո, ակնհայտ էր վիճակագրությունից։
Բոլոր նրանց համար, ովքեր ասում էին, որ նրանք զգայուն են, սա նույնպես ակնհայտ էր՝ մոտավորապես 90%-անոց նշանակալիությամբ։
Այսպիսով, այն շեմը, որի դեպքում գիտական հոդվածը ինչ-որ բան ճանաչում է վիճակագրորեն նշանակալի, 95%-ն է։
Եթե այս աստիճանի վստահությունը չի ապահովվում, դա չի համարվում վիճակագրական իրադարձություն։ Դա կարող
է լինել պատահականություն, բախտ կամ որևէ այլ բան։
Նրանք 90%-ով վստահ էին, որ ռիսկը կաճի, և, իհարկե, դա չի հասնում այն կախարդական շեմին, որի դեպքում այն
համարվում է վիճակագրորեն նշանակալի իրադարձություն։
Եվ այդպես այն մերժվեց այս խոսքերով՝ «Սա ցույց է տալիս, որ մարդիկ զգայուն չեն»: Բայց դա ընդհանրապես չէր նշանակում։
Մաստներին անընդհատ ենթարկվելը իր հետքը թողեց մի քանի փորձարկվողների վրա։
Ոմանք այնքան ծանր հիվանդացան, որ ստիպված եղան դուրս գալ փորձարկումից։
Բրայանը շարունակում էր զգալ փորձարկման հետևանքները երկար ժամանակ՝ Էսեքսից հեռանալուց հետո։
Ես իմ առաջին կոլոնոսկոպիան անցել եմ յոթ տարի առաջ, երկրորդը՝ չորս տարի առաջ, երրորդը՝ մոտ մեկ տարի առաջ։
Ինձ մոտ ամեն ինչ կարգին է։ Ինձ մոտ ամեն ինչ կարգին է։ Այո, ճիշտ գուշակեցիք՝ ես աղիքների քաղցկեղ ունեմ։
Այսպիսով, առաջին արյունահոսությունից մինչև աղիքս հեռացնելու պահը անցավ ճիշտ յոթ տարի։
Երբ ես բժշկին հարցրի, թե որքան ժամանակ է պետք այս քաղցկեղի զարգացման համար, նա պատասխանեց. «Յոթ տարի»։
Այսպիսով, դուք կարող եք, ըստ էության, հետևել ամբողջ այն ժամանակահատվածին, երբ ես Էսեքսում էի, և դրանից առաջ
եղել է մեկ դեպք, երբ ես արյունահոսություն ունեցա՝ այն արյունահոսությունը, որը սկսեց աղիքների քաղցկեղը։
Ինչպե՞ս կարելի էր նման ձախողված փորձը ներկայացնել որպես այդպիսի «ավториտետային հետազոտություն»։
Ինչո՞ւ նման փորձառու թիմը իր աշխատանքում թույլ կտար այդպիսի հիմնարար և ակնհայտ սխալներ։
Կարո՞ղ է դա կապված լինել նրանց հետ, ովքեր ֆինանսավորումն են տրամադրել։
Էսեքսի փորձարկումը MTHR-ի ֆինանսավորմամբ իրականացվող փորձարկումների շարքից մեկն է։
Այս ընկերությունը գործում և ֆինանսավորվում է հենց բջջային հեռախոսների արդյունաբերության կողմից։
Կարո՞ղ եք ասել, թե ինչ է MTHR-ը և ինչպես է այն ֆինանսավորվում?
Այո, MTHR ծրագիրը համատեղ ֆինանսավորվում է Բրիտանական կառավարության և բջջային հեռախոսների արդյունաբերության կողմից
և ծառայում է բջջային հեռախոսների տեխնոլոգիայի հետ կապված հնարավոր վնասակար առողջական ազդեցությունների ուսումնասիրմանը։
Մեր թեման՝ ով է ֆինանսավորում գիտական հետազոտությունները, զգայուն է։
Ես գիտեմ շատ գիտնականների, ինչպես ես, որոնք, երբ ստանում են նոր ուսումնասիրություն ընթերցելու համար, առաջին հերթին
շրջվում են վերջին էջին՝ տեսնելու, թե ով է այն ֆինանսավորել։
Դուք կարծում եք՞, որ բջջային հեռախոսների արդյունաբերությունից ֆինանսավորման դեպքում կարող է առաջանալ շահերի
բախում վնասակար ազդեցությունների ուսումնասիրության հարցում։
Լավ, իհարկե կան հնարավոր շահերի բախումներ, և հենց դրա համար այսպիսի հետազոտական ծրագիրը պետք է մանրակրկիտ կառավարվի։
Ես լայնածավալ աշխատանք եմ տարել հեռահաղորդակցության ոլորտի հետ, քանի որ այստեղ որպես ներկայացուցիչ
կազմակերպում եմ հաղորդակցության աշխատանքները, ուստի երկար ժամանակ է, ինչ շփվում եմ այս մարդկանց հետ։
Ես կարծում եմ, որ նրանք կցանկանային լինել օբյեկտիվ, սակայն առաջնորդվում են շահույթով, հատկապես այնպիսի շուկայում, որտեղ
պայքարում են շուկայական մասնաբաժնի համար, ուստի կարող են ֆինանսավորել հետազոտություններ,
սակայն շատ նման են դեղագործական արդյունաբերությանը։
Պարզ է, որ նրանք աշխատանքի են ընդունում մարդկանց, որոնք արդեն իրենց կողմն են։
Գիտնականները պոպաստղեր չեն; նրանք շատ գումար չեն վաստակում։
Նրանք պետք է ֆինանսավորեն տներ, նրանք պետք է հոգ տանեն իրենց ընտանիքների մասին։
Ով կարող է նրանց մեղադրել, եթե նրանք սխալ եզրակացությունների գան?
Դու այլ աշխատանք չես գտնի, առնվազն ոչ այնտեղ։
Կան հոգեբանական ճնշումներ, նույնիսկ առանց իրական ճնշման, որոնք կարող են առկա լինել կամ չլինել անհատական դեպքերում։
Բայց նրանց ֆինանսավորող կազմակերպությանը համապատասխանելու և նրան գոհացնելու հոգեբանական ճնշումը անշուշտ դեր է խաղում։
Դուք պարտավորված եք զգում?
Այո, մարդը իրեն պարտավոր է զգում։ Մարդը իրեն պարտավոր է զգում։
Կան մի շարք շատ հուսալի վիճակագրություններ, որոնք ցույց են տալիս, որ երբ խոսքը վերաբերում է էլեկտրամագնիսական դաշտերի
ազդեցություններին, այդ հետազոտությունները ֆինանսավորվում են կոմունալ ծառայությունների ընկերությունների՝
էլեկտրաէներգիայի, ռադիոարդյունաբերության կամ բջջային հեռախոսարդյունաբերության կողմից։
Այս ուսումնասիրությունները, որպես կանոն, զգալիորեն բացասական են։
Մյուս կողմից, համալսարաններում և այլուր անկախ ֆինանսավորմամբ իրականացվող հետազոտությունները, որպես կանոն, չեն լինում։
Սա հետազոտության դժվար ոլորտ է։
Այսպիսի հետազոտություններ անցկացնելը հեշտ չէ, և մարդկանց մասնակցությամբ հետազոտությունների սահմանափակումների
պատճառով երբեք չի լինի կատարյալ հետազոտական միջավայր։
Միշտ կլինեն սահմանափակումներ։
Սա իսկական հիվանդություն է՞ Այո, անշուշտ, դա հենց այդպես է։
Առայժմ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը ասում է, որ սա իրական է և որ
ախտանիշները կարող են լինել ծանր և հաշմանդամացնող։
Էլեկտրոհիպերզգայունության հետ կապված թվերը մոտավորապես 2–3%-ի սահմաններում են։
Սրանք մարդիկ են, որոնց կյանքը այս վիճակից ծանրորեն տուժում է։
Բայց ինչպես ավելի վաղ նշեցի, 100%-ը մարդկանց դրան արձագանքում են բջջային մակարդակում։
Սա նշանակում է, որ առողջապահական համակարգի համար հետևանքները կարող են լինել ահռելի, եթե
դա բավարար լրջությամբ չընդունվի կամ չճանաչվի։
Եվ թեթև կամ միջին աստիճանի էլեկտրասենսիվություն ունեցող մարդկանց թիվը, հավանաբար, շատ
ավելի մեծ է, քան մենք նախկինում ենթադրում էինք։
Դա մեզ համար ինչ է նշանակում?
Սա վերաբերում է կասետային ձայնագրությանը, որը փորձարկման նպատակով ստանդարտ հեռախոսը միացնում է յուրահատուկ շարժական հեռախոսի հետ։
Զանգի տոնը՝ և դա իսկապես մեծ նվաճում է!
Քանի որ զրույց փոխանցելը մեկ բան է, իսկ ճշգրիտ թվային տեղեկատվություն փոխանցելը՝ բոլորովին այլ։
Հիմա ուղիղ զանգահարեք Չելմսֆորդի (Էսեքս, Անգլիա) հետազոտական ինստիտուտին, որը կատարելագործել է այս տեխնոլոգիան։
Լիզ Չառնոքը պետք է լինի մյուս ծայրում։
1980-ականներին բջջային հեռախոսների ներդրման հետ մեկտեղ դրանց համար անհրաժեշտ էր անտենաների ցանց։
Այդ օրվանից ի վեր հեռահաղորդակցական ընկերությունները ամբողջ աշխարհում տեղադրել են ավելի քան 5 միլիոն աշտարակ։
Հպարտ՝ օդը լցնելով միկրոալիքային հաճախականություններով, նրանք չեն անցկացրել ոչ մի հետազոտություն՝
համոզվելու համար, որ առողջությանը երկարաժամկետ վնաս չի հասցվի։
Նրանք կառուցվել են առանց նախապես համոզվելու, որ դրանք անվտանգ են։
Շնորհակալություն ձեր օգնության համար։
Շատ անհաճո է, չէ՞?
Այո, և այն մշտապես այնտեղ է, ինչը առանձնացնում է այն, այն չի դադարում։
Այն անընդհատ ճառագայթում է՝ ճառագայթները գալիս են աշտարակներից։ Եթե տեսնում ես աշտարակները, դու դրանց ազդեցության տակ ես։
Անկեղծ ասած, նույնիսկ եթե դա այդպես չէ, այս հեռավորությունից դու դեռևս դրան ենթարկված ես, քանի որ այն անցնում է բետոնե պատերի և
այլ առարկաների միջով։ Այն մի փոքր խլացվում է, բայց միայն մի փոքր։
Մաստից 200–300 մետր հեռավորության վրա դուք անընդհատ դրա ազդեցության տակ եք։
Երբ դուք կարող եք լսել այն, ամեն ինչ փոխվում է։ Այո։ Իսկ եթե կարողանայիք այն տեսնել?
Դա կլիներ ամեն օր ծուխ տեսնելու նման։
Մարդածին հաճախականությունների մշտական ծխածածկույթով, որը անընդհատ շրջապատում է մեզ, և առանց դրանց
անվտանգությունը ստուգելու, արդյո՞ք զարմանալի չէ, որ մարդու մարմինն սկսում է դրանց նկատմամբ արձագանքել։
Դա եղել է մոտ 10 տարի առաջ։ Ես 30-ականներիս մեջ էի։
Իմ ընտանիքում մինչ այժմ կրծքագեղձի քաղցկեղ չի եղել։ Ես ունեցել եմ շատ առողջ ապրելակերպ։
Ես շատ տարիներ ապրել եմ հեռախոսային սյան կողքին, այդ ժամանակ յոթ տարի էր։
Նա կանգնած էր իմ տնից 100 մետր հեռավորության վրա։
Տարիներ շարունակ ես ունեցել եմ ախտանիշներ, որոնք կապված չէին մաստաների հետ, քանի որ այդ
ժամանակ ես ոչինչ չգիտեի էլեկտրասենսitivity-ի մասին։
Ես գլխապտույտ, քնի խնդիրներ, գլխացավեր, գլխում սուր ցավեր ունեի և հաճախ այցելում էի բժշկի։
Ինձ ասացին, որ դա սթրես է կամ վիրուս։ Իսկ հետո, անսպասելիորեն, ինձ ախտորոշեցին
կրծքագեղձի քաղցկեղ։ Դա իմ կյանքի ամենամեծ ցնցումն էր։
Սկզբում ես կարծում էի, որ պարզապես բախտազուրկ եմ, որ դա իմ մեղքն է։ Հետո սկսվեց բուժումը։
Եվ հիվանդանոցում հանդիպեցի մի քանի հարևանների – ես ապրում էի շատ փոքր գյուղում։
Եվ ես նաև հանդիպեցի այս հարևանուհիներին՝ երիտասարդ կանանց։ Ես ամենաերիտասարդն էի՝ երեսուն տարեկան,
մյուսները քառասունականների կամ հիսունականների սկզբներին էին։
Մենք հինգով այնտեղ էինք, բոլորս վեց ամսվա ընթացքում միաժամանակ նույն ախտորոշմամբ՝ կրծքագեղձի քաղցկեղ։
Մեր գյուղում կար ընդամենը 18 տուն, որոնք տեղակայված էին բջջային հեռախոսի աշտարակի շուրջը։
Այսպիսով, Էյլինը որոշեց անցկացնել հարցում՝ պարզելու համար, թե արդյոք մյուսներն էլ տառապում են հանկարծակի հիվանդություններից։
Արդյունքը մեզ ցնցեց։ Շատ մարդիկ հաղորդեցին նույն ախտանիշները, որոնցից ես տարիներ շարունակ տառապել էի։ Գլխացավերը, գլխապտույտը։
Բայց գյուղում կային նաև այլ երիտասարդ կանայք, որոնք ունեին բեղմնավորման խնդիրներ և նախաքաղցկեղային արգանդի վզիկի լեսիոններ,
կամ մի կին, որը կաթնագեղձի քաղցկեղի հանգույցներ ուներ։
Եվ տարածաշրջանում կային նաև այլ տեսակի քաղցկեղներ։
Մի հարևան, որը ընդամենը 51 տարեկան էր, զարգացրեց շարժիչ նեյրոնների հիվանդություն և, ցավոք,
մահացավ։ Անկեղծ ասած՝ սարսափելի հիվանդություն։
Այն ազդեց այս տներից 77 մարդու վրա։
Այո, գնահատվում է, որ տարիների ընթացքում կենսաբանական ազդեցություններ են զգացել մոտ 70%-ը՝ քնի
խնդիրներ, մաշկի ցաներ, կրծքագեղձի հանգույցներ կամ քաղցկեղ։
Այո, դա մեծ ազդեցություն ունեցավ այս գյուղի մարդկանց վրա։
Ես կարծում եմ, որ դա հսկայական համաշխարհային խնդիր է։
Մենք այնուհետև պարզեցինք, որ բջջային հեռախոսի աշտարակի շուրջ քաղցկեղի դեպքերի միակ կլաստերը չենք։
Փայլոնների մոտ կան քաղցկեղի բազմաթիվ կլաստերներ։
Մենք տեղում աշխատեցինք գիտնականի հետ, որտեղ ուսումնասիրեցինք այլ մաստեր, որոնք երկար ժամանակ կանգնած էին այլ շրջաններում։
Եվ մենք անցկացրինք այլ հարցումներ և նույնպես հայտնաբերեցինք քաղցկեղի բարձր հաճախականություն։
Այսքան բջջային հեռախոսների, աշտարակների և տրիլիոնավոր դոլարների արժողությամբ բջջային արդյունաբերության առկայությամբ կարելի էր
հուսալ, որ հիմա ստեղծվել է խիստ պետական մարմին՝ լիազորություն, որը երաշխավորում է, որ
հեռահաղորդակցության ոլորտը փոխանցումների հարցում ապահովված է։
Մեկը, ով սահմանում է խիստ սահմանափակումներ՝ բնակչության պաշտպանության համար, և ապահովում է, որ
մեզ ազդող ամեն ինչ ամբողջությամբ անվտանգ լինի։
Ցավոք, դրանից ոչինչ գոյություն չունի։ Մեզ մոտ կա ICNIRP։
ICNIRP-ը մոտ 20 տարի առաջ Եվրոպայում հիմնադրվել է ոչ իոնացնող ճառագայթումը ուսումնասիրելու համար։
Սա ոչ իոնացնող ճառագայթներից պաշտպանության միջազգային հանձնաժողովն է, և նրա խնդիրն է վերանայել բոլոր
հրապարակված գրականությունը և, ըստ էության, ամփոփել այն։
Սա այն է, ինչ գիտությունը վերջնականապես ասում է։
Դուք ձայնարկությամբ չեք կարող մուտք գործել։ Եթե դուք նախընտրելի անհատներից եք, ձեզ հրավիրում են միանալ։
Այսպիսով, դա միշտ որոշվում է արդյունաբերության կողմից, քանի որ հենց այնտեղ են արմատները։
Այսպիսով, մենք ունենք մի չափանիշ, որը նրանք են սահմանել, որն ընդունվել է Եվրոպայի մեծ մասի երկրների
կողմից, և այն առաջարկվում է հենց Եվրոպական հանձնաժողովի, այդ թվում՝ փորձագիտական խորհրդի կողմից։
Այնուամենայնիվ, այս ուղեցույցները հիմնված են կառուցման մեթոդների վրա, որոնք, ինչպես հայտնի է, պատճառահետևանքային
կապ ունեն բարձր հաճախականության ճառագայթման հետ։
Մեր շրջապատող էներգիայի՝ այդ հաճախականությամբ (օրինակ՝ բջջային հեռախոսներից, բջջային աշտարակներից և անլար հեռախոսներից եկող
ճառագայթում), նկատմամբ ներկայումս գոյություն ունեցող միակ սցենարը նույնն է, ինչի հետ մենք ծանոթ ենք միկրոալիքային վառարաններից։
Եթե մենք բավարար էներգիա օգտագործենք և կենտրոնացնենք այն բավականաչափ փոքր տարածքի վրա, ապա տաքացնում
ենք հյուսվածքը, այսինքն՝ տաքացնում ենք ամեն այն, ինչը պարունակում է որոշակի քանակությամբ ջուր։
Ներկայիս որևէ ուղեցույց որևէ առնչություն չունի քրոնիկական առողջական վնասների կամ քաղցկեղի հետ։ Ոչ մեկը, ոչ մի հատ։
Նրանք բոլորը նախատեսված են ջերմային կամ անմիջական ազդեցություններ առաջացնելու համար, օրինակ՝ մաշկի
ծակծկոց, հոնքերի թրթռում կամ նման այլ երևույթներ։
Ոչ ոք չի կարող որոշել առողջության որևէ երկարաժամկետ վնաս։
Այսինքն՝ դուք կարծում եք, որ 40 տարեկանից ցածր դա աննշան է, անիմաստ է…
Դա անիմաստ է։ Չկա որևէ մտադրություն երկարաժամկետ առողջական վնասներից պաշտպանվելու։
ICNIRP-ը... լավ, ICNIRP-ը ամբողջությամբ անտեղի է։
Օրինակ՝ եթե ուզում եք ապահովել, որ դպրոցում ոչ ոք չգերազանցի արագության սահմանաչափը,
սահմանեք այն 10 000 կիլոմետր ժամ արագությամբ։
Այդպես բոլորը կհետևեն դրան, և ոչ ոք չափազանց արագ չի վարվի։
Դուք կարող եք դպրոցի կողքով անցնել 999 կմ/ժ արագությամբ և միևնույն ժամանակ պահպանել «սահմանաչափը»։
Խորհրդատվական հանձնաժողովը ներկայումս չի ստանձնել բնակչության պաշտպանությանը առնչվող ապացույցների վերանայումը։
Այսպիսով, ICNIRP-ը գոյություն ունի միայն 100%-անոց փաստերը ապահովելու համար, և այն, ինչը
100%-անոց փաստ չէ, նրա ուշադրության առարկա չէ։
Այո՛, ճիշտ է։ Նրանք դրա մասին կխոսեն, կհամառոտեն, թե ինչ կա, ինչ չկա և ինչ դեռ պետք է պարզվի։
Եվ դրանով ամեն ինչ ավարտվեց։ Նրանք դրանով էլ սահմանափակվեցին։ Չկա որևէ առաջարկ՝ ոչինչ, որովհետև
նրանք դա իրենց պատասխանատվությունը չեն համարում։
Արի, ես կփորձեմ զանգահարել։
Երբ փորձում եք զանգահարել ինչ-որ մեկին, գրեթե անընդմեջ է, երբ բարձր հաճախականությամբ
փոխանցումը սկսվում է երկու ուղղություններով։
Լավ, եկեք փորձենք։ Օ, վաու!
Հենց որ այն միանում է՝ դա զանգի ռեժիմն է, հենց դա է անում բջջային հեռախոսը։
Սրանք ալիքներ են, որոնք իմ բջջային հեռախոսից գնում են բազային կայանին և այնտեղից փոխանցվում են՞
Դա, ըստ էության, այն է, ինչ ձեր բջջային հեռախոսը անընդհատ անում է, երբ դուք կապ ունեք և օգտագործում եք այն։
Սարսափելի։
Եվ ձեր բջջային հեռախոսը իրականում այս ամենը անընդհատ փոխանցում է ձեր գլուխ, երբ դուք միացնում
եք այն բազային կայանին և օգտագործում եք հեռախոսը։
Դժվար է պատկերացնել մի տեխնոլոգիական սարք, որը մեր կյանքի մի այդքան արագ ու անբաժանելի մաս է դարձել, որքան բջջային հեռախոսը։
Քսանհինգ տարի առաջ դա համարվում էր ոչ ավելին, քան հնարք։
Այսօր 4 միլիարդ մարդ ունի մեկը։
Միջին հաշվով երեխաները իրենց առաջին բջջային հեռախոսը ստանում են 8 տարեկանում։
Բջջային հեռախոսները գործում են հիմնական կայանից միկրոալիքային հաճախականություններ ուղարկելու և ստանալու միջոցով։
Երբ բջջային հեռախոսը մոտեցնում ես ականջիդ, քո ուղեղը անխուսափելիորեն ենթարկվում է այս ալիքներին։
Արդյո՞ք ուղեղը արձագանքում է այս ազդեցությանը։
Նոր ամերիկյան ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ սա անշուշտ այդպես է։
Դոկտոր Նորա Վոլկոուն անցկացրեց այս ուսումնասիրությունը։
Դոկտոր Վոլկոուն և նրա թիմը մեկ ամբողջ տարի ուսումնասիրեցին 47 առողջ մարդու։
Մասնակիցները աջ և ձախ ականջներին բջջային հեռախոսներ ունեին։
Նրանցից մեկը գործարկված էր, բայց լռեցված, մյուսը անջատված էր։
Դոկտոր Վոլկոուն օգտագործեց ուղեղի պատկերավորման սարքավորումներ՝ պարզելու համար, թե որքան
գլյուկոզ կօգտագործի ուղեղը ազդեցության ժամանակ։
Սա շատ զգայուն ցուցանիշ է՝ պարզելու համար, թե արդյոք ուղեղի ակտիվության փոփոխություններ կան, որոնք կարող են
առաջանալ խթանիչի՝ այս դեպքում՝ բջջային հեռախոսի, ազդեցությամբ։
Երբ ուղեղը գրգռվում է, այն սպառում է գլյուկոզ, ինչպես մեքենան վառելիք։
Մոբայլ հեռախոսին 15 րոպե ենթարկվելը կապված է ուղեղում գլյուկոզի սպառման աճի հետ, ինչը ցույց է տալիս, որ ուղեղը ակտիվացել
է մոբայլ հեռախոսի ռադիոհաճախականությունների ազդեցությամբ։
Մոբայլ հեռախոսը անջատված վիճակի համեմատ ուղեղի աջ կիսագունդը, որը շատ մոտ էր ալեհավաքին, ցույց
տվեց նյութափոխանակության ակտիվության ամենամեծ աճը։
Չնայած ներկայիս բջջային հեռախոսների տեխնոլոգիաների կողմից արտանետվող ռադիոհաճախականությունները շատ թույլ են, դրանք
կարող են ակտիվացնել մարդու ուղեղը և ունենալ ազդեցություն։
Երբ բջջային հեռախոսը օգտագործվում է լուռ ռեժիմում, դոկտոր Վոլկոուի փորձարկումը ցույց տվեց, որ մարդու ուղեղը բջջային հեռախոսի
միկրոալիքների նկատմամբ ցուցաբերում է նյութափոխանակային արձագանք։
Մետաբոլիկ ռեակցիա, որը զգալիորեն ցածր է օրինական սահմանից։
Մի բան, որը շատերը պնդում են, թե անհնարին է։
Եվ դոկտոր Վոլկոուի կողմից արձանագրված արձագանքը երկրորդական է ավելի մեծ մտահոգության առջև:
Այն ձևը, որով այս միկրոալիքային ճառագայթները իրականում կլանվում են ուղեղի կողմից։ Սա հայտնի դարձավ որպես SAR արժեք։
SAR-ը նշանակում է կոնկրետ ներծծման արագություն։
Եվ դա չափում է, թե տվյալ ժամանակահատվածում տվյալ ծավալում մարդու մարմնի կողմից որքան ռադիոալիքներ են կլանվում։
Սա ռադիոհաղորդիչի մարդու մարմնի վրա ունեցած տաքացման ազդեցության չափումն է։
SAR-ը չափվում է հետևյալ կերպ։ Օգտագործվում է արհեստական գլուխ։
Այն լցված է գլյուկոզի խառնուրդով, որը նախատեսված է ներկայացնելու մարդու ուղեղը։
Թեստային սարքը չափում է մոդելի գանգի միջով անցնող միկրոալիքային ճառագայթման քանակը։
SAR-ի արժեքը հաշվարկվում է՝ հիմնվելով կլանված էներգիայի քանակի վրա։
ԵՄ-ի համար սահմանը 2 վատ է մեկ կիլոգրամի համար՝ հյուսվածքի 10 գ միջին զանգվածի դեպքում։
ԱՄՆ-ի համար հյուսվածքի 1 գ միջին զանգվածի նկատմամբ դա 1.6 Վտ/կգ է։
ԱՄՆ-ն ունի ԵՄ-ի սահմանաչափերից ավելի խիստ վերին սահմանաչափ, սակայն Ավստրալիան և Նոր Զելանդիան օգտագործում են ԵՄ-ի սահմանաչափերը։
Շուկայում ամենահայտնի բջջային հեռախոսներից որոշները արտանետում են այնքան մեծ քանակությամբ միկրոալիքային ճառագայթում,
որ դրանց SAR արժեքը գրեթե գտնվում է վերին սահմանի վրա։
Գանգի յուրաքանչյուր միլիմետրը օգնում է պաշտպանել ուղեղը միկրոալիքային ճառագայթումից և
այդպիսով նվազեցնում է բջջային հեռախոսի SAR արժեքը։
Երեխաները միջին հաշվով 8 տարեկանում ստանում են իրենց առաջին բջջային հեռախոսը։
8 տարեկան երեխայի գանգը զգալիորեն բարակ է, քան մեծահասակի գանգը։
Կարելի է հուսալ, որ բջջային հեռախոսները փորձարկվեն գլխի ոսկրի հաստությամբ, որը համարժեք է երեխայի գլխի ոսկրի հաստությանը։
SAM գլուխը միջին ձևի, մեծ մարդկային գանգ է։
10 000 մարդկանց գլխի չափումների միջին արժեքը օգտագործվել է այս SAM ֆանտոմային գլուխը ստեղծելու
համար, որը ներկայացնում է միջին մարդկային գանգը։
Իհարկե, միջին չափի մեծահասակի գլուխը զգալիորեն մեծ է, քան ութ տարեկան երեխայի գլուխը։
Բայց երբ մենք հարցաքննել ենք SAM ֆանտոմային գլուխ արտադրող ընկերությանը, պարզեցինք, որ իրականությունը նույնիսկ ավելի վատ է։
SAM թեստային մոդելը պարզապես 10 000 մարդու միջինը չէ, այլ ԱՄՆ բանակի 10 000 զինվորների միջինը։
Եվ ԱՄՆ բանակի անձնակազմը անշուշտ ունի ավելի մեծ և ավելի հաստ գլխներ, քան միջին ութ տարեկան երեխան։
Ուստի բավականին հավանական է ենթադրել, որ եթե բջջային հեռախոսները փորձարկվեին ութ տարեկան
երեխայի գանգի վրա, դրանց մեծ մասը ձախողվելու էր։
Ո՞վ է սահմանում ուղեցույցները?
Սրանք ICNIRP կոչվող հանձնաժողովի անդամներն են։
Մոբայլ հեռախոսների վրա աշխատող մարդիկ կենսաինժեներներ են։
Նրանք ոչ մի պատկերացում չունեն, թե ինչ է կատարվում կենդանի բջիջի ներսում, բայց դրա մասին պոմպոզ կերպով են խոսում։
Նրանք ենթադրում են, որ կենդանի օրգանիզմի բարեկեցության վրա կարող է ազդել միայն այն, թե արդյոք այն
բավականաչափ ուժեղ է հյուսվածքը տաքացնելու համար։
Բայց դա նման է ասելու. «Մենք գիտենք, որ երբ ձու եռացնենք, այն կդառնա կոշտ»:
Նրանք չեն գիտակցում, որ եթե ձուն չեփեն, այն կդառնա հավ։
Նրանք ոչ մի պատկերացում չունեն, թե ինչպես է դա տեղի ունենում։ Բայց այնուամենայնիվ խոսում են այնպես, կարծես գիտեն։
2011 թվականին Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը փոխեց բջջային հեռախոսների ռիսկի դասակարգումը՝ դրանք վերակարգելով
որպես մարդու համար հնարավոր քաղցկեղածին՝ գլիոմայի զարգացման բարձրացած ռիսկի պատճառով, որը ուղեղի ուռուցքի
տեսակ է և կապված է բջջային հեռախոսի օգտագործման հետ։
Ի՞նչն էր պատճառը այս կարգավիճակի հանկարծակի փոփոխության?
Բջջային հեռախոսների հնարավոր առողջական ազդեցությունների վերաբերյալ անթիվ հետազոտություններ են անցկացվել։
Ոմանք ցուցաբերում են ազդեցություն։ Ոմանք չեն ցուցաբերում։
Բայց ամենաեզրափակիչ ուսումնասիրությունը Լեննարտ Հարդելի կողմից էր։
Նա ղեկավարել է երբևէ իրականացված ամենամեծ և ամենաիմաստալից հետազոտական նախագիծը։
Նա համադրեց իր սեփական աշխատանքը աշխարհի տարբեր երկրներից եկած ուրիշների աշխատանքների հետ։
1990-ականների սկզբից ի վեր նրանք ուսումնասիրել են աշխարհի ավելի քան 2000 մարդու հեռախոսային սովորությունները։
Աստրոցիտոմաներով և ակուստիկ նյարդոմաներով տառապող մարդիկ, որոնք ականջին մոտ լինելու պատճառով ամենից
հաճախ կապվում են բջջային հեռախոսի օգտագործման հետ։
Արդյունքները ցնցող են։ Նրանք եզրակացրին, որ բջջային հեռախոսների օգտագործումը իսկապես մեծացնում է ուղեղի ուռուցքների ռիսկը։
Եվ նրանք նաև պարզեցին, թե ինչու նախորդ հետազոտությունները որևէ ազդեցություն չէին ցույց տվել։
Ես կարծում եմ, որ առկա է ավելի շատ ապացույց, որ այն քաղցկեղածին է, քան պարզապես հնարավոր քաղցկեղածին լինելու:
Բայց, կարծում եմ, ինչ-որ չափով հասկանում եմ, որովհետև առաջիկա քաղցկեղների մեծ մասը դեռ չի հասել։
Մարդիկ բավարար երկար ժամանակ չեն օգտագործել բջջային հեռախոսներ, որպեսզի դրանց իսկական ազդեցությունները պարզ դառնային։
Ինչպես մյուս քաղցկեղածին նյութերի դեպքում, ազդեցությունը տեսնելու համար անհրաժեշտ է առնվազն տասը տարի։
Քանի որ բջջային հեռախոսների բումն սկսվեց միայն 1990-ականների վերջին, զարմանալի չէ, որ մենք նոր ենք սկսում
տեսնել դրա հետևանքները։ Եվ դա տեղի է ունենում հենց հիմա։
Այսպիսով, ինչ է հեռահաղորդակցության արդյունաբերությունը անում իր օգտատերերին ուղեղի ուռուցքներից պաշտպանելու համար?
Անվտանգության ձեռնարկներին մեկ հայացք գցելը ցույց է տալիս, որ նրանք ավելի շատ մտահոգված են իրենց սեփական պաշտպանությամբ։
Այս անլար սարքի մոդելը համապատասխանում է ռադիոալիքների ազդեցության վերաբերյալ օրենսդրական պահանջներին։
Երբ օգտագործվում է այս բաժնում նկարագրված ձևով, այն համապատասխանում է օրենսդրական ուղեցույցներին։
Պահեք BlackBerry սարքը ձեր մարմնից առնվազն 2,5 սմ հեռավորության վրա, այդ թվում՝ հղի կանանց և
դեռահասների որովայնից։ Կրճատեք զանգերի տևողությունը։
գրեթե յուրաքանչյուր բջջային հեռախոսի հետևի մասում կան ցուցումներ, թե որքան հեռավորության վրա այն պետք է պահել մարմնից։
Հրահանգներ, որոնք մեծ մասամբ լիովին անիրական են։
Եվ ի՞նչ է լինում, երբ հեռահաղորդակցության արդյունաբերությունը ֆինանսավորում է այն
հետազոտությունները, որոնք ուսումնասիրում են դրա պատճառած վնասը։
Եվ այս հետազոտությունը եզրակացնում է, որ կա ազդեցություն՝ բջջային հեռախոսի օգտագործումը դեր է խաղում քաղցկեղի զարգացման մեջ։
Այնուամենայնիվ, նրանք հակված են այս հետազոտությունը իրենց մոտ պահել։
Մենք պարզապես չգիտենք, թե ինչ ենք պահեստավորում էլեկտրամագնիսական դաշտերի ազդեցությամբ, քանի որ դրանց
ազդեցությունները մեծապես երկարաժամկետ են, և, ինչպես դուք նշում եք, մենք ունենք այս լայնածավալ ազդեցությունը։
Եվ այս ազդեցություններին լայնածավալ հենվելը։
Մենք պարզապես դեռ ամբողջությամբ չենք հասկանում, թե ինչ ենք անում։
Չնայած էպիդեմիոլոգիան հստակ ցույց է տալիս, որ բջջային հեռախոսի օգտագործումը մեծացնում է ուղեղի ուռուցք զարգացնելու ռիսկը։
ICNIRP-ի մարդկանց անհրաժեշտ է տեսնել հստակ պատճառահետևանքային կապը՝ թե ինչպես է դա տեղի ունենում, ինչ
մեխանիզմով, և ինչպես է ճշգրիտ առաջանում քաղցկեղը։
Պարզ է թվում, որ Երկրի հաճախականություններին այդքան հարմարված և նրա մագնիսական դաշտին այդքան զգայուն մի
արարած բնականաբար կպատասխաներ մարդածին միկրոալիքներին։
Բայց տարիներ շարունակ հեռահաղորդակցության արդյունաբերությունը պաշտպանել է իր գործողությունները նույն հարցը տալով։
Ինչպես պարզվեց, նրանք սխալ հարց էին տվել։
Պատասխանը՝ մելատոնին։
Գիտեք, մելատոնինը հորմոն է, և հավատացեք թե ոչ, այն արտադրվում է ուղեղում։
Այն արտադրվում է ուղեղի պինեալ գեղձում և, օրինակ՝ վիտամինների համեմատ, ունի շատ ուժեղ հակաօքսիդանտ հատկություններ։
Մելատոնինը վիտամին C-ից հինգ անգամ ավելի ուժեղ է, իսկ վիտամին E-ից երկու անգամ ավելի ուժեղ է։
Եվ այն բաժանվում է միայն գիշերը։
Եվ հենց գիշերը մեզ դա անհրաժեշտ է, քանի որ այդ ժամանակ մենք քնում ենք, և մեր ուղեղը վերականգնում է մեր մարմնի բջիջները։
Եվ հենց այդ ժամանակ է, որ մելատոնինը սկսում է գործել։
Յուրաքանչյուր օր մեր մարմինները կորցնում են մոտ կես միլիարդ բջիջ։
Եվ գիշերը մեր մարմինը այս բջիջները փոխարինում է մի գործընթացի միջոցով, որը կոչվում է բջջային միտոզ՝ բջիջների բաժանում։
Այն ինչ է անում՝ կլանում է այն, ինչը հայտնի է որպես ազատ ռադիկալներ։
Այս ազատ ռադիկալները իրականում էներգիա արտադրելու գործընթացից մնացած ավելորդ էլեկտրոններն են, որոնք
մեզ անհրաժեշտ են ինքնուրույն վերականգնվելու համար։
Յուրաքանչյուր գիշեր, երբ մեր մարմինները վերականգնում են ինքն իրեն, բջիջների միտոզի կողմնակի
արդյունք են առաջանում միլիոնավոր ազատ ռադիկալ բջիջներ։
Այս ազատ ռադիկալ բջիջները հարձակվում են առողջ բջիջների վրա։
Ընդհանուր առմամբ ընդունված է, որ ազատ ռադիկալային բջիջները հանդիսանում են մեծ մասի քաղցկեղների հիմնական պատճառը կամ գործոնը։
Մեր օրգանիզմի այս ազատ ռադիկալների դեմ ամենակարևոր պաշտպանությունը նրա ամենաուժեղ հակաօքսիդանտն է՝ մելատոնինը։
Այն մտնում է արյան շրջանառություն և գործում է որպես բնական հակաօքսիդանտ, բնական հակաքաղցկեղային գործոն։
Մելատոնինը շատ, շատ հզոր հակաքաղցկեղային միջոց է։
Այն գործում է որպես, այսպես կոչված, օնկոստատիկ գործակալ, որը պաշտպանում է ձեզ քաղցկեղից։
Այն նաև կարգավորում է քնի-արթնության ցիկլը՝ ապահովելով ձեզ լավ գիշերային քուն և մելատոնինի ճիշտ չափաբաժին։
Սա հակատարիքային մոլեկուլ է։ Մյուս խոսքով՝ այն կլանում է ազատ ռադիկալները և պարզապես դարձնում ձեր մաշկը ավելի երիտասարդ։
Մեր լաբորատորիայում տարիների ընթացքում հավաքել ենք 12 000 ուսումնասիրություն, ինչը գերազանցում է երբևէ
հրապարակված բոլոր ուսումնասիրությունները պարացետամոլի՝ հաճախ կիրառվող գլխացավի դեղամիջոցի վերաբերյալ։
Մելատոնինին գիտական հետաքրքրությունը զգալիորեն ավելի մեծ է, քան պարացետամոլինը։
Մելատոնինի արտազատման նվազեցման հետևանքները որոնք են?
Այո, եթե ձեր մելատոնինի մակարդակը նվազած է, ապա ձեր իմունային համակարգը թուլանում է։
Սկզբում քնելը ձեզ համար դժվար է՝ այսինքն՝ կամ չեք կարողանում քնել, կամ, եթե քնեք, հետո նորից չեք կարողանում քնել։
Դուք կարող եք ունենալ սրտային խնդիրներ, քանի որ մելատոնինը նաև պաշտպանում է ձեր սիրտը։
Եվ դու շատ ավելի հեշտությամբ ես հիվանդանում, քանի որ քո իմունային համակարգը օպտիմալ չի գործում։
Սրանք որոշ բաներ են, որոնք տեղի են ունենում, երբ ձեր մելատոնինի մակարդակը նվազած է։
Օրինակ, կրծքագեղձի քաղցկեղով հիվանդ միջին կինը իր տարիքի նորմալ կնոջ համեմատ ունի մելատոնինի միայն տասներորդ մասը։
Պրոստատի քաղցկեղով հիվանդների մոտ մելատոնինի քանակը նրանց անհրաժեշտ քանակից պակաս է՝ ավելի քիչ, քան կեսը։
Աուտիստիկ երեխաների մոտ մելատոնինի մակարդակը նրանց անհրաժեշտ մակարդակի կեսից էլ պակաս է։
Գիշերային հերթափոխով աշխատողների մոտ մելատոնինի մակարդակը նվազում է, քանի որ նրանք
գիշերը աշխատում են և լույսի ազդեցության տակ են։
Նրանք գիշերը չեն արտադրում մելատոնին, որը հայտնի է կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկը 50%-ով բարձրացնելու համար։
Եվ Միջազգային քաղցկեղի հետազոտությունների գործակալությունը (IARC) աստիճանաբար դասակարգել է գիշերային հերթափոխով աշխատանքը
որպես հնարավոր քաղցկեղածին՝ մելատոնինի այս նվազման պատճառով։
Այժմ բազմաթիվ ուսումնասիրություններ ցույց են տալիս, որ գիշերային հերթափոխով աշխատող մարդկանց և կույր մարդկանց քաղցկեղի
մակարդակները տարբերվում են միջին բնակչության ցուցանիշներից։
Եվ այս ուսումնասիրությունների մեծ մասը հաստատում է այն տեսակետը, որ մելատոնինի պակասը կամ նրա մակարդակի
նվազումը բացասաբար է անդրադառնում առողջության վրա։
Քանի որ մարմինը վերականգնվում է միայն գիշերը, մելատոնինը արտադրվում է միայն այն
ժամանակ, երբ պինեալ գեղձը զգում է, որ լույս չկա։
Եվ ինչ է տեղի ունենում, այն է, որ պինեալ գեղձը լույսի նկատմամբ զգայուն է։
Այն գտնվում է հենց այնտեղ, որտեղ ձեր ուղեղը ստանում է ազդանշաններ ձեր աչքերից և հատվում է կենտրոնի կետում։
Այն կոչվում է գերճիասմատիկ միջուկ։
Եվ այնտեղից կապերը ուղղակիորեն գնում են պինեալ գեղձին՝ տեղեկացնելու համար, թե լույս կա, թե ոչ։
Երբ առկա է լույս, միաժամանակ խանգարվում են ուղեղի մեր բջիջներին ուղարկվող ազդանշանները,
որոնք նախատեսված են դրանց վերականգնման համար։
Ուստի ուղեղի համար անհեթեթ է մեր բջիջներին ուղարկել այս ազդանշանները՝ ասելու, որ դրանք ինքնուրույն
վերականգնվեն, երբ գոյություն ունի այնքան մեծ խանգարում, որ դրանք այդ ազդանշանները չեն լսի։
Այսպիսով այն սպասում է, ուղեղը սպասում է մինչև մթնի։
Որոնք են այն հետազոտությունները, որոնք ցույց են տվել, որ էլեկտրական դաշտերը, մագնիսական դաշտերը կամ
ռադիոալիքները ազդում են մելատոնինի արտադրության վրա?
Այո, լավ, Ամերիկայում գտնվող Բատտելլե ինստիտուտը 1970-ականների վերջերից ի վեր այս թեմայով շատ աշխատանքներ է իրականացրել։
Իսկ նրա գիտնականները՝ Բերի Ուիլսոնը, Դիկ Ստիվենսը և այս մարդիկ սկսեցին դրա մասին մտածել, քանի որ գիտենք, որ
ուղեղը դադարում է մելատոնին արտադրել, երբ լույսը վառում ես։
Այսպիսով նրանք մտածեցին՝ գուցե մեր ուղեղը չի կարող տարբերել այն էլեկտրական դաշտերը, որոնք մենք արհեստականորեն ենք ստեղծում, և
այն բնական լույսը, որի առկայությունը մենք գիտենք օրվա ընթացքում, քանի որ օրվա ընթացքում պարզապես չենք արտադրում մելատոնին։
Դրա համար կան շատ լավ կենսաբանական պատճառներ։
Այսպիսով նրանք կարծում էին, որ այս էլեկտրական դաշտերը կխոչընդոտեն մելատոնինի սինթեզը, ինչը, իր հերթին, կհանգեցնի քաղցկեղի,
հատկապես կանանց կրծքագեղձի քաղցկեղի, քանի որ նրանք այլևս չեն ունենա սովորաբար առկա իմունոլոգիական պաշտպանությունը։
Այսինքն՝ ուղեղը ռադիոալիքները մեկնաբանում է որպես լույսի ալիքներ՞
Այո, մենք չենք կարող դրանք տարբերել։
Հիպոթեզը, որ պինեալ գեղձը չի կարող տարբերել լույսի հաճախականությունները և մարդածին հաճախականությունները,
բազմաթիվ հետազոտությունների շնորհիվ անվիճելիորեն ապացուցվել է։
Թույլ մագնիսական դաշտերի (50 Հց և 16 2/3 Հց) ուղղակի ճնշող ազդեցությունները Ջունգարյան հեմստերի
(Phodopus sungorus) պինեալ գեղձում մելատոնինի սինթեզի վրա
Ներկայ ուսումնասիրության արդյունքները ցույց են տալիս, որ ցածր հաճախականության մագնիսական դաշտերը կարող են նվազեցնել
մելատոնինի արտադրությունը առանձնացված հեմստերի պինեալ գեղձերում։
... նվազեցնել մելատոնինի արտադրությունը ...
… Ամերիկյան կեստրլներում ֆոտոֆազիկ շրջանառվող մելատոնինի պարունակության վրա էլեկտրամագնիսական դաշտերի ազդեցությունը …
Ընդհանուր առմամբ, EMF-ը ազդել է արական ամերիկյան կեստրլների պլազմայի մելատոնինի վրա, ...
էլեկտրամագնիսական դաշտերը կարող են ազդել դրանց միգրացիայի վրա...
… Կաթնամթերքի կովերի թուքում կարճ ալիքային ռադիո ազդանշանների ազդեցության քրոնիկական
ազդեցության բացակայություն մելատոնինի կոնցենտրացիայի վրա։
Այսպիսով, էլեկտրամագնիսական դաշտի (EMF) ուշացած սուր ազդեցությունը մելատոնինի կոնցենտրացիայի վրա ...
A 0.5 G, 60 Հց մագնիսական դաշտը ճնշում է մելատոնինի արտադրությունը պինեալոցիտներում։
… միջինում 46%-ով նվազում է նորադրենալինով առաջացած մելատոնինի արտադրությունը պինեալոցիտներում։ Արդյունքները հաստատում են այն
հիպոթեզը, որ էլեկտրամագնիսական ճառագայթման ազդեցությունը կարող է անհատական բջիջների վրա ազդելով
ճնշել մելատոնինի արտադրությունը պինեալ գեղձում։
մելատոնինի ճնշման ենթարկում
կարող է արտադրվել պինեալ գեղձում,
անհատական բջիջների վրա ազդելով։
EMF/EMR-ը նվազեցնում է մելատոնինը կենդանիներում և մարդկանց մոտ Դոկտոր Նիլ Չերի 2002 թ. սեպտեմբերի 2 Տասնյոթ
ուսումնասիրություններ ցույց են տալիս, որ ELF և RF/MW ճառագայթման ազդեցությունը նվազեցնում է մելատոնինը։ Տասնվեց
հետազոտություններում նկատվել է մարդկանց մոտ մելատոնինի նշանակալի նվազում՝ կապված EMR-ի հետ։
Դուք կարծում եք, որ կա վերջնական ապացույց, որ էլեկտրական դաշտերը, մագնիսական դաշտերը և
ռադիոալիքները ազդում են մելատոնինի արտադրության վրա?
Այս հետազոտությունը, որը ցույց է տալիս, որ կեստրլների մելատոնինի մակարդակը նվազում է ճառագայթման ենթարկվելու դեպքում; որ
ռադիոաշտարակների մոտ գտնվող շենքերի վրա բույն դնող վայրի ճգոնները ունեն ավելի քիչ ձագեր, քան ռադիոաշտարակներից հեռու գտնվող
ճգոնների բույները; ճիճուների, մեղրաբջիջների և թռչունների տարբեր տեսակների, ինչպես նաև ծովային կաթնասունների
ուսումնասիրությունները բոլորը նույն ուղղությամբ են ցույց տալիս։
Բայց կան լաբորատոր հետազոտություններ, որոնք ցույց են տալիս, որ պինեալ գեղձի բջիջները իսկապես սինթեզում են մելատոնին։
Ես ուսումնասիրում եմ մագնիսական դաշտերի ազդեցությունը այս բջիջների վրա։
Մելատոնինի գնահատման յուրաքանչյուր փուլում ցույց է տրվել, որ մագնիսական դաշտերը խանգարում են մելատոնինի արտադրությանը։
Այսպիսով, մագնիսական դաշտերի կողմից մելատոնինի արտադրության բոլոր ասպեկտների և դրա արգելակման վերաբերյալ ապացույցները հստակ են։
Հետազոտությունը իսկապես ընդգրկում է այս ուղու յուրաքանչյուր ասպեկտը։
Կարծում եք, որ դա բավականաչափ եզրակացնող է՞
Այո, ես կասեի, որ դա վճռական է։
Մեր մարմինների զարմանալի կողմը նրանց ունակությունն է՝ մելատոնին արտադրելով չեզոքացնել ազատ ռադիկալների արտադրությունը։
Մենք մեր մեջ ստեղծել ենք ճշգրիտ հավասարակշռություն, կատարյալ պաշտպանական համակարգ։
Մեր մարմիններին միլիոնավոր տարիներ են հարկավոր եղել՝ այս տեխնիկան կատարելագործելու համար։
Մի տեխնոլոգիա, որը ստեղծվել է այն միջավայրի հիման վրա, որտեղ մենք զարգացել ենք։
Բայց չէ՞ որ վերջին տասնամյակներում մեր շրջակա միջավայրը փոխվել է, և փոխվել է էքսպոնենցիալ կերպով։
Մերկ աչքով աշխարհը նույնն է թվում, սակայն բջջային մակարդակում դա մեր կյանքի երբևէ ապրած
ամենամեծ շրջակա միջավայրի փոփոխությունն է։
Պարզ է, որ նման հսկայական փոփոխությունը անխուսափելիորեն կխաթարի նման նուրբ հավասարակշռությունը։
Եվ մեր մարմնի կողմից մելատոնինի ճիշտ քանակ չարտադրելու հետևանքները կարող են մահացու լինել։
Աշխարհի գիտնականները այժմ կարծում են, որ ազատ ռադիկալները կարող են լինել ոչ միայն քաղցկեղի, այլև բոլոր
հայտնի հիվանդությունների պատճառը կամ նպաստող գործոնը։
20-րդ դարի սկզբին մանկական լեյկեմիան բժշկական հազվադեպություն էր։
Այդ օրվանից ի վեր մենք միայն երեխաների շրջանում լեյկեմիայի աճ ենք տեսել։
Այն ամեն տարի մոտավորապես երկու տոկոսով աճում է։
Եվ սա նույնպես վերաբերում է բազմաթիվ այլ հիվանդությունների՝ աուտիզմին, ուղեղի ուռուցքներին, քաղցկեղին։
1910-ականներին քաղցկեղի դեպքերի թիվը, հավանաբար, ընդամենը կեսն էր այն բանի, ինչպիսին այն է այսօր։
Շատ այլ հիվանդություններ հետազոտություններում և գիտական ուսումնասիրություններում կապվել են էլեկտրամագնիսական
դաշտերի և ճառագայթման ազդեցության հետ՝ ոչ միայն էլեկտրահաղորդման գծերի, այլև ռադիո- և միկրոալիքային դաշտերի հետ։
Վերջին 50 տարիների ընթացքում մենք խորապես թաթախվել ենք էլեկտրամագնիսական ճառագայթման
օվկիանոսում։ Այն շրջապատում է մեզ ամենուր։
Անտեսանելի է, մենք այն չենք կարող տեսնել։ Բայց գիտենք, որ այն այնտեղ կա։
Յուրաքանչյուր անգամ, երբ օգտագործում ես քո բջջային հեռախոսը, դու գիտես, որ այն այնտեղ է։
Ժամացույցը հետ պտտեցնելը չափազանց դժվար է։ Անհնար է։
Բայց մենք պետք է տեղյակ լինենք այս առողջական ազդեցություններից, որպեսզի ունենանք անվտանգության
միջոցառումներ ձեռնարկելու ընտրության հնարավորություն։
Եթե ուզում ենք դա, պետք է դա անենք։
Ինձ անհանգստացնում են այն բաները, որոնք իրականում տեղի են ունենում հիմա
Մենք, հնարավոր է, բավարար ուշադրություն չենք դարձրել։
Այժմ տեղի է ունենում մի երևույթ՝ աուտիզմը, կամ, եկեք այն անվանենք իր ճիշտ անունով՝ աուտիզմի սպեկտրի խանգարում։
Դուք կարծում եք, որ գիտության մեջ մենք հասել ենք այնպիսի կետի, որ գրեթե այլևս չունենք վերահսկիչ խումբ նման փորձարկումների համար,
քանի որ գրեթե բոլորն ունեն բջջային հեռախոս, գրեթե բոլորն ունեն Wi-Fi և գրեթե բոլորը
ենթարկվում են էլեկտրամագնիսական դաշտերի ազդեցությանը?
Այո, մենք բոլորս հասնում ենք այն կետին, երբ այնքան շատ մարդիկ են ենթարկվում բջջային հեռախոսների և Wi-Fi-ի էլեկտրամագնիսական
դաշտերին, որ այլևս չունենք վերահսկիչ խումբ՝ տեսնելու, թե ինչ տարբերություն կա ենթարկվածների և չենթարկվածների առողջության միջև։
Եթե թույլ տաք նմանություն բերել:
Մենք պարզեցինք, որ ծխելը կարող է առաջացնել թոքերի քաղցկեղ։
Սա այն պատճառով էր, որ որոշ մարդիկ ծխում չէին, և նրանք կազմեցին վերահսկիչ խումբը։
Եթե բոլորը ծխեին, մենք երբեք չէինք պարզի, որ ծխելը կարող է առաջացնել թոքերի քաղցկեղ։
Եվ բոլորը կմահանային թոքերի քաղցկեղից, և այն կճանաչվեր որպես ազգային հիվանդություն՝ առանց ծխելու հետ կապելու։
Մոբայլ հեռախոսների միջամտության դեպքում մենք կորցնում ենք բնակչության այն բոլոր հատվածները, որոնք դրան չեն ենթարկվում։
Նույնիսկ այն մի քանի հոգիները, ովքեր բջջային հեռախոս չունեն, շրջապատված են բջջային հեռախոսների ճառագայթներով՝
երբ գնում են գնումների, գնացքում կամ որտեղ էլ որ լինեն։
Սա միայն «ածուխի հանքի կանարին» չէ, ինչպես ես։
Վերջիվերջո, եթե դուք պարզապես մեծացնեք մթնոլորտում էլեկտրամագնիսական դաշտերը, ինչը մենք իրականում անում ենք,
և այժմ շրջակա միջավայրում ունենք մի միլիոն անգամ ավելի էլեկտրամագնիսական դաշտեր և միկրոալիքներ, քան 30 տարի առաջ։
Մի պահից հետո դա կսկսի ազդել նաև ձեզ վրա։
Շատ դժվար է ասել, թե 15 տարի հետո որտեղ կլինենք։
Բայց ես կասեի, որ վերջին մի քանի տարիների ընթացքում մենք սկսել ենք գիտակցել, թե որքան են
այս վնասակար հետևանքները արժենում բնակչությանը։
Եվ հետո արթնանում ենք և նայում պատճառներին։ Եվ ստիպված ենք լինելու ինչ-որ բան անել պատճառների հետ։
Մենք խելացի, սակայն բարդ օրգանիզմ ենք։
Մեր մարմինների գործառնության ձևը ոչ պատահական է, ոչ էլ մեկ գիշերվա ընթացքում է առաջացել։
Ինչպես այս մոլորակի յուրաքանչյուր այլ կենդանի արարած, մենք հարմարվել ենք այն միջավայրին, որտեղ ապրում ենք։
Մի միջավայր, որը ժամանակի սկզբից ի վեր ցուցադրել է դաշտերի և ռեզոնանսների նուրբ հավասարակշռություն։
Այս երևույթները ոչ միայն շրջապատում են մեզ, այլև ձևավորում են այն, ինչ մենք ենք։
Մեր մարմնի բջիջները միմյանց հետ հաղորդակցվում են լույսի հաճախականությունների միջոցով, ինչպես մեր ԴՆԹ-ն
էլեկտրամագնիսական հաճախականությունների միջոցով վերարտադրվում է։
Այս ամենի հիմքում պրոտոններն ու էլեկտրոններն են՝ դրական և բացասական լիցքավորված, որոնք կյանքը դարձնում են մագնիսական։
Ինչպես բոլոր կենդանի արարածները, մենք էլ հագեցված ենք կրիպտոխրոմային բջիջներով, որոնք թույլ են տալիս մեզ
ընկալել այս դաշտերը այնպես, ինչպես մենք գրեթե չենք հասկանում։
Մենք հաճախականության, էլեկտրականության, լույսի և մագնիսականության արարածներ ենք։
Եվ դրա համար պահանջվեց միլիոնավոր տարիներ՝ դառնալու այն, ինչ կա; գործընթաց, որը սկսվեց առաջին բջիջից։
Չնայած մենք ընդունել ենք անլար տեխնոլոգիան և ներառել այն մեր առօրյա կյանքում, մեր մարմինները
բջջային մակարդակում չեն հասցրել դրան համընթաց գնալ։
Մեր բջիջների համար այս հաճախականությունները նույնքան օտար են, որքան դրանք կլինեին մեր
աչքերի համար, եթե մենք կարողանայինք դրանք տեսնել։
Մեր երեխաները ծնվում են մի աշխարհում, որը նրանց մարմինները պարզապես չեն կարող ընկալել։
Սա ամենը ուր կհասցնի՞
Այս ֆիլմի նկարահանումների ընթացքում 4G տեխնոլոգիան ներդրվում է ամբողջ աշխարհում։ Դա
հնարավոր դարձնելու համար սահմանները բարձրացվում են։
Wi-Fi-ն գրեթե յուրաքանչյուր տանը, դպրոցում և խանութում հասանելի է և անընդհատ շրջապատում է մեզ։
DECT հեռախոսային տեխնոլոգիան կարելի է գտնել գրեթե յուրաքանչյուր տանը։
Այդ պահին, երբ արդյունաբերությունը պետք է պատասխանատվություն ստանձներ և զգուշություն ցուցաբերեր, այն
անխոհեմ անտեսում է մեր երկարաժամկետ առողջությունը։
Փողը աշխարհը կառավարում է։
Եվ նրանց կողմից այս հարցի շուրջ խղճի զարգացման հավանականությունը գրեթե նույնքան է, որքան ծխախոտի արդյունաբերության դեպքում։
Ուրեմն եթե փոփոխություն լինելու է, այն նրանցից չի գա։
Դա պետք է գա մեզանից։
Մենք պարզապես պետք է բացենք մեր աչքերը և ճանաչենք խնդիրը։
Դուք նախատեսու՞մ եք օգտագործել MTHR-ը ռադիոալիքների մելատոնինի վրա ազդեցության հետազոտությունների ֆինանսավորման համար։
Հաշվի առնելով, որ սա այն մեխանիզմն է, որին մարդիկ ակնհայտորեն հղում են անում, երբ ասում են, որ բջջային
հեռախոսները խանգարում են մելատոնինի արտադրությանը։
Մելատոնինը հակաօքսիդանտ է, ազատ ռադիկալների համար, եթե կարելի է ասել, վակուումային մաքրիչ։
Երբ մենք հրապարակում ենք հետազոտական առաջարկ, ինչը հենց հիմա ենք անում, և ընդգծում ենք առանձնահատուկ
հետաքրքրություն ներկայացնող ոլորտները, մենք հրավիրում ենք դիմումներ և առաջարկություններ ամբողջ սպեկտրի մասով։
Այնուամենայնիվ, դրանք պետք է առաջնահերթություն ստանան մեր ստացվող մյուս դիմումների հետ միասին։ Մեր բյուջեն սահմանափակ է։
Բայց մենք ներկայումս որևէ հետազոտություն մելատոնինի վերաբերյալ չենք պլանավորում։ Այն ներկայումս առաջնահերթություն չէ։
MTHR-ը դեռ պետք է ներդրում կատարի հետազոտություններում, որոնք ուսումնասիրում են, թե ինչպես
են բջջային հեռախոսները ազդում մելատոնինի վրա։