1
00:00:00,000 --> 00:00:01,153


2
00:00:01,153 --> 00:00:06,259
Utshintsho lwemozulu – abantu phakathi kolwazi nenkolelo

3
00:00:06,259 --> 00:00:13,440
Ingaba imozulu kulula ukuyiphembelela njengoko
oosopolitiki namajelo eendaba besoloko besixelela?

4
00:00:13,440 --> 00:00:19,624
Kubantu abaninzi, izimvo esele zenziwe zabalweli-mfuno
abafanelekileyo zanele ngokupheleleyo, ngelixa

5
00:00:19,624 --> 00:00:25,613
abanye befumana lo mbandela unzima kakhulu
ukuba bangawuphatha ngokucokisekileyo ngokwabo.

6
00:00:25,613 --> 00:00:32,366
Umbhali, uNjing. Gqr. Werner Kirstein, ingcali yezimo zemozulu
kunye neyofiziksi enamava, sele efunda iinkqubo

7
00:00:32,366 --> 00:00:39,532
zenzululwazi zotshintsho lwezimo zemozulu
lwengingqi nolwehlabathi ngaphezulu kweminyaka engama-40.

8
00:00:39,532 --> 00:00:46,182
Kwincwadi yakhe entsha, "UTSHINTSHO LWEMOZIMO YEZULU – Inyaniso,
Iphutha okanye Ubuxoki? Abantu phakathi kolwazi nenkolelo,"

9
00:00:46,182 --> 00:00:53,330
uchaza iinyaniso malunga "nezihloko ezishushu" zotshintsho
lwemozimo yezulu ngendlela wonke umntu anokuqonda ngayo.

10
00:00:53,330 --> 00:00:59,052
Ngokukodwa, ibonisa ukuba: Utshintsho
lwemozulu luyinyani, utshintsho lwemozulu

11
00:00:59,052 --> 00:01:03,436
luyimpazamo, kwaye utshintsho lwemozulu bubuxoki.

12
00:01:03,436 --> 00:01:08,969
Ngaphandle kwale mpikiswano ibonakalayo,
nganye kwezi zitatimende zithathu ichanekile.

13
00:01:08,969 --> 00:01:14,761
Oku kunokwenzeka njani? Kwincwadi yakhe ekulula
ukuyifunda, enamaphepha amalunga nama-200,

14
00:01:14,761 --> 00:01:19,153
uWerner Kirstein uphendula le mibuzo neminye emininzi.

15
00:01:19,153 --> 00:01:23,773
Ezinye zezi "hot spots" zigqamisiwe kule documentary.

16
00:01:23,773 --> 00:01:28,134
Ngenxa yale njongo, ezinye iingcaphulo
zithathwe ngqo kwincwadi kaWerner Kirstein okanye

17
00:01:28,134 --> 00:01:31,781
ziphinde zenziwe ngokufingqiweyo ngamazwi ethu.

18
00:01:31,781 --> 00:01:35,454
Utshintsho lwemozulu yinyani

19
00:01:35,454 --> 00:01:41,234
Imozulu yoMhlaba ibisoloko itshintsha, nto
leyo ethetha ukuba utshintsho lwemozulu

20
00:01:41,234 --> 00:01:44,582
yinyani – ngokukodwa, utshintsho lwemozulu lendalo!

21
00:01:44,582 --> 00:01:51,262
Iimpawu zotshintsho lwemozulu nokuguquguquka kwemozulu kudala
ziphantsi kophando lweengcali zemozulu neze-geology kwaye

22
00:01:51,262 --> 00:01:56,426
zirekhodiwe, phakathi kwezinye izinto,
ngokuvavanywa kwemicu yemithi, uhlalutyo lweentsalela

23
00:01:56,426 --> 00:01:59,980
ezisezantsi kunye notshintsho kwimilo yomhlaba.

24
00:01:59,980 --> 00:02:04,767
Ngokutshintshatshintsha kwexesha elifudumeleyo
nelibandayo, umlinganiselo we-CO2 emoyeni nayo

25
00:02:04,767 --> 00:02:07,886
utshintshile, nangona oku kwenzeke emva kwexesha.

26
00:02:07,886 --> 00:02:15,967
Okokuqala, iqondo lobushushu belisoloko linyuka, kulandele kade
ke ukunyuka komlinganiselo we-CO2. Umahluko kumaqondo obushushu

27
00:02:15,967 --> 00:02:21,502
ubufikelela kwi-10 °C. Umzekelo, iqondo
lobushushu namhlanje liphantsi malunga needigri

28
00:02:21,502 --> 00:02:25,202
ezili-10 kunamaxesha ashushu kwimbali yoMhlaba!

29
00:02:25,202 --> 00:02:32,358
Imiphakamo ye-CO2 nayo yayisoloko iphezulu kakhulu kunale
yanamhlanje. Utshintsho lwamaqondo obushushu lwalusoloko lungenxa

30
00:02:32,358 --> 00:02:39,048
yezizathu zendalo, ezifana nemisebenzi yelanga kunye
nemiqathango yendlela umhlaba ojikeleza ngayo; abantu abazange

31
00:02:39,048 --> 00:02:43,815
babe natyala kutshintsho lwemozulu nangayiphi na indlela.

32
00:02:43,815 --> 00:02:47,995
Utshintsho lwemozulu bubuxoki

33
00:02:47,995 --> 00:02:56,038
Ngo-1986, i-German Physical Society yakhupha
isilumkiso malunga 'nesichotho esizayo semozulu yehlabathi'

34
00:02:56,038 --> 00:03:01,133
esisekelwe kwizibalo eziphosakeleyo, ikhava yeMauna Loa.

35
00:03:01,133 --> 00:03:07,584
Ikhwele yeMauna Loa ibonisa unxulumano olubonakalayo*
phakathi kokunyuka kweqondo lobushushu nokunyuka kwe-CO2.

36
00:03:07,584 --> 00:03:12,056
Kwathi ke kwathiwa ukuba iqondo lobushushu
loMhlaba lixhomekeke kubungakanani beegesi

37
00:03:12,056 --> 00:03:15,964
ezifumaneka kancinci, ezifana ne-CO₂, emoyeni.

38
00:03:15,964 --> 00:03:25,268
Ngenxa yale mpazamo inkulu, izimilinganiso zekhompyutha
neenkqubo zokubala iimodeli bezisoloko zibike ukufudumala.

39
00:03:25,268 --> 00:03:31,757
Iinkqubela zemozulu yangaphambili kunye neendlela eziguquguqukayo
zokuvela kwamafu kunye nemisinga yolwandle nazo

40
00:03:31,757 --> 00:03:37,801
azinakufakwa ngokuchanekileyo kwiimodeli. Oku
kukhokelele kwiqikelelo elingachanekanga kwaphela.

41
00:03:37,801 --> 00:03:45,795
Nkqu nePhaneli yoRhulumente ngeziTshintsho zeMozulu (IPCC) yavuma
ngo-2001: "Kuphando lwemozulu nakumalinge ayo, kufuneka siqonde

42
00:03:45,795 --> 00:03:51,496
ukuba le yinkqubo edityanisiweyo, engalandeliyo
umgca, nengazinzanga. Ngenxa yoko, uqikelelo

43
00:03:51,496 --> 00:03:55,706
lwexesha elide lophuhliso lwemozulu alunakwenzeka."

44
00:03:55,706 --> 00:03:59,436
Utshintsho lwemozulu bubuxoki

45
00:03:59,436 --> 00:04:05,753
Oku kuvumele isoyikiso sezopolitiko 'sokufudumala kwehlabathi'
ukuba sikhule sibe sisilo esikhulu kakhulu

46
00:04:05,753 --> 00:04:11,923
sobuxoki, nto leyo eyakhokelela iPalamente ye-EU
ukuba ibhengeze 'imeko kaxakeka yemozulu' ngo-2019.

47
00:04:11,923 --> 00:04:18,937
Noko ke, baninzi ngakumbi abazenzululwazi kwanamanye amapolotiki
abajika kude neengxelo ezoyikisayo zePhaneli yeZizwe eziManyeneyo

48
00:04:18,937 --> 00:04:25,725
yoTshintsho lweMozulu. Izifundo ezahlukeneyo nemigca yokutshintsha
kweqondo lobushushu ziye zavela njengezobuxoki nokuqhathwa.

49
00:04:25,725 --> 00:04:32,231
Umzekelo, kwigrafu ye-hockey stick, ukuguquguquka kobushushu
bokwenyani kulungelelaniswe lixesha elide elishushu

50
00:04:32,231 --> 00:04:38,852
kwinkulungwane ye-12, nto leyo eyadala umbono wokuba imozulu
iphantse yazinza kangangeminyaka engama-800, ukuze ke

51
00:04:38,852 --> 00:04:43,964
kunxulunyaniswe ukunyuka kobushushu
ukususela ngo-1900 ukuza kuthi ga ngoku nokukhutshwa

52
00:04:43,964 --> 00:04:47,392
kwe-CO2 okubangelwe yinkqubela yezoshishino.

53
00:04:47,392 --> 00:04:54,152
Nangona ezi ntsomi zivunywe, inkxaso-mali karhulumente
isetyenziselwa ngokukodwa olu phando "olubekwe phambili

54
00:04:54,152 --> 00:05:00,236
kwezopolitiko". Oku kuthiwa kukutshintsha kwemozulu
okubangelwe ngabantu kuye kwaba ngumkholo ofuna

55
00:05:00,236 --> 00:05:04,063
ukucinezela inyaniso ngayo nayiphi na indlela efunekayo.

56
00:05:04,063 --> 00:05:08,496
Imozulu ayifani nemeko yozulu

57
00:05:08,496 --> 00:05:14,672
Kwiminyaka engaphezu kwekhulu eyadlulayo, iingcali zemozulu
zavumelana ukuba zivavanye iziganeko zemozulu ezirekhodiweyo

58
00:05:14,672 --> 00:05:21,216
kunye nemilinganiselo yeminyaka engamashumi amathathu
ubuncinane ukuze zikwazi ukwenza iingxelo malunga nemozulu.

59
00:05:21,216 --> 00:05:27,648
Iklim eneneni ayinto ingaphaya kwengqokelela enkulu yedatha
yemozulu yexesha elidlulileyo, nto leyo ethetha

60
00:05:27,648 --> 00:05:34,580
ukuba iklim ayinakukhuselwa. Iklim inokubhatyathiswa
kuphela ngokuhamba kwexesha elide nakwiindawo ezinkulu.

61
00:05:34,580 --> 00:05:39,696
Iingcali zemozulu ezixhaswa ngurhulumente kumajelo eendaba
aphambili zitolika kwanangeentsuku ezimbalwa

62
00:05:39,696 --> 00:05:45,921
ezishushu nezomileyo njengeemeko zemozulu
ezigqithisileyo nobungqina bentlekele yemozulu esele yenzekile.

63
00:05:45,921 --> 00:05:54,789
Nangona kunjalo, ezi ziziganeko zemozulu zexeshana nezengingqi
nje kuphela, eziboniswa uluntu njengeentlekele zemozulu.

64
00:05:54,789 --> 00:05:59,294
Ingaba amagama athi 'imo yezulu' kunye 'nemozulu'
ayatyhalwa ngabom ngabaphathi bezopolitiko kunye namajelo

65
00:05:59,294 --> 00:06:03,000
eendaba aphambili ukuze kuphazamiswe kwaye kulahlekiswe uluntu?

66
00:06:03,000 --> 00:06:08,584
Abantu abanoloyiko ngekamva banokuthi bakholiswe lula
kakhulu ukuba bamkele "iinjongo zemozulu" kwaye balungiselelwe

67
00:06:08,584 --> 00:06:12,320
iirhafu zemozulu kunye nokunyuswa kwamaxabiso ngakumbi.

68
00:06:12,320 --> 00:06:19,175
Abaphandi bemozulu basePotsdam Institute for Climate Impact
Research (PIK) nabo bayathanda ukusebenzisa ukudideka phakathi

69
00:06:19,175 --> 00:06:24,851
kwesimo sezulu nemozulu ukuze bahlise uloyiko.
Ingaba eyona njongo iphambili yabaphandi bemozulu apha

70
00:06:24,851 --> 00:06:28,394
kukufumana inkxaso-mali ngokuxhasa uloyiko lwemozulu?

71
00:06:28,394 --> 00:06:32,494
Indima yePhaneli yooRhulumente ngeTshintsho leMozulu (IPCC)

72
00:06:32,494 --> 00:06:39,475
Iphaneli Eziphakathi Kwezilawuli Ngotshintsho Lwemozulu
(IPCC) yasekwa ngo-1988 yiNkqubo yeZizwe eziManyeneyo

73
00:06:39,475 --> 00:06:43,987
yezeNdalo (UNEP) kunye noMbutho weMozulu weHlabathi (WMO).

74
00:06:43,987 --> 00:06:50,274
Owayesakuba yiTshansela yaseJamani uHelmut Schmidt
ubonakalise ukungathembi kwakhe i-IPCC kwintetho

75
00:06:50,274 --> 00:06:54,349
yakhe ngokufudumala kwehlabathi eBerlin ngo-2011:

76
00:06:54,349 --> 00:07:01,592
Amaxwebhu anikezelwe yi-Intergovernmental Panel on Climate
Change (IPCC) kude kube ngoku abhekwe ngokuthandabuza, ingakumbi

77
00:07:01,592 --> 00:07:06,197
kuba abaphandi abathile ababekuyo bafunyaniswe ukuba ngabaxoki.

78
00:07:06,197 --> 00:07:12,877
Kwii-2,500 zeeengcali zokuqala kwi-IPCC,
zisele zi-5 kuphela ezazibambelele kwingqikelelo

79
00:07:12,877 --> 00:07:17,024
yokutshintsha kwemozulu okubangelwe ngumntu.

80
00:07:17,024 --> 00:07:23,247
Noko kunjalo, oosopolitiki abalawula i-IPCC ngoku bathemba
ngokungaboni iimodeli ezisekelwe kukuqikelela kuphela

81
00:07:23,247 --> 00:07:27,805
kunye neendlela zokusebenza eziphenjelelwe ziingcinga ezithile.

82
00:07:27,805 --> 00:07:35,383
Kwakungekho kwada kwangethuba leminyaka yoo-1980 apho
iingcali zemozulu zazimelwe ngokwenene kwi-IPCC. Umbuzo kukuba

83
00:07:35,383 --> 00:07:40,166
kutheni lo msebenzi ungenasayensi kangaka kwaye unobushishine.

84
00:07:40,166 --> 00:07:48,668
Iimfuno zemali kwintsomi yentlekele yemozulu eyenziwe ngabantu
ziyavela, njengoko iingcali kulo mmandla zisiqinisekisa.

85
00:07:48,668 --> 00:07:56,239
Phakathi kwabo bazuza kwezi mali zoyikekayo kukho abantu
abazimeleyo abanjengo-Al Gore, owayesakuba nguSekela-Mongameli

86
00:07:56,239 --> 00:08:04,256
wase-US, uWarren Buffet, u-Elon Musk, owafumana iidola zaseMelika
ezizibhiliyoni ezili-1.5 kwimali yabahlawuli berhafu, uVinod

87
00:08:04,256 --> 00:08:12,082
Khosla kunye noJames Cameron. Kodwa amaqela ophando namaziko
afumana inkxaso-mali, kunye namashishini ahlukeneyo neebhanki,

88
00:08:12,082 --> 00:08:16,542
ezifana neBhanki yeHlabathi, nawo axhamla kulo msonto.

89
00:08:16,542 --> 00:08:20,582
Ukwamkela komntu oxhaphazayo

90
00:08:20,582 --> 00:08:27,463
UJames Lovelock ubonisa ngokumangalisayo indlela umntu okholelwa
kutshintsho lwemozulu awaba ngayo "namava aseDamascus" waza

91
00:08:27,463 --> 00:08:31,792
watshintsha ukusuka kuSawuli waya
kuPawulos xa wayechaza kudliwanondlebe ukuba

92
00:08:31,792 --> 00:08:34,836
wayephazame ngeengqikelelo zakhe ezoyikisayo.

93
00:08:34,836 --> 00:08:41,148
Wayecingisise ngakumbi ngeemodeli
ezisetyenziselwa ukuxela kwangaphambili intlekele

94
00:08:41,148 --> 00:08:45,210
yemozulu. NgokukaLovelock, ezi modeli azisamkholelisi.

95
00:08:45,210 --> 00:08:49,677
Ingxaki yeyokuba sisazi kancinci kakhulu
malunga nemozulu. Kwiminyaka engama-20 nje

96
00:08:49,677 --> 00:08:53,183
edlulileyo, besicinga ukuba siyayilawula yonke into.

97
00:08:53,183 --> 00:09:01,560
Oku ke kwakhokelela kwiincwadi ezininzi ezothusayo, kuquka
neyam, kuba kwakubonakala kucace gca. Kodwa akuzange kwenzeke.

98
00:09:01,560 --> 00:09:06,857
Imozulu ilandela ipateni yayo eqhelekileyo.
Ngokwenene, akukho nto ingaqhelekanga eyenzekileyo.

99
00:09:06,857 --> 00:09:12,769
Besicinga ukuba ngoku besiza kube sisemaphakathini
kwihlabathi elishushu kakhulu. Noko ke, ihlabathi alishushanga

100
00:09:12,769 --> 00:09:16,321
kangako ukusukela ekuqaleni kwale minyaka ingamawaka.

101
00:09:16,321 --> 00:09:23,172
Iqondo lobushushu lihleli lizinzile phantse, nangona
bekufanele ukuba linyuke. Kwangaxeshanye, akukho mathandabuzo

102
00:09:23,172 --> 00:09:27,470
okuba amanqanaba ekhabhoni dayokside aqhubekile nokunyuka.

103
00:09:27,470 --> 00:09:32,576
Utshintsho lwemozulu: ukholo ngokuchasene nolwazi

104
00:09:32,576 --> 00:09:37,983
Kumsebenzi wakhe, uWerner Kirstein ubonisa indlela
abantu ababanjwe ngayo phakathi kwamandla angqubanayo

105
00:09:37,983 --> 00:09:40,959
'yokholo' 'nolwazi'. Nazi iimizekelo ezintathu nje:

106
00:09:40,959 --> 00:09:46,771
1. Inkolelo: Iifoto ezindala zibonisa imikhenkce emikhulu
yaseAlpine, ngelixa iifoto zamva nje zibonisa

107
00:09:46,771 --> 00:09:54,272
imikhenkce esele ishenxa xa ithelekiswa. Ngaba olu luphawu
lwengxelo olulumkisayo lwembubhiso yemozulu esemnyango?

108
00:09:54,272 --> 00:09:59,945
Ulwazi: Iintsalela zemithi nezityalo kwiindawo
ezingasekho namajelo omkhenkce zingqine ukuba

109
00:09:59,945 --> 00:10:04,105
kwakungekho majelo omkhenkce apha kwixesha elidlulileyo.

110
00:10:04,105 --> 00:10:09,962
Ubungqina obunjalo bubonisa ukuba ngexesha lama-65 ekhulwini
leminyaka eyi-10,000 edlulileyo, amakhephu

111
00:10:09,962 --> 00:10:16,284
aseAlpine ayenencinci kwaye amaqondo obushushu ayephezulu
– ngaphandle kwalo naluphi na ungenelelo lwabantu!

112
00:10:16,284 --> 00:10:24,210
2. Inkolelo: Inani leebhere ezimhlophe zasemzantsi weplanethi
lisongelwa kakhulu kukufudumala kwehlabathi okubangelwe ngabantu.

113
00:10:24,210 --> 00:10:29,493
Inyaniso: Iibhere ezimhlophe zasePolar bezisele zikho kwiLwandle
lweArctic kwiminyaka engama-600,000 eyadlulayo. Oku

114
00:10:29,493 --> 00:10:35,223
kuthetha ukuba zisindile kuzo zonke ixesha
lokunyibilika kwemikhenkce phakathi kwamaxesha obumandundu.

115
00:10:35,223 --> 00:10:38,586
Xa kufudumele, zikwatyisa ingca, amatyholo
kunye neziqhamo ezincinci, kwaye ngenxa

116
00:10:38,586 --> 00:10:41,340
yoko zithathwa njengezigcawu ezikrelekrele.

117
00:10:41,340 --> 00:10:50,647
Ukusukela oko urhulumente waseKhanada wavalela ukuzingela, inani
lezilwanyana liye landa ukusuka kuma-5,000 ukuya kuma-25,000.

118
00:10:50,647 --> 00:10:55,841
3. Inkolelo: Umkhenkce kwiipolo uyanyibilika ngokungenakunqandwa.

119
00:10:55,841 --> 00:11:01,583
I-Larsen B Ice Shelf eyaziwayo ilahlekelwe zizikota ezintathu
zesine zobunzima bayo bomkhenkce. Ngumcimbi

120
00:11:01,583 --> 00:11:07,200
nje wexesha phambi kokuba i-Arctic
ne-Antarctic zibe ngaphandle komkhenkce ngokupheleleyo.

121
00:11:07,200 --> 00:11:12,290
Ulwazi: Kangangamashumi eminyaka, kuye
kwaziwa ukuba amaqondo obushushu ase-Arctic

122
00:11:12,290 --> 00:11:15,880
nase-Antarctic abonisa ukuguquguquka okuphikisanayo.

123
00:11:15,880 --> 00:11:22,374
Oku kuthetha ukuba ngelixa amaqondo obushushu
eNyiba yaseMzantsi esihla, ayenyuka eNyibeni yaseMntla.

124
00:11:22,374 --> 00:11:29,440
Le meko ikwaziwa njenge 'bipolar
swing' okanye i-Arctic-Antarctic coupling.

125
00:11:29,440 --> 00:11:35,423
Kuyavela ukuba ukujonga ngokusondeleyo
kunokuveza umfanekiso owahlukileyo wemeko.

126
00:11:35,423 --> 00:11:41,054
Kule mpikiswano yangoku malunga nemozulu, nangona kunjalo,
kubonakala ngathi ukweyisela ngemvakalelo kubaluleke

127
00:11:41,054 --> 00:11:45,124
ngakumbi, nokuba kungqubana nolwazi olusekelwe kwinto enyani.

128
00:11:45,124 --> 00:11:48,512
Yintoni i-eco-nihilism?

129
00:11:48,512 --> 00:11:56,133
Ngokuka-Albert Camus, umbhali waseFrentshi, ifilosofa nomphumeleli
weMbasa yeNobel yezoBhalo, i-nihilism ayithethi ukukholelwa

130
00:11:56,133 --> 00:12:00,440
kwakusini na, kodwa ithetha ukungakholelwa koko kukhoyo.

131
00:12:00,440 --> 00:12:05,168
Abanihilisti bahlala besenza konke
okusemandleni abo ukuze bafumane into abakholelwa

132
00:12:05,168 --> 00:12:08,640
ukuba ilungile, kodwa abazihoyi iziphumo.

133
00:12:08,640 --> 00:12:15,585
Ezi zinto zinokuba yingozi kwaye zophule ngokupheleleyo
imigaqo yokucinga ngokwenzululwazi nangokwengqiqo.

134
00:12:15,585 --> 00:12:21,682
INihilism yamkela ukunyhashwa kwentlonipho
yomntu ngenxa yesizathu ekucingelwa ukuba silungile.

135
00:12:21,682 --> 00:12:26,007
I-Eco-nihilism yifilosofi yobomi egxile
kwisigqibo esigxininisiweyo

136
00:12:26,007 --> 00:12:30,431
ngokugqithisileyo nesilukhuni sokulondoloza indalo.

137
00:12:30,431 --> 00:12:37,450
Yimbono-bucala ethi ngamanye amaxesha
iphawulwe ngobunqolobi bendalo obungenasihawu.

138
00:12:37,450 --> 00:12:44,646
Edgar Gärtner, umbhali wencwadi ethi "Eco-Nihilism: A
Critique of Political Ecology," akayedwa ekuboneni ukhuselo

139
00:12:44,646 --> 00:12:49,203
lwemozulu njengowona mhlobo unobungozi we-nihilism ngoku.

140
00:12:49,203 --> 00:12:52,544
Umgadi: "Yintoni i-eco-nihilism?"

141
00:12:52,544 --> 00:13:00,352
Ukuzibulala koqoqosho ngokwezabelo, kuba konke
kubhejwa ngentlawulo enye ngaphandle kokuqwalasela iindleko.

142
00:13:00,352 --> 00:13:07,005
Ngaphandle kokucingisisa, 'umgaqo-nkqubo wemozulu'
uyayamkela indlala njengesiphumo sokunyuswa (ngabom) kwexabiso

143
00:13:07,005 --> 00:13:12,000
lamandla nokutya ukuze kukhuselwe isakhiwo esenziwe ngamanani.

144
00:13:12,000 --> 00:13:17,486
"Ukhuselo lwemozulu" – ngokunciphisa
ukukhutshwa kwe-CO2 ngoncedo lwamandla "avuselelekayo"

145
00:13:17,486 --> 00:13:20,768
– yingcinga yobudenge, engacokiswanga kakuhle.

146
00:13:20,768 --> 00:13:27,061
Amandla elanga nawomoya akasimahla; iindleko
zokuphunyezwa kobuchwepheshe zinkulu kakhulu kwaye

147
00:13:27,061 --> 00:13:32,787
akahambelani nokunciphisa ukukhutshwa kwekhabhoni.

148
00:13:32,787 --> 00:13:37,413
Ukugatya idemokhrasi ngongxamiseko lwemozulu

149
00:13:37,413 --> 00:13:42,951
I-EU yabhengeza ingxaki yemozulu kwakudala,
kwaye izixeko ezininzi zaseJamani sele

150
00:13:42,951 --> 00:13:47,107
zithathe eli nyathelo lingalawulwa lidemokhrasi.

151
00:13:47,107 --> 00:13:53,573
Amagunya okungxamiseka azakusetyenziselwa ukutshabalalisa
abachasi bezopolitiko. Asisekho zizizathu ezibalaseleyo

152
00:13:53,573 --> 00:13:57,400
eziphumelelayo, kodwa zinjongo zeemfundiso-ntsapho.

153
00:13:57,400 --> 00:14:03,869
Nangona kunjalo, ezi mfuno zigqithisileyo zinamandla amakhulu
okubangela ungquzulwano olukhulu eluntwini nasemnxebeni.

154
00:14:03,869 --> 00:14:14,247
Iinkxalabo malunga negama elithi 'imeko kaxakeka' zivakalile
kakhulu, kuba lingavula ithuba lokungathotyelwa komthetho.

155
00:14:14,247 --> 00:14:18,105
IManifesto yeMozulu

156
00:14:18,105 --> 00:14:28,000
Umanyano lweeNqobo zaseBavaria lupapashe isimemezelo sezemo yomoya
ekuqaleni kuka-2020. Nasi isishwankathelo samaphuzu aphambili:

157
00:14:28,000 --> 00:14:32,886
1. Ilanga lilawula imozulu yethu, hayi i-CO₂.

158
00:14:32,886 --> 00:14:40,060
2. Amanyathelo okukhusela imozulu – anjengotshintsho
lwamandla olungaphumelelanga – yimpazamo yezopolitiko.

159
00:14:40,060 --> 00:14:47,056
3. IJamani idinga unikezelo
lwamandla oluzinzileyo nolufikelelekayo.

160
00:14:47,056 --> 00:14:53,810
Iingongoma zichazwe ngokweenkcukacha kwiManifesto yeMozulu
ka-2020. Phakathi kwezinye izinto, iWerteUnion iyayichitha

161
00:14:53,810 --> 00:15:01,611
ngokuqinileyo i-"Green Deal" kunye nokubekwa kwexabiso kwi-CO2
njengoko kuchaziwe kwi-"Federal Government's Climate Package".

162
00:15:01,611 --> 00:15:07,654
IManifesto yeMozulu ibongoza ukuba kupheliswe intsomi
yemozulu kwaye kuqalwe iphulo lemfundo ngemixholo

163
00:15:07,654 --> 00:15:11,720
yemozulu, imijikelo yelanga kunye nekhabhoni dayokside.

164
00:15:11,720 --> 00:15:18,480
Ulwazi oluthe vetshe ngale nto lunokufunyanwa
kwiManifesto yeMozulu ka-2020 yoMbutho weBavarian Values.

165
00:15:18,480 --> 00:15:23,064
Kuphela ngoloyiko nokuxhaphaza uloyiko apho oosopolitiki
banokwenza abantu bathobele kwaye bamkele

166
00:15:23,064 --> 00:15:28,096
imithetho. Isisongelo senhlekelele yemozulu
ngoku sisixhobo esisetyenziswayo ukufezekisa oku.

167
00:15:28,096 --> 00:15:34,156
Noko ke, xa ixesha elitsha lokubanda okuncinci lingasayi
kuphikiswa kwiminyaka embalwa ezayo, kuza kubakho impendulo

168
00:15:34,156 --> 00:15:40,860
enye kuphela ekufuneka inikwe 'iingcali zemozulu', oosopolitiki
bokufudumala kwehlabathi kunye neentatheli zepropaganda yemozulu:

169
00:15:40,860 --> 00:15:49,183
Ukuba ukhwaza ehlathini, kufuneka ukulungele nokuva isigxina,
nokuba sivakala ngokwahluke kwaphela. Prof. Dr. Werner Kirstein

