WEBVTT 00:00.000 --> 00:00.280 Raqamli yevro To'g'ridan-to'g'ri moliyaviy fashizmga 00:00.280 --> 00:08.576 Raqamli yevro Yevropa Komissiyasining qonun loyihasiga ko'ra, Yevropada qonuniy to'lov vositasi sifatida joriy etilishi kerak. 00:08.576 --> 00:15.966 Bu shu bilan asoslanadiki, faqat naqd pul raqamli davrda Yevropa Ittifoqi iqtisodiyotini qo'llab-quvvatlay olmaydi. 00:15.966 --> 00:23.830 Komissiyaning ta'kidlashicha, raqamli yevrosiz boshqa davlatlarning raqamli valyutalari yoki xususiy kriptovalyutalar 00:23.830 --> 00:28.213 Yevropada tarqalib, yevroning rolini siqib chiqaradi. 00:28.213 --> 00:34.681 Bu rejalarni qanday baholash kerakligi va nima uchun ular oxir-oqibat bizning erkinligimizning tugashiga olib kelishini 00:34.681 --> 00:39.660 moliyaviy ekspert Ernst Volfning keyingi ma'ruzasida eshitasiz. 00:44.460 --> 00:49.033 Raqamli yevro To'g'ridan-to'g'ri moliyaviy fashizmga 00:49.033 --> 00:53.371 Ernst Volfning sharhi 00:53.371 --> 00:58.960 O'tgan hafta Handelsblatt iqtisodiy gazetasiga Yevropa Komissiyasi oy oxirida jamoatchilikka 00:58.960 --> 01:02.580 taqdim etmoqchi bo'lgan qonun loyihasi sizib chiqdi. 01:02.580 --> 01:10.440 Unda raqamli yevro qonuniy to'lov vositasi maqomini olishi kerak bo'lgan asosiy shartlar mavjud. 01:10.440 --> 01:17.460 Ko'rinib turibdiki, Yevropa Ittifoqi tarixidagi eng muhim loyihani tayyorlash shu bilan keyingi bosqichga o'tmoqda. 01:17.460 --> 01:27.660 ECB veb-saytidan ko'rinib turibdiki, 2021-yil iyul oyida boshlangan tekshirish bosqichi 2023-yil noyabr oyida yakunlanadi. 01:27.660 --> 01:34.040 Shundan so'ng yangi valyutaning haqiqiy joriy etilishigacha ECB e'lon qilgan 2-3 yil davom etadimi yoki 01:34.040 --> 01:38.200 yo'qmi, buni bir necha kun ichida bilib olishimiz mumkin. 01:38.200 --> 01:44.762 Qanday bo'lmasin, sizib chiqqan xabar tufayli ECB, siyosat va asosiy ommaviy axborot vositalari keyingi kunlar va haftalarda 01:44.762 --> 01:49.473 hujumga o'tib, raqamli yevroni har qanday yo'l bilan bizga yoqimli qilib ko'rsatish uchun 01:49.473 --> 01:52.340 hamma narsani qilishlarini kutishimiz mumkin. 01:52.340 --> 01:59.253 Avvalo, naqd pul bekor qilinmasligi va yangi valyuta mutlaqo xavfsiz bo'lishi doimo ta'kidlanadi, chunki 01:59.253 --> 02:06.340 uning orqasida tijorat banklaridan farqli o'laroq bankrot bo'la olmaydigan markaziy bank turadi. 02:06.340 --> 02:08.693 Ammo bu ko'z bo'yashdan boshqa narsa emas. 02:08.693 --> 02:14.529 Raqamli markaziy bank valyutasi joriy etilgandan so'ng naqd pulning ahvoli qanday bo'lishini 02:14.529 --> 02:17.520 bilmoqchi bo'lgan kishi Nigeriyaga qarashi kerak. 02:17.520 --> 02:25.960 Afrikaning eng yirik sanoat mamlakatida 2021-yil oktabr oyining oxiridan boshlab E-Naira bilan CBDC muomalada. 02:25.960 --> 02:32.440 Hozirgacha aholining faqat yarim foizi buning uchun zarur bo'lgan hamyonni telefoniga o'rnatganligi sababli, 02:32.440 --> 02:36.653 Nigeriya hukumati naqd pulni bekor qilishda qattiq yordam berdi. 02:36.653 --> 02:42.979 Bankomatlardan naqd pul berish cheklandi, hisobvaraqlardan naqd pul olish yuqori yig'imlar bilan soliqqa tortildi, eski 02:42.979 --> 02:49.253 banknotlar haqiqiy emas deb, shoshilinch joriy etilgan yangilari esa yetkazib berilmaydigan deb e'lon qilindi. 02:49.253 --> 02:56.060 Bundan tashqari, 2023-yil 1-martdan boshlab hukumat hisobvaraqlaridan naqd pul olish taqiqlangan. 02:56.060 --> 03:00.556 Boshqacha aytganda: Nigeriya hukumati fuqarolarining naqd pulga kirishini 03:00.556 --> 03:04.020 qiyinlashtirish uchun har qanday imkoniyatdan foydalandi. 03:04.020 --> 03:10.893 Natijada qo'zg'olonlar, yonayotgan bank filiallari va o'liklar va yaradorlar bo'lgan harbiy amaliyotlar bo'ldi. 03:10.893 --> 03:17.237 Germaniyadagi hukumat naqd pulga boshqacha munosabatda deb o'ylamoqchi bo'lgan kishi naqd pulni bekor qilish 03:17.237 --> 03:23.460 bo'yicha dunyodagi yetakchi tashkilot bo'lgan Better Than Cash Alliance sahifasiga kirishi kerak. 03:23.460 --> 03:28.479 U yerda a'zolar va moliyachilar orasida Berlinning Iqtisodiy hamkorlik va rivojlanish 03:28.479 --> 03:31.860 federal vazirligi (BMZ)dan boshqa hech kim yo'q. 03:31.860 --> 03:39.146 Yangi valyutaning xavfsizligiga kelsak, markaziy banklar bankrot bo'la olmaydi va cheksiz yangi pul yarata oladi. 03:39.146 --> 03:45.435 Ammo ular ham pul massasining ko'payishi inflyatsiyaga, ya'ni pulning qadrsizlanishiga va shu bilan fuqarolarning 03:45.435 --> 03:52.500 xarid qobiliyatining pasayishiga olib kelishini oldini ololmaydilar, bu esa sekin-asta ekspropriatsiyaga tengdir. 03:52.500 --> 03:56.026 Yangi pulni nazorat qiladiganlar uchun esa boshqacha. 03:56.026 --> 04:02.138 Markaziy banklar va ularning orqasida turgan raqamli-moliyaviy kompleks uchun bu aholini o'z 04:02.138 --> 04:08.926 manfaatlariga bo'ysundirish imkoniyatlarini ochadi, bu pul tarixida ilgari hech qachon bo'lmagan. 04:08.926 --> 04:15.035 Bu dasturlashtiriladigan valyuta bo'lgani uchun, raqamli evro maqsadli ravishda chiqariladi, amal qilish muddati bilan 04:15.035 --> 04:21.960 bog'lanadi va barcha foydalanuvchilarga individual foiz va soliq stavkalari hamda jarima to'lovlarini yuklash mumkin bo'ladi. 04:21.960 --> 04:29.760 Uning to'lovini iqlim yoki sog'liq sertifikati kabi shartlarga bog'lash, uning amal qilishini mahalliy, mintaqaviy 04:29.760 --> 04:38.106 yoki milliy darajada cheklash yoki hatto Xitoy namunasidagi ijtimoiy kredit tizimiga bog'lash imkoniyati bo'ladi. 04:38.106 --> 04:44.240 Pul tarixini ko'rib chiqsak, tarixan u har doim ikkita asosiy xususiyatga ega bo'lgan: 04:44.240 --> 04:48.473 U universal ayirboshlash va shu bilan birga hukmronlik vositasi edi. 04:48.473 --> 04:55.468 Raqamli markaziy bank puli, hozir e'lon qilingan raqamli evro kabi, birinchi navbatda hukmronlik vositasidir, 04:55.468 --> 05:02.040 va o'tmishda diktatorlar o'ylab topgan barcha choralardan ko'ra samaraliroq va ta'sirchanroqdir. 05:02.040 --> 05:05.960 Bu rivojlanishga qarshi turish vaqti keldi. 05:05.960 --> 05:12.519 Dastlabki qadamlarni har kim tashlashi mumkin: hali imkoni bor joyda naqd pul bilan to'lash va atrofdagilarga yangi pulning 05:12.519 --> 05:18.918 joriy etilishi barchamizni o'zimiz mustaqil yashay olmaydigan, balki kichik bir elita tomonidan boshqariladigan va idora 05:18.918 --> 05:24.090 qilinadigan kelajakka olib borishini tushuntirish – bu bizning – o'shanda faqat raqamli va begona 05:24.090 --> 05:26.970 nazoratidagi – hamyonimiz orqali amalga oshiriladi.