Akcje największego szwajcarskiego banku Credit Suisse zostały wprowadzone do obrotu giełdowego
po raz ostatni 12 czerwca 2023 roku. Credit Suisse został przejęty przez UBS w ciągu kilku dni.
Wywołało to szereg pytań, szczególnie w świecie finansów:
Jaki był prawdziwy powód przejęcia Credit Suisse przez UBS?
I dlaczego komisja parlamentarna utrzymuje dochodzenie w sprawie upadku Credit Suisse w tajemnicy przez następne 50 lat?
Dlaczego Credit Suisse nie został po prostu zlikwidowany, tj. rozwiązany, zgodnie z wymogami
prawa i planami awaryjnymi? Te i inne pytania zostaną poruszone w tym programie.
Chociaż akcja ratunkowa Credit Suisse miała miejsce
kilka miesięcy temu, jest to
interesujący przykład tego, jak działa świat finansów.
Chociaż główne banki w Szwajcarii poświęciły lata na opracowanie szczegółowego planu awaryjnego
na wypadek upadku banku inwestycyjnego, nie został on zastosowany w Credit Suisse.
Ten plan awaryjny pozwoliłby zachować udział Credit Suisse w szwajcarskim biznesie
i doprowadziłby resztę grupy, zwłaszcza amerykańską część biznesową, do bankructwa.
Przedstawiono publiczności, że w ciągu kilku dni nie byłoby innego rozwiązania
niż przejęcie Credit Suisse przez UBS w ciągu jednej nocy.
Zastosowano stan wyjątkowy - tj. stan wojenny.
Zgodnie z art. 185 ust. 3 Konstytucji Federalnej, Rada Federalna może: [...
] wydawać rozporządzenia i nakazy w celu przeciwdziałania poważnym zakłóceniom porządku publicznego lub bezpieczeństwa wewnętrznego lub zewnętrznego, które miały miejsce lub są nieuchronne.
Takie regulacje muszą być ograniczone w czasie.
Wątpliwe jest, aby bankructwo Credit Suisse spowodowało poważne zakłócenie porządku publicznego
lub zagroziło bezpieczeństwu wewnętrznemu lub zewnętrznemu Szwajcarii.
Tym bardziej, że plan awaryjny gwarantowałby przetrwanie Credit Suisse.
W ten sposób Rada Federalna nadużyła konstytucji, aby wymusić zawarcie tej umowy za pomocą prawa wyjątkowego.
Konfederacja i Szwajcarski Bank Narodowy (SNB) zabezpieczyły transakcję o wartości do 250 mld CHF. Dla porównania:
W 2008 i 2009 roku USA wydały 204 miliardy dolarów na wszystkie
bailouty, czyli przejęcia długów przez państwo.
Oznacza to, że na ratowanie Credit Suisse przeznaczono więcej pieniędzy, niż kosztowało ratowanie banków w USA przez całe dwa lata.
UBS nabył teraz akcje Credit Suisse za cenę 3 miliardów CHF.
Na dzień 31 grudnia 2022 r. kapitał własny Credit Suisse wynosił 45 mld CHF.
To była okazja dla UBS. Jest dokładnie tak samo jak zawsze:
UBS osiągnął kwartalny zysk w wysokości ponad 29 mld CHF na dzień
30 czerwca 2023 r., ale pozostałe ryzyko ponosi szwajcarski podatnik, który
zabezpiecza jedynie stronę strat, ale nie uczestniczy w zyskach.
Cała historia jest w jakiś sposób niespójna i wygląda na to, że ważne informacje zostały zatajone przed
szwajcarską ludnością, która musi zapłacić rachunek za tę transakcję. Wyjaśnia to 50-letnią tajemnicę otaczającą śledztwo.
Instrumenty pochodne w zastosowaniu planu awaryjnego Credit
Suisse Czy instrumenty pochodne były powodem zawarcia 50-letniej umowy o zachowaniu poufności?
Finansowy instrument pochodny jest wymyśloną konstrukcją, produktem finansowym, którego wartość i wyniki
są pochodną innych produktów finansowych (instrumentów bazowych), tj. zakładem finansowym.
Przykładowo, można spekulować zarówno na rosnących, jak
i spadających cenach aktywów bazowych, np. akcji.
Łączna wartość instrumentów pochodnych posiadanych przez Credit Suisse na dzień 31 grudnia 2022 r. wyniosła niewiarygodne 14,360 mld CHF.
Liczba ta jest tak bajecznie gigantyczna, że trzeba umieścić ją w kontekście, aby ją zrozumieć.
Produkt narodowy brutto Szwajcarii wynosi około 800 miliardów CHF.
Oznacza to, że pozycja Credit Suisse w instrumentach pochodnych jest 18 razy większa niż produkt narodowy brutto Szwajcarii.
Oficjalny dług Konfederacji wynosi około 110 miliardów CHF.
Oznacza to, że pozycja Credit Suisse w instrumentach pochodnych jest 130 razy większa niż dług Konfederacji.
Warren Buffet, jeden z odnoszących największe sukcesy inwestorów na świecie oraz prezes i dyrektor
generalny Berkshire Hathaway, powiedział w 2002 r. o instrumentach
pochodnych, co następuje: Uważamy jednak, że instrumenty pochodne to finansowa broń masowego rażenia,
kryjąca w sobie niebezpieczeństwa, które są ukryte, ale potencjalnie śmiertelne.
Gdyby CS został zlikwidowany zgodnie z planem awaryjnym, część Grupy Credit Suisse,
która posiadała te pozycje, zostałaby ogłoszona upadłością.
Pozycja netto instrumentów pochodnych jest ważna tylko tak długo, jak długo wszyscy kontrahenci mogą
wypełniać swoje zobowiązania wynikające z kontraktu pochodnego. Mówiąc prościej, oznacza to:
Każdy bank obstawia pewne zdarzenie rynkowe i zabezpiecza to ryzyko, dokonując kolejnego zakładu
na trzeci bank, który z kolei dokonuje takiego samego zabezpieczenia na inny bank.
W ten sposób wszystkie banki o znaczeniu systemowym są uwikłane w sieć instrumentów pochodnych.
Jeśli jeden upadnie, upadną wszyscy. Gdyby CS zbankrutował, wszystkie banki by upadły.
Gdyby CS nie był już w stanie realizować swoich pozycji w portfelu instrumentów pochodnych jako kontrahent,
wszystkie pozycje, które inne banki zabezpieczyły z CS jako kontrahentem, stałyby się bezwartościowe.
Oznaczałoby to, że cały system finansowy
wybuchłby, tj. zostałby zniszczony.
Jednak kapitał własny Credit Suisse w wysokości około 45 miliardów CHF jest około 360 razy mniejszy niż pozycja instrumentów pochodnych.
W rezultacie Credit Suisse nie byłby w stanie wywiązać się ze swoich zobowiązań w przypadku bankructwa, co stworzyłoby dziurę
w światowym cyklu instrumentów pochodnych o wielkości 14 360 miliardów CHF, o których mowa powyżej.
Doprowadziłoby to do efektu domina. Wszystkie banki w sieci instrumentów pochodnych upadłyby.
UBS nie poniósł żadnego ryzyka finansowego w wyniku przejęcia;
zostanie ono poniesione przez szwajcarskiego podatnika.
Ale co z ponad 14 000 miliardów CHF w pozycjach instrumentów pochodnych w bilansie CS? Obecnie pracują w UBS.
Ponieważ UBS posiada również gigantyczną księgę instrumentów pochodnych, problem jest jeszcze większy.
Pierwsze wspólne roczne sprawozdanie finansowe pokaże, jak duże.
Rada Federalna zastosowała prawo nadzwyczajne bez podstawy prawnej w celu realizacji tej transakcji.
To uratowało cały międzynarodowy system finansowy - na razie.
Teraz oświadczenie ministrów spraw zagranicznych skierowane do radnej federalnej Keller-Sutter nagle nabiera sensu: Uratowałeś świat.
Kierownictwo UBS, szwajcarski organ nadzoru rynku finansowego FINMA,
Szwajcarski Bank Narodowy SNB i Szwajcarska Rada Federalna nie poinformowały
szwajcarskiego podatnika o faktycznym i szerszym kontekście.
Mieszkańcom Szwajcarii powiedziano, że ratowanie CS jest nieuniknione, aby uratować szwajcarski krajobraz bankowy. Chodziło jednak o tymczasowe uratowanie globalnego systemu finansowego kosztem szwajcarskiego podatnika.