Ka mate tūturu ngā kararehe mō te mīti hangarua?
Ā, he kōwhiringa hauora mō tō tinana me te taiao te kai i ngā pūtau mate?
Rānei, he kore kino rawa ngā para organika paitini e puta ana i te hanga hangarau?
Me pēhea rawa ngā kai e whakaputaina ana kia mutu ai te hiakai o te ao, kia whakarite ai
hoki i te haumaru kai, e ai ki te Mahere 2030?
Me mōhio te katoa ki ngā whakautu o ēnei pātai!
E ngā kaimātakitaki, kua kite rānei koutou i tō haerenga hokohoko whakamutunga, kua tata katoa ngā hokomaha—ahakoa ko Rewe,
Aldi, Lidl rānei—e whai wāhanga huawhenua motuhake ināianei?
Ka tukuna hoki e McDonald's, Burger King me ētahi atu mekameka ngā pīhī me ngā pīhī pīni i ahu mai i ngā otaota.
Ka tino harikoa pea ngā kai huawhenua me ngā kai kore-kararehe ki tēnei whanaketanga:
Ka pai noa atu mō te tangata, mō ngā kararehe, mō te taiao hoki te nui ake o ngā kōwhiringa me
te kai mā te mōhio ake – pēnei pea te whakaaro.
Heoi, e whakaatu ana te kaha o te whai i te Rārangi Mahi 2030 a te UN, te WHO me te WEF, me te whakatinanatanga pūnaha o ā rātou
mahere, ehara tēnei i te manaaki, i te māia whai whakaaro rānei.
Nā Kla.TV i whakamārama kē i roto i te hōtaka Kai hei Taputapu, he take nui rawa tēnei o te tapanga teka o Agenda 2030.
Hei whakahāngai anō: Ko te Whāinga 2 o te Mahere Mahi 2030 e kī ana kia mutu te hiakai, kia whakatutukihia
te haumaru kai me te whakapai ake i te kaiora, ā, kia whakatairangahia te ahuwhenua toitū.
Ka tīmata ki ngā kaiwhenua, kua tīmata kē rātou ki te kore e makona, ka kitea e tātou e whakangaromia ana te ahuwhenua
ā-taiao, ā-iti, ā, i taua wā tonu, kei te kaha ake te mana whakahaere a ngā kamupene ā-ao i te whakaputa kai o te ao mā
te ahuwhenua ahumahi, te hangarau ira, me ngā matū ahuwhenua.
Ko tētahi o ngā pānui maha mō te huarahi e hiahia ana a Bill Gates me ōna hoa ki te whakaiti i te hiakai o te ao, me te
whakarite i te haumaru kai, kei roto i ngā kai hangarua me te ahuwhenua poutū, e ai ki ngā
kōrero, kāore he ngoikoretanga, he painga anake.
Heoi, i te marama o Oketopa 2023, i puta tētahi tuhinga i Uncut News me te taitara e whai ake nei:
He aha i tino mōrearea ai ngā kai hangarua.
Kua whakarāpopototia e mātou ngā take tino hira mōu, ā, kua whakautua ngā pātai e whai ake nei:
He aha te āhua o te oranga o ngā kararehe i roto i te whakaputa i te mīti hangarua?
Ko tētahi tauira o te kai i hangaia mā te hangarau ko te mīti kua whakatōpū.
E kī ana ngā kaitautoko o tēnei kai whakakapi mīti ehara tēnei hua i te mīti hanga, engari he mīti tūturu; ko te
rerekētanga anake, kāore he kararehe i patua kia whakaputahia.
He tokomaha ngā tāngata e huri ana ki te mīti ahuwhenua, nā te mea tonu mō te oranga o ngā kararehe me ngā tikanga kai mōhio.
Heoi anō, kei te taka rātou ki tētahi tinihanga PR nui.
He teka noa iho te kī e kore he kararehe e patua i roto i tēnei tukanga. I tēnei wā, ko te nuinga o ngā mīti ahuwhenua rānei
mīti pūtau e whakaputahia ana mā te whakamahi i te wai toto kau pēpi (FBS), nā te toto o ngā kau pēpi kāore anō kia whānau.
Hei poto: ka patua ngā kau hapū kia tangohia te toto i te pēpi kāore anō kia whānau, e ai
ki ngā kōrero i roto i te tuhinga Uncut News.
He haumaru te whakakapinga mīti hangarua mō ngā kaihoko?
Hei whakatipu i ngā ahu pūtau, ka whakamahi ētahi kamupene i ngā pūtau kore mate, hei tauira, ā, he mea hangarau e kīia ana
he pūtau i mua i te mate pukupuku, arā, he tino pukupuku katoa.
Ka whakamahi ētahi atu kamupene i ngā pūtau pakiaka pūpū, i ngā pūtau rānei nō ngā kararehe ora.
Nā reira, ka taea te whakaaro ko ngā whakakapi mīti i tupu i runga i ngā pūtau mate pukupuku he pūtau mate
pukupuku, nā te mea he pūtau mate pukupuku katoa te mīti.
Ko te take i whakamahia ai ngā pūtau kore mate, nā te mea kāore e taea e ngā pūtau e
whanonga ana i te tikanga te wehenga mutunga kore.
Nō reira, kāore e taea te whakatipu mano pauna o te kiko mā ngā pūtau uaua noa i ahu mai i tētahi tokoiti pūtau.
He aha tā ngā tohunga e kī ana mō ngā poke kei roto i te mīti hangarua?
Mō te haumaru, ka taea hoki te kī ka parahanga te mīti kau māori i te tukatuka, i te
mōkī, i te kawe, i te rokiroki, i te tunu rānei.
Engari, ki te mīti ahuwhenua, kei ia kai me ia hipanga tukatuka te tūponotanga o te parahanga, ā, ka taea e
tētahi o ngā rau o ngā kai te whai pānga paitini, ahakoa māna anake, mā te mahi ngātahi rānei.
I te tātaritanga hohonu o ngā raraunga e wātea ana, i whakaputaina i Mei 2023 e te Rōpū Kai me te Ahuwhenua o Ngā Motu
Whakakotahi (FAO) me tētahi rōpū mātanga nō te WHO, i whakatau ko te iti rawa o ngā tūraru hauora pea e
53 e pā ana ki te mīti i whakatipuhia i te taiwhanga.
Kei roto i ēnei te āheinga o te parahanga ki ngā metara taumaha, ngā microplastics, ngā nanoplastics me ētahi matū, ngā tāpiritanga
ālerenika, ngā wāhanga paitini me ngā huaketo patu-huakita.
Ka pā hoki tēnei ki ngā hua whakakapi otaota kua wātea kē i te mākete.
I tēnei horopaki, me mōhio he tino kore hauora ngā hua e tapaina ana hei hua otaota.
Ka whakaputahia ēnei mā te matū i runga i te utu nui, ā, kei roto, i waenga i ētahi atu mea, he nui e ruarua ana o te hinu kohuke.
Ka whakaputa te hanga mīti hangarua i ngā para koiora paitini?
E ai ki tā i whakahuatia poto ai i runga ake nei, ka whakaputa hoki te hanga o te mīti ahuwhenua i ngā para koiora paitini.
Me whakaweto tuatahi i ngā para koiora i puta mai i ēnei whakamāra koiora hangarua, ā, kātahi ka whakakorehia haumaru.
Kāore e tika kia mutu ki te urupa para. E ngā kaimātakitaki, me tuku kia hohonu ki a koutou:
Ko te hanga o ngā hua e tika ana kia kai ai tātou e whakaputa ana i ngā para mōrearea kāore e taea te whakakore i
runga i ngā tikanga noa, engari he tino kore kino ki a tātou?
He aha ngā ira e aukati ana i ngā huaketo e mahi ana i roto i te mīti hangarua? Me aukati i ngā huaketo te rōpū mīti-āhua i tupu i
roto i te wai whāngai, nā te mea me ora ia i ngā huaketo i whakamahia hei patu i ērā atu ira kāore e
hiahiatia ana i roto i te ipu i tupu ai taua rōpū.
Nō reira, ka whakaurua hoki ngā ira e aukati ana i ngā huaketo ki te hua whakamutunga, ā, kāore e taea te matapae he
aha ngā momo mate kai ka puta mai i te E. coli kua whakarerekētia ā-ira, e aukati ana i ngā huaketo.
Anei tētahi kīanga i te hōtaka Food as a Weapon: I taua wā anō, kei te haumi moni nui a Gates ki te rangahau me te whakarerekē i
te microbiome, he pūnaha taiao matatini o ngā huakita, o ngā pūhāhā, o ngā arkea me ngā huaketo, e kīia ana ko te 'intestinal
flora', ā, he wāhanga matua tōna ki te whakahaere i ngā tukanga kai, ā, he tino pānga tōna ki te whanaketanga
hinengaro me te whanaketanga ā-tinana o te tamaiti, otirā i te tau tuatahi o tōna oranga.
Ka whakaiti te whakaputa i te mīti hangarua i ngā tukunga CO2?
E ai anō hoki, he pai ake ki te taiao te mīti ahuwhenua me ētahi atu kai hangarua.
He hē anō tēnei: ehara i te mea ka whakaputa noa iho te hanga i ngā para mōrearea, engari ka whai wāhi hoki te umanga mīti
taiwhanga ki ngā tukunga CO2, ā, ka whakaputa i te 4 ki te 25 ngā wā nui ake o te CO2 i te tiaki kararehe tuku iho.
Nō te mea kei runga i tētahi teka CO2 tēnei kaupapa katoa mō te haumaru kai, me ērā atu, ā, e whakamana ana i te
whakakorenga e ai ki te mea e tika ana o te ahuwhenua taiao.
I roto i ētahi atu hōtaka maha, kua kōrero a Kla.TV mō te take o ngā kau e kīia ana e
whakamate ana i te āhuarangi me te Green Deal.
E ai ki tā i whakamārama ai i runga ake nei, ka uaua te Kaupapa 2030 ki ngā kaiwhenua ki te whakarato i ā mātou hiahia,
ko mātou te taupori e whakawhirinaki ana ki a rātou, ā, kāore hoki e taea e rātou te tiaki i ā rātou ake oranga.
Kua kite koutou ināianei, kāore ngā kai hangarua me ngā kai kua tukatukahia e
whakatairangahia ana nā te āwangawanga pono mō te toitūtanga.
Kāo, kei te whai i te koiora hangarua kia whakatū i tētahi pūnaha whakahaere kaha.
Ko te hunga e rangatira ana i ngā whakaputanga kai hangarua katoa ka rangatira tūturu i te ao.
Anei tētahi kī a Henry Kissinger: Ko te tangata e whakahaere ana i te tohatoha kai, ko ia hoki e whakahaere ana i te iwi.
Ko te tangata e whakahaere ana i te pūngao, ka taea e ia te whakahaere i ngā whenua nui katoa; ko te tangata e
whakahaere ana i te moni, ka taea e ia te whakahaere i te ao.
Ko Kissinger anō hoki te tangata i tuhi i tētahi pepa rautaki huna mō te Kaunihera Haumarutanga ā-Motu i te tau 1974,
i reira i kī ai ia, arā, ko te kai he taputapu mana ā-motu.
Hei poto, kua riro kē i ngā kaiārahi ā-ao te nuinga o ngā hua ahuwhenua taiao e tupu ana i te
ao i ēnei rā, ā, kei a rātou te mana whakahaere.
Mā te whakakapi i ngā kai tūturu i ahu mai i ngā kararehe ki ngā kōwhiringa pūmua kua raihanatia, kua whakaputaina i
roto i te taiwhanga, kei te anga whakamua ki tētahi mana kāore i kitea i mua ki runga i te taupori o te ao.
E mōhiotia ana hoki e te katoa, mā te kai i ngā kai tino tukatuka ka ārahi ki ngā mate,
ā, ko Big Pharma te hunga whai painga, arā.
Mo ngā tekau tau maha, kua whakatairangahia e te umanga kai ngā mate pūmau, ā, ka
rongoāhia ēnei mā ngā rongoā, kaua mā te kai pai ake.
Heoi, ko tā tātou kai taketake he hanga tino pai, ā, i tōna āhua taketake, e 100% hāngai ana ki ngā hiahia o ngā mea ora katoa.
Ā, ina ka whakarerekē a Bill rāua ko ōna hoa i a ia, ka waihanga rātou i tētahi pāpā kai kino
rawa a Frankenstein, he tino whakamāharahara.
Heoi, kei te harikoa mātou i Kla.TV ki te haere tahi me ngā kaiārahi ā-ao, ngā kamupene rongoā nui me ngā kaiwhai hua o te
Mahere 2030 mō tētahi wā roa i roto i tētahi tuhinga whakaata, kia taea ai e rātou te whakaatu tika
ki a mātou i ngā painga e tukuna ana e ā rātou hua.
Tēnā koa, tukuna tēnei whakapaoho, ā, kia noho mai tonu kia kitea ngā mahere o te Agenda 2030
mō ngā iwi o te ao, ā, kia ārai ai i a rātou.
Ngātahi, ka pakaru tātou i te pakitara o te matatini me te mōhio-kore.