I roto i ngā marama ruarua i muri i te whakaurunga o ngā werohanga mō te huaketo coronavirus, kua kī kē te
pātengi raraunga o te CDC, te Pokapū Amerikana mō te Manaaki Mate, i ngā mate i puta i ngā werohanga.
Kei te whare herehere a Julian Assange nā te mea i whakaatu ia i ngā hara pakanga.
Engari kei te noho kore mau tonu ngā hara pakanga.
Ā, koia nei te take e tono nei mātou ināianei: He arotake motuhake mō te wā o te huaketo koronavīra.
Ā, koia te take i whakarewahia ai e mātou te kaupapa arotake anō.
Ko te pātai, he aha tā te kaupapa arotake anō e hiahia ana?
Ko tā mātou e hiahia ana, tuatahi, he komihana rangahau motuhake, arā, kāore i hangaia e ngā tāngata i whai wāhi ki ngā tikanga, ki
ngā kaimahi kāwanatanga rānei, me ērā atu pērā. Ka hiahia hoki mātou i tētahi kōti motuhake,
ā, i tētahi amnestī mō te hunga i whakawhiu hē.
Kua whakataua he hara. Ā, e hiahia ana hoki mātou kia utua e ngā kaihanga werohanga ngā kino i puta mai i ngā werohanga.
I Switzerland, kua tata ki te kotahi tau e huri ana tētahi petihana e karanga ana kia rangahaua ngā pūtake
o te mate urutā COVID-19, e mōhiotia ana ko te "Aufarbeitungsinitiative" (te kaupapa rangahau).
E arotahi ana te kaupapa ki te whakatū i tētahi komihana uiui o Switzerland i waho o te paremata.
I te marama o Āperira 2021, neke atu i te 55,500 ngā tāngata i hainatia te petihana "Frühling2020", e karanga
ana kia whakatū tētahi komihana uiui motuhake, kāore i raro i te paremata, arā ko te APUK.
I te marama o Poutū-te-rangi 2022, i kōrero anō tata ki te 40 ngā rōpū mō ngā tika ā-iwi hei
tautoko i tētahi APUK i roto i tētahi reta tuwhera.
Te Komiti o ngā Rōia, te nekehanga mō ngā tika ā-tangata "Aufrecht" me te Kotahitanga Pōtitanga o Switzerland
(EDU) i toro hoki ki ngā kai-tōrangapū me taua tono kotahi.
Ki tēnei rā, kāore anō kia whakatūria he komihana rangahau motuhake hei tirotiro i ngā whakataunga mō te mate urutā.
Ināianei, ka tutuki tēnei whāinga mā te kaupapa tūmatanui ā-motu.
Hei whakarāpopoto, ko te whāinga o te kaupapa arotake anō kia tutuki i ngā mea e whai ake nei:
• Whakamārama mēnā i whai hua, i hāngai, i hāngai ki te ture matua ngā tikanga
• Whakamārama mēnā kua mahia ngā hara pērā i te korupene, me ērā atu.
• Whakamārama mēnā i aukatia ngā kōwhiringa rongoā pai ake, ngā tikanga ārai rānei
• He utu tika me te tautoko mō ngā hunga i pāngia e te werohanga me ērā atu i whara
• Te tuku i te hunga hara-kore
• Ngā akoranga i akohia mō te mate urutā e whai ake nei
I te nui haere o ngā taunakitanga e puta ana mō te kino nui i hua ake i ngā tikanga aukati i te huaketo coronavirus,
otirā i ngā werohanga mRNA, he mea tino hira kia arohia tēnei.
Ko Ralf Ludwig, he rōia Tiamana, te kaiwhakatū o te Pokapū mō te Rangahau, te Whakamārama, te Whakapae Ture me te Ārai i
ngā Hara ki te Tangata i runga i ngā Tikanga Korona (ZAAVV).
I tana whakaaturanga "Kāore he whakakotahitanga mehemea kāore he arotake anō" i te 19 o AZK
i Noema 2023, i whakarāpopoto a Ludwig pēnei:
Nā te mea, mēnā kāore tātou e aro ki tēnei, kei te tuku tātou i ngā tāngata whai mana o ia whenua (kei roto ko Switzerland,
Austria, Italy, France, me ērā atu whenua katoa) kia mahi i waho o ngā ture i whakaritea e tātou, ā, kāore rātou e whiua.
Kāore e taea e mātou te manawaroa i tērā. Me kaua hoki e manawaroa i tērā, nā te mea ka mahi hē tātou i raro i te ture.
He kaupapa tōrangapū ā-motu mā te iwi e hiahiatia ana kia 100,000 ngā hainatanga whai mana.
Ko te tatau o nāianei o ngā hainatanga e tata ana ki te 30,000.
E ai ki te komiti kei muri i te kaupapa, he tino uaua te kohi hainatanga.
Ko tētahi take nā te mea ka whakahē ngā pāpāho whānui ki te pūrongo mō tēnei kaupapa, ā,
mēnā ka pūrongo rātou, ka whakaiti rātou i a ia.
Kei te tino mihi te komiti mō ngā tautoko katoa, ahakoa te āhua.
Me mahara anō hoki he tino hira tēnei kaupapa mō te hunga kua werohia, nā te mea e whai ana kia whai
kawenga ngā kaihanga werohanga mō ngā kino ka puta pea.
Āwhina i te kaupapa arotake anō o Switzerland kia whiwhi i tētahi whakatutukitanga, whakawhānuitia te kōrero
Tīpakohia tēnei hōtaka, ā, tonoa ngā pepa haina i tēnei rā mā te hono kua whakarato: