Quyida siz "Noto'g'ri ekspert xulosalari" haqidagi dasturni tomosha qilishingiz mumkin.
Bolalarning majburan olib ketilishi
Uyda qolish va uning oqibatlari
Bolalarni parvarishga olish – katta biznes
Yoshlar farovonligi idoralarida ortiqcha yuk
Bolalar savdosiga ochiq eshik
2022 yilda Germaniyada bolalar va yoshlarning 66 000 dan ortiq holatda parvarishga olinganligi qayd etildi.
Ular davlat parvarishiga olinib, tarbiyalovchi oilalarga yoki uy-joylarga joylashtirildilar.
Ularning ichida 28 600 nafar hamrohlarsiz voyaga yetmagan qochqinlar bor edi.
Yillar davomida bu raqamlar odatda oshib borgan yoki shunga o'xshash darajada qolgan.
Germaniya xalqaro ko'chishlar soni bo'yicha eng yuqori o'rinni egallaydigan mamlakatdir.
Germaniyada dunyodagi eng xavfli va malakatsiz ota-onalar haqiqatan ham mavjudmi yoki bu xavotirli darajada
yuqori ko'rsatkichlar ortida boshqa biror sabab bormi?
Ushbu dastur muammoni yoritadi va ko'chirishlar ortidagi tizimni yaqindan o'rganadi.
66 000 holatlarning aksariyatida bolalarni ota-onalarning parvarishidan olib qo'yish sabablari ota-onalarning zo'ravonligi,
beparvoligi yoki alkogol yoki giyohvand moddalar qaramligi emas.
Ko'pchilik bolalar ota-onalari aytilishicha mas'uliyatni uddalay olmayotgani sababli parvarishga olinadi.
Boshqa sabablarga ota-ona va bola o'rtasidagi "bog'lanish buzilishlari", bir ota-onaning "bog'lanishga bardosh
berolmasligi" yoki – ishonmasangiz ham – ko'plab hollarda ona va bola o'rtasidagi "haddan tashqari yaqin munosabat" kiradi.
Bunday hollarda bola ko'pincha onasi bilan oddiygina yaxshi va uyg'un munosabatga ega bo'ladi.
Noto'g'ri hisobotlar
Psixologik sud hisobotlari qonuniy vasiylar bo'yicha ko'pincha bolalar parvarishga olingan jarayonda tayyorlanadi.
Ushbu hisobotlar malakali oila sudi sudyalari tomonidan baholash uchun muhim asos bo'lib xizmat qiladi va ularning
natijalariga qarab bolalarning kelajak taqdiri hal etiladi.
Ushbu ekspert fikrlari takroran katta zarar yetkazadi, chunki ular oilaviy hayotga keng ko'lamli aralashuvga olib keladi.
Ular ta'sirlanganlar uchun ham yuqori narxga tushadi.
Ular ota-onalarga 15 000 yevrogacha tushishi mumkin, va agar ular to'lay olmasa, soliq to'lovchi to'laydi.
Bu har yili jami bir necha yuz million yevro daromad keltiradi.
Biroq, bu hisobotlarda ko'pincha ko'zga tashlanadigan kamchiliklar mavjud.
Dr Andrea Christidis, psixolog, ekspert guvoh, sud-tibbiyot psixologi va xulq-atvor terapevti, oilaviy
masalalar bo'yicha 1 000 dan ortiq ekspert xulosalarini yozgan, ushbu mavzu bo'yicha quyidagi bayonotni beradi:
Men hali bitta ham haqiqatan barcha texnik talablarga javob beradigan hisobotni ko'rmadim.
Ularning deyarli barchasida jiddiy kamchiliklar aniqlangan.
Ko'plab hollarda ota-onalar yoki tegishli ota-ona baholovchilar tomonidan qisqa suhbatlardan so'ng, ba'zan
faqat telefon orqali suhbatlardan keyin tashxis qo'yilgan.
Doktor Kristidis buni tushuntiradi:
Afsuski, amaldagi qonunchilikka ko'ra, sudya tomonidan tayinlangan har kim ekspert xulosasini tayyorlashga ruxsat etiladi.
U buni qila oladimi, bu boshqa savol.
Agar sudya "Ha, u bunda yaxshi, men uni malakali deb bilaman" desa, u holda u ekspert xisobotlarini tayyorlashi mumkin.
Ko'pincha qayd etiladiki, hatto malakali psixologlar ham ko'pincha ilmiy bo'lmagan usullar bilan ishlaydilar.
Masalan, Rohrshax siyoh dog'lari testi bolalarda qo'llaniladi.
U yerda siyoh dog'larini ko'radi va undan ularni nima ekanligini tasvirlab berishi so'raladi.
Bunday testlar sudda dalil sifatida mutlaqo yaroqsiz, ammo ular bolaning farovonligi bo'yicha
qarorlar qabul qilishda asos sifatida keltiriladi.
Dr Christidis izoh beradi:
Siz uni xohlagancha talqin qilishingiz mumkin. Siz oddiygina erkinsiz.
Bu mutaxassisning fikrlash tarziga, unda nima ko'rishiga bog'liq, va bu bolakay nima ko'rayotganiga doimo ham bog'liq emas.
Ushbu ilmiy bo'lmagan va juda bahsli asoslarga tayangan holda mutaxassis xohlagan har qanday natijani tashxislash mumkin.
Oqibatlari ko'p hollarda halokatli bo'ladi.
Hisobotlarda ota-onalarga ko'pincha ota-onalik ko'nikmalari yetishmovchiligi yoki shaxsiyat buzilishlari tashxisi qo'yiladi.
Mana shu sabablar bolalarning vasiylik huquqidan mahrum bo'lishiga va ularni tarbiyalovchi
oilalarga yoki uy-joylarga joylashtirishga olib keladi.
Ko'pchilik odamlar bu faktlardan bexabar.
Ushbu protseduralarning hech biri jamoatchilikka ochiq emas va deyarli hech kimga bu jarayonlarga kirish imkoni yo'q.
Bolalarni majburan olib qo'yish va uning oqibatlari
Ta'sirlangan oilalar uchun ushbu yetarli bo'lmagan, ko'pincha oshirib yuborilgan va noto'g'ri baholashlarning amaliy
oqibatlari quyida misol tadqiqotlari yordamida ko'rsatilgan.
Quyidagi sahnalar juda bezovta qilishi mumkin.
Biroq, ko'plab bolalar va ularning ota-onalari bu vahshiyliklarni bevosita boshdan kechiradilar.
Shuning uchun biz sizdan ko'z yummasligingizni, balki bu bolalar va ularning oilalarining
azob-uqubatlariga yuzma-yuz bo'lishingizni so'raymiz.
Bolalar zaif va ojiz, ularning hech qanday lobbi yo'q va hech kim ularni eshitmaydi.
Agar har birimiz pozitsiyamizni bildirib, bu adolatsizlikka faol qarshi kurashmasak.
Quyidagi holatda ona o'g'lini otasidan ajratishda ayblanmoqda, chunki bola o'zi otasiga borishni istamasligini aytgan.
Ona keyin noto'g'ri ekspert xulosasiga asoslanib shaxsiyat buzilishi tashxisi qo'yildi va uning
farzandni parvarish qilish huquqlari bekor qilindi.
Garchi to'rt yoshli bola isitma bilan yotgan bo'lsa-da, u onasidan yulib olindi, quyida ko'rinib turibdi.
Bobosi va buvisi o'sha kuni u yerda bo'lib, voqeani mobil telefonlari bilan videoga olishgan.
"Va qiz ishlayotgan edi, keyin qo'ng'iroq chalindi, keyin ijtimoiy xizmatlar va bolaning otasi zalga bostirib kirdi."
Va eshikka oyoq qo'yildi.
Va keyin ular Elias parvarishga olinishi va otasi bilan yashashga ko'chirilishi haqida qaror qildilar.
Va qiz ishdan to'g'ridan-to'g'ri uyga keldi.
Qisqa vaqt o'tgach, eshik qo'ng'og'i yana chalindi va ijrochi keldi.
Keyin sud ijrochisi Eliyassdan so'radi: "Otang eshik tashqarisida turibdi; u seni hozir o'zi bilan olib ketmoqchi."
Keyin u yig'lab, dedi: "Yo'q, men u yerga bormoqchi emasman."
Keyin sud ijrochisi yana ketdi va Elias hozircha shu yerda qolib, sog'ayib olishini aytdi.
Keyin besh-olti nafar ofitser keldi, aniq ayta olmayman, ular Elias bilan yotgan qizning
karavoti atrofida turib, uni olib ketmoqchi bo'lishdi.
"Keyin xotinim bilan men hushyorligimizni yo'qotmay, mobil telefonlarimizni chiqarib,
nimadir hujjatlash uchun ularni ko'tarib oldik."
"Og'ri, og'ri, og'ri." "Men faqat bolaning otasi bilan gaplashmoqchiman."
Bolaga kurtka va poyabzal olib bera olamizmi? Uzr? Bolaga kurtka va poyabzal!
"Uni olib kelishni xohlaysanmi?"
Bu yerga kel, Steffi. Bu yerga kel. Hech bo'lmasa xayrlash.
"Bir marta xayr de. Bir marta xayr de. Bir marta xayr de." "Eshikni qo'yib yubor. Eshikni qo'yib yubor."
"O'g'lingni qancha vaqtdan beri ko'rmading?"
"Ha, keyin to'rt oy bo'ldiki, men uni umuman ko'rmadim."
Keyingi holatda onaga nuqsonli ekspert xulosasiga asoslanib shaxsiyat buzilishi borligi to'g'risida
noto'g'ri ayblov qo'yildi va natijada uning farzandni parvarish qilish huquqlari bekor qilindi.
Uning qizi ertalab soat besh yarimda yoshlar farovonligi idorasi xodimlari politsiya hamrohligida eshik oldida turib,
uning 7 yoshli o'g'lini kuch bilan olib ketishini videoga oladi.
"Ha, va agar biz akam ketishni xohlamaydi, ketib ketishni xohlamaydi desak, unda ..." "Men xohlamayman!"
Faqatgina kimdir rost bo'lmagan narsani da'vo qilgani uchun...
Men buni xohlamayman! Men ketishni xohlamayman!
Ammo siz meni hech qanday noto'g'ri ish qilganlikda ayblay olmaysiz.
Haqiqatan ham yomon narsa. Qayerdadir bolalar ochlikdan aziyat chekmoqda va buning uchun hech narsa qilinmayapti.
Bolamga yaxshi g'amxo'rlik qilinmoqda va uni bu yerdan olib chiqib ketishadi.
Yo'q, agar men xohlamasam bo'lmaydi. Men xohlamayman!
Lekin men bormoqchi emasman!
"Hozirgacha ham o'g'limning qichqiriqlarini zinadan sudrab tushirganlaridagi ovoz qulog'imdan ketmayapti."
Va ko'chadagi qarama-qarshi qo'shni hamma narsani ko'rdi.
U politsiya uni tortib ketayotganda eshik ramkasiga yopishib olishga urinayotganini ko'rgandi.
Va keyin bu politsiyachi, juda kuchli odam, mening kichkina yetti yoshli o'g'limning
qo'llarini burib, meni undan tortib olib ketdi.
Va keyin u o'zini uning yelkasiga tashlab, u bilan qochib ketdi.
Va o'g'lim qichqirib, qichqirib, qichqirib, qichqirib qoldi.
Va sen buni qulog'ingdan chiqarolmaysan.
Kimdir bularni faqat alohida holatlar va mutlaqo istisno deb o'ylashi mumkin.
Afsuski, ko'plab ota-onalar va bolalar bunday shafqatsiz voqealarni xabar qilishadi.
Ushbu travmatik tajribalar oqibatlarini ko'pincha butun umr davomida yengib bo'lmaydi.
Xavotir, panik xurujlar va bog'lanish buzilishlari – bu bolalar va oilalarning hayoti davomida
yuzlashishga to'g'ri keladigan oqibatlardan faqat bir nechtasi.
Mana buni ko'rsatish uchun ikkita holat tahlili:
"Qaytib kelganimda, bir payt kelib u yerda faqat ikki kishi yoki erkaklar turib, meni yana olib ketishidan juda qo'rqardim."
"Men uni maktabga olti oy davomida hamroh bo'ldim, yonida o'tirib, ha, uni qo'llab-quvvatlash va
qo'rqishini yo'qotish uchun o'ylaganimcha hamma narsani qildim."
"Pol oilasidan ajratilganda atigi ikki yoshda edi."
U gapirishni to'xtatdi va hozir ham gapirishda muammolari bor.
Bundan tashqari, ko'plab bolalar tanish atrof-muhitdan ajratib olinganlik travmasidan ham aziyat chekadi.
Bu muqarrar ravishda bolalarda chuqur travma va xulq-atvor o'zgarishlariga olib keladi.
Ota-onalarga farzandlarini ziyorat qilishga ruxsat berilganda, bu ziyoratlar odatda nazorat ostida bo'ladi.
Ushbu yig'ilishlarga qat'iy qoidalar qo'llaniladi, ular odatda juda kam uchraydi.
Ota-onalar hech qanday his-tuyg'ularni ko'rsatmasliklari va o'zlarining umumiy o'tmishlari haqida gaplashmasliklari kerak.
Agar qoidalar buzilsa, tashriflar butunlay taqiqlanadi.
Uyda qolish va uning oqibatlari
Garchi e'tibor bolalarning farovonligiga qaratilishi kerak bo'lsa-da, ko'p hollarda bolalar uyida
qolish ularning ahvolini keskin yomonlashtiradi.
Bolalar uyida qolish ko'pincha bolalar va yoshlar uchun jiddiy oqibatlarga olib keladi.
Wakiani yana misol qilib olaylik.
"Uyda uch yil bo'lish quvnoq Wakia'ga nima qildi?"
Bu meni ancha o'zgartirdi.
Yaqinda tanishgan odamingiz qanchalik yoqimli bo'lmasin, baribir ularga chin dildan ishonmasligingiz kerak.
Mana shuni undan o'rgandim.
Dr Christidis izohlaydiki, bu yakka holat emas:
"Demak, qisqasi: muassasalarda bolalarga umuman yordam berilmaydi."
Bu faqat haqiqatan ham og'ir zo'ravonlikka uchragan va sud-tibbiyot jiddiy
jarohatlarni aniqlagan bolalar bilan bo'lishi mumkin:
Jinsiy zo'ravonlik – nima bo'lsa ham – ha?
Ammo bu mavzu bo'yicha butun tadqiqotlar mavjud – masalan, katolik bolalar uylari yoki diakoniya muassasalari kabi bolalar
uylariga oid ma'lumotlar ommaga ochiq onlayn tarzda mavjud.
Men yuklab olgan ba'zi tadqiqotlar shuni ko'rsatadiki, bolalarning yoki keyinchalik yoshlarning deyarli 90 foizi
chiqishidan oldin qandaydir tarzda shikastlangan bo'ladi.
Ular yoki giyohvand, yoki alkogolga qaram, yoki jinoyatga qo'l urishgan.
Ular hech qanday munosib malaka olmaydilar, umuman yo'q, hatto yaxshi ish malakasi ham yo'q, shuning uchun ular
ko'pincha davlat zimmasiga yuk bo'lib qolishadi, chunki ular ...
Bolalar uylaridagi bolalarga nima bo'ladi?
Ular xavfsiz saqlanmoqda.
Ularning xodimlar nisbati dahshatli, to'g'rimi?
Shuning uchun ham u yerda ham tejashlar amalga oshirilmoqda, chunki hamma narsa xususiylashtirilgan.
Ularning barchasi faqat foyda olishni xohlashadi.
Shunday qilib, bolalar e'tiborsiz qoldiriladi va rag'batlantirilmaydi.
Ular aytayotganlarining barchasi ahmoqlik.
Bolalarni parvarishga olish – katta biznes
2022 yilda 121 000 nafar bola bolalar uylarida yashagan va taxminan 86 000 nafar bola tarbiyalovchi oilalarda yashagan.
Bolani bolalar uyiga bir yilga joylashtirish xarajati 42 000 dan 54 000 yevrogacha.
Oilalar tarbiyalanuvchi bolani qabul qilganlari uchun bolaning yoshiga qarab oyiga 700 dan 900
yevrogacha bo'lgan tarbiya nafaqasini oladilar.
Soliq to'lovchilar bu chora-tadbirlar uchun har yili 4,9 milliard yevro to'laydilar.
Quyidagi parcha o'n yilliklar davomida yoshlar farovonligi sohasida ishlagan xodim bilan bo'lgan
suhbatdan olingan bo'lib, vaziyatni ko'rsatadi.
"Turar-joy sektori albatta eng ko'p daromad keltiradigan soha."
Ya'ni, yillar davomida statsionar muassasalar tobora keng tarqalib borayotganini ko'rishingiz mumkin.
Bolalarni, deyish mumkinki, bozorga uloqtiradiganlar yoshlar farovonligi idoralari.
"Uni bozorga tashlab qo'yingmi?"
"Men buni aniq aytaman:"
Buni bozorga chiqar! Chunki shunday: hammasi pul haqida, hammasi pul.
Agar yoshlar farovonligi idorasi menga ma'lum kunlik yoki oylik to'lov evaziga bir yoshni taklif qilsa, men yoshlar
farovonligi idorasiga taklif beraman va yoshlar farovonligi idorasi bu taklifni qabul qiladimi yoki yo'qligini aytadi.
Axir bu biznes.
Va nihoyat, yoshlar farovonligi idoralari yoshlarni o'z bo'ynidan olib ketadigan tashkilotga ega bo'lganidan xursand.
Yoshlar farovonligi idorasi xodimlari ko'pincha muassasalarda bolalarning ahvoli qanday ekanligini va olingan chora-tadbirlar
ularga mos va foydali ekanligini yetarlicha baholay olmaydilar.
Takroran shunday skandallar oshkor bo'ldiki, Germaniyadan bolalar chet elga tarbiyalash
oilalariga va bolalar uylariga yuborilgan.
Ular u yerda maktabga bormaganlar, boshqa faoliyatlari ham nazorat qilinmagan yoki kuzatilmagan.
Bu yerda moliyaviy jihat bolaning farovonligidan ustun turadi.
Muassasa yoshlar farovonligi idorasidan har bir bola uchun oyiga 5 000 yevrogacha mablag' oladi.
Masalan, agar muassasa bolani Polshadagi tarbiyalovchi oilaga jo'natsa, buning uchun oyiga atigi 600 yevro to'lanishi kifoya.
Qolgan pulga nima bo'layotgani ko'pincha tekshirilmaydi.
Yoshlar farovonligi idoralarida ortiqcha yuk
Ko'pgina yoshlar farovonligi idoralari ham xodim yetishmovchiligi bilan yuzlashadi va
xodimlar doimiy ortiqcha ish yukiga duch keladi.
Shuning uchun bolalarning qaerda ekanligi va farovonligini nazorat qilish uchun vaqt va xodimlar yetishmayapti.
Ko'plab ijtimoiy xodimlar o'z ishlaridan iste'fo berishmoqda, chunki ulardan kutilayotgan
ishlash usulini endi qo'llab-quvvatlay olmayapti.
Berlinlik yoshlar farovonligi idorasi xodimi izoh beradi:
"Haqiqat shundaki, odamlar bu yerda qolishni va bunday sharoitda ishlashni xohlamayapti. Hamkasblar juda
katta bosim ostida ekanliklarini aytib, ketishyapti:
Yo'q, men uchun bu endi ijtimoiy ish emas, chunki men buni qilishni xohlayman – va keyin boshqa joyga ketaman.
Bu ahvolni yanada og'irlashtiradi.
Bundan tashqari, savol shuki, u yerda ishni kim bajaradi?
Dr Christidis, yillar davomida noqonuniy olib ketishlar bilan shug'ullanib kelayotgan va shaxsan
ko'plab ishlarni hal qilgan, quyidagicha izoh beradi:
"Va ma'muriyat, ya'ni yoshlar farovonligi idorasi xodimlari, mening fikrimcha, faqat ijrochilar."
Va o'tmishdagidek u yerda psixologlar yoki ijtimoiy xodimlar bor deb o'ylamang, garchi ba'zilari bu yerda-u yerda bo'lsa ham.
Hozirda bizda yarim stavkada bolalar bog'chasi o'qituvchisi bor va harakat terapiyasi yoki shunga
o'xshash narsalar uchun mas'ul motolog ham bor.
Ba'zi hollarda umuman hech qanday tasavvuri bo'lmagan odamlar. Shuningdek, universitetni
tashlab ketganlar; haqiqatan ham ommaviy tarzda.
Bu ularning professional tajribasi yo'qligini, faqat rasmiy vakolatga ega ekanliklarini anglatadi, to'g'rimi?
Ular bunday ishlarni qilish uchun pul olishadi.
Ushbu kadrlar tanqisligi shuningdek suiiste'mol, beparvolik yoki zo'ravonlik tufayli mavjudlik inqiroziga duch
kelgan bolalarning xavfsizligi va farovonligini endi kafolatlab bo'lmasligini anglatadi.
Bu shuni ko'rsatadiki, yillar davomida bu suiiste'mollardan xabardor bo'lib kelgan davlat
bolalar va ularning farovonligi haqida qayg'urmaydi.
Byudjetdagi qiyin vaziyatni inobatga olgan holda, ijtimoiy soha ham endi millionlab
funt miqdorida qisqartirishlarga duch kelmoqda.
Mana shu nuqtada quyidagilarga alohida e'tibor qaratish kerak:
Uylarida ko'plab yoshlarning farovonligi bo'limi xodimlari va tarbiyachilar bor, ular
o'z ishlaridan zavqlanib, unga sodiqdirlar.
Ular mehribon va bolalar hamda ularning farovonligiga e'tibor qaratadilar.
Biroq, yuqorida batafsil tushuntirilganidek, ularning ishlarini vijdonan hamda zarur ehtiyotkorlik va
e'tibor bilan bajarishi tobora qiyinlashib bormoqda.
Bolalar savdosiga ochiq eshik*
Bu yerda faqat qisqacha bayon etiladigan yana bir jihat – bolalar savdosidir.
Bu shaffof bo'lmagan va deyarli nazorat qilinmaydigan tizimda bolalarni hech kim sezmaydigan qilib yo'q qilib yuborish oson.
Bu har yili minglab bolalarda sodir bo'lishi isbotlangan.
Bu bolalar bolalar fohishaxonalarida asirlikda ushlab turilishi va marosimiy zo'ravonlik uchun ishlatilishi mumkin.
Muassasalarda va uyda bolalar ko'pincha parvarishlovchilarning ixtiyorida bo'lib, ulardan to'liq qaram bo'ladilar.
Bu suiiste'molga yo'l ochadi va bu boradagi ko'plab mojaro allaqachon oshkor bo'ldi.
Ochiq bo'ldiki, yuqori martabali siyosatchilar, sudya, politsiya xodimlari va ijtimoiy xodimlar ko'pincha
bolalarga nisbatan zo'ravonlikda ishtirok etishgan.
Ushbu mavzu bo'yicha Kla.TV tomonidan allaqachon efirga uzatilgan boshqa dasturlarni ko'ring,
ular dastur ostidagi kreditlarda ro'yxatga olingan.
Xulosa Yoshlarga g'amxo'rlik qilish idoralari tomonidan oilalaridan ajratilgan bolalarning umr
bo'yi travma olib, zarar ko'rishi aniq bo'ldi.
Ko'plab hollarda bu foyda haqida va bolalarni himoya qilish hamda ularni zarardan saqlash o'rniga
ularni "tovar" sifatida ko'rish haqida bo'ladi.
Tizim bu suiiste'mollikni yashiradi va rag'batlantiradi.
Xonim Xristidis buni quyidagicha izohlaydi:
Bu davlatning ta'limni oʻz nazoratiga olishi haqidami?
Ota-onalar barcha huquqlaridan mahrum qilinadimi?
2002 yilda Olaf Scholz Die Welt gazetasiga: "Biz bolalarning yotoqlari ustidagi havo makonini zabt etmoqchimiz."
Va biroz o'tmay u dedi: "Biz, SPD, allaqachon bolalar karavotlari ustida havo ustunligini qo'lga kiritdik."
Oddiy tilga solinsa, bu davlatning bolalar tarbiyasiga iloji boricha ko'proq ta'sir ko'rsatishini anglatadi.
Ota-onalik huquqlari e'tiborsiz qoldiriladi va oilaga tashqi aralashuv bo'ladi.
Bu BMT tomonidan qabul qilingan gender kun tartibiga mos keladi.
Boshqa narsalar qatorida, bu butun dunyo bo'ylab standartlashtirilgan oila va ijtimoiy modelni
joriy etish maqsadida ota-onalarning farzandlari ustidagi huquqlarini bekor qilishni o'z ichiga oladi.
Gender ideologiyasiga ko'ra, bolalarni tarbiyalash va ularning farovonligini ta'minlash mas'uliyati birinchi navbatda
oilada emas, balki davlat va uning muassasalari – maktablar, yoshlar markazlari, internat maktablari va hokazolarda yotadi.
Bolalarni o'g'irlash, bolalar o'g'irligi va bolalar savdosi bilan bog'liq takroran yuzaga chiqadigan barcha mojaro va faktlarga
qaramay, shunday deb ataladigan konstitutsiyaviy davlat tomonidan masalani tub-tubigacha o'rganishga
qaratilgan hech qanday puxta tergov yoki oshkorotlar bo'lmadi.
Jamoat ommaviy axborot vositalari ham asosan sukut saqlamoqda, skandallarni keng ko'lamda e'lon
qilmayapti va jinoyatchilardan hisobdorlik talab qilmayapti.
Mujozarali va ayblovchi hisobotlar ommaviy axborot vositalari arxivlaridan qisman o'chirib tashlandi.
Demak, buni to'xtatish uchun nima qilish kerak?
Bolalarning huquqlari uchun kurashayotgan fidoyi shifokorlar, psixologlar va yuristlar kabi ko'plab
tashkilotlar va shaxslar bu savolga aniq javobga ega: jamoatchilik bilan aloqalar bo'yicha ish.
Ushbu faktlar ommaga e'lon qilinishi kerak.
Masalan, 2023 yil dekabr oyida MWGFD e.V. "Bolalarimizga nisbatan muassasalardagi
suiiste'mol" mavzusida matbuot simpoziumi o'tkazdi.
MWGFD va bolalarimiz farovonligi uchun qayg'uradigan barcha odamlarning istagi shuki, bu masala har
kuni, qizil ogohlantiruvchi chiroqdek, barcha fuqarolarimiz e'tiboriga yetkazilsin.
Bu barchamizdan bu ma'lumotni keng tarqatishga yordam berishni talab qiladi.
Sudya, prokurorlar, o'qituvchilar, tarbiyachilar va ayniqsa tibbiyot xodimlari bu tilga sig'maydigan
botqoqlikni tozalashda o'z hissasini qo'shish uchun xabardor qilinishi va chaqirilishi kerak.
Xulosa shunday bo'lishi kerak: bizga jasur odamlar kerak – sukut saqlash va ko'z yumish vaqti o'tdi –
endi har bir kishi harakat qilishi talab etiladi.