1
00:00:00,140 --> 00:00:05,410
Theknoloji eohle naheng e laoloa ke Apple, Microsoft, le Amazon.

2
00:00:05,410 --> 00:00:09,116
Mme mmuso ha e le hantle o ntse o etsa ntwa feela.

3
00:00:09,116 --> 00:00:14,312
Seo u se bonang moo, ha e le hantle, ke
Phetohelo ea Bone ea Liindasteri, kamoo e

4
00:00:14,312 --> 00:00:17,490
reriloeng ho phatlalatsoa kateng hamorao Europe.

5
00:00:17,490 --> 00:00:25,756
App ena e kotsi haholo hobane ha e le hantle e etsa seo
China e seng e na le sona: ho phatlalatsa puso ea boenjiniere.

6
00:00:25,756 --> 00:00:28,130
Ha e le hantle, ke puso ea litsebi e thibelang haholo.

7
00:00:28,130 --> 00:00:34,336
E laolwa ke Big Tech, ke ba
tlwaelehileng ba Big Tech ba tswang Silicon Valley.

8
00:00:34,336 --> 00:00:41,056
Moqolotsi oa litaba ea ikemetseng Milena Preradovic o
buisana le Tom-Oliver Regenauer ka buka ea hae "TRUMAN SHOW:"

9
00:00:41,056 --> 00:00:46,030
Lingoliloeng ka ntlha ea phetoho nalaneng,
puso ea boenjiniere le khorporatisme II.

10
00:00:46,030 --> 00:00:52,370
Tom-Oliver Regenauer ke moqolotsi oa litaba, mongoli,
mohlahisi oa 'mino, mongoli oa mantsoe a lipina le motsamaisi.

11
00:00:52,370 --> 00:00:59,610
Ka tlase ke karoloana ea moqoqo ona, moo a
tlalehang ka liketsahalo tsa morao-rao Ukraine.

12
00:00:59,610 --> 00:01:06,340
O bontsha se etsahalang ka morao ho ntwa.

13
00:01:06,340 --> 00:01:11,416
"Se etsahalang Ukraine ha e le hantle ke se
ileng sa etsahala China lilemong tsa bo-1970.

14
00:01:11,416 --> 00:01:18,095
E ntse e fetoha lebala la liteko bakeng sa
mekhatlo ea machaba le likoloi tsa matla.

15
00:01:18,095 --> 00:01:26,382
Kahoo le kajeno. Ha ke hopole peresente e nepahetseng,
empa karolo e kholo ea mobu o lemeloang, ke hore,

16
00:01:26,382 --> 00:01:30,630
mobu oa temo o ka lengoang, joale e ruiloe ke BlackRock.

17
00:01:30,630 --> 00:01:36,516
Theknoloji eohle naheng e laoloa ke Apple, Microsoft, le Amazon.

18
00:01:36,516 --> 00:01:40,270
Mme mmuso ha e le hantle o ntse o etsa ntoa feela.

19
00:01:40,270 --> 00:01:45,470
Seo u se bonang moo, ha e le hantle, ke
Phetohelo ea Bone ea Liindasteri, kamoo e

20
00:01:45,470 --> 00:01:48,669
reriloeng ho phatlalatsoa kateng hamorao Europe.

21
00:01:48,669 --> 00:01:55,419
Kahoo, mohlala, ba ntse ba leka app ea Diia moo, e leng app ea
smartphone e nang le tlhaloso e ka tlase "Naha ka

22
00:01:55,419 --> 00:02:02,470
smartphone", e bolelang hore o tlameha ho laola bophelo ba
hau kaofela ka mohala oa hau oa thekeng kapa smartphone.

23
00:02:02,470 --> 00:02:07,817
Kahoo ho na le... Ke nahana hore mohlomong joale ho
na le tse ngata ho feta, empa o ne a na le liketsahalo

24
00:02:07,817 --> 00:02:10,276
tse pakeng tsa 70 le 100 ha ke ne ke ngola sengoloa.

25
00:02:10,276 --> 00:02:15,218
Mme ho sa tsotellehe hore na o batla ho kenya
lekgetho la hao, ho bontsha laesense ya hao ya ho

26
00:02:15,218 --> 00:02:17,976
kganna, kapa ho etsa dikopano le lekgotla la lehae.

27
00:02:17,976 --> 00:02:21,900
Eng kapa eng eo u e etsang le kae kapa kae moo u
sebelisanang le mmuso, e ka etswa feela ka app ena.

28
00:02:21,900 --> 00:02:28,096
Mme haeba o na le app ena fonong ya hao e bohlale, o
tlameha ho itlhaola ka tsela ya biometric ka app ena.

29
00:02:28,096 --> 00:02:33,799
Kahoo, ho lemoha sefahleho kapa ho sekaseka
menoana ho bula le li-app tsa batho ba bang.

30
00:02:33,799 --> 00:02:37,281
Sena se bolela hore haeba ke batla ho bula
Spotify le ho mamela mmino, ke tlameha ho

31
00:02:37,281 --> 00:02:39,256
qala ka ho itlhaola fonong ya ka ya selefouno.

32
00:02:39,256 --> 00:02:46,944
Mme, ehlile, mmuso o ka sebedisa matla ana a ho laola ho
qetellong ho bolela hore, nakong e tlang, app ya video ya Rumble

33
00:02:46,944 --> 00:02:50,860
e ke ke ya hlola e dumelletswe di-smartphone naheng ya rona.

34
00:02:50,860 --> 00:02:57,649
Sena se bolela hore ha o itlhaola ho Smartphone app, e
tla o tsebisa hore ha o sa tla hlola o sebedisa Rumble.

35
00:02:57,649 --> 00:02:59,483
Ebe app ha e sa bula hape.

36
00:02:59,483 --> 00:03:02,510
Kapa li-wallet tsa hao tsa Bitcoin kapa eng kapa eng.

37
00:03:02,510 --> 00:03:12,123
App ena e kotsi haholo hobane ha e le hantle e etsa seo
China e seng e na le sona: ho phatlalatsa puso ea theknoloji.

38
00:03:12,123 --> 00:03:14,503
Ha e le hantle, ke puso ea litsebi e thibelang haholo.

39
00:03:14,503 --> 00:03:20,650
E laolwa ke Big Tech, ke ba neng ba le
teng kamehla ho tswa Silicon Valley.

40
00:03:20,650 --> 00:03:25,190
Pele ho tsohle ke Amazon, Microsoft, Apple le Google.

41
00:03:25,190 --> 00:03:33,410
E, mme ha o nahana hore ha e le hantle ha ho sa
na bohanyetsi Ukraine ka lebaka la boemo ba ntwa.

42
00:03:33,410 --> 00:03:37,190
Ha ho sa na mecha ea phatlalatso e bohlokoa ho feta.

43
00:03:37,190 --> 00:03:40,870
Ha ho sa na diteishene tsa thelevishene tsa bohanyetsi.

44
00:03:40,870 --> 00:03:46,890
Mme ha o ngola, na chelete ya dijithale
e tla hlahiswa Ukraine selemong sena?

45
00:03:46,890 --> 00:03:50,880
Ke nnete, ho latela banka e bohareng ea
Ukraine, seo se ne se reretsoe selemo sena.

46
00:03:50,880 --> 00:03:54,116
Ha ke hopole letsatsi le nepahetseng, empa ke
nahana hore e ne e le ka Hlakubele kapa ka Mmesa.

47
00:03:54,116 --> 00:04:01,508
Sengolwa se bolela ka ho hlaka hore, ka sehokelo sa
phatlalatso ya boraditaba ya banka e bohareng,

48
00:04:01,508 --> 00:04:05,730
tjhelete ya dijithale ya Ukraine e lokela ho hlahiswa.

49
00:04:05,730 --> 00:04:09,950
Ehlile, o boetse o na le tsena
moaplikhesheng ea smartphone bakeng sa morero ona.

50
00:04:09,950 --> 00:04:16,416
Sena se bolela hore haeba nna, jwalo ka Mo-Ukraine, ke kena
inthaneteng mme ke beha ditaba tse nyatsang mmuso ho Facebook

51
00:04:16,416 --> 00:04:23,310
kapa kae kapa kae, pokotho ya ka e tla thijwa kapele mme ke tla
sala ke se na tjhelete hobane nke ke ka hlola ke kgona ho reka.

52
00:04:23,310 --> 00:04:27,450
Ha ke sa kgona ho reka peterole mme ha
e le hantle ha ke kgone ho etsa letho.

53
00:04:27,450 --> 00:04:31,975
Mmuso o ba le taolo e feletseng hodima
maphelo a baahi ka li-smartphone tsa bona.

54
00:04:31,975 --> 00:04:34,720
Mme app ena jwale e fetile ho ba sehlahiswa sa lehae feela.

55
00:04:34,720 --> 00:04:42,634
E tšehelitsoe ka lichelete ke mekhatlo e fapaneng e kang National
Endowment for Democracy (NED), e leng mokhatlo o moholo oa US...

56
00:04:42,634 --> 00:04:46,583
ho nahanoa hore ke setsi sa maikutlo, mokhatlo oa NGO oa CIA.

57
00:04:46,583 --> 00:04:51,039
Ba se ba ntse ba tshwara dipuisano tsa diphanele
Washington mme ba hlahisa sesebediswa sena jwalo

58
00:04:51,039 --> 00:04:54,216
ka sehlahiswa se babatsehang se loketseng haholo.

59
00:04:54,216 --> 00:04:57,263
Ho babatseha, mesebetsi e mengata
hakana ka sesebelisoa se le seng.

60
00:04:57,263 --> 00:04:58,347
Ha o sa tlameha ho ya ofising hape.

61
00:04:58,347 --> 00:05:02,616
Mme kgokahano ya motho ka mong le mmuso
e batlile e fedisitswe ka ho feletseng.

62
00:05:02,616 --> 00:05:04,116
Seo se se se ntse se tšohloa.

63
00:05:04,116 --> 00:05:12,743
Mme ho hlakile hore ena ke teko bakeng sa seo ba batlang
ho se phatlalatsa hamorao Europe le dinaheng tse ding.

64
00:05:12,743 --> 00:05:17,503
Estonia, mohlala, e se e ntse e sebedisa sesebediswa
sena. Kahoo, ha e le hantle, ba kopitsa sehlahiswa.

65
00:05:17,503 --> 00:05:22,016
Mme ho a utlwahala ho nahana hore sena se tla
etsahala le dinaheng tse ding nakong e tlang.

66
00:05:22,016 --> 00:05:27,709
E le mokhoa o bonolo haholo oa ho laola litefo,
laesense tsa ho khanna, litokomane tsa boitsebiso,

67
00:05:27,709 --> 00:05:30,803
likoloto tsa motlakase le mekolokotlo ea lekhetho.

68
00:05:30,803 --> 00:05:32,719
Joale mmuso o tseba tsohle.

69
00:05:32,719 --> 00:05:41,091
Bothata bo boholo ka ho fetisisa, tšokelo e kholo ka ho fetisisa,
ke boiketlo le taba ea hore batho ba bangata ba nka karolo hobane

70
00:05:41,091 --> 00:05:48,185
ha ba nahane ka eona, hobane metsotso e meraro kapa
halofo ea hora eo ho e nkang ho fihla holong ea toropo e ba

71
00:05:48,185 --> 00:05:52,150
sitisa ho feta ho khoasolla app le ho kenya tokomane moo.

72
00:05:52,150 --> 00:05:56,116
Empa joale o tlameha ho sheba se
etsahalang ka data naheng ea Ukraine.

73
00:05:56,116 --> 00:05:59,250
Ha e le hantle, ke lona lintlha tsohle tsa mmuso.

74
00:05:59,250 --> 00:06:06,836
Kahoo, dintlha dife kapa dife tsa botho ka wena jwalo ka moahi tse
bolokilweng moo, kaofela di ho di-server tsa Amazon le Google.

75
00:06:06,836 --> 00:06:11,689
Sena se bolela hore Google e tseba tsohle mme ha e
le hantle e laola datha tsohle tsa hao tsa botho.

76
00:06:11,689 --> 00:06:14,210
Ehlile, nka sebetsa le ka seo hape.

77
00:06:14,210 --> 00:06:16,436
Datha ke khauta ea mehla ea rona.

78
00:06:16,436 --> 00:06:21,535
Mme tsela e le nngwe feela ya ho qoba sena ke ho se nke karolo.

79
00:06:21,535 --> 00:06:25,030
Kahoo moo ho ka kgonehang ho re "tjhe", ehlile.

80
00:06:25,030 --> 00:06:26,916
Ka hohle kamoo ho ka kgonehang.

81
00:06:26,916 --> 00:06:31,623
Mona, tsoelo-pele e bolela ntho e kang Nokia 8210, mohlala.

82
00:06:31,623 --> 00:06:36,309
Kahoo ha se smartphone, empa ke founu
e sa bohlale, moo o se nang li-app.

83
00:06:36,309 --> 00:06:40,936
Hanang ho nka karolo, mme ka hodima
tsohle, se tshehetseng ntweng ena.

84
00:06:40,936 --> 00:06:48,808
Hobane qetellong, ntoa ke ntho e mpe ka ho
fetisisa e ka etsahalelang batho ba amehang.

85
00:06:48,808 --> 00:06:51,116
Mme e dula e sebeletsa feela sehlopha se busang.

86
00:06:51,116 --> 00:06:52,976
U ka bona seo nalaneng.

87
00:06:52,976 --> 00:06:58,221
Ho feta moo, ntoa ea boraro, ha e ka
tla, e tla tiisa seo re seng re na le sona.

88
00:06:58,221 --> 00:07:03,744
E leng, mmuso wa dikgwebo wa matjhaba o bopilweng ke mebuso e
meholo e se nang sefahleho jwalo ka UN le WHO, ebe yona e re

89
00:07:03,744 --> 00:07:06,668
bolella seo re lokelang ho se etsa ka di-app tsa di-smartphone.

90
00:07:06,668 --> 00:07:12,533
Mme ke bo-mang ba ka hanghang ba re hanelang ho kganna, ba
dumellang monyako wa suphamakete ho kwalwa kapa ba

91
00:07:12,533 --> 00:07:18,460
thibela phihlello ya khomphutha hobane re na le maikutlo
a fapaneng le maikutlo a semmuso a mmuso o ikemetseng.

92
00:07:18,460 --> 00:07:24,143
Puisanong, Ernst Wolff o boetse a hlakisa kamoo
boemo ba ntoa Ukraine bo sebediswang kateng ho

93
00:07:24,143 --> 00:07:28,395
potlakisa tswello-pele ya dijithale lefatsheng ka bophara:

94
00:07:28,395 --> 00:07:33,863
" Ukraine e nkoa e le paradeise e phethahetseng,
haholo-holo har'a bahlahisi ba software, hobane,

95
00:07:33,863 --> 00:07:37,056
ehlile, ha ho na melao e sebetsang ka lebaka la ntoa."

96
00:07:37,056 --> 00:07:42,520
Kahoo ha o tlamehe ho latela dithibelo dife kapa dife
mabapi le tshireletso ya motho ka mong kapa tshireletso ya data.

97
00:07:42,520 --> 00:07:44,716
O ka itshwara ka bolokolohi moo.

98
00:07:44,716 --> 00:07:51,940
Ntle le Ukraine, baahi ba bangata linaheng tsa
Baltic ba se ba na le boitsebiso ba dijithale.

99
00:07:51,940 --> 00:07:55,520
Karete ea boitsebiso e tla nkeloa sebaka ke app.

100
00:07:55,520 --> 00:08:01,067
Nakong ea leeto la ho ea Latvia mathoasong a 'Mesa 2024, Senator
ea Hamburg ea Litaba tsa Moruo, Melanie Leonhard

101
00:08:01,067 --> 00:08:06,703
(SPD), o ile a fumana mohopolo oa hore na sena se
sebetsa joang 'me o batla ho amohela "mehopolo e meng".

102
00:08:06,703 --> 00:08:14,121
Hona joale e ntse e kgothalletsa ho hlahiswa ha boitsebiso ba
dijithale naheng ya Jeremane mme e leka ho kgothaletsa baahi

103
00:08:14,121 --> 00:08:17,680
ho fana ka dintlha tsa bona kaofela ka meputso ya boithaopo.

104
00:08:17,680 --> 00:08:23,683
Hona joale ho itshetlehile ka karabelo ya motho ka
mong, jwalo ka ha Ernst Wolff a e hlalosa ka nepo:

105
00:08:23,683 --> 00:08:27,270
"Seo se bolela hore re tela
boikemelo ba rona. Mme ke sona sepheo."

106
00:08:27,270 --> 00:08:29,456
Botho bo tla tela boikemelo ba bona.

107
00:08:29,456 --> 00:08:32,270
Mme re tlameha ho e lwantsha ka matla ohle.

