Biz yana urushga yaroqli bo'lishimiz kerak.
2023-yil noyabr oyida Mudofaa vaziri Pistoriusning bu bayonoti Germaniya xalqini hayratga soldi.
Germaniya sog'liqni saqlash vaziri kelajakdagi harbiy mojarolar uchun sog'liqni saqlash tizimini tayyorlamoqchi.
Shahar va tumanlar assotsiatsiyasi yangi bunkerlar qurilishini talab qilmoqda, ta'lim vaziri esa maktablarda
fuqarolik mudofaasini joriy etishni rejalashtirmoqda.
Shunga o'xshash bayonotlar Birlashgan Qirollikdan ham eshitilmoqda.
2024 yil yanvarida Britaniya armiyasi boshlig'i hokimiyatlarni Rossiya bilan urushga tayyorlanishga chaqirdi.
G'arbiy Yevropa issiq urushga "tayyorlanayaptimi", yoki urush qo'rqisi odamlarning
e'tiborini chalg'itish uchun qo'zg'atilayaptimi?
Ernst Wolff, jurnalist, muallif va iqtisod, moliya hamda siyosat bo'yicha ekspert, yaqinda intervyu berdi.
Muallif Sören Shumann bilan suhbatda u urush mavzusiga mutlaqo boshqacha nuqtai nazardan yoritadi.
Quyidagi intervyudagi parchalar hozirgi "urush chaqiriqlari"ga muhim qarshi nuqta tashlaydi.
Faqat tarixdan saboq olganlar uni takrorlashga mahkum emas.
Men aytardim: keling, to'g'ridan-to'g'ri mavzuga o'tamiz.
Urush va tinchlik nuqtai nazaridan dunyoning hozirgi holatini qanday qilib qisqacha ifodalardingiz?
Hozir qayerda turibmiz?
Oh ha, menimcha, hozir biz juda xavfli vaziyatdamiz.
Xo'sh, menimcha, uch-to'rt yil oldin hech kim 2023-yilda dunyoda ikki urush bo'lishini va mamlakatlar bo'ylab yanada kengayishi
mumkin bo'lgan, bir paytlar jahon urushiga olib kelishi ehtimoli mavjud bo'lgan ikki potentsial mojarolar
nuqtasi paydo bo'lishini tasavvur ham qila olmas edi.
Xo'sh, bularning hech biri bir necha yil oldin tasavvurga sig'mas edi.
Ammo bu endi haqiqat, va biz uni qabul qilishimiz kerak.
Ammo hozirda eng xavfli jihat shundaki, har ikkala tomon ham vaziyatni yumshatishga urinmayapti.
Hozircha men ko'rayotgan yagona narsa shuki, har tomondan olovga tobora ko'proq yonilg'i quyilmoqda
va xavflar aslida doimiy ravishda ortib bormoqda.
Albatta, ilgari tinchlikparvar bo'lgan, ammo keyinchalik cho'l urushboshlari bo'lib qolganlarning roli ham qiziqarli.
Shunday ekan, biz unutmasligimiz kerak:
Bu yerda, Germaniyada, biz Yashillar Partiyasini o'z ichiga olgan hukumat bilan yashaymiz, u shior ostida kampaniya olib borgan
"Urush zonalarida qurollar bo'lmasin!" va ular hozirda, masalan, bir yarim yil oldingiga nisbatan Isroil urush zonasiga
o'n baravar ko'proq qurollar yetkazilishini ta'minlashdi.
Shunday qilib, sahna ortida juda katta o'zgarishlar bo'ldi va meningcha, belgilar
oldinda bo'ronli ob-havo kelishini ko'rsatmoqda.
Urushlar hech qachon tasodifan sodir bo'lmaydi! Urushlar har doim juda uzoq vaqt davomida tayyorlanadi.
Bu Birinchi Jahon urushi uchun ham, Ikkinchi Jahon urushi uchun ham amal qiladi.
Bu o'shandan beri barcha urushlarga tegishli. Ular uzoq vaqtdan beri tayyorlanishgan.
Demak, u yerga katta logistika sa'y-harakatlari yo'naltirilmoqda.
Shunday qilib, urush hech qachon ommaga ko'rsatilgandek, birdaniga, bir kechada sodir bo'lmaydi.
Orqa fonda har doim narsalar sodir bo'ladi.
Va masalan, Ukrainadagi urush holatida haftalar oldinroq qo'shinlarning harakatlanayotgani allaqachon aniq bo'lgan.
Hammasi juda, juda ehtiyotkorlik bilan tayyorlandi.
Va butun bu ish, albatta, katta biznes hamdir.
Va shuning uchun bu ish bilan shug'ullanuvchilar, albatta, o'z vaqtida xabardor qilinishi kerak.
Shunday ekan, qurol sanoati oldindan yetarlicha xabardor qilinishi kerakki, tez orada ilgari bo'lganidan ko'ra
ko'proq qurol zarur bo'ladi, chunki bunday urushda juda ko'p qurollarni juda tezda yo'q qilish kerak bo'ladi.
Va, albatta, zaxirani to'ldirish juda tez amalga oshirilishi kerak.
Urushning yana bir muhim jihati iqtisodiyotni tinchlik davri iqtisodiyotidan urush davri iqtisodiyotiga o'tkazishdir.
Uni ham yana tayyorlash kerak.
Shunday qilib, ort fonida oddiy fuqaro umuman bexabar bo'lgan turli xil narsalar sodir bo'lmoqda.
Urushlarning qiziq tomoni shundaki, bugungi ham, o'tmishdagi ham urushlar g'alaba qozonish uchun olib borilmaydi.
Urushlar qurol sanoatini rivojlantirishdan boshqa narsa emas.
Va bugungi kunda qurol sanoati to'liq IT sanoati va yirik moliyaviy korporatsiyalar nazoratida.
Va ular hozir qiyinchiliklarga duch kelishmoqda; ular yetarli daromad olishmayapti. Endi esa
ular bu daromadni urushlar orqali olishmoqda.
Millatlarni qayta-qayta urushga borishga qanday tayyorlash mumkin.
Hukumatlar odamlarga aytadiki, biz boshqa hukumatga qarshi ekanmiz.
Shunday qilib, dushman oddiygina yaratiladi.
Shunday qilib, Ukraina holatida birdan hammasi buyuk diktator Putin haqida bo'lib qoldi.
Ukraina Goliath bo'lgan Rossiyaga qarshi Dovudga o'xshaydi.
Va o'rtacha odam tabiiy ravishda har doim Davud tomon turadi va darhol Goliyatga qarshi bo'ladi.
Amerika hukumati hozirda xuddi Xitoy hukumati eng katta dushmani bo'lgandek harakat qilmoqda.
Aslida, yirik amerikalik IT kompaniyalari yirik xitoylik IT kompaniyalari bilan hamkorlik qilmoqda.
Aslida, doimo ort fonda qandaydir iqtisodiy faoliyat yoki ittifoq targ'ib qilinadi.
Va oddiy odamlar, ko'chadagi oddiy odamlarga shunchaki bir davlat boshqa davlatga qarshi kurashayotgandek taassurot beriladi.
Chunki bu odamlarni mafkuraviy jihatdan ushbu urushlarda haqiqatan ishtirok etishga va, masalan, o'z
o'g'il-qizlarini jangga yuborishga undashning yagona yo'lidir.
Naloyiq va shantaj qilinishi mumkin bo'lgan siyosatchilarning o'ynagan roli.
Shunday qilib, men uchun qiziqarli bo'lgan ikkita hodisa bor.
Birinchidan, bu odamlarning malakasizligi ularni siyosiy yo'nalishlarni o'zlari
belgilashga mutlaqo qodir emasligiga olib keladi.
Va ikkinchidan, ehtimol shantajga moyillik ham.
Demak, hozir ma'lum lavozimlarga tayinlanayotgan odamlar ilgari bu lavozimlar bilan hech qachon aloqasi bo'lmaganini bilamiz.
Masalan, biz bilamizki, Ursula von der Leyen mudofaa vaziri bo'lgan, garchi u bu sohada hech qachon aloqasi
bo'lmagan va bu ish haqida umuman tushunchasi bo'lmagan.
Biz bilamizki, ayniqsa Yashil partiyada yana ko'plab vazirlar tayinlanadi.
Masalan, janob Habeck bir paytlar filologiya o'rgangan,
Ammo hozir u Iqtisodiy ishlar vaziri bo'lib, mutlaq iqtisodiy ekspert, bu sohada 40
yoki 50 yil ishlagan kishi sifatida qaraladi.
Endi u ularga ko'rsatmalar berishi va ular uchun qonunlar qabul qilishi kerak.
Bu, albatta, mutlaqo ahmoqona.
Va yana bir omil bor.
Bu odamlarning ba'zilari aniqki, osonlikcha shantaj qilinadi.
Shunday ekan, biz kanslerimizning tarixiga nazar solishimiz kerak.
Bizning moliya vazirimiz Cum-Ex skandali bilan chuqur bog'langan va aslida Cum-Ex skandali uchun sudga tortilishi kerak.
va shuningdek Benko bankrotligiga chuqur aralashgan, ya'ni janob Benkoga nemis soliq to'lovchilarining taxminan 500 million
yevro mablag'i Karstadt-Kaufhofni qutqarish bahonasida berilgan, aslida esa bu hech qachon qutqarish operatsiyasi bo'lmagan.
Biz bilamizki, Karstadt-Kaufhof o'tgan hafta, shu barcha pulga qaramay, to'rt yil ichida
uchinchi marta bankrotlik uchun ariza berdi.
Shunday qilib, mablag'lar parda ortida ko'chirib qo'yildi.
Soliq pullar, ya'ni nemis ishchilari tomonidan topilgan pullar, milliardlardorlar cho'ntagiga kirdi.
Va bu jarayondagi eng muhim katalizatorlar nemis siyosatchilari, jumladan janob Sholz bo'ldi.
Siyosatni aslida kim belgilaydi?
Janob Sholz ham o'z siyosatini o'zi belgilamaydi.
Uning davlat kotibi buni qiladi.
Janob Sholzning eng muhim davlat kotibi Jörg Pukis janobidir.
Va u Goldman Sachs saflaridan chiqadi.
Va Goldman Sachsning eng katta aktsiyadori boshqa hech kim emas, balki BlackRockdir.
Parlament davlat kotibi darajasida sodir bo'layotgan voqealar qiziqarli, chunki aynan shu odamlar siyosatni belgilaydilar.
Masalan, janob Habeckning eng muhim parlament davlat kotibi Elga Bartsch ismli ayol bo'lib, u Londondagi JP
Morgan'da 20 yil ishlagan va janob Habeckga qo'shilishidan oldin BlackRock'da ishlagan.
Va men uchun janob Habeck qilayotgan hamma narsa BlackRock uchun oddiy tayyorgarlik ishlaridan boshqa narsa emas.
Shantajga moyil siyosatchilar bo'yicha global vaziyat.
Volodimir Zelenskiyning kelib chiqishi ham juda qiziqarli. U aktyor sifatida deyarli hech qayerda ko'rinmay paydo bo'ldi va
birdaniga prezident etib tayinlandi. Orqa fonda uning katta homiysi, ya'ni milliardyor janob Kolomoyskiy bor edi; u o'sha
paytda korrupsiya tufayli AQShga kirish taqiq qo'yilgan edi.
Shunday ekan, menimcha, aynan shu aloqasi janob Zelenskiyni shantajga shunchalik zaif qiladiki, siz unga xohlagan
ko'rsatmalaringizni bera olasiz va u ularga qarshi turolmaydi.
Va, qiziqarli jihati shundaki, Benjamin Netanyahuga ham shunga o'xshash narsa to'g'ri keladi.
Benjamin Netanyahu yillar davomida Isroil adliya tizimi bilan jiddiy muammolarga duch kelmoqda, chunki u
tarafkashlik, poraxo'rlik va hokazo ayblovlar bilan ayblangan.
Va unga qarshi bir nechta ish qo'zg'atilgan.
Va bu, albatta, uni shantajga moyil qiladi.
Va menimcha, bu unchalik qiyin emas, agar ortda unga "Quloq sol, agar shuni qilsang, biz seni bir muddat qonuniy
jihatdan yolg'iz qoldiramiz" deb aytayotgan bir kuch bo'lsa.
Agar siz biz so'rayotgan narsani bajarmasangiz, kelajakda siz uchun hamma narsa qiyinlashadi.
Demak, bu odamlarning barchasi qora tanlikka moyil.
Joe Biden Amerikada Ukraina bo'yicha tutgan roli tufayli shantajga moyil.
U bir necha yil oldin Ukrainada juda muhim odam edi.
Va uning o'g'li, albatta, Ukrainadagi korrupsiya mojarrasiga chuqur aralashgan.
Va shuning uchun janob Bayden ham shantajga moyil.
Eng katta muammo shundaki, ko'pchilik odamlar Qo'shma Shtatlarni o'ylaganda Oq uyga qarab, Qo'shma Shtatlar
Prezidentini dunyodagi eng qudratli odam deb hisoblaydi.
Bu mutlaqo ahmoqlik.
Hozirgi kunda dunyodagi eng qudratli odam, agar faqat unga qarab baholasa, atrofida nima
bo'layotganini aniq bilmaydigan aqldan ozgan keksa odindir.
Va bu ham aniq ko'rsatadiki, bu odam endi nazoratni yo'qotgan va boshqa kuchlar tomonidan boshqarilmoqda.
Va uni boshqaradigan hokimiyatlar Oq uyda ham, Vashington­da ham emas.
Aksincha, uni nazorat qiluvchi hokimiyatlar bir tomondan Uoll-stritda, ikkinchi tomondan esa Silikon vodiysida joylashgan.
Shunday qilib, qayerga qaramasak ham, har doim sahna ortidan sezilarli bosim ostiga olinib, keyin bir yo'nalishga yoki boshqa
yo'nalishga yo'naltirilishi mumkin bo'lgan odamlarni topamiz.
Ernst Wolff orqa fonda kuchli, muvofiqlashtiruvchi kuchni ko'radi.
2019–2023 yillardagi sog'liq inqirozi ommaviy axborot vositalari tomonidan deyarli
e'tibordan chetda qolgan bir hodisani fosh etdi:
Milliy davlatlar tarixida hech qachon dunyo bo'ylab deyarli 200 ta hukumat bir ovozdan harakat qilmagan.
Ular karantin va majburiy niqoblarni joriy qilishdi, keyin odamlarni "emlanishga" undashdi.
Juda kam hukumatlar qarshi turgan.
Menga bu orqa fonda kuchli, muvofiqlashtiruvchi kuchning mavjudligidan darak beradi.
Meningcha, bu uch yildan beri gapirib kelayotgan kuch: raqamli-moliyaviy kompleks.
Ko'p qutbli dunyo yoki oxir-oqibat "bitta dunyo ustunligi"?
Va shuning uchun bizga BRICS davlatlari ayniqsa muhim bo'ladigan ko'ppolyar dunyoga
ketayotganimiz haqidagi yangi ertak berilmoqda.
Bu hozir tarqatilayotgan eng katta ahmoqlikdir.
Shuningdek, dollar o'lib borayotgani va uning ustunligi kamayib borayotgani keng tarqalgan xabarlar mavzusi bo'lib turadi.
Dollar oxirgi ikki yil ichida hech qachon bunday kuchli bo'lmagan.
Va BRICS davlatlari raqamli-moliyaviy kompleks tomonidan odamlarni haqiqatda AQShning qudratidan chalg'itish uchun yaratilgan.
Chunki BRICS davlatlari G'arb bilan aynan bir xil kun tartibini amalga oshirmoqda.
Demak, eng yirik BRICS davlati Xitoydir.
Xitoyda raqamli markaziy bank pullarini targ'ib qilish davom etmoqda.
Sun'iy intellekt tobora qudratli bo'lib bormoqda.
Dronlar kuzatuv uchun ishlatiladi, yuzni aniqlash qo'llaniladi va hokazo.
Endi mutlaq raqamli diktatura o'rnatildi.
Xuddi shu narsa Rossiyaga ham tegishli.
Rossiyada sun'iy intellekt rivojlanmoqda.
Raqamli rubl Rossiyada ikki oy ichida joriy etiladi.
Bu aynan bir xil kun tartibi.
Demak, bu siyosatchilarning barchasi aslida sahna ortidagi haqiqiy hokimiyat – ya'ni raqamli-moliyaviy
kompleksdan e'tiborni chalg'itishga mo'ljallangan o'yinda kichik marionetkalar bo'lib qolmoqda.
Urushlar hech qachon tasodifan sodir bo'lmaydi.
E. Volfga ko'ra, ular hech qachon mamlakatlarni tahdid va zulmdan ozod qilish maqsadini bajargan emas.
Hozirgi "urush zarbasi" ham odamlarni yana bir bor chalg'itish maqsadiga xizmat qilayotgandek ko'rinadi.
Korona pandemiyasi bilan o'zining xunuk yuzini ko'rsatgan, fon ortida barcha ishlarni
muvofiqlashtirayotgan kuchdan e'tiborni chalg'itish.
Endi ularni to'liq fosh etish imkoniyati bor.
Shuning uchun, iltimos, ushbu muhim bog'liqliklar haqida xabardorlikni oshirishga yordam bering.