מענטשן זענען די גרינגסטע צו מאַניפּולירן און קאָנטראָלירן ווען זיי זענען צוזאַמען דערשראָקן.
הײַנט, דורך אויפֿרופֿן די סכּנה פֿון אַ וועלט־מלחמה אָדער אַ קלימאַט־קאַטאַסטראָפֿע, ווערן גאַנצע באַפעלקערונגען
אַרײַנגעשטעלט אין אַ מצבֿ פֿון מאַסן־היפּנאָז, אַפֿילו אין שאָק־אינדוצירטע פּאַראַליז, און דערמיט אוממעכטיק געמאַכט.
אַ באַפֿעלקערונג, וואָס איז טראַוומאַטיזירט פֿון שרעק, קען דערנאָך געצווינגען ווערן אָנצונעמען די גרעסטע קרימינעלע
געזעצן, אַרײַנגערעכנט דעם באַרויבן פֿון רעכט, ווי עס איז שוין געשען בעת דער אינסצענירטער קאָראָנאַווירוס־פּאַנדעמיע.
פּאַראַליזירט פֿון שרעק פֿון דער וועלט־ענדע, די באַפעלקערונג דאַן שלינגט אָדער אומניצטיקע אָנווייזונגען, ווי די
שטענדיקע טראָגן פֿון שטויב־מאַסקן דעמאָלט – אָדער אומניצטיקע היצ־געזעצן וואָס מאַכן אַ דירה הײַנט ניט באַצאָלבאַר.
דער פֿאָלגנדיקער דאָקומענטאַר־פֿילם, "מאַס פּסיכאָז", וואָס דערקלערט די דאָזיקע סאָפֿיסטיצירטע פּסיכאָלאָגישע
מלחמה־סטראַטעגיעס קעגן דער מענטשהייט, ניצנדיק די קאָראָנאַווירוס־פּאַנדעמיע ווי אַ
בײַשפּיל, איז הײַנט רעלעוואַנטער ווי ווען עס איז!
דער דאַך־באַגריף "פּסיכאָז" באַצייכנט שווערע גײַסטיקע שטערונגען, בײַ וועלכע די געליטענע פאַרלירן דעם קאָנטאַקט מיט דער רעאַליטעט.
ווען די סימפּטאָמען פּאַסירן אין אַ גאַנצער גרופּע מענטשן, רופֿט מען דאָס "מאַסן־פּסיכאָז".
פֿאַר יאָרהונדערטער האָבן מאַכטיקע פּערזאָנען געשאַפֿן און אויסגענוצט דעם אַנגסט־שטאָרונג, ווען זיי האָבן געוואָלט
אַרײַנפֿירן אַ טאָטאַליטאַרישן סיסטעם, ווײַל נאָר אונטער דער כישוף פֿון אַ דעלוזיע זענען מענטשן גרייט אָפּצוגעבן זייערע רעכטן.
הײַנט ווערט די פֿאַרשרעקונג, וואָס איז נייטיק דערפֿאַר, בעיקר געשאַפֿן דורך די מעדיע.
אָבער ווי קענען די צוקונפֿטיקע טיראַנען איבערשאַפֿן דעם מענטשלעכן מוח אויף אַזאַ אופֿן,
אַז ער האַנדלט קעגן זײַנע אייגענע אינטערעסן?
דער ענטפֿער ווערט געגעבן דורך פּסיכאָלאָגיע, וואָס האָט געשאַפֿן טערמינען ווי "ברעין־וואַשינג", "מיינד־קאָנטראָל" און,
ווי די העכסטע פאָרעם, "מענטיסײַד" – דער טויט פֿון דער גייסט.
די מעטאָדן פֿון איבן פּאַוולאָוו: דער שליסל צו מצליחער אינדאָקטרינאַציעאיבן פּעטראָוויטש פּאַוולאָוו איז געווען אַ
רוסישער דאָקטער און פֿיזיאָלאָג, וואָס דורך זײַנע מצליחע טריינינג־עקספּערימענטן מיט הינט האָט ער
געוויזן, אַז די געדאַנקען און התנהגות־מוסטערן פֿון הינט און מענטשן קענען ווערן "ריפּראָגראַמירט".
פֿאַר זײַנע הינט־עקספּערימענטן האָט ער געדאַרפֿט נאָר אַ גלאָק, הינט־עסן, אַ הונט און צײַט.
דער הונגעריקער הונט האָט שטענדיק די מויל געװאַסערט ווען ער האָט געזען די עסן.
פּאַוולאָוו האָט דאַן יעדעס מאָל געקלינגט אַ גלאָק, ווען ער האָט דעם הונט געגעבן עסן. נאָך פילע ווידערהאָלונגען איז דער הונט
אַזוי געקאָנדיציאָנירט געוואָרן, אַז דער נאָר קלאַנג פֿון דער גלאָק האָט זײַן מויל וואַסערדיק געמאַכט, אפילו אָן קיין עסן.
פּאַוולאָוו איז געווען איבערצײַגט אַז דער מענטשלעכער מוח קען אויף אַן ענלעכן אופֿן געפֿורעמט ווערן.
ער האָט מענטשן באַטראַכט ווי חיות, כאָטש אַ ביסל מער אַנטוויקלט, אָבער אין דער גרונט נאָך אלץ חיות וואָס מען קען
באַדינגען דורך רייצונגען – און די זעלבע מיינונג וועגן דער מענטשלעכקייט האָבן אויך די סאָוועטישע הערשער פֿון יענער צײַט.
דערפֿאַר איז פּאַוולאָוו שטאַרק דערמוטיקט געוואָרן, נאָך דעם וואָס די סאָוועטן האָבן איבערגענומען די מאַכט און
אים דערלויבט צו פאָרזעצן זײַנע עקספּערימענטן אויף מענטשן.
אין 1919 האָט וולאַדימיר לענין געזאָגט אין אַ דיאַלאָג מיט פּאַוולאָוו, און איך ציטיר: "איך וויל, אַז די מאַסן פֿון רוסלאַנד
זאָלן נאָכגיין אַ קאמוניסטישן מוסטער פֿון טראכטן און רעאַגירן."
מענטשן קענען ווערן געקאָרעקטירט און געפֿאָרמט צו ווערן וואָס מיר ווילן זיי זאָלן זײַן.
דער לעצטער ציל פֿון דער קאמוניסטישער סיסטעם איז געווען די טראַנספֿאָרמאַציע פֿון דער מענטשלעכער נאַטור.
און פּאַוולאָו׳ס פאָרשונג האָט צוגעשטעלט די טעאָרעטישע יסוד פֿאַר דערגרייכן דעם ציל.
פּאַוולאָווס מעטאָדן זענען געווען ספּעציעל אויסגעאַרבעט פֿאַרן קערן פֿון דער מאַרקסיסטישער
אידעאָלאָגיע – די אומערציִונג און אומבאַדינגונג פֿון מענטשן.
נאָרמאַלערווייַז דינט אַ קלאָרער גײַסט ווי אַ שוץ־שילד קעגן אַזעלכע השפּעות, אָבער דורך באַוווּסט אויפגערופֿענע מידקייט,
גשמיות שוואַכקייט און פסיכאָלאָגישן דרוק האָבן די עקספּערימענטן "געבראָכן דעם גײַסט" און אויסגעשאַלטן די לאָגישע געדאַנקען.
אינטעליגענטע מענטשן קען מען אינדאָקטרינירן – מע קען אפילו זאָגן, טריינירן – אַזוי גרינג ווי פּשוטע געדאַנקען.
מוח־וואַשן, גײַסטיקע פֿאַרפֿירונג און פאַלשע הודאות
מוח־וואַשן און די פאַלשע געשטאַנדענישן וואָס עס פּראָדוצירט, זאָלן נישט ווערן פֿאַרשטעלט אין מיטלעלטערלעכע טערמינען, ווי
בײַ די מכשפות־יאָגן, וווּ דער געפּײַניקטער קרבן פשוט האָט געשטאַנדן אַלץ, נאָר כדי די פיזישע פּײַניקונגען זאָלן אויפהערן.
אָבער דאָס איז אַ סאָפיסטיצירטער ריטואַל פֿון סיסטעמאַטישער אינדאָקטרינאַציע און קאָערוסיע צו איבערמאַכן און זיך באַשולדיקן,
מיטן ציל צו צעשטערן די יסודותדיקע האַלטונגען און פּערצעפּציעס פֿון דער רעאַליטעט פֿון דער פּערזאָן און זיי אויסטוישן מיט נײַע.
דער האָלענדישער דאָקטער און פּסיכאָלאָג יוסט מעערלו האָט געשאַפֿן דעם טערמין "מענטיסײַד", וואָס מיינט טויטמאַכן דעם מוח.
מע קען אויך זאָגן: דער מאָרד פֿון קלאָרן טראַכטן.
אָבער דער דאָזיקער אור-אַלטער פֿאַרברעכן קעגן דעם שׂכל איז ערשט עפֿעקטיוו סיסטעמאַטיזירט און ווײַטער
פֿאַרפֿײַנערט געוואָרן במשך פֿונעם 20סטן יאָרהונדערט.
קרבנות פֿון אַזאַ פּסיכאָלאָגישן טעראָר האָבן לעסאָף געמאכט פֿאַלשע ווידויים, וואָס זיי אַליין האָבן
געגלייבט, און האָבן זיך מודה געווען אין פֿאַרברעכנס וואָס זיי האָבן קיין מאָל נישט באַגאַנגען.
דער ווידעא אונטן דערקלערט ווי ווײַט דער פסיכאָלאָגישער טעראָר איז גענוצט אָדער פּרובירט געוואָרן אין געפֿאַנגענער־לאַגערן.
דער פסיכאָלאָגישער טעראָר איז גענוצט און אויסגעפּרוּווט געוואָרן אין געפֿאַנגענער־לאַגערן:
פֿאַזע 1:
ערשטנס זענען די קרבנות אויסגעמאַטערט געוואָרן, מערסטנס נישט דורך שווערע פיזישע גוואַלד,
נאָר דורך הונגער, קעלט, איזאָלאַציע און מורא.
אויך זענען גענוצט געוואָרן אָטעם־באַגרענעצנדיקע מאַסקעס, למשל אין גואַנטאַנאַמאָ־טורמע־לאַגער.
שטענדיקע פֿראַגעס און שלאָף־מאַנגל האָבן געפֿירט צו עקסטרעמער אויסמאַטשונג און גאַנצער האָפֿענונגסלאָזיקייט, ביז
צום פּונקט וואָס די מוח־וואַשערס האָבן געוואָלט דערגרייכן.
דער צוזאַמענברוך פֿון דער קרבן איז געווען געוויינטלעך פּלוצלינג.
מירלו האָט וועגן דעם פֿאַז געשריבן, און איך ציטיר: "עס איז ווי פּלוצלינג ווערט אונטערוואָרפֿונג און באַשטעטיקונג."
פֿון דעם פּונקט אָן, אין פּסיכאָאַנאַליטישע טערמינען, וווינט אַ פּאַראַזיטישער סופּערעגאָ אין געוויסן
פֿונעם אינדיוויד, רעדנדיק מיטן קול פֿון זײַן נײַעם האַר.
די פּלוצלינגע קאַפּיטולאַציע איז אַן אונטערבאַוווסט און ריין עמאָציאָנעלער פּראָצעס און קען אפילו אַרויסרופן וואָס
מען רופט "שטוקהאָלם־סינדראָם", אין וועלכן אַ קרבן פֿון אַ פשע פילט אַ געוויסע סימפּאַטיע פֿאַרן פאַרברעכער.
פֿאַזע 2:
נאָך דעם צוזאַמענברוך איז די פאַלשע געשטאַנדעניש איבער און איבער געלייענט געוואָרן און אַזוי
אין דעם מוח פונעם קרבן אַרײַנגעהאַמערט געוואָרן.
נאָך אַרגומענטן און באַגרינדונגען זענען אויך צוגעשטעלט געוואָרן, כדי דער דערציילונג זאָל אויסזען אַזוי
גלייביק ווי מעגלעך, כאָטש דאָס איז געווען אַ גאַנץ ליגנט.
פֿאַזע 3:
יעצט קען דער באַשולדיגטער זײַן פאַלשע געשטאַנדן מאַכן און אויך אַנדערע באַשולדיקן.
איין בײַשפּיל (אונטער פילע) איז געווען פֿראַנק ה. שוואַבל, אַ הויכראַנגיקער מיטגליד פֿון דער פארייניקטע שטאַטן
מאַרינע־קורפּס, וואָס איז געפאלן אין די הענט פֿון די כינעזישע קאמוניסטן בשעת דער קאָרעאַנישער מלחמה.
נאָך פֿילע חדשים אין געפֿאַנגענשאַפֿט, האָט ער זיך באַקענט – אין גרויסן דעטאַל – אַז די פֿאַראייניקטע שטאַטן
האָבן אין קאָרעע באַגאַנגען ביאָלאָגישע מלחמה־פֿאַרברעכנס.
צוריק אין די פארייניקטע שטאַטן האָט ער זיך פארטיידיקט פאר אַ מיליטערישן געריכט און געזאָגט: "די ווערטער זענען
געווען מיינע, אָבער די געדאנקען זענען געווען זייערע."
ער האָט צוריקגענומען זײַן עדות און אַנטפּלעקט די מוח־וואַשן־מעטאָדן, צו וועלכע ער איז געווען אונטערוואָרפֿן.
אָבער נישט אַלעמען האָט געהאַט די זעלבע גײַסטיקע שטאַמינקייט ווי שוואַבל.
בערך אַ דריטל פֿון די אַמעריקאַנער זעלנער, וואָס זענען גענומען געוואָרן אין געפֿאַנגענשאַפֿט
דורך די כינעזער, זענען געוואָרן שטאַרקע קאָמוניסטן.
מוח־וואַשן אַ גאַנצע געזעלשאַפֿט
אַזוי ווי מע קען סיסטעמאַטיש אַרײַנפּלאַנטירן פֿרעמדע געדאַנקען אין אַ יחיד, אַזוי קען מען דאָס אויך טאָן מיט אַ גרויסער גרופּע.
אַ געזעלשאַפֿט באַשטייט פֿון יחידים, וואָס מע קען מאַניפּולירן דורך אַרײַנפֿלאַנצן אין זיי סקעפּטיציזם, אומזיכערקייט און מורא.
אין אַ 1969ער אַרטיקל אין די צײַט האָט דער טשעכישער פּסיכאָלאָג איוו פּלאַנאַוואַ (געבוירן 1934) באַשריבן די
פֿאַרשיידענע מעטאָדן וואָס מען ניצט צו סיסטעמאַטיש דעפּערזאָנאַליזירן יחידים און קאָלעקטיוון, אַזוי:
לויט פּלאַנאַוואַ, די אַלגעמיינע באַפעלקערונג אין טאָטאַליטאַרישע רעזשים פֿאַלט אין אַפּאַטיע (אינדערפערענץ) צו געשעענישן.
די אַפּאַטישע מענטשן קענען מער נישט מאַכן באַוווּסטע באַשלוסן און נאָכגיין צילן וואָס גייען
ווײַטער ווי זייער טאָג־טעגלעך ברויט־פֿאַרדינונג.
די אַפּאַטיע קען פּאַסירן, ווי באַשריבן, דורך אַ פּלוצלינגן גײַסטיקן צוזאַמענברוך, אָדער
דורך אַ לאַנגזאַמען פּראָצעס פֿון זיך-אויפֿגעבן.
דער שטיקל־שטיקלדיקער, לאַנג־טערמיניקער אופֿן צו אויסנוצן דעם מוח ווערט געזאָגט אַז ער איז אפילו מער עפעקטיוו און האַלטבאַר, בפרט
ווען ענלעך מאַניפּולירטע מענטשן לעבן אין דער זעלביקער סביבה.
גלײַך וויכטיק אין דעם וועריאַנט זענען דער שולד־קאָמפּלעקס – דאָס הייסט זיך באַשולדיקן – און שפּילן מיט האָפֿענונג.
מאָל נאָך מאָל ווערן מענטשן געגעבן האָפֿענונג אויף עפּעס – וואָס דאַן ניט ווערט פאַקטיש – כדי
זיי בלײַבן אַפּאַטיש און זיך נישט אויפֿשטיין.
דער פֿאַרגלײַך מיט דער איצטיקער "קאָראָנאַווירוס"־פּאָליטיק איז דאָ טאַקע אויפֿפֿאַלענדיק.
אויך דאָ אַרבעט די רעגירונג סיסטעמאַטיש מיט הבטחות פֿון ישועה, אויב די מאַסן וואָלטן נאָר טאָן דאָס אָדער יענץ.
בשעת יחידלעכע "איבערדערציִונג" פאַרמיידט קאָנטאַקט מיט דער אויסערן וועלט, ווערט די
קאָמוניקאַציע אין גרעסערע גרופּעס מענטשן קאָנטראָלירט.
– הײַנט דערלעבן מיר דאָס דורך די סינכראָניזירטע מעדיע.
שטענדיקע פּראָפּאַגאַנדע פירט צו צוויי קעגנשטעליקע ווירקונגען:
איין גרופּע אַנטוויקלט אַפּאַטיע און ווערט גלײַכגילטיק, בשעת די אַנדערע – קלענערע – גרופּע אַנטוויקלט אַ קעגנשטעליקע רעאַקציע
און אַ ווילן צו געפֿינען דעם אמת הינטער דער פּראָפּאַגאַנדע.
אידעאַלע באַדינגונגען צו טיף צעטיילן אַ געזעלשאַפֿט וואָס פריער האָט צוזאַמען געלעבט אין שלום, וואָס פּאַסירט איצט ווידער!
בידערמאַן'ס "דיאַגראַם פֿון קאָמפּולסיע" און די "קאָראָנאַ" מיטלען
אַלבערט ד. בידערמאַן, אַ געזעלשאַפֿט־וויסנשאַפֿטלער בײַ דער אַמעריקאַנער לופֿטפֿלאָט, האָט אין זײַן אַזוי־גערופֿענער
"דיאַגראַם פֿון קאָערציע" באַשריבן די כינעזישע און קאָרעיִשע פּײַניקונג־מעטאָדן וואָס מען האָט גענוצט כּדי
סיסטעמאַטיש איבערצודערצויגן אַמעריקאַנער קריגס־געפֿאַנגענע.
לויט בידערמאַן, די דרײַ הויפּט עלעמענטן פֿאַר דעם זענען: אָפּהענגיקייט, שוואַכקייט און מורא.
אַכט פֿאַרשיידענע טעכניקן פֿון "מיליע טאָרטור־מעטאָדן", וואָס זענען נאָענט פֿאַרבונדן, פֿאַרוואַנדלען גײַסטיק
זעלבסטשטענדיקע מענטשן אין געהאָרכזאַמע אונטערוואָרפֿענע, וואָס אַ טאָטאַליטאַרישער רעזשים דאַרף.
לאָמיר נעמען אַ נעענטערן קוק אויף די דאָזיקע אַכט פּרינציפּן און זיי פֿאַרגלײַכן מיט די איצטיקע קאָראָנאַווירוס־מיטלען!
קאָערסיווע מוח־וואַשן־מעטאָדן לויט אַלבערט בידערמאַן מעטאָד 1: איזאָלאַציע /
געצוווּנגענע מאָנאָטאָניע / סענסאָרישע דעפּראַוואַציע
דורך גאַנץ אָדער גרופּע־איזאָלאַציע האָבן די געפֿאַנגענע אַלע געזעלשאַפֿטלעכע שטיצע פאַרלוירן און
זענען ניט מער געווען ביכולת זיך צו פאַרטיידיקן.
דו האָסט זיך שטענדיק מוזן פאַרנומען, האָסט נישט גענוג געטריבן, און האָסט יעדן טאָג די זעלבע לאַנגווייליקע רוטין געהאַט.
די קאָראָנאַווירוס־לאַקדאַונס און די דיסטאַנסירונג־כּללים האָבן די זעלבע ווירקונג.
קולטור, ספּאָרט און משפּחה־טראַדיציעס ווערן אָפּגעשטעלט, און ווי לאַנגער די איזאָלאַציע דויערט, אַזוי מער
דראַמאַטיש זײַנען די קאָנסעקווענצן פֿאַר דער פֿיזישער און מענטאַלער געזונטהייט פֿון די באַטראָפֿענע.
פּראָבלעמען מיט גײַסטיקער געזונט האָבן זיך באַדײַטנדיק פֿאַרגרעסערט בעת די לאַקדאַונס, בפֿרט בײַ קינדער.
מעטאָד 2: מאָנאָפּאָליזירן די תּפיסה
אויפמערקזאַמקייט קען זיך נאָר פאָקוסירן אויף דעם גלייכן נויטפֿאַל.
אַנדערע סטימולן וואָס וואָלטן אָפּגעצויגן פֿון דעם, ווערן אויסגעבלאָקירט.
די געפֿאַנגענע זענען אונטערגעשטעלט געוואָרן צו פינצטערניש אָדער שטאַרק ליכט, אָבער גלײַך עפעקטיוו זענען געווען די שטענדיקע
לעקציעס און די אָפֿטע ווידערהאָלונגען פֿון ליגנס און דאָגמעס וואָס מען האָט געמוזט אַרײַנדרייען אין זייערע קאָפּן.
דערמאָנט דאָס אונדז נישט די שטענדיקע באַראַזע פֿון אומענדיקע ציפֿערן וועגן קאָראָנאַווירוס־"פֿאַלן" אין די מעדיאַ?
און, פֿאַרשטייט זיך, די וואַקסנדיקע באַמיאונגען צו צענזורירן אַלע דיסידענטישע שטימען און זיי פֿאַרהאַלטן פֿון דער עפֿנטלעכקייט,
נישט געקוקט אויף ווי הויך-ראַנגיק און געערט די עקספּערטן זײַנען.
מעטאָד 3: אינדוצירטע אויסמאַטשונג, שוואַכקייט קלאָר, אין אַ געוויסן מאָמענט ווערן מענטשן מיד.
די פֿאָלטרער האָבן זיך געװעקסלט, אָבער דער געפֿאַנגענער האָט נישט געקענט.
הונגער, געשאַפֿן קראַנקייטן, שלאָף־מאַנגל און לאַנגע פֿראַגע־סעסיעס זענען געווען נאָר עטלעכע פֿון די
מעטאָדן וואָס מען האָט גענוצט צו באַוווּסט אויסמאַטערן.
פּאַראַלעלן מיטן קאָראָנאַווירוס:
נאָך אַ יאָר און אַ האַלב פֿון אומאויפֿהערלעכער פּראָפּאַגאַנדע, האָבן זיך שוין פֿילע אונטערגעגעבן און דערלויבט
דעם רעגירונגס־נאַראַטיוו אַרײַנדרינגען אין זייערע מוחות.
זיי זענען פשוט מיד דערפון... און עפּעס קען מען דאָס אפילו פֿאַרשטיין!
איר האָט שוין דערגרייכט דעם אַפּאַטישן צושטאַנד, וואָס איז באַשרייבן געוואָרן דורך איו פּלאַנאַוואַ.
מעטאָד 4: דראָונגען
די פֿאָלטערער האָבן גענוצט דעדוּערונגען פֿון טויט, אומענדיקער איזאָלאַציע און געפֿאַנגענהייט, ווי אויך דעדוּערונגען קעגן
די משפּחות פֿון די קרבנות, כדי אַרײַנברענגען מורא און ייאוש.
נאָר די קינסטלעך געשאַפֿענע פּאַניק וועגן דער אינפֿעקציע מיטן קאָראָנאַווירוס האָט אונדז געפֿירט צו
אָננעמען די מיטלען וואָס די פּאָליטיקער האָבן גענומען.
די קינדער האָבן געהערט אַז זיי וואָלטן געשטעלט זייערע זיידע־באָבע אין סכנה אויב זיי זיי באַזוכן און אפילו זיי אַרומנעמען.
למעשה, איז שוין אין פֿרילינג 2020 געווען קלאָר, אַז די שטאַרבקייט־ראַטע פֿון קאָראָנאַווירוס איז געווען
גלײַך צו דער פֿון דער נאָרמאַלער סעזאָנאַלער גריפּע.
טראָץ דעם האָט די מלחמה־מעדיע־דעקונג אָן אָפּהאַלטן ווייטער אָנגעהאַלטן.
אַ אינערלעכע סטראַטעגיע־פּאַפּיר פֿון דער דײַטשער אינערן־מיניסטעריום ווײַזט אַז די פּחדים
זענען באַוווּסט געשאַפֿן און מאַניפּולירט געוואָרן.
מעטאָד 5: אָקאַזיאָנעלע גרינגקייט
יעצט ווערן די פאַרברעכער פֿון צײַט צו צײַט גוט... אומגעריכטע גוטסקייטן און באַלוינונגען שאַפֿן אַ עמאָציאָנעלן בונד
און פֿאַרזיכערן אַז דער געפֿאַנגענער האַלט זיך צו די כּללים.
זיי שאַפֿן האָפֿענונגען אויף אַ פֿאַרבעסערונג אין זײַן מצבֿ – האָפֿענונגען וואָס ווערן געוויינטלעך נישט
דערפֿילט, אָבער וואָס פֿאַרטומלען און דעמאָראַליזירן אים.
דאָס קלינגט אויך באַקאַנט, נישט אַזוי?
לאַקדאַון יאָ – לאַקדאַון ניין, דער כלל – יענער כלל, און הילף אין זען.
נאָר נאָך אַ פּאָר וואָכן, און מיר וועלן שוין פֿאַרטיק זײַן...
מאָל נאָך מאָל ווערן די האָפֿענונגען געהויבן, אַז מיר קענען באַלד צוריקקומען צו נאָרמאַליטעט.
דאָס איז אַ טייל פֿון דער פּסיכאָלאָגישער סטראַטעגיע!
מעטאָד 6: דעמאָנסטראַציע פֿון "אַלמעכטיקייט" און "אַל־וויסנדיקייט" דער געפֿאַנגענער ווערט איבערצײַגט אַז יעדער קעגנשטעל איז
אומניטיק, אַז ער איז נידעריקער און וועט שטענדיק אַזוי בלײַבן.
פּאַראַלעל צום קאָראָנאַווירוס: די פּאָליציי־קראַפֿט וואָס מען ניצט קעגן דעמאָנסטראַנטן
דעמאָנסטרירט די פֿיזישע העכערקייט פֿון דער מלוכה־מאַכט.
אפילו דער אָפיציעלער ספּעציעלער באַריכטער פֿון די פֿאַראייניקטע נאַציאָנען פֿאַר פּײַניקונג, נילס מעלצער, האָט געווארנט, און איך
ציטיר: "די פּאָליציי־ברוטאַליטעט עקסאַלערירט זיך וועלטווייט און צעשטערט דעם ציבורדיקן צוטרוי, דעם
געזעלשאַפֿטלעכן שלום, די צוזאַמענהענג און די דעמאָקראַטיע."
רעגירונגען מוזן אויפהערן באַהאַנדלען זייער אייגענע מענטשן ווי פיינט!
מעטאָד 7: דעגראַדאַציע . גאָר אין דער רחמנות פֿון עמעצן זײַן, פֿאַרניכטעט אַלע האָפֿענונג אַז קעגנשטעל וועט עפּעס דערגרייכן.
דאָס רעדוצירט דעם געפֿאַנגענער צו דער מדרגה פֿון אַ קינד אָדער אַ חיה.
די פֿאָלטערער דערגרייכן דאָס דורך באַשעמענדיקע שטראָפֿן, אַ שמוציקע סביבה, באַליידיקונגען און שפּאָט,
אָדער דורך אָפּנעמען דעם געפֿאַנגענער קיין פּריוואַטקייט.
די מאַסקן אַליין זענען ריין הומאַליאַציע, און דאַן זענען די טעסטן, וואָס פילע געפֿינען זייער אומבאַקוועם.
כינע איז אפילו געגאַנגען אַזוי ווייט, אַז זי האָט גענומען אַנאַלע וואַטע־פּרובירן פֿון
יאַפּאַנישע בירגערס וואָס זענען אַרײַנגעקומען אין לאַנד.
באַליידיקונגען אָדער שפּאָט אויף מענטשן וואָס ווערן נישט געװאַקסינירט זענען געוויינטלעך.
און ווי עפעקטיוו איז דער פּרוּוו צו איבערצייגן מענטשן זיך צו וואַקסינירן מיט אַ בראַטוואָרסט אָדער אַ בורגער?
דערמאָנט דאָס אײַך נישט די הינט פֿון פּאַוולאָוו, וועלכע האָבן זייער מויל געוואָרן נאַס ווען די
גלאָק האָט געקלונגען צו סיגנאַלירן די עסן־צײַט?
מעטאָד 8: דורכפֿירונג פֿון טריוויאַלע קליימס
די געפֿאַנגענע האָבן געמוזט נאָכגיין נודנע, אומניצער פּראָטאָקאָל־רעגולן.
דאָס האָט זיי געוווינט צו אויספֿירן די באַפֿעלן פֿון זייערע הערשער, נישט געקוקט ווי אומזין זיי קען זײַן.
אומזיניקע מיטלען זענען געווען די סדר־היום זינט דעם אָנהייב פֿון דער אַזוי־גערופֿענער פּאַנדעמיע.
למשל, בײַם אָנמעלדן זיך אין אַ פֿליפֿעלד מוז מען האַלטן מינימאַלע אַנטפֿערן, נאָר אַ פּאָר מינוט שפּעטער זיצן
די זעלבע פּאַסאַזשירן נאָענט צוזאַמען אויפֿן עראָפּלאַן.
איך בין זיכער אַז איר קענט אויפֿן שפּיץ פֿון אײַער קאָפּ טראַכטן פֿון נאָך פילע מער בײַשפּילן, טײַערע צוקוקער!
די כוונה פֿון די סטראַטעגן הינטער דעם איז פּשוט: מיר זאָלן נישט טראַכטן, מיר זאָלן נישט
פֿרעגן קיין זאַך, נאָר לערנען געהאָרזאַמקייט.
אַ טיפּישע אייגנשאַפֿט פֿון אַ דיקטאַטור!
מסקנא ביז איצט: עס זעט אויס אַז אַלע אַכט פּונקטן פֿון דער "דיאַגראַם פֿון קאָערציע" ווערן
דערפֿילט אין דעם פֿאַל פֿונעם קאָראָנאַווירוס.
ווי קען מען אויפשטעלן טאָטאַליטאַרישע שטאַט־מאַכט?
די פֿראַגע איז: ווי קען מען איבערצייגן אַ פֿאָלק, וואָס איז געווען געוווינט צו פֿרײַהייט און
דעמאָקראַטיע, ווידער אויפֿצוגעבן זייערע פֿונדאַמענטאַלע רעכט?
ווי קען מען פֿרײַע מענטשן פֿאַרוואַנדלען אין אונטערטעניקע אין אַ טאָטאַליטאַרישן סיסטעם?
ליידער איז דאָס שוין פיל מאָל געשען אין דער געשיכטע, און איצט ווערט דער פּרוּוו
ווידער דורכגעפֿירט – אויף אַ גלאבאַלן מאָסשטאַב.
די באַוווּסט אינדוצירטע מאַסן־פּסיכאָז, וואָס איז אויבן באַשרייבן, איז דער שליסל צו דעם.
לויט דעם רעליגיעזן געלערנטן ארתור ווערסלויס, איז טאָטאַליטאַריזם דער מאָדערנער פֿענאָמען פֿון גאַנץ צענטראַליזירטער שטאַט־מאַכט,
קאָמבינירט מיט דער אויסמעקונג פֿון אינדיווידועלע מענטשנרעכט.
די געזעלשאַפֿט איז צעטיילט אין צוויי גרופּעס: די הערשער, וואָס ווערן אויפֿגעהויבן צו אַ כּמעט גאָטלעכן
סטאַטוס, און די מאַסן, וואָס ווערן אָפּהענגיקע אונטערגעשטעלטע פֿון דער אַזוי גערופענער "עליטע".
ביידע גייען קעגן דער מענטשלעכער נאַטור, ווײַל אויך די הערשער זענען פאַל־באַרע מענטשן, און די פאָלקס־מאַסע אין אונטערגעבענע
אונטערטעניקן צו פֿאַרוואַנדלען קען מען בלויז דערגרייכן דורך חלומות וואָס גלייכן די רעאַקציעס פֿון אַ שיזאָפֿרעניש.
דער ערשטער שריט איז שטענדיק צו זעען מורא, וואָס איז באַזונדערס עפעקטיוו אין וואַלן פֿון פסיכאָלאָגישן טעראָר.
מירלו שרייבט, און איך ציטיר: "יעדער כוואַליע פֿון טעראָר אַנטפֿולדט איר ווירקונג נאָך אַ פּויזע
שטאַרקער ווי די פֿריִערדיקע, ווײַל מענטשן זענען נאָך אומגעשטעלט פֿון דער פֿריִערדיקער דערפֿאַרונג."
דער מוראל פֿאַלט שטענדיק, און דער פסיכאָלאָגישער השפּעה פֿון יעדער נײַער פּראָפּאַגאַנדע־קאַמפּאַניע ווערט
שטאַרקער; זי דערגרייכט אַ ציבור וואָס איז שוין ווייך געמאכט.
אין דער זעלביקער צײַט, פּראָפּאַגאַנדע העלפֿט צו פֿאַרווירערן די מוחות פֿון די מאַסן.
מיסינפֿאָרמאַציע וועגן דעם מקור פֿון דער "דראָענונג" און די נאַטור פֿון דער "קריזיס" ווערט סיסטעמאַטיש פֿאַרשפּרייט.
אין דער אינטערנעץ־תּקופֿה ווערט אינפֿאָרמאַציע ספּעציפֿיש געצילט אָדער אַפֿילו אינגאַנצן
בלאָקירט, דאָס הייסט צענזורירט, דורך אַלגאָריטמען.
לויט וואָס דער באַניצער פריער אויפֿן אינטערנעץ געזען האָט, ווערט אים ווידער ענלעכע אינפֿאָרמאַציע געוויזן.
פֿאַרשיידענע ציל־גרופּעס קענען דערפֿאַר אַנטוויקלען גאָר אַנדערע תּפיסות פֿון דער ווירקלעכקייט.
טעכנאָלאָגיע ווי אַ אַדיקטישער פאַקטאָר, איזאָלאַציע ווי אַ קאַטאַליזאַטאָר זינט מאָדערנע פּראָפּאַגאַנדע קומט אין דער פאָרעם
פֿון אַטראַקטיווע טעכנאָלאָגיע – סמאַרטפֿאָנעס, אינטערנעץ, טעלעוויזיע און אַזוי ווייטער – ווערט זי ברייט און מיט גרויסן
אַפּעטיט קאַנסומירט, און פילע מענטשן זענען דערפֿון אַדיקטירט.
און עס איז די מערסטע עפעקטיוו ווען מענטשן זענען באַגרענעצט אין זייערע געזעלשאַפֿטלעכע קאָנטאַקטן.
נישט אַלעמען ווערט פֿאַרבלענדט דורך פּראָפּאַגאַנדע, דערפֿאַר ווערט "סאָציאַלער דיסטאַנצירונג" גענוצט צו נייטראַליזירן די
קאָרעקטיווע קראַפֿט פֿון די יעניקע, וואָס זענען נישט באַאײַנפֿלוסט געוואָרן פֿון דעם שטענדיקן פֿלייץ פֿון פֿאַלשע אינפֿאָרמאַציע.
יוסט מערלו שרייבט, און איך ציטיר: "איזאָלאַציע און געדולדיקע ווידערהאָלונג פֿון סטימולן זענען נייטיק צו צייַטמען ווילדע חיות."
די טאָטאַליטאַריסטן האָבן דעם כּלל געהאַלטן.
זיי ווייסן אַז זיי קענען זייערע פּאָליטישע קרבנות די שנעלסטע צײַט באַדינגן, אויב זיי ווערן געהאַלטן אין איזאָלאַציע.
ווען אַ באַפעלקערונג איז געשאַקלט געוואָרן דורך כוואַליעס פֿון פסיכאָלאָגישן טעראָר לאַנג גענוג, ווערט זי
האָפֿענונגלאָז און שוואַך. מענטשן בענקען נאָך אַ סדרלעכע וועלט.
אין דעם מאָמענט, טאָטאַליטאַריער פאָרשלאָגן אַזאַ וועלט – אָבער בײַם פּרײַז פֿון פֿרײַהייט,
בײַם פּרײַז פֿון קאָנטראָל איבער דעם אייגענעם לעבן.
אַמאָל פֿרײַע, זעלבשטענדיקע מענטשן זענען געוואָרן אונטערוואָרפֿענע און געהאָרכזאַמע אונטערטעניקע!
ליגנס און פאַרווירערונג ווי נוצלעכע מכשירים די קרבנות פֿון טאָטאַליטאַרישע רעזשים ווערן באַוווּסט געלערנט צו ליגן.
שטענדיק צו הערן פאַלשע אָנזאָגן וואָס באַוווּסט זיך איבער און איבער טוישן ריכטונג, פֿאַרווירערט די
לאָגישע געדאַנקען אַזוי שטאַרק, אַז עטלעכע מענטשן אויפהערן זיך צו פאַרטיידיקן קעגן די ליגנס.
מענטשן ווערן פּאַסיוו און אינטערנאַליזירן דעם נאַראַטיוו אלס אַ גאַנץ.
פֿרײַע געדאַנקען ווערן צווייטערדיג, און אינדאָקטרינאַציע נעמט זייער אָרט.
שפּראַך איז אַ וויכטיקער באַשטאַנדטייל פֿון אַזאַ פּראָפּאַגאַנדע.
ווערטער פאַרלירן זייער אָריגינעלע באַדײַטונג, און דאָס איז אויך אַ פראָנטאַלער אַטאַק אויף דעם מוח.
מענטשן זענען באַשעפֿענישן פֿון געוווינהייט.
לאַנגזאַם, ביסלעכווײַז, אָבער זיכער, ווערן בירגער געוווינט צו אַ פֿעלערהאַפֿטיקער סיסטעם.
עס איז גרינג צו דערקענען טאָטאַליטאַרישע סטרוקטורן אין ווײַטע לענדער אָדער אין היסטאָרישן צוריקבליק.
ווען מען קוקט אויף צפון־קאָרעע, למשל, זאָגן אַלעמען אין מערב מסתּמא: וואָס פֿאַר אַ משוגענער קולט! ליידער, אָבער,
זענען די אָנהייבן נישט אַזוי גרינג צו דערקענען, ווען מען איז אַליין דערין פֿאַרכאַפּט, ווי מיר איצט זענען!
מיר געוווינען זיך אויך צו געהאָרזאַמקייט און כּבֿוד צו אויטאָריטעט!
דערמאָנט דאָס אײַך נישט אָן די פינצטערע צײַטן אין אונדזער לאַנד?
אָנהייב מיט "סיבה", דאַן גלייטנדיק אין משוגעת די מערסטע אידעאָלאָגיעס רעקרוטירן זייערע אנהענגער מיט
ראַציאָנעלע – אָדער לפּחות ראַציאָנעל־קלינגענדיקע – געדאַנקען.
נעמט דעם קאָראָנאַווירוס, למשל: דער געדאַנק פֿון אַן אָנשטעקיקער קראַנקייט וואָס פֿאַרשפּרייט זיך אין אַ גלאָבאַליזירטער וועלט
פּאַסט צו די פֿאַרהערשנדיקע מיינונגען פֿון דער באַפֿעלקערונג.
דערפֿאַר האָבן רובֿ מענטשן אָנהייב געשטיצט די געזונטהייט־שוץ־מיטלען.
אין אַ געוויסן מאָמענט אין דעם מוח־וואַשן־פּראָצעס, אָבער לאָגיק שפּילט מער נישט קיין ראָלע.
אַבסורד, דער אומגעקערט איז טאַקע אמת.
קאָנטראַדיקציעס פֿאַרשטאַרקן נאָך מער די מאַכט פֿון אַ אידעאָלאָגיע, ווי דער בײַשפּיל פֿון
פֿונדאַמענטאַליסטישע רעליגיעס ווײַזט. דער פֿענאָמען פֿון אַזוי גערופענע "סאַנק קאָסטן" שפּילט אויך אַ וויכטיקע ראָלע.
געזאַנקטע קאָסטן – אין אַנדערע ווערטער, געזאַנקטע אָדער אומקערבאַרע קאָסטן – מיינען אַז איר האָט שוין אַזוי פיל צײַט און
ענערגיע, און מעגלעך געלט, אין אַ פּרויעקט אינוועסטירט, אַז עס איז שווער אָדער אוממעגלעך צו דערקענען דעם פּרויעקט ווי אַ טעות.
געבראָכענע הבטחות זענען סיסטעמאַטיש צי זײַנען מיר נאָך איבערראַשט ווען פּאָליטיקער האַנדלען נאָך זייער וואַל ווי אויב זיי
טראַכטן: "וואָס גייט עס מיר אָן וואָס איך האָב נעכטן געזאָגט?"
געבראָכענע צוזאָגן זענען סיסטעמאַטיש, סײַ אין פּאָליטיק בכלל, סײַ בנוגע דעם קאָראָנאַווירוס.
קיין סוף צו די מיטלען, קיין אימון דורך וואַקסינאַציע, קיין סוף צו מאַסקע־טראָגן און
ענלעכע פֿאַרפֿליכטונגען פֿאַר וואַקסינירטע מענטשן.
און נאָך אלץ, די מערהייט פֿון דער באַפעלקערונג פֿאַרבלײַבט צו פֿאַרטרויען זייערע רעגירונגען און אפילו די מעדיע.
דאָס איז אַ בײַשפּיל פֿון דעם אויבן דערמאָנטן "שטוקהאָלם־סינדראָם" און באַצייכנט דעם גלאָבאַלן
אַראָפּגליטש פֿון דער באַפֿעלקערונג אין אַן אידעאָלאָגיע.
מורא פֿון אָפּשטעלן די קאָראָנאַווירוס־מיטלען מיר קענען זען ווי מצליח די פּראָפּאַגאַנדע שוין איז געווען, פֿון
דעם פאקט אַז עטלעכע מענטשן ווילן ניט מער צוריקקומען אין אַ וועלט אָן קאָראָנאַווירוס־מיטלען.
זיי האָבן די אידעאָלאָגיע אַזוי טיף אינערלעך אָנגענומען, אַז זיי האָבן אַנטוויקלט דעם
"קאַווע־סינדראָם" – די מורא פֿון נאָרמאַליטעט.
אַזעלכע מענטשן דערנאָך דריקן אויף די וואָס טראַכטן אַנדערש, וואָס זענען נישט געפאלן אויף די ליגנס
און בענקען נאָך אַ צוריקקער צו אַ נאָרמאַלן לעבן.
דאָס איז פּונקט וואָס אַ טאָטאַליטאַרישער רעזשים דאַרף: דרוק נישט נאָר "פון אויבן" – דאָס הייסט פֿון דער רעגירונג און די
מעדיע – נאָר אויך "פון דער זײַט" – דאָס הייסט פֿון מיטבירגער.
אין דעם מאָמענט ווילן מיר איבערגעבן צו אונדזער קאָלעגע.
ליבע צוקוקער, ווען מען קוקט אויף דער אַנאַליזע פֿון דער צײַטונג "עקספּרעס־צײַטונג", קען מען נישט העלפֿן צו חושדן אַז הינטער אַלע
די קעגנשטעליקע און אָפֿט גאָר אַבסורדע כּללים און פֿאַרבאָטן ליגט אַ זייער גוט דורכגעטראַכטע און פּערפֿידע שטרעטעגיע.
עס זעט אויס אַז דאָ ווערט געפֿירט אַ סאָפיסטיצירטער פּסיכאָלאָגישער קריג קעגן דער מענטשהייט.
אין דעם ליכט געזען, מאַכן אַלע די מיטלען זינען – פֿון דער פּערספּעקטיוו פֿון די
וואָס ציען די שטריק! די אַנאַליז איז שרעקלעך.
אָבער נאָר דורך זיך שטעלן קעגן דעם אומאנגענעם און אומבאַקוועמען ענין, קענען מיר נעמען די פּאַסיקע קעגנמיטלען.
איין וויכטיקער אינפֿאָרמאַציע־שטיק איז די אינפֿאָרמאַציע אַליין. ביטע טיילט דעם פּראָגראַם! אַזוי אַז מער און
מער מענטשן קענען פֿאַרשטיין די מוח־וואַשן־פּראָגראַם וואָס פּאַסירט און שטעלן אַ סוף דערצו.
אין די פאלגנדיקע רעפערענצן וועט איר אויך געפֿינען אַ לינק צו דער צײַטונג "עקספּרעס", וווּ איר
קענט באַשטעלן די אָריגינעלע אויסגאַבע צו לייענען.