ליבע צוקוקער, דער קריג אין אוקראַיִנע גייט שוין איבער צוויי יאָר.
קיין סוף איז ניט אין דער זע: דעם 24סטן פֿעברואַר 2022, האָבן רוסישע טרופּן אַרײַנגעמאַרשירט אין אוקראַיִנע.
אין דער רעדע וואָס וולאַדימיר פּוטין האָט געהאַלטן קורץ פֿאַר דער אינוואַזיע, האָט ער באַרעכטיקט די אַקציע מיטן זאָגן אַז זי איז
געווען צו באַשיצן די רוסלאַנד־פֿרײַנדלעכע באַפֿעלקערונג אין די מיזרחדיקע געגנטן פֿון אוקראַיִנע פֿון
שלעכטער באַהאַנדלונג און מאָרד דורך דעם קיִעוו־רעזשים.
ער האָט זיכער נישט געזאָגט דעם גאַנצן אמת, ווײַל עס גייט נישט נאָר וועגן באַשיצן די מינאָריטעט,
נאָר אויך וועגן אויפֿהאַלטן זײַן מאַכט אין דעם געגנט.
ליבער וואַלאַדימיר (פּוטין): פֿאַרוואָס האָסטו געמוזט אַרײַנפֿאַלן אין אוקראַיִנע און שיסן דעם ערשטן שאָס?
האָסטו נישט געוויסט אַז עס איז אַ סטראַטעגיע צו נישט לאָזן דעם מענטש וואָס שיסט דעם ערשטן שאָס צוריק אַראָפּגיין… און
דאַן עס אויפֿשטאַפּלען ביז עס סוף־כּל־סוף טאַקע אויפֿרײַסט?
אין זײַן רעדע צום בונדעסטאַג אין מאַרץ 2014 האָט גרעגאָר גייזי גאַנץ ריכטיק געזאָגט, און דאָס בלײַבט הײַנט
נאָך אמת: דיפּלאָמאַטיע איז דער איינציקער וועג פאָרויס!
און דאָס האָט זיך אויך אויף דיר באַצויגן!
מיר זענען שוין גוט אויפֿן וועג:
עס זענען געווען פּריוואַטע פריינדשאַפֿט־רײַזעס פֿון בערלין קיין מאָסקווע, אין וועלכע עטלעכע הונדערט
מענטשן האָבן אָנטייל גענומען – מיט וואַקסנדיקן אינטערעס.
אַ סך מענטשן אין דײַטשלאַנד האָבן באַטראַכט ווידער רוסיש צו לערנען, און נאָך פיל מער דערצו.
מיר רופן צו דיר, וולאַדימיר: ענדע דעם קריג – אָן קיין באַדינגונגען!
אונדזער דײַטשער פֿעדעראַלער רעגירונג האָט אויך פֿאַרנאַכלעסיקט דעם דיפּלאָמאַטישן צוגאַנג, וואָס גרעגאָר גייזי האָט אויסגעצייכנט.
פֿון אָנהייב אָן, זעט אויס אַז אונדזער רעגירונג איז מער גענייגט צו קאָנפֿראָנטאַציע ווי צו דיפּלאָמאַטיע:
ליבע אַנאַלענאַ (בערבאָק): רעדן אין דער ראַט פֿון אייראָפּע וועגן ווי מיר אין אייראָפּע ניט קעגן איינער דעם
אַנדערן קעמפן, נאָר זײַנען אין אַ מלחמה־צושטאַנד מיט רוסלאַנד, קלינגט נישט זייער דיפּלאָמאַטיש.
און אפילו אויב די דערקלערונג איז געווען אַ שפּראַך־פֿעלער, וואָס אונדזערע מעדיע דערנאָך האָבן פּרוּווירט אויסצוגלאַטערן, האָבן
מיר, די דײַטשע פֿאָלק, נאָך אַמאָל אַ געמיינזאַמען קאָנסענסוס: קיינמאָל מער מלחמה, קיין באַטייליקונג אין מלחמה דורך
דײַטשלאַנד און קיין וועפּן־ליפֿערונגען צו קריזיס־געגנטן!
די זאַכן זענען נישט פֿאַרהאַנדלבאַר.
ווי אונדזער רעגירונג, זאָלט איר נישט נאָר דאָס באַמערקן, נאָר אויך עס אַזוי דורכפֿירן!
מיר ווייסן אַז עס זענען פילע מענטשן וואָס פּראָפֿיטירן פֿון דער קריזיס, און אַז זיי פּראָוואָצירן אײַך; אָבער דאָס גיט אײַך נישט
דאָס רעכט צו איגנאָרירן דעם דעמאָקראַטישן ווילן פֿון דעם פֿאָלק.
עס איז זייער אויפֿפֿאַלענדיק און איז געשען עטלעכע מאָל אין דער לויפֿ פֿון דער עקסאַלאַציע
פֿון וואָפֿן־ליפֿערונגען אין די לעצטע חדשים:
ווי באַלד ווי אונדזער קאַנצלער דרוקט אויס זײַנע לעצטע רעזערוואַציעס וועגן געוויסע
וואַפן־ליפֿערונגען, ווערט ער באַשולדיקט אין אַ מאַנגל פֿון סאָלידאַריטעט אין מיטן אַ גערויש אין די מעדיע.
עס קוקט כּמעט אויס ווי דער גוטער־פּאָליציי־שלעכטער־פּאָליציי שפּיל:
דער ערשטער מענטש שטעלט פאָר אַ גאָר אומפֿאַרשטענדלעכע מיינונג; ווען דער ציבור רופט אויס, דער צווייטער מענטש מאַכט עס ווייניקער
שטאַרק, האָט צווייפֿל, וויל דעם פּראָבלעם לייזן אַנדערש... און לעסאָף ווערט עס טראָץ אַלץ
דורכגעפֿירט – אפֿשר אין אַ ביסל געענדערטער פֿאָרעם.
ליבער אָלאַף (שאָלץ): ביטע טראַכט נישט אַז מיר, די געוויינטלעכע מענטשן, וואָלטן נישט דערקענען אַזאַ טריק.
איר קענט נישט אייביק רעגירונג פירן קעגן דעם ווילן פֿון דעם פֿאָלק!
צי ביסטו איבערראַשט אַז ווייניקער און ווייניקער מענטשן אין דער מדינה שטיצן אַזעלכע פּאָליטיק?
און די מעדיע מוזן זיך צוריקפֿאַלן אויף אַלץ מער אָפֿענע פּראָפּאַגאַנדע־מעטאָדן, כּדי דאָס צו פֿאַרדעקן?
אָבער מאָל באַקומען מיר אויך דעם אײַנדרוק, אַז איר זענט איינער פֿון די ווייניק מענטשן אין דער דײַטשער פּאָליטיק, וואָס
נאָך בכלל טראַכטן וועגן די קאָנסעקווענצן פֿון זייערע אַקטן.
ביטע בלײַב אין דײַן ראָלע: האַלט אונדז אַרויס פֿון דער מלחמה!
און דאַן: די ליפֿערונגען פֿון טאָראָס קרוז־ראַקעטן... אַ אַרבעט געטאָן פֿאַר די דײַטשן.
עטלעכע פֿון זייערע גענעראַלן און אַפֿילו זייער אינספּעקטאָר זענען שוין געווען די פּיאָנירן אין דעם הינזיכט:
ליבער באָריס (פּיסטאָריוס): די נומער קלינגט ממש ווי אַ שול־שפּיל וואָס איין אָדער צוויי פֿון מיינע ביוראָ־קאָלעגעס קען שפּילן:
דו לאַדסט אַ פּאָר גרינהאָרנס צו אַ וועב־קאָנפֿערענץ וועגן אַ קאָנטראָווערסאַלער טעמע. … און אומגעריכט שיקסט דעם
לינק דורך בלינד קאָפּיע צו די קאָנקורענטן, וואָס זענען דערנאָך נאַטירלעך זייער אינטערעסירט צו צוהערן.
אולי האָט איינער פֿון די קאָלעגעס אויך איבערגעשיקט די צוטריט־דאַטן – למשל, דער קאָלעגע וואָס האָט אַ
געדאַנק וועגן ווער האָט אויפגעריסן די נאָרט־סטרים...
אויב, אין אַזאַ פאַל, די קאָנקורענץ ווערט עפנטלעך און באריכטעט וועגן דער באַגעגעניש, איז דאָס לכל היותר אַ צייכן אַז די
קאָנקורענץ האַנדלט כּבֿודדיק און וויל נישט קיין עסקאַלאַציע:
אויפֿדעקן פֿאַרבאָרגענע, בייזע פּלענער איז נישט קיין פֿאַרברעכן, נאָר אַן ערלעכע טאַט!
מיר טראַכטן איצט אויך וועגן דזשוליאַן אַסאַנדזש.
נאָך דעם באַשולדיקן די קאָנקורענץ פֿאַר דער נאַרישקייט פֿון אייער אייגענע מענטשן...
דאָס קלינגט ווי אַ ריכטיקע מאָדערנע נאַרישקייט.
דו מוזט פֿאַר זיך באַשליסן וואָס צו טאָן איצט:
ווי אַ נאַיווער מענטש, וואָלט איך געזאָגט:
1. לערנט אײַערע אָנגעשטעלטע אין מאָדערנער קאָמוניקאַציע־טעכנאָלאָגיע
2. ציעט צוריק אַלע פּלענער אין דער ריכטונג: מיר ווילן נישט אַזאַ פּאָליטיק!
3. זיך פֿאָרמעל אַנטשולדיקן בײַ די רעלעוואַנטע אויטאָריטעטן אין רוסלאַנד פֿאַר אונדזער אומפּאַסיקער אויפֿפֿירונג.
4. און צום סוף, אָבער נישט ווייניקער וויכטיק: טוט תשובה פֿון האַרצן פֿאַר אײַער און אונדזער קריגערײַשן אויפֿפֿירן...
אָבער, ווען מען קוקט עס ווייניקער נײַיוו, קען מען זאָגן אַז אין פאַקט איז דער ענין שוין חדשים צוריק דיסקוטירט געוואָרן צווישן דער
אמעריקאַנער מיליטער און אייער בױס – און דעם 19טן פֿעברואַר האָבן אייער מענטשן געפּלאַנט און צוגעגרייט אַ מלחמה פֿון אַגרעסיע.
דאָס איז אַ קרימינעלע עבירה לויט אַרטיקל 26(1) פֿון דער יסוד־געזעץ!
צי איז אונדזער מיליטער אַרויס פֿון קאָנטראָל?
ווען מען רעדט וועגן תשובה: אפילו פּאָפּע פֿראַנציסק האָט אַ פּאָר טעג צוריק גערופֿן אוקראַיִנע צו
מאַכן שלום און אַרײַנטרעטן אין פֿאַרהאַנדלונגען.
ער איז אין די מעדיע פֿאַר דעם געקריטיקירט געוואָרן.
אָבער איך מיין אַז דאָס איז אַ מוטיקער און גוט באַטראַכטער אויסזאָג:
ווײַל דער פֿאָקוס דאָ איז נישט אויף מאַכט־פּאָליטיק, נאָר אויף די מענטשן פֿון אַלע צדדים וואָס לײַדן פֿונעם דעסטרוקטיוון קריג.
און מיר האָבן נאָך אַפֿילו נישט געפֿרעגט די אוקראַיִנישע באַפֿעלקערונג וועגן דעם מלחמה:
ליבע אוקראַיִנער דאָ בײַ אונדז אין דײַטשלאַנד: איר זענט געקומען צו אונדז ווי פליטים, און
מיר האָבן אײַך באַגריסט מיט אָפֿענע אָרעמס.
איר זענט אינטעגרירט געוואָרן שנעלער ווי אַלע אַנדערע פליטים, ווײַל מיר פֿאַרשטיין אײַער סיטואַציע.
איר ווילט נישט מלחמה, און איר ווילט זיך און אייערע משפּחות פֿון מלחמה באַשיצן! דאָס איז בסדר!
איר, די פליטים, האָט ביז איצט כּמעט נישט געענטפֿערט אויף דעם רוף פֿון אייער פּרעזידענט זעלענסקי צו
דינען אין זײַן אַרמיי – וואָס איז פֿאַרשטענדלעך.
און אפילו דער רוף צו אייער פּרעזידענט צו נעמען אַ טייל פֿון די פליטה־געלט וואָס מיר צאָלן אייך, האָט איר
נישט טאַקע ערנסט גענומען – וואָס איז פֿאַרשטענדלעך!
מײַן בקשה צו אײַך: לאָזט אײַער פּרעזידענט וויסן אַז עס איז נישט קיין בושה צו אַנטלויפֿן פֿון דער סכנה פֿון מלחמה.
די ווייסע פֿלאַג איז נישט קיין בושה: איר, די אוקראַיִנישע מענטשן, האָט שוין אַמאָל מצליח
געווען זיך באַפֿרײַען פֿון רוסישער דאַמינאַציע.
דו קענסט עס ווידער טאָן יעדער מאָל, אָבער אין שלום.
אַ עקסאַלאַצירנדיקער קריג וואָלט אונדז אַלע אַרײַנשטויסן אין בלוט און טרערן און וואָלט צוריקשטעלן די מענטשהייט הונדערט יאָר!
מסקנא: טײַערע פּאָליטיקער אין דער היים און אין אויסלאַנד:
אויב איר טאַקע ווילט פֿירן מלחמה, פֿאַרוואָס נישט לײַזן אַ שטאַדיאָן אין אוקראַיִנע, אײַנלאַדן אײַערע פֿרײַנד
און קרובֿים, און שלאָגן די פֿרײַנד פֿון וולאַדימיר פּוטין?
דער געווינער וועט דאַן קענען באַשליסן, וועלכע אויסלענדישע שפּראַך זאָל זײַן די ערשטע וואָס מען לערנט אין אונדזערע שולן.
מיר, די מענטשן, האָבן נישט מורא פֿון ענדערונג, ווײַל ענדערונג איז אַ טייל פֿון לעבן.
אָבער זאָל מען וויסן: מיר ווילן נישט אײַערע מלחמות!
קיין רוסישע, דײַטשישע אָדער אוקראַיִנישע משפּחה האָט נישט אויפֿגעצויגן אירע קינדער צו ווערן געהרגט אין אײַערע מלחמות!
פֿון איצט אָן, ווער עס קומט אויף מיט מלחמה־סלאָגאַנען, איז שולדיק אין שותּפֿות און מלחמה־פּראָפּאַגאַנדע – אין
דעם סטיל: איינער הייבט אָן, די אַנדערע גייען נאָר ווײַטער.
דער רעזולטאַט איז שטענדיק דער זעלבער. און דאָס אַנטפּלעקט דיין אמתן כאַראַקטער.
דעריבער: שלום איצט – אָן פֿאַרהאַנדלונגען – גלייך!
מיר – די מענטשן – גלייבן: שלום איז מעגלעך!
לעסאָף, טײַערע צוקוקער, איך וואָלט נישט געוואָלט לעבן אין אַ וועלט וווּ מיר ווערן קעגן איינאַנדער געשטעלט:
שלעכטע איראַקער, שלעכטע סיריער, שלעכטע איראַנער, שלעכטע רוסן און שלעכטע פּאַלעסטינער – זיי בכלל ניטאָ!
אָבער וואָס טאַקע עקזיסטירן, זענען די מאַסטערמיינדס וואָס פּלאַנירן גרויזאַמע אמבושן און די
מאָרדערס וואָס דערנאָך צושטעלן דעם פּרעטעקסט צו שלאָגן.
ניט נאָר אין אוקראַיִנע, נאָר אויך אין דעם גאַזאַ־קאָנפליקט, קען מען זען דעם שמוציקן געשעפֿט ווי אויב אין אַ בילדערבוך:
מערדערס טאָטן אומשולדיקע ישׂראלים און די בעסטע אַרמיי אין דער וועלט גרייפט נישט אַרײַן אין אַ געגנט
וואָס איז נישט אַמאָל אַזוי גרויס ווי באַדן־ווירטמבערג.
און אַנשטאָט זיך צו אַנטשולדיקן פֿאַר דעם מאַנגל אין הילף און צו יאָגן די פאַרברעכער, ווערט דאָס דאַן גענוצט ווי אַ תירוץ צו טויטן
אומשולדיקע פּאַלעסטינער, מענער, פֿרויען און קינדער. גענאָציד!
די מוח־מאַכער און די מאָרדער מוזן ווערן באַשטראָפֿט!
אָבער דער ערשטער שריט איז שטענדיק צו דערקענען אַזעלכע שפּילן – און וווּ עס איז אמתדיקע אומזיכערקייט,
צו אויפשטעלן אומאָפּהענגיקע אויספֿאָרשונג־קאָמיסיעס.
מײַן עצה: קוק נאָך אַמאָל אויף דעם בילדונגס־פּראָגראַם "ווי מאָדערנע מלחמות אַרבעטן".