Bir çox insan xroniki yorğunluqdan və hətta depressiyadan şikayət edir.
Amma bu həqiqətən normaldırmı?
Dr Maykl Nehls, həkim və beynəlxalq səviyyədə tanınmış molekulyar genetik, dəyişiklik üçün
böyük potensiala malik bu aktual suala cavab verir.
2023-cü ilin avqustunda nəşr olunmuş və artıq "Spiegel" bestselleri adını almış "Das indoktrinierte Gehirn"
(İndoktrinasiya olunmuş beyin) kitabının xülasəsini dinləyin.
Bu nə haqqındadır?
WEF-in təsisçisi Klaus Schwab koronavirus pandemiyası zamanı 2030-cu ilə qədər dünya
miqyasında cəmiyyəti dəyişdirmək istədiyini elan etdi.
O, bu böhranın onun "Böyük Sıfırlama" adlandırdığı – sosial nizamın yenidən qurulmasını –
həyata keçirmək üçün bir fürsət təqdim etdiyini dedi.
Danimarka siyasətçisi İda Auken 2016-cı ildə Dünya İqtisadi Forumunda dərc olunmuş məqalədə bu
transformasiyanın necə görünməli olduğunu elan edib:
Mənim heç nəim yoxdur, məxfiliyim yoxdur və həyat heç vaxt daha yaxşı olmayıb.
Amma cəmiyyətin dərin şəkildə dəyişdirilməsinə kimin ehtiyacı var?
Dr Maykl Nehls izah edir ki, bir tərəfdən koronavirus, digər tərəfdən COVID-19 peyvəndi kimi tanınan mRNA gen terapiyası
dünya üzrə insanların "avtobioqrafik yaddaşını" azaltmaq üçün xidmət edib və son məqsəd bu yaddaşı tamamilə məhv etməkdir.
Daha yaxşı başa düşmək üçün burada qısa izahat var:
Avtobioqrafik yaddaş özünüimaj, sosial əlaqələr və fəaliyyətlərin planlaşdırılması üçün vacibdir. O,
insanın həyatına dair şəxsi xatirələri ehtiva edir.
Avtobioqrafik yaddaşın məhv edilməsi buna görə də insanlığı Klaus Schwabın vizyonu və elanına uyğun yeni, totalitar sosial sistemi
qəbul etməyə kifayət qədər itaətkar etmək üçün zəruridir.
Nehlın təhlilinə görə, insanların yeni sosial nizamı qəbul etməsi üçün insan beyninin
bu hissəsi dünya miqyasında məhv edilməlidir.
Nehls izah edir ki, bu "qlobal beyin yuma" – məcazi mənada "yeni əməliyyat sisteminin quraşdırılması" – yalnız düşüncə tərzimizin
kök salmış nümunələri və birgə yaşamağımızın köhnə qaydaları daimi olaraq bloklanarsa və ya hətta silinsə işləyə bilər.
Məsələn, ənənəvi ailə həyat tərzi və cəmiyyətin ən vacib təməl daşı kimi.
Həyat tərzimizə və mülkiyyət strukturlarımıza əlavə olaraq, beyin funksionallığı da dəyişdirilməlidir.
Bu əlaqələri anlamaq üçün Nehls əvvəlcə avtobioqrafik yaddaşın nə olduğunu və necə işlədiyini izah edir:
İnsanların müstəqil düşünməsi və hərəkət etməsi üçün neyrofizioloji bir zəruri şərt – yəni
sinir sisteminin bir funksiyası – mövcuddur.
Bu, bizim avtobioqrafik yaddaşımızın bəzi xüsusi xüsusiyyətlərinə əsaslanır.
Bu yalnız yaşadığımız və hiss etdiyimiz hər şeyi deyil, həm də bu təcrübələr zamanı düşündüklərimizi qeyd edir. Şəxsi xatirələr və
təcrübələr avtobiografik yaddaşımızda saxlanılır və digər şəxsiyyət xüsusiyyətləri
ilə birlikdə fərdiliyimizi formalaşdırır.
Avtobiografik yaddaş azaldıqda, fərdiliyimiz də azalır. Hipokampus beyinin o hissəsidir
ki, orada avtobiografik yaddaş da yerləşir.
Hipokampusumuzun bizə maraqlı, qeyri-adi və ya şəxsi baxımdan vacib olan bir şeyi nə vaxt və harada düşündüyümüzü
və ya yaşadığımızı daimi olaraq xatırlamaq bacarığı var.
Hipokampın nəyi yadda saxlamaq, nəyi saxlamamaq barədə qərar vermək üçün istifadə etdiyi seçim meyarı, təcrübənin bizdə emosiya
oyadıb-oyatmamasına, yəni mənalı olub-olmamasına əsaslanır.
Adətən icra olunan fəaliyyətlər yadda saxlanılmır.
Biz hamımızın keçmişdə uzaqlarda qalsa da, yaddaşımızda unudulmaz olaraq qalan təcrübələri var.
Bunlar ya xüsusilə gözəl təcrübələrdir, ya da bəlkə çox kədərli və ya qorxulu anlardır.
Bu güclü duyğularla əlaqəli olduğundan, onlar hipokampda saxlanıldı.
Emosiyalarla bağlı təcrübələr yadda saxlanılır və şəxsiyyətimizin bir hissəsini təşkil edir. Keçmiş təcrübələrimizi və
düşüncələrimizi şüurlu şəkildə yenidən yaşamaq hipokampusun sayəsində mümkündür; o, bütün yaddaş
parçalarına giriş məlumatlarını reyestr kimi saxlayır.
Hipokampus bu imzaları müvafiq avtobiografik yaddaşla əlaqəli məkan və zaman neyronlarında
saxlayır, Nehls bunları indeks neyronları adlandırır.
Bu indeks neyronlar bütün ömrümüz boyu hipokampda qalır və bütün avtobiografik xatirələrimizi orada möhkəmləndirir.
Hipokampus ömrümüz boyu kifayət qədər indeks neyronuna necə malik ola bilər ki, biz yeni düşüncələri və təcrübələri saxlamağa
davam edək və hətta qocalıqda da onlara yenidən baxa bilək?
Hətta yetkinlərdə də hipokamp hər gün minlərlə yeni sinir hüceyrəsi yarada bilər.
Əks halda, artıq istifadə olunmuş indeks neyronları zaman keçdikcə getdikcə "üstünə yazılmalı"
olardı ki, bu da yaddaş itkisinə bərabər olardı.
Məsələn, tamamilə yazı ilə örtülmüş bir kağız vərəqini təsəvvür edin, sonra üzərinə yenidən yazı yazılaraq oxunmaz hala gəlir.
Hipokampusun hər gün, hətta qocalıqda belə minlərlə yeni sinir hüceyrəsi yaratmaq qabiliyyəti qarşısı alınmalıdır.
Məsələn, əgər axşam çətin bir iş günündən sonra yorulmuşuqsa və artıq 'düşünmək' və ya problemləri həll etmək istəmirsək
və ya bacarmırıqsa, bu, çünki artıq 'başqa heç nə' saxlamaq üçün kifayət qədər sərbəst indeks neyronumuz yoxdur.
Yeni indeks neyronları yalnız gecə, yuxu zamanı yenidən əmələ gəlir.
Buna görə də biz ümumiyyətlə səhərlər axşamlara nisbətən işləməyə daha çox həvəslə yanaşır və daha məhsuldarıq.
Nəticə: hipokampus yaşlanmanın son mərhələlərinə qədər yeni sinir hüceyrələri yarada bilər.
Bu üstünlüyü nə qədər vurğulasaq, azdır.
Yeni indeks neyronları təkcə təbii maraq, avtobiografik bilik, fərdilik və nəhayət yaradıcılıq və zehni dayanıqlıq üçün əsas
deyil, həm də onların funksiyası insanlığın mədəni tərəqqisi baxımından cəmiyyət səviyyəsində həlledici rol oynayır.
İnsanlığın inkişaf tarixinin bütün dövrlərində yaradıcı düşüncə insanlığın daha da inkişafı üçün yeni və vacib
ixtiralar – məsələn, elektrik enerjisi, hər cür maşınlar, təyyarələr – yaratmaq üçün həmişə zəruri olmuşdur.
Bu insan qabiliyyəti yaradıcı düşüncələrə sahib olmağı təmin edir və həm sağ qalmağa, həm də mədəni tərəqqiyə imkan yaradır.
Lakin bu günlərdə bir çox insanın avtobioqrafik yaddaşı artıq həyatları boyunca təbii şəkildə
böyümür və beləliklə saxlama tutumunu itirir.
Bunun səbəbi koronavirus tədbirləri və nəticədə yaranan depressiya kimi daimi stress və narahatlıqdan yaranan yorğunluqdur.
Almaniyada koronavirus pandemiyasının başlanğıcından bəri depressiyanın səviyyəsi üç dəfə artıb. Bu da
insanların aydın düşünmə qabiliyyətini məhdudlaşdırır.
Onlar adətən adi gündəlik vərdişlərinə əməl edir və rutin hərəkətlərdə ilişib qalırlar.
Klaus Şvab bu böhranı (koronavirus pandemiyasını) və xüsusilə onunla mübarizə üçün görülən tədbirləri,
insanların düşünmə qabiliyyətini məhdudlaşdıran "sosial transformasiya üçün fürsət" kimi təsvir edir.
Bu, yalnız məhdud beyin tutumuna malik fərdlərin bu dəyişikliyə razı olacağını göstərir.
Bundan əlavə, yeni indeks neyronları yalnız lazım olduqda əmələ gəlir; əks halda onlar yox olur və yeni neyronlar əmələ gəlmir.
Nəticələr həmçinin passivlik və bütün xoşagəlməz, həyatı inkar edən halları müqavimətsiz qəbul etməkdir.
Başqa bir kəskin müdaxilə avtobioqrafik yaddaşımızı iflic etmək üçün məhz COVID-19 peyvəndi həyata keçirildi.
Elmi cəhətdən sübut olunub ki, tikan zülalı dəyişdirilib.
"Furin bölünmə yeri" daxil edilib ki, bu da spike-ı bir tərəfdən son dərəcə zəhərli edir. Digər tərəfdən, o,
qan-beyin baryerini keçə, iltihabı təhrik edə və yeni indeks neyronlarının əmələ gəlməsinin qarşısını ala bilər.
İynə xüsusi olaraq modifikasiya edilib ki, beyin daxil ola bilsin və iltihaba səbəb olsun.
Spike zülalındakı bu furin bölünmə yeri buna görə də beynimizə qarşı bioloji silahdır.
Təyin olunmuş gücləndiricilər, yəni müntəzəm təzələyicilər, biografik yaddaşımızı və
beləliklə psixoloji immunitet sistemimizi məhv edir.
Yeni indeks neyronları olmadıqda və yeni pandemiyalar və tədbirlər, terror hücumları və ya müharibələr kimi yüksək
emosional hadisələr baş verdikdə, əvvəllər təsvir edilmiş indeks neyronları bu dəhşətli emosional ssenarilərlə əvəz olunur.
Nəticə odur ki, insanlar şəxsi xatirələrini itirir və yeni hekayəni saxlayırlar.
Köhnə xatirələrimizi üst-üstə yazmaqla onlar əvvəlki təcrübələrimizdən artıq yararlana bilmirlər.
Əksinə, bu insanlar "yeni həqiqətin" rəhmində acizdirlər.
Ola bilərmi ki, hər gün bombardıman edildiyimiz dəhşətli hadisələr tamamilə təsadüfi deyil?
Terrorun davamlı təbliğatı vasitəsilə avtobioqrafik yaddaş eroziyaya uğrayır və yeni bir nağıl ilə üst-üstə yazılır.
Beləliklə, insanlardan avtobioqrafik yaddaşları əlindən alınır və onlar müqavimət göstərmək qabiliyyətindən məhrum edilirlər.
Elə bu yeni insan məhz itaətkar, iradəsiz olur və Klaus Schwabın və onun tərəfdarlarının "cəsur yeni dünya"sına uyğundur.
İnsanlar düşünmə qabiliyyətlərindən istifadə etməyi dayandırıb sadəcə adi vərdişlərinə
əməl etdikdə, Nehls buna zombi rejimi deyir.
Sistem 2 qabiliyyəti deyəndə o, şüurlu düşünmək, təfəkkür etmək və əlaqələri tanıma bacarığımızı nəzərdə tutur.
Aşağıda oval.media tərəfindən aparılan müsahibədən bir parçanı təqdim edirik.
Özünüz eşidin ki, Dr Maykl Nehls bu tapıntılardan necə praktik nəticələr çıxarır.
Video: Beləliklə, bu başqa bir problemdir.
Buna görə də işlədiyim başlıqlardan biri "Zombi Apokalipsisi 2030" idi, məhz ona görə ki, biz bu zombi rejimindəki Sistem
1-də ilişib qalacağıq, çünki indeks neyronlarının istehsalını bloklayaraq Sistem 2 qabiliyyətimiz bizdən əlindən alınacaq.
Amma bu bundan qat-qat irəlidir.
Bu, hər gün bizə təqdim olunan və fərdiliyimizi üstələyən hekayə məzmunu haqqındadır.
Və fərdiliyi boğmaq, ki bu, nəhayət yaradıcılığın da əsasını təşkil edir, sadəcə zombi
rejimindən də daha dərin və daha güclüdür.
Fərdiyyətimizi itirdiyimiz zaman əslində şeylərə zehni olaraq reaksiya vermək qabiliyyətimizi itiririk.
Və ağlımda bu təsəvvür var – təkamül baxımından uğurlu olmaq, yəni çoxalmaq, məqsəd budur.
"Meyvə verin və çoxalın" əmri Darvin tərəfindən də yazılmış ola bilərdi. Müqəddəs Kitabda
yazılanlar, demək olar ki, təkamülün iş prinsipidir.
Beləliklə, biz ölçülürük. Nə qədər övladımız olması, desək, təkamülün uğurunu ölçdüyü sikkədir.
Və uğurlu olmaq, çoxalmaq üçün əvvəlcə sağ qalmalıyıq, sağ qalmaq üçün isə özümüzü müdafiə etməliyik.
Özümüzü qidalandırmalıyıq, amma düşmənlərdən də müdafiə olunmalıyıq.
Və sonra mikroorqanizmlər və makroorqanizmlər var.
Mikroorqanizmlər üçün klassik immunitet sistemimiz, fiziki immunitet sistemimiz var, makroorqanizmlər
üçün isə biz onu mental immunitet sistemi adlandırırıq.
Və buna zehni immun sisteminin silahları deyilir, yəni hipokampumuzda saxladığımız xatirələr.
Beləliklə, məsələn, əgər bir it mənə tərəf qaçırsa, necə reaksiya verəcəyimə dair bir neçə seçimim var.
Əgər mən əvvəllər heç vaxt it görməmişəmsə, yəqin ki, səhv reaksiya verəcəyəm.
Əgər mən heç vaxt it görmüşəmsə, onun xatirəsi məndə qalır.
Bəlkə də bunun qiymətləndirilməsi.
Bu kiçik itdir, yoxsa böyük it? Böyük dişləri varmı? Dostcanlı xarakterə malikdirmi?
Bunlar hamısı yaddaşıma avtobioqrafik şəkildə yadda qalmış və, demək olar ki, reaksiyamı müəyyən edən şeylərdir.
Yəni, makroorqanizmlərə reaksiyam: bu halda it, digər halda isə Bill Geyts. Bunlar təcrübə tələb edən şeylərdir və indi, Korona
ilə yaşadığımız tədbirlər, xüsusən də Spike-ın xroniki inyeksiyaları vasitəsilə indeks neyronlarının istehsalını
blokladığımız zaman da belədir. Və sonra, əslində beyinlərimizə qarşı müharibə olan, mümkün olan hər şeyə qarşı
apardığımız daimi müharibə ilə bunu üst-üstə yazmaqla, getdikcə daha çox avtobiografik yaddaş məzmunu itiririk.
Bu o deməkdir ki, zehni immunitet sistemimiz çökür.
Və bu əslində – əvvəldə qeyd etdiyiniz kimi, müharibə məsələsində etməli olduğunuz budur:
Cəmiyyətin zehni immun sistemini məhv et, onu ələ keçirmək üçün.
Bu, edə biləcəyiniz ən sadə şeydir. Bu, həm də məntiqli şeydir.
İnsanlar hələ də düşünə bildikləri müddətcə özlərini də müdafiə edə bilərlər. Və bu, bir aspektdir.
Digər məqam odur ki, Almaniya hökumətinin saytında da oxuna bilən 2030-cu il planlarına əsasən, cəmiyyətin süni
intellekt nəzarətinə getdikcə daha çox keçidi baş verəcək.
Və əlbəttə ki, süni intellekt insan davranışını yalnız müşahidə etməməli, həm də onu proqnozlaşdıra bilməlidir.
Bəli, hətta Daxili İşlər Federal Nazirliyi (BMI) saytında süni intellektin bizdən özümüz haqqında daha çox məlumatı
olduğunu və gələcəyimizin necə formalaşacağını nəhayətində süni intellektin qərar verəcəyini müzakirə edən bir məqalə var.
Bu o deməkdir ki, biz səsvermə sonrası cəmiyyətə daxil oluruq və demokratiyanı ləğv edə bilərik.
Çünki süni intellekt bizim üçün nəyin ən yaxşısını bildiyindən, seçki məntəqələrinə
getməyə niyə məcbur olmalıyıq? Həqiqətən niyə?
Yaxşı, süni intellekt yalnız bizim öz yaradıcılığımız mümkün qədər az olduqda davranışımızı mükəmməl proqnozlaşdıra bilər, çünki
yaradıcılıq xaotikdir və gözlənilməz davranışa səbəb ola bilər.
Bunu azaltmaq üçün, deyəsən, fərdilik azaldılmalıdır və bu bir yan təsirdir.
Bunun əsas motiv olub-olmaması müzakirə mövzusudur, amma bu prosesin şübhəsiz ki, çox narahatedici bir yan təsiridir.
Beləliklə, özümüzü necə müdafiə edə bilərik?
Bəli, yaxşı, ümidlə 7-ci, yəni sonuncu fəsildə yazmağa çalışdığım bir neçə məqam var.
Beləliklə, bir tərəfdən, mən üç şeyi görürəm.
Bir şey tamamilə aydındır, əlbəttə: əgər döyüş, deyəsən, beyində baş verirsə, onda məhz orada silahlarımızı döyməliyik.
Beləliklə, biz orada mübarizə aparmalıyıq.
Bizim silahlarımız məhz düşmənin bizdən əlindən almaq istədikləri silahlardır, deyə bilərik.
Başqa sözlə, yaradıcı düşünmək, üfüqdən kənara baxmaq, böyük mənzərəni anlamaq, tipik dözümlülüyü inkişaf etdirmək bacarığı,
belə ki, bütün bu çətinliklərə baxmayaraq psixoloji cəhətdən dağılmırıq, əksinə özümüzü müdafiə etməyin yolunu tapırıq.
Bu o deməkdir ki, biz sadəcə hipokampda neyrogenizi yenidən stimullaşdırmalıyıq.
Sonra bunu təlimatlaşdırmaya qarşı bir formula kimi təsvir etdim, yəni həyatın hansı sahələrinə baxmalı olduğumuzu, necə deyərlər,
araşdırmalı olduğumuzu: hipokampusun təbii inkişafını və bu indeks neyronlarının əmələ gəlməsini
əngəlləyə biləcək hansı mümkün çatışmazlıqlar var?
Məsələn: D vitamini çatışmazlığı:
D vitamini təkcə immun hormon deyil, yəni immun sistemi üçün vacibdir, həm də neyrohormondur.
D vitamini çatışmazlığı, deyəsən, iki nəticəyə səbəb olur.
Ehtimal ki, bizdə sitokin fırtınası var, bu da o deməkdir ki, koronavirusla bağlı tədbirlər tətbiq oluna bilər.
Buna görə də geniş şəkildə təbliğ olunur ki, bizə artıq D vitamini lazım deyil.
Bu çox həyəcanlı bir mövzudur.
Artıq D vitamini bizə lazım deyil. İnsanlıq təkamül yolunda irəliyə bir addım atıb.
Bunu gördünüzmü?
Mən bir neçə ay əvvəl, indi demək olar ki, bir il əvvəl, məsələn, kliniki sahədə təsəvvür edilə biləcək ən
nüfuzlu elmi jurnal olan New England Journal of Medicine-in bir məqalə dərc etdiyini oxudum.
Beləliklə, əgər Nobel mükafatı istəyirsinizsə, orada nəşr edin.
Və orada tamamilə qəbuledilməz bir tədqiqat var idi.
Onlar bununla bağlı, xüsusən də bu tədqiqatın şərhi barədə video çəkdilər.
Və nəticədə redaksiya məqaləsi var, yəni redaktorlar özləri də bu tədqiqata əsaslanaraq, deyəsən,
D vitamini haqqında hökm verməkdən çəkinməyiblər.
Əslində, son cümlə bildirir ki, insanlar ömrünü uzatmaq və ya sağlam qalmaq üçün hətta D vitamini çatışmazlığı olsa
belə, D vitamini qəbul etməyi dayandırmalıdırlar. Belə deyilir.
Və bu o deməkdir ki, bizə artıq D vitamini lazım deyil. Bizə D vitamini hormonuna da ehtiyac yoxdur.
Amma əksinə, sağ qalmaq üçün mənim adlandırdığım müntəzəm piklərə – bu pik tətbiqinə – ehtiyacımız var.
Beləliklə, biz təkamüli bir addım atmışıq: artıq D vitamini yoxdur, amma müntəzəm zəhərlənmələr sağ qalmağımızı təmin edir.
Beləliklə, bu, hazırda içine sürükləndiyimiz tam bir dəliyədir.
Amma bizə D vitamini lazımdır.
Məsələn, əgər Alzheimer xəstəliyini indi daimi zədələnmiş neyrogenezanın bioloji ekvivalenti kimi qəbul
etsək, bu mövzu ilə bağlı "Alzheimer xəstəliyinin vahid nəzəriyyəsi" adlı elmi məqalə yazmışam.
Mən bunu orada ətraflı təsvir etmişəm.
Və bu, həmçinin Alzheimer xəstəliyinin qarşısının alınması strategiyasının əsasını təşkil edir.
Və əgər indi bunu bir korrelyasiya kimi qəbul etsək, həmçinin görürük ki, pozulmuş neyrogeniz bütün dünyada
Alzheimer xəstəliyinin hallarının kəskin artımına səbəb olur.
Buna baxdıqda, D vitamini həmçinin neyrogenez baxımından da kritikdir.
Və məntiq belədir ki, əgər mənim D vitamini çatışmazlığım varsa, Alzheimer xəstəliyinin inkişaf etmə ehtimalım artır.
Amma D vitamini çatışmazlığı mahiyyət etibarilə mikroorqanizmlərə qarşı immunitet sistemimizə və makroorqanizmlərə
qarşı immunitet sistemimizə yönəlmiş ikiqat hücumdur.
Və mən bunu kitabımda misal kimi izah edirəm. Beləliklə, bəli, amma bu yalnız bir çox nümunədən biridir.
Və bütün koronavirus tədbirləri bu prosesi sürətləndirdiyindən, onların həyatın bütün sahələrinə təsir etdiyini göstərirəm.
Məsələn, həyatın mənası mənim formulamın mərkəzindədir.
Hər kəsin həyatda bir məqsədi olmalıdır. Psixoloji tədqiqatlar göstərir ki, əgər həyatda məqsədimiz yoxdursa, Alzheimer
xəstəliyinin yaranma tezliyi kəskin şəkildə artır. Niyə?
Çünki səhər qalxmağımız üçün heç bir səbəbimiz yoxdur. Bizim heç nə etməyə işimiz yoxdur.
Beynimiz maraqlı yeni məlumatlarla qidalanmır, çünki biz maraqlı heç nə etmirik.
Və hipokamp daralır, Alzheimer isə yaxınlaşır.
Bu o deməkdir ki, həyatda bir məqsədimiz olmalıdır. Və həyatdakı bir məqsəd indi baş verənlərə qarşı mübarizə aparmaq ola bilər.
Beləliklə, mən insanlara həyatda məqsəd verməyə çalışıram, yəni deyə, başqalarını tapmaqla, necə deyərlər, inandırıcı
olanları. Bu, indi bizim üzərimizdə duran vacib bir vəzifədir.
Və Solomon Naschın məşhur uyğunlaşma təcrübəsi var.
Bu göstərir ki, 1960-cı illərdə test etdikləri insanların 23 faizi kütlənin ardınca
getməyib, əksinə, sağlam düşüncələrinə əməl ediblər.
Və peyvənd olunmayanların nisbəti də oxşar dərəcədə yüksək idi.
Və əgər müəyyən faiz insan peyvənd olunmaqdan imtina edərsə və sonra yan təsirlər hər kəsə aydın olarsa,
birdən-birə deyənlər peyda olacaq: "Bəlkə də onlar haqlıdırlar."
Və sonra, əgər həmin 23 faizdən yalnız biri başqasını inandıra bilsəydi, artıq 46 faizimiz olardı. Beləliklə, əgər hər
kəs həyatda məna tapmaq tapşırığını ciddi qəbul etsəydi, biz nisbətən tez bir zamanda əksəriyyətə sahib olardıq.
kim təkcə siyasi sahədə deyil, küçələrdə də dəyişiklik etdi.
İnsanlar həqiqətən çıxıb deyirlər: "Ey, sən bizə bunu edə bilməzsən, bu
qəbuledilməzdir." Ona görə də biz çoxluq yaratmalıyıq!
Və mən üçüncü məqamı da qeyd etmişdim. Beləliklə, öz beynimizə və sonra başqalarının beyinlərinə təsir etməyi kənara qoysaq,
sual əlbəttə ki, belədir: İnsanlığa dair baxışımız nədir?
Onilliklərdir – əslində zamanın başlanğıcından, ilkin günahdan bəri, kitabda gedə bildiyim
qədər geriyə – bizə deyirlər ki, insanlar şərdir.
Biz hər şeydən özümüzü müdafiə etməliyik.
İnsanlar o qədər pisdir ki, yalnız süni intellekt tərəfindən nəzarət olunan sosial xal sistemi bizi, deyə
bilərik ki, öz-özümüzü məhv etməkdən xilas edə bilər. Və insanlığa bu baxış sual altına alınmalıdır.
Məşhur bir tarixçi var ki, yeni kitab yazıb. Onun adı "Əsasən Yaxşı"dır.
Oxumaqdan həzz aldım, onu dəfələrlə sitat gətirmişəm və arxasındakı elmə bir qədər daha dərindən nəzər salmışam.
Və bu, inandırmaq üçün özümüzü öyrətməli olduğumuz bir şeydir: insanların yaxşı olduqlarını; heç kimin bizə əvvəlcədən
zərər vermək istəmədiyini; və birlikdə işləməli olduğumuzu.
Bu, insanların arasındakı əməkdaşlığın əsasını təşkil edir, lakin bu, insanlığın bizə, necə deyərlər, yalan şəkildə
aşıladığı, yəni insanların pis və sosial fəaliyyət qabiliyyətsiz olduqları barədə baxışla bizdən əlindən alınır.
Beləliklə, biz də tənzimləmələr etməliyik. Lakin bu, yalnız hipokampus yenidən funksionallaşdıqda mümkündür.