Бисёре аз одамон аз хастагии музмин ва ҳатто депрессия шикоят мекунанд.
Аммо оё ин воқеан муқаррарӣ аст?
Доктор Майкл Нэлс, табиб ва генети молекулавии маъруф дар арсаи байналмилалӣ, ба ин саволи сӯзоне,
ки имконияти бузурги тағйирот дорад, посух медиҳад.
Хулосаи китоби ӯ «Das indoktrinierte Gehirn» (Мағзи индоктринатсияшуда)-ро гӯш кунед, ки дар августи соли 2023
нашр шуд ва аллакай «бестселлери Spiegel» ном гирифтааст.
Он дар бораи чӣ аст?
Бунёдгузори WEF Клаус Шваб дар давраи пандемияи коронавирус эълон кард, ки мехоҳад то соли 2030 ҷомеаи ҷаҳониро тағйир диҳад.
Ӯ дар бораи имконияте, ки ин буҳрон барои амалӣ сохтани «Барқарорсозии бузург», ки ӯ таблиғ мекард, фароҳам
меорад – яъне бозсозии тартиби иҷтимоӣ – сухан гуфт.
Сиёсатмадори данӣ Ида Аукен дар мақолае, ки соли 2016 аз ҷониби WEF нашр шуда буд, эълон кард, ки ин табдил бояд чӣ гуна бошад:
Ман ҳеҷ чиз надорам, махфият надорам ва ҳаёт ҳеҷ гоҳ беҳтар набуд.
Аммо ин ниёзи кӣ аст, ки ҷомеа амиқан тағйир ёбад?
Доктор Майкл Нэллс шарҳ медиҳад, ки чӣ гуна вируси коронавӣ аз як тараф ва терапияи гении mRNA, ки бо номи эмгузаронии COVID-19
маъруф аст, аз тарафи дигар, барои коҳиш додани «хотираи автобиографӣ»-и одамон дар саросари ҷаҳон хизмат
кардаанд, бо ҳадафи ниҳоӣ онро комилан нест кардан.
Барои фаҳмиши беҳтар, ин ҷо шарҳи мухтасар аст:
Хотираи автобиграфӣ барои тасвири худ, муносибатҳои иҷтимоӣ ва тарҳрезии амалҳо муҳим аст. Он
хотираҳои шахсии ҳаёти инсонро дар бар мегирад.
Нобудсозии хотираи автобиграфӣ бинобар ин зарур аст, то инсоният ба андозае тобеъ гардад, ки низоми нави иҷтимоии
тоталитариро мувофиқи дидгоҳ ва эълони Клаус Шваб қабул кунад.
Ба гуфтаи таҳлили Нэл, ин қисми мағзи инсон дар саросари ҷаҳон бояд нобуд карда шавад, то
мардум тартиби нави иҷтимоиро қабул кунанд.
Нэллс шарҳ медиҳад, ки ин «шӯстани мағзи ҷаҳонӣ» – ба маънои маҷозӣ, ин «насб кардани системаи нави оператсионӣ» – танҳо дар
сурате кор мекунад, ки намунаҳои решадори тафаккури мо ва қоидаҳои кӯҳнаи ҳамзистии мо ба
таври доимӣ маҳдуд ё ҳатто нест карда шаванд.
Масалан, оилаи анъанавӣ ҳамчун тарзи ҳаёт ва ҳамчун муҳимтарин сутуни ҷомеа.
Ғайр аз тарзи ҳаёт ва сохторҳои моликияти мо, фаъолияти мағзҳои мо низ бояд тағйир дода шавад.
Барои фаҳмидани ин робитаҳо, Нэлс аввал шарҳ медиҳад, ки хотираи автобиграфӣ чист ва чӣ гуна кор мекунад:
Як шарти неврофизиологӣ – яъне функсияи системаи асаб – вуҷуд дорад, ки инсонҳоро барои фикр кардан ва
амал кардан мустақилона имконпазир ё омода месозад.
Он бар асоси баъзе хусусиятҳои махсуси хотираи автобиографии мост.
Ин на танҳо ҳама чизеро, ки мо дар ин таҷрибаҳо эҳсос ва дарк мекунем, сабт мекунад, балки он чизеро низ, ки дар ин лаҳзаҳо
фикр мекунем. Хотираҳо ва таҷрибаҳои шахсӣ дар хотираи автобиографии мо нигоҳ дошта мешаванд ва ҳамроҳ бо
дигар хусусиятҳои шахсият инфиродияти моро ташкил медиҳанд.
Вақте хотираи автобиграфӣ кам мешавад, шахсияти мо низ кам мешавад. Гиппокамп қисми мағзи калон
аст, ки дар он хотираи автобиграфӣ низ ҷойгир аст.
Гиппокамп қобилияти беназир дорад, ки доимӣ дар ёд нигоҳ дорад, кай ва дар куҷо мо дар бораи чизе шавқовар,
ғайриоддӣ ё барои мо шахсан муҳим фикр карда ё таҷриба кардаем.
Меъёри интихобие, ки гиппокамп барои қарор додан, ки чӣ чизро нигоҳ дорем ва чӣ чизро не, истифода мебарад, аз
он вобаста аст, ки оё таҷриба дар мо эҳсосеро бедор кардааст ва бинобар ин маъно пайдо кардааст ё не.
Фаъолиятҳои муқаррарӣ захира намешаванд.
Мо ҳама таҷрибаҳое дорем, ки шояд дар гузашта дур монда бошанд, аммо дар хотираҳои мо ҳамоно фаромӯшнашавандаанд.
Инҳо ё таҷрибаҳои махсусан зебоанд, ё шояд лаҳзаҳои хеле ғамгин ё даҳшатовар.
Азбаски ин бо эҳсосоти қавӣ алоқаманд буд, онҳо дар гиппокамп нигоҳ дошта шуданд.
Таҷрибаҳое, ки бо эҳсосот алоқаманданд, нигоҳ дошта мешаванд ва ҷузъи инфиродияти моро ташкил медиҳанд. Боззинда кардани
таҷрибаҳо ва андешаҳои гузаштаи мо бо огоҳӣ тавассути гиппокамп имконпазир аст, ки он маълумоти дастрасӣ
ба ҳамаи пораҳои хотираро мисли реестр нигоҳ медорад.
Гиппокамп ин нишонаҳоро дар нейронҳои маконӣ ва вақтӣ, ки бо хотираи автобиографӣ дахл доранд, нигоҳ
медорад, ки Нэлс онҳоро нейронҳои индексӣ меномад.
Ин нейронҳои индексӣ дар тӯли тамоми умр дар гиппокамп боқӣ мемонанд ва ҳамаи хотираҳои
автобиографии моро дар он ҷо маҳкам мекунанд.
Чӣ гуна гиппокамп метавонад дар тӯли тамоми умр миқдори кофии нейронҳои индексиро дар ихтиёр дошта бошад,
то мо тавонем андешаҳо ва таҷрибаҳои навро захира карда, онҳоро то пиронсолӣ ба ёд орем?
Ҳатто дар калонсолон гиппокамп метавонад ҳар рӯз ҳазорҳо ҳуҷайраҳои нави асабро истеҳсол кунад.
Агар ин тавр намебуд, нейронҳои индексӣ, ки аллакай истифода шуда буданд, бо гузашти вақт бештар ва бештар бояд
«барнавишта» мешуданд, ки ин ба талафи хотира баробар мешуд.
Масалан, тасаввур кунед, ки як варақаи коғаз аллакай пур аз навиштаҷот аст ва сипас боз
навишта мешавад, ки онро нохонданӣ мегардонад.
Қобилияти беназири гиппокамп барои истеҳсоли ҳазорҳо ҳуҷайраҳои нави асаб ҳар рӯз, ҳатто дар пиронсолӣ, бояд пешгирӣ карда шавад.
Агар, масалан, мо дар шом пас аз як рӯзи сахти кор хаста шуда, дигар воқеан намехоҳем ё наметавонем «фикр» кунем ё
мушкилотро ҳал кунем, ин аз он сабаб аст, ки дигар нейронҳои индексии озоди кофӣ барои нигоҳдории «бештар» надорем.
Танҳо шабона, ҳангоми хоб, нейронҳои нави индексӣ боз ташаккул меёбанд.
Аз ин сабаб мо одатан дар субҳ нисбат ба шом бештар омода ба кор кардан ҳастем ва самараноктар мешавем.
Хулоса: гиппокамп метавонад то пиронсолӣ ҳуҷайраҳои нави асабро хуб истеҳсол кунад.
Ин бартариро наметавон аз ҳад арзёбӣ кард.
Неuronҳои нави индексӣ на танҳо асоси таваҷҷӯҳи табиӣ, донишҳои автобиграфӣ, инфиродӣ ва ниҳоятан эҷодкорӣ ва устувории
равонӣ мебошанд, балки фаъолияти онҳо дар сатҳи иҷтимоӣ барои пешрафти фарҳангии башарият низ аҳамияти ҳалкунанда дорад.
Дар тӯли таърихи пешрафти инсоният тафаккури эҷодӣ ҳамеша зарур буд, то барои рушди минбаъдаи башарият чизҳои нав ва муҳим ихтироъ
шаванд, масалан энергияи барқӣ, мошинҳои гуногун, ҳавопаймоҳо.
Ин қобилияти инсонӣ барои доштани андешаҳои эҷодӣ имкон медиҳад, ки наҷот ёбад ва пешрафти фарҳангӣ ба даст орад.
Аммо дар айни замон хотираи автобиографии бисёре аз одамон дигар дар тӯли умр, чунон ки табиатан бояд мешуд, рушд
намекунад ва аз ин рӯ иқтидори нигаҳдории он коҳиш меёбад.
Сабаби ин хастагӣ аз стресс ва ташвиши доимӣ мебошад, масалан чораҳои марбут ба коронавирус ва депрессияи ба вуҷудомада.
Нисбати депрессия аз оғози пандемияи коронавирус дар Олмон се баробар афзудааст. Ин инчунин қобилияти
одамонро барои фикр кардани равшан маҳдуд мекунад.
Онҳо одатан одатҳои маъмули худро риоя мекунанд ва дар амалҳои рутинашон маҳкам мемонанд.
Клаус Шваб ин буҳронро (пандемияи коронавирус) ва, махсусан, чораҳои андешидашуда барои мубориза бо он, ки
қобилияти фикрии мардумро маҳдуд мекунанд, ҳамчун «имконият барои табдили иҷтимоӣ» тавсиф мекунад.
Ин маънои онро дорад, ки танҳо шахсоне, ки қобилияти маҳдуди ақлӣ доранд, бо ин тағйирот розӣ мешаванд.
Илова бар ин, нейронҳои нави индексӣ танҳо вақте ташаккул меёбанд, ки ба онҳо ниёз бошад; дар акси ҳол онҳо
нопадид мешаванд ва дигар нейронҳои нав ташаккул намеёбанд.
Оқибатҳо низ пассивӣ ва қабули бе муқовимат ҳамаи шароитҳои нохуш ва зидди ҳаёт мебошанд.
Яке дигар дахолати шадид барои фалаҷ кардани хотираи автобиографии мо аз ҷониби худи эмгузаронии COVID-19 анҷом дода шуд.
Илмӣ собит шудааст, ки протеини шикастдор тағйир дода шудааст.
«Маҳалли буриши фурин» ворид карда шуд, ки аз як тараф шикастро хеле заҳрнок мегардонад. Аз тарафи дигар, он метавонад
монеаи хун-мағзро убур кунад, илтиҳобро ба вуҷуд орад ва аз ташаккули нейронҳои нави индексӣ пешгирӣ намояд.
Игла махсус тағйир дода шудааст, то ки он ба мағз ворид шуда, илтиҳобро ба вуҷуд орад.
Ин сайти буриши фурин дар протеини шип бинобар ин силоҳи биологӣ алайҳи мағзи мост.
Такмилдиҳандаҳои таъиншуда, яъне такрорҳои мунтазам, хотираи биографии моро ва, бинобар ин,
низоми масунияти равонии моро нобуд мекунанд.
Вақте нейронҳои нави индексӣ вуҷуд надоранд ва ҳодисаҳои хеле эҳсосӣ, ба монанди пандемияҳои нав ва чораҳои марбут ба онҳо,
ҳамлаҳои террористӣ ё ҷангҳо рух медиҳанд, нейронҳои индексие, ки аллакай тавсиф шудаанд, бо ин
сенарияҳои даҳшатноки эҳсосӣ навишта мешаванд.
Натиҷа ин аст, ки одамон хотираҳои шахсии худро аз даст медиҳанд ва нақли нави ҳикояро нигоҳ медоранд.
Бо аз нав навиштани хотираҳои қадимаи мо, онҳо дигар наметавонанд ба таҷрибаҳои пешинаи мо такя кунанд.
Балки ин одамон бечоравор ба раҳми «ҳақиқати нав» супурда шудаанд.
Оё мумкин аст, ки ҳодисаҳои даҳшатноке, ки ҳар рӯз моро бомбаборон мекунанд, пурра тасодуфӣ набошанд?
Бо таблиғи доимии тарс хотираҳои автобиграфӣ фарсуда шуда, бо нақли нави ҳикоявӣ иваз мешаванд.
Бо ин роҳ аз одамон хотираи автобиографии онҳоро мегиранд ва онҳоро нотавон ба муқовимат мегардонанд.
Маҳз ҳамин инсони нав аст, ки сипас тобеъ, беҷасорат ва ба «ҷаҳони нави шуҷоъ»-и Клаус Шваб ва пайравонаш мувофиқ меояд.
Вақте ки одамон дигар қобилияти фикр карданро истифода намебаранд, балки танҳо одатҳои маъмули
худро иҷро мекунанд, Нэлс инро «режими зомби» меномад.
Бо қобилияти Системаи 2 ӯ қобилияти мост барои фикр кардани огоҳона, андеша кардан ва
пайдо кардани робитаҳоро дар назар дорад.
Дар поён мо иқтибосе аз мусоҳибаи oval.media-ро пешкаш мекунем.
Худи худ бишнавед, ки чӣ гуна доктор Майкл Нэллс аз ин натиҷаҳо хулосаҳои амалӣ мебарорад.
Видео: Пас ин мушкили дигар аст.
Аз ҳамин сабаб яке аз унвонҳои кории ман «Апокалипсиси зомби 2030» буд, зеро дар он замон мо дар ин режими зомби (Системаи
1) маҳкам хоҳем шуд, чунки қобилияти Системаи 2-и мо бо манъ кардани истеҳсоли нейронҳои индексӣ аз мо рабуда мешавад.
Аммо он аз ин ҳам дуртар меравад.
Ин дар бораи аз байн бурдани шахсият тавассути мундариҷаи ҳикоявиест, ки ҳар рӯз ба мо пешкаш мешавад.
Ва ин зери по кардани инфиродӣ, ки дар ниҳоят заминаи эҷодкорист, ҳатто аз режими зомби
ҳам амиқтар аст. Он ҳатто фиребкоронатар аст.
Вақте ки мо инфиродияти худро аз даст медиҳем, аслан қобилияти ақлонӣ барои посух додан ба чизҳоро аз даст медиҳем.
Ва ман дар зеҳнам чунин тасвир дорам – аз нуқтаи назари эволютсионӣ муваффақ шудан, яъне такрор шудан, ҳадаф ҳамин аст.
Фармони «Мева диҳед ва афзоиш ёбед» метавонист аз ҷониби Дарвин низ навишта шавад. Он чи дар Китоби Муқаддас
навишта шудааст, ба ибораи дигар, усули кори эволютсия аст.
Ҳамин тавр моро месанҷанд. Чӣ қадар фарзанд дорем, ба ибораи дигар, ҳамон тангаест,
ки эволютсия бо он муваффақияташро месанҷад.
Ва барои он ки муваффақ шавем ва насл афзорем, аввал бояд зинда монем, ва барои зинда мондан бояд худро дифоъ кунем.
Мо бояд худро ғизо диҳем, аммо ҳамзамон бояд аз душманон дифоъ кунем.
Ва сипас микроорганизмҳо ва макроорганизмҳо ҳастанд.
Барои микроорганизмҳо мо системаи классикии масуният ва системаи ҷисмонии масуниятро дорем, ва барои макроорганизмҳо
он чизеро дорем, ки онро системаи масунияти маънавӣ меномем.
Ва инҳоро силоҳҳои низоми масунияти маънавӣ меноманд, ки хотираҳое ҳастанд, ки мо дар гиппокамп дорем.
Пас, масалан, агар саг ба сӯи ман давида ояд, ман якчанд имконот дорам, ки чӣ гуна вокуниш нишон диҳам.
Агар ман ҳеҷ гоҳ сагро надида бошам, эҳтимолан нодуруст вокуниш нишон медиҳам.
Агар ман ягон вақт сагро дида бошам, хотираи он дар ёдам боқӣ мондааст.
Шояд инчунин арзёбии ин.
Оё ин саг хурд аст ё калон? Оё дандонҳояш калон ҳастанд? Оё хусусияти дӯстона дорад?
Инҳо ҳама чизҳое ҳастанд, ки ба таври автобиографӣ дар хотираи ман нигоҳ дошта шудаанд ва,
метавон гуфт, вокуниши маро муайян мекунанд.
Яъне, ин вокуниши ман ба макроорганизмҳост, дар ин ҳолат саг, дар ҳолати дигар Билл Гейтс. Инҳо чизҳое ҳастанд, ки барояшон таҷриба
лозим аст, ва ҳоло низ, вақте ки мо тавассути чораҳое, ки бо Корона таҷриба кардаем, бахусус тавассути тазриқҳои музмини
Spike, истеҳсоли нейронҳои индексиро маҳдуд мекунем. Ва сипас, бо аз нав навиштани ин тавассути ҷанги доимие, ки мо бар зидди ҳама
чизҳои имконпазир мебарем, ки дар асл ҷанг бар зидди мағзҳои мост, мо рӯз ба рӯз бештар
мундариҷаи хотираи автобиографиро аз даст медиҳем.
Ин маънои онро дорад, ки системаи масунияти ақлии мо фурӯ мепошад.
Ва дар асл – чун шумо дар аввали суҳбат зикр кардед, вақте ки сухан дар бораи ҷанг меравад, ҳамин корро бояд анҷом дод:
Системаи масунияти маънавии ҷомеаро шикаст диҳед, то онро тасарруф кунед.
Ин соддатарин корест, ки шумо метавонед анҷом диҳед. Ин инчунин кори мантиқист.
То даме ки одамон ҳанӯз қобилияти фикр карданро доранд, онҳо метавонанд худро ҳимоят кунанд. Ва ин яке аз ҷанбаҳост.
Ҷанбаи дигар ин аст, ки тибқи нақшаҳо барои соли 2030, ки онҳоро низ дар вебсайти ҳукумати Олмон хондан мумкин
аст, гузариш ба назорати ҷомеа бо ёрии зеҳни сунъӣ меафзояд.
Ва, албатта, зеҳни сунъӣ набояд танҳо рафтори инсонро мушоҳида кунад, балки бояд тавонад онро пешгӯӣ низ кунад.
Бале, дар Вазорати федералии корҳои дохилӣ (BMI) ҳатто як мақола вуҷуд дорад, ки дар он муҳокима мешавад, ки зеҳни сунъӣ дар бораи
мо бештар медонад, нисбат ба он ки мо дар бораи худ медонем, ва дар ниҳоят зеҳни сунъӣ қарор
медиҳад, ки ояндаи мо чӣ гуна шакл хоҳад гирифт.
Ин маънои онро дорад, ки мо ба ҷомеаи пас аз раъйдиҳӣ ворид мешавем ва метавонем демократияро барҳам диҳем.
Азбаски зеҳни сунъӣ медонад, ки барои мо чӣ беҳтар аст, пас чаро бояд дигар ба раъйдиҳӣ равем? Ростӣ, чаро?
Хуб, зеҳни сунъӣ метавонад рафтори моро танҳо дар сурате комилан пешгӯӣ кунад, ки мо ҳадди ақал эҷодкорӣ дошта
бошем, зеро эҷодкорӣ хаотикӣ аст ва метавонад рафтори нопешбининашавандаро ба вуҷуд орад.
Барои кам кардани ин, инфиродӣ бояд, ба таври рамзӣ гӯем, коҳиш дода шавад, ва ин таъсири паҳлӯӣ аст.
Оё ин ҳадафи асосӣ аст ё не, баҳсбарангез аст, аммо бешубҳа ин таъсири паҳлӯии хеле ташвишоварест аз ин раванд.
Пас мо чӣ гуна метавонем худро дифоъ кунем?
Бале, хуб, чун ман дар боби 7, ки он боби охирин аст, умедворам навиштан мекӯшам, якчанд чиз ҳастанд.
Пас, аз як тараф, ин се чизест, ки ман мебинам.
Як чиз, албатта, равшан аст: агар ҷанг, ба ибораи дигар, дар мағз сурат гирад, пас ҳамин ҷост, ки мо бояд силоҳҳоямонро созем.
Пас мо бояд дар он ҷо муборизаро ба дӯш гирем.
Силлаҳе, ки мо дорем, дақиқан ҳамонҳоянд, ки душман мехоҳад онҳоро аз мо бигирад, метавон гуфт.
Ба ибораи дигар, қобилияти эҷодӣ фикр кардан, аз уфуқ дуртар нигаристан, манзараи васеъро дарк кардан, рушди матонат ва
худмуҳофизат, то ки, бо вуҷуди ҳамаи ин мушкилот, мо аз ҷиҳати равонӣ шикаст наёбем, балки роҳи ҳимояи худро пайдо кунем.
Ин маънои онро дорад, ки мо бояд боз нейрогенезро дар гиппокамп стимул кунем.
Ман онро ҳамчун формулае бар зидди индоктринация тавсиф кардам, ки, ба таври рамзӣ гӯем, кадом соҳаҳои ҳаётро бояд баррасӣ кунем
ва таҳлил намоем: дар куҷо камбудиҳои эҳтимолӣ вуҷуд доранд, ки рушди табиии гиппокамп ва
истеҳсоли ин нейронҳои индексиро монеъ мешаванд?
Мисол: Норасоии витамини D:
Витамини D на танҳо гормони масуният аст, ки барои низоми масуният муҳим аст, балки он инчунин нейрогормон мебошад.
Норасоии витамини D, метавон гуфт, ду оқибат ба бор меорад.
Мо эҳтимолан буҳрони цитокинӣ дорем, ки маънои онро дорад, ки чораҳои зидди коронавирус метавонанд татбиқ шаванд.
Аз ҳамин сабаб дар ҳама ҷо паҳн мекунанд, ки мо дигар ба витамини D ниёз надорем.
Ин мавзӯъ хеле шавқовар аст.
Мо дигар ба витамини D ниёз надорем. Башарият як қадами эволютсионӣ ба пеш гузоштааст.
Оё шумо инро пай бурдед?
Ман ҳамагӣ чанд моҳ пеш, қариб як сол пеш, хондам, ки, масалан, New England Journal of Medicine, ки муътабартарин
маҷаллаи илмӣ дар соҳаи клиникӣ аст, як мақола нашр кард.
Пас, агар шумо Ҷоизаи Нобел хоҳед, онҷо нашр кунед.
Ва дар он ҷо як таҳқиқоте буд, ки комилан ғайриоддӣ буд.
Онҳо дар бораи он видео сохтанд, махсусан тафсири ин тадқиқот.
Ва сипас, дар натиҷа, як таҳририя нашр мешавад, ки маънои онро дорад, ки худи муҳаррирон, метавон гуфт, аз додани ҳукм дар
бораи витамини D бар асоси ҳамин тадқиқот худдорӣ накардаанд.
Ва дар асл, ҷумлаи охир мегӯяд, ки одамон бояд истеъмоли витамини D-ро қатъ кунанд, ҳатто агар онҳо камбуди он
дошта бошанд, танҳо барои дароз кардани умр ё солим мондан. Ҳамин тавр навишта шудааст.
Ва ин маънои онро дорад, ки мо дигар ба витамини D ниёз надорем. Ва ба гормони витамини D низ ниёз надорем.
Аммо баръакс, мо ба он чи ман «spike administration» меномам – яъне spikes-и мунтазам – барои зинда мондан ниёз дорем.
Пас мо як қадами эволютсионӣ гузоштем: дигар витамини D нест, аммо иловакунии мунтазам зиндамонии моро таъмин мекунад.
Пас, ин комилан девонагист, ки мо ҳоло ба он табдил меёбем.
Аммо ба мо витамини D лозим аст.
Агар, масалан, ҳоло бемории Алцгеймерро ҳамчун корреляти биологӣ бо нейрогенези доимӣ халалдошта бубинанд,
ман дар ин мавзӯъ мақолаи илмӣ бо номи «Назарияи ягонаи бемории Алцгеймер» навиштаам.
Ман инро дар он ҷо ба таври муфассал тавсиф кардаам.
Ва ин низ асоси стратегияи пешгирии бемории Алцгеймер аст.
Ва агар ман ҳоло инро ҳамчун як ҳамбастагӣ бубинам, мо инчунин мебинем, ки халалдоршавии нейрогенез ҳоло ба афзоиши драматикии
шумораи беморони Алцгеймер дар саросари ҷаҳон оварда мерасонад.
Вақте ки ба он менигаред, витамини D низ дар ҷараёни нейрогенез хеле муҳим аст.
Ва мантиқ чунин аст, ки агар ман камбуди витамини D дошта бошам, эҳтимолияти гирифтор
шудан ба бемории Алцгеймер дар ман меафзояд.
Аммо норасоии витамини D аслан ҳамлаи дукарата ба низоми масунияти мост: бар зидди микроорганизмҳо ва бар зидди макроорганизмҳо.
Ва ман инро дар китоби худ ҳамчун як мисол шарҳ медиҳам. Пас ҳа, аммо ин танҳо як мисол аз бисёр аст.
Ва азбаски ҳамаи чораҳои зидди коронавирус ин равандро тезонидаанд, ман нишон медиҳам, ки
онҳо дар ҳама соҳаҳои ҳаёт таъсир мерасонанд.
Масалан, маънии ҳаёт маркази формулаи ман аст.
Ҳар як шахс дар ҳаёт ба як мақсад ниёз дорад. Тадқиқоти равоншиносӣ нишон медиҳанд, ки агар мо дар
ҳаёт мақсад надошта бошем, шиддати бемории Алцгеймер ба таври назаррас меафзояд. Чаро?
Зеро мо ҳеҷ сабабе барои бедор шудан дар субҳ надорем. Мо ҳеҷ коре барои кардан надорем.
Мағзҳои мо бо маълумоти ҷолиб ғизо дода намешаванд, зеро мо ҳеҷ кори ҷолибе намекунем.
Ва гиппокамп хурд мешавад ва бемории Алцгеймер таҳдид мекунад.
Ин маънои онро дорад, ки мо ба як ҳадаф дар ҳаёт ниёз дорем. Ва яке аз ҳадафҳои ҳаёт метавонад
мубориза бо он чизе бошад, ки ҳоло рӯй медиҳад.
Пас ман кӯшиш мекунам ба одамон дар зиндагӣ мақсад диҳам, бо ёфтани дигароне, ки, ба ибораи дигар,
боварибахшанд. Ин вазифаи муҳимест, ки ҳоло мо дорем.
Ва инҷо таҷрибаи машҳури мутобиқшавии Соломон Наш аст.
Ин нишон медиҳад, ки 23 фоизи одамоне, ки онҳо дар солҳои 1960-ум санҷида буданд, ба омма пайравӣ
намекарданд, балки ба ақли солим такя мекарданд.
Ва сатҳи онҳое, ки эм нашуда буданд, низ баланд буд.
Ва агар фоизи муайяне аз мардум аз эмгузаронӣ саркашӣ кунанд ва сипас таъсироти тарафӣ барои ҳама ошкор
шаванд, ногаҳон касоне пайдо мешаванд, ки мегӯянд: «Хуб, шояд онҳо дар ниҳоят рост мегӯянд.»
Ва пас, агар танҳо яке аз он 23 фоиз метавонист дигареро бовар кунонад, мо аллакай 46 фоиз мешудем. Пас, агар
ҳар кас ин вазифаи ёфтани маънои ҳаётро ҷиддӣ мегирифт, мо нисбатан зуд аксариятро ба даст меовардем.
ки на танҳо дар соҳаи сиёсӣ тағйирот ворид кард, балки дар кӯчаҳо низ.
Ки мардум воқеан берун меоянд ва мегӯянд: «Эй, шумо наметавонед бо мо чунин рафтор кунед, ин қобили
қабул нест». Пас мо бояд аксариятро ташкил кунем!
Ва ман нуқтаи сеюмро низ зикр кардам. Пас, ҷуз аз таъсир расонидан ба мағзи худ ва сипас ба мағзи дигарон,
савол, албатта, чунин аст: назари мо ба башарият чист?
Солаҳо – аз замони оғози вақт, дар асл аз гуноҳи аслӣ, то он даме ки ман ёд дорам – ба мо мегуфтанд, ки инсонҳо бад ҳастанд.
Мо бояд худро аз ҳама чиз дифоъ кунем.
Одамон он қадар баданд, ки танҳо як низоми имтиёзҳои иҷтимоӣ — таҳти назорати зеҳни сунъӣ — метавонад моро, ба
ибораи дигар, аз худтаҳдис наҷот диҳад. Ва ин назариши одамон бояд мавриди шубҳа қарор гирад.
Як таърихнигори машҳур ҳаст, ки ба наздикӣ китобе навиштааст. Онро «Асосан нек» меноманд.
Ман аз хондани он лаззат бурдам ва борҳо аз он иқтибос овардаам, инчунин каме амиқтар ба илми паси он назар андохтам.
Ва ин чизест, ки мо бояд худро ба он бовар кардан омӯзем: ки одамон нек ҳастанд; ки ҳеҷ кас аз аввал
намехоҳад ба мо зарар расонад; ва ки мо бояд якҷоя кор кунем.
Ин асоси ҳамкорӣ байни одамон аст, ки бо назари башарият, ки, метавон гуфт, бардурӯғ ба мо таҳмил шудааст,
яъне ки одамон бад ва нотавононанд, аз мо гирифта мешавад.
Пас мо низ бояд тағйирот ворид кунем. Аммо ин танҳо пас аз он имконпазир аст, ки гиппокампус дубора кор кунад.