2023 წლის 1 თებერვალს გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში ძალაში შევიდა ქარის ენერგიის სფეროს მოთხოვნების შესახებ აქტი.
ამ კანონით ფედერალური მთავრობა შტატებს ავალდებულებს, 2032 წლის ბოლომდე თავიანთი მიწის ფართობის
გარკვეული პროცენტი ქარის ენერგიისთვის გამოყონ.
ბერლინის, ჰამბურგისა და ბრემენის ქალაქ-სახელმწიფოებისთვის ეს პროპორცია ფართობის 0.5 პროცენტს შეადგენს.
სხვა ქვეყნებისთვის, 1.8 პროცენტიდან 2.2 პროცენტამდე.
მხოლოდ ბავარიაში, ეს ქარის ტურბინებისთვის დაახლოებით 1,270 კვადრატულ კილომეტრს შეადგენს.
სარლანდის ნახევარი ზომის ტერიტორია.
ამ მიზნის მისაღწევად, ფედერალურმა მთავრობამ შეცვალა ბუნების დაცვის ფედერალური კანონი, რათა ლანდშაფტის
დაცული ტერიტორიების გამოყენებაც გახდეს შესაძლებელი.
ქარის ენერგია ენერგიის თითქმის ამოუწურავი წყაროა, რომლის პოტენციალიც ამჟამად მხოლოდ ნაწილობრივ გამოიყენება.
ენერგეტიკული გარდაქმნის მომხრეების მიერ ეს ყოველთვის ასეა აღწერილი.
რა თქმა უნდა, მიზანი ასევე კლიმატის ცვლილების საკითხთან ბრძოლაა, რადგან ეს ტექნოლოგია CO2-ის ემისიებს არ გამოიმუშავებს.
როგორც ხშირად ხდება, გათვალისწინებული ან მედიისთვის ეფექტურად წარმოდგენილია მხოლოდ საბოლოო
შედეგი და არა ის, თუ რა არის მის მისაღწევად საჭირო.
ეს ძირითადად შემდეგ სფეროებზე მოქმედებს.
1. გარემოზე ზემოქმედება
ტერმინი "საერთო გარემოს დაცვის პოლიტიკა" დაახლოებით 1970 წელს დამკვიდრდა და გულისხმობს ყველა პოლიტიკურ ძალისხმევას ადამიანის
სიცოცხლისა და ბუნების ბუნებრივი საფუძვლების შესანარჩუნებლად.
ქარის ტურბინებს, სავარაუდოდ, გარემოს დასაცავადაც აგებენ.
მაგრამ ნამდვილად კურსწრებაა თუ არა ისინი გარემოსთვის?
1ა) ტყის ჭრა
წარსულში ტყის უდიდესი მტრები იყვნენ გვალვა, შტორმები და ქერქის ხეჭრელები.
მაგრამ ახლა ამ რიცხვში ქარის ტურბინებიც უნდა იყოს შეტანილი.
მაგალითად, ჰესენის შტატში, რაინჰარდსვალდის ტყეში, 29 ჰექტარი ტყე, რომელშიც 195 წლამდე ასაკის ხეებია,
შესაძლოა გაიჩეხოს 18 დაგეგმილი ქარის ტურბინის მოსაწყობად.
შემდგომში ტყე უკვე აღარ შეიძლება გამოყენებულ იქნას, როგორც ტყე, არამედ როგორც ხის კავშირების მქონე სამრეწველო ობიექტი.
ტყეში გაჭრილი ფართო ბილიკები უფრო მეტ კიდეს ქმნის.
ასეთ ადგილებში მზარდი ხეები შეიძლება დაიღუპონ, რადგან ისინი ქარსა და გვალვას ბევრად მეტად არიან დაქვემდებარებულნი, რაც
იწვევს ასეთი გაშიშვლებული მონაკვეთების შემდგომ გავრცელებას.
მიუხედავად იმისა, რომ ქარის ტურბინების აშენების შემდეგ ტერიტორიის ნაწილს ხელახლა დაამტკბობენ, ბუნებას მრავალი ათწლეული
დასჭირდება, რომ აღადგინოს ჰუმუსით მდიდარი, ჯანსაღი ტყის საფარი.
1 ბ) რესურსების მოხმარება
ქარის ტურბინის ასაწყობად საჭიროა არა მხოლოდ საყრდენი და როტორი, არამედ ტურბინის კომპონენტების
გადასაზიდად კარგად განვითარებული საგზაო ქსელიც.
იმისათვის, რომ მთლიანი სტრუქტურა სტაბილური დარჩეს, მას ასევე სჭირდება მყარი საფუძველი.
ამის საჭიროება ჩვენთვის აშკარა ხდება ალტდორფერ ვალდის ქარის ელექტროსადგურის პროექტზე.
აქ 285 მეტრი სიმაღლის ოცდაცხრა ქარის ტურბინა უნდა აღიმართოს.
ეს ნაგებობები საშუალო ეკლესიის კოშკზე ხუთჯერ მეტად მაღალია.
ეს მოითხოვს 1500 კუბური მეტრის მოცულობის ფუნდამენტს.
ალტდორფის ტყის შემთხვევაში, 39 ქარის ტურბინისთვის საჭირო იქნება ჯამში 58,500 კუბური მეტრი ბეტონი.
ამ ბეტონის მიწოდებისთვის, 7.5 კუბური მეტრის ტევადობის მობილურმა ბეტონის მიქსერებმა ჯამში 15,600 რეისი უნდა შეასრულონ.
გარდა ამისა, 27-კილომეტრიანი გზის მონაკვეთის გაფართოებისთვის ქვიშის გადასაზიდად, გრეჰელის
სატვირთოებით 45 000-ზე მეტი რეისი გახდება საჭირო.
1გ) ფლორისა და ფაუნის ცვლილებები
ყოველწლიურად, ქარის ტურბინების მსხვერპლნი ათასობით ღამური და ფრინველი ხდებიან.
პროგნოზების თანახმად, მხოლოდ გერმანიაში ყოველწლიურად დაახლოებით 200 000-ზე მეტი ღამური იღუპება, რის გამოც
ზოგიერთი სახეობა უკვე გადაშენების საფრთხის წინაშე დგას.
საშიშროება ცხოველებისთვის მხოლოდ იმით არ არის გამოწვეული, რომ ისინი როტორის ფრთებში ეხეთქებიან.
როტორის ფრთების უკან წნევის დაცემა ცხოველების ფილტვებსა და შინაგან ორგანოებს სკდება.
2017 წელს, მოდელური გამოთვლების საფუძველზე ჩატარებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ გერმანიის აეროკოსმოსური ცენტრის
თანახმად, ყოველწლიურად ქარის ტურბინების მსხვერპლნი ხდებიან დაახლოებით 1,200 მილიარდი მწერი.
ეს დღეში დაახლოებით 3 მილიარდი მწერია.
მფრინავი მწერების ნარჩენები როტორის ფრთებზე ასევე ხელს უწყობს ტურბინის ეფექტურობის შემცირებას.
ეს საფრთხეს უქმნის არა მხოლოდ ცხოველთა პოპულაციებს, არამედ ლანდშაფტსაც.
ზოგიერთ ადგილას ფერდობებზე ხეებს ჭრიან, რაც შემდგომში ზრდის ნიადაგის ეროზიისა და მეწყერების რისკს.
1 დ) დაბინძურებული ტერიტორიები
ქარის ტურბინები ამჟამად 20-წლიანი ექსპლუატაციის ვადითაა გათვლილი.
ამის შემდეგ, მთელი სისტემა მოუწევდა დემონტაჟს და უტილიზაციას.
თუმცა, მეტად საეჭვოა, რეალურად მოხდება თუ არა ბეტონის ფუნდამენტების დემონტაჟი ყველა შემთხვევაში.
მათში შემავალი ტოქსინებისა და კომპოზიტური მასალების გამო, ფრთების გადამუშავების კონცეფცია ჯერ კიდევ არ
არსებობს, რის გამოც ეს საშიში ნარჩენი უნდა განადგურდეს.
მხოლოდ როტორის ფრთები ყოველწლიურად 20 000 ტონა ნარჩენს წარმოქმნის. და ეს მაჩვენებელი იზრდება.
დროებითი დასკვნა
მწვანე პარტია ოდესღაც გარემოს დასაცავად დაარსდა.
ამასობაში კი, ისინი უფრო მეტად გარემოს განადგურების ზღვარს მიაღწიეს.
მიუხედავად იმისა, რომ მშენებლობის პროექტები ჭრიჭინას არსებობის გამო შეჩერდა, ბუნების დაცვის კანონში ისეთი ცვლილებაც
კი შევიდა, რომ ქარის ტურბინები ბევრი ფრინველის სახეობისთვის, მაგალითად, ჭიკჭიკებისთვის, საფრთხედ აღარ ითვლება.
ბუნებისა და ბიომრავალფეროვნების დაცვის კავშირის (NABU) დაკვეთით მომზადებული იურიდიული დასკვნის თანახმად, ეს
შემთხვევა ევროკავშირის მოქმედი კანონმდებლობის დარღვევასაც კი წარმოადგენდა სახეობების დაცვის შესახებ.
გარდა ამისა, ეს ტექნოლოგია არ არის რესურსეფექტური, თუ ის მხოლოდ ასეთი ხანმოკლე პერიოდისთვის არის შექმნილი და ტოვებს მასალებს,
რომელთა უტილიზაციის საკითხიც ჯერ კიდევ არ არის გარკვეული.
იდეოლოგიურ მიზნებს ახლა გარემოს დაცვაზე მეტ ყურადღებას აქცევენ.
2. კლიმატური ცვლილებები
მხოლოდ გერმანიაში ამჟამად 32,000 ქარის ტურბინა ფუნქციონირებს.
ამის შედეგად, ოსნაბრუკის უნივერსიტეტის დასკვნით, ბოლო 20 წლის განმავლობაში ქარის საშუალო სიჩქარე 13%-ით შემცირდა.
ეს უმომავლოდ არ დარჩება.
2ა) შეცვლილი ჰაერის ცირკულაცია
შეერთებული შტატები გერმანიაზე 2,5-ჯერ მეტ ქარის ენერგიას აწარმოებს.
ამ სერიოზულმა ჩარევებმა შესაძლოა დრამატულად შეამციროს ეკვატორიდან ჩრდილოეთ პოლუსისკენ მიმავალი ჰაერის ნაკადები,
რაც სამხრეთ განედებზე ჟეტის დინების დაქვეითებას გამოიწვევს.
ამან შეიძლება გამოიწვიოს ჩრდილოეთ პოლუსის თავზე ჰაერის ფენების გათხელება, რის შედეგადაც შემცირდება
ანარეკლი და, შესაბამისად, მოხდება რეგიონის დათბობა.
2ბ) ნიადაგის გამოშრობა
ქარის ტურბინებსა და ჰაერის ფენებს შორის ურთიერთქმედებას გადამწყვეტი გავლენა აქვს ზედაპირსა და
ატმოსფეროს შორის სითბოსა და ნესტის ნაკადებზე.
ქარის ნაკადი ქარის ტურბინების წინ შენელებულია და მათ უკან დაქცეულია.
ყოველ დიდ ქარის ელექტროსადგურზე ამგვარად, ატმოსფეროდან ნესტი გამოიყოფა, განსაკუთრებით ზაფხულში, და მიწა დამატებით თბება.
ჩინეთში ჩატარებული უახლესი კვლევა აჩვენებს, თუ რა გამანადგურებელ შედეგებს ახდენს ქარის ელექტროსადგურები გარემოზე.
კვლევამ შეისწავლა ჩინეთის ქარის ელექტროსადგურის გავლენა მონღოლეთის საზღვართან.
დადგინდა, რომ ნიადაგის ტენიანობა წელიწადში 4.1%-ით მცირდებოდა.
გართულებული მექანიზმები ჯერ კიდევ სრულად არ არის შესწავლილი, მაგრამ უდავოა, რომ ქარის ელექტროსადგურები, ფაქტობრივად,
იწვევენ იმ ნიადაგის გამოშრობას, რომელზეც ისინი აშენებულია.
ყველაზე ცუდ შემთხვევაში, ამან შეიძლება გამოიწვიოს გვალვები და ნიადაგის ეროზია, რაც ასევე
შეიძლება გავრცელდეს უფრო ფართო პერიფერიაზე.
დროებითი დასკვნა
ქარის ენერგიის გამოყენების ხელშეწყობა ხდება კლიმატის ცვლილების შესაკავებლად, რომელიც, სავარაუდოდ, CO2-ითაა გამოწვეული.
ნივთიერების გამოშრობა, კერძოდ, კლიმატის ცვლილების შედეგად, ჩვენთვის თვალშისაცემად და აპოკალიპტური სურათებითაა წარმოდგენილი.
თუმცა, ბოლოდროინდელი კვლევები აჩვენებს, რომ, კერძოდ, ქარის ტურბინებმა შეიძლება გამოიწვიოს გვალვა.
3. ზიანი ჯანმრთელობისთვის
ქარის ტურბინებს შეუძლია გამოიწვიოს ჯანმრთელობის მრავალფეროვანი პრობლემები, როგორიცაა კონცენტრაციის უნარის
დარღვევა, ნერვიულობა, თავის ტკივილი და ძილის დარღვევები.
საშიშროება ძირითადად ინფრაბგერისა და ჩამოშვებული ჩრდილებისგან მომდინარეობს.
თუმცა, ყინული ზამთარშიც საშიშროებას წარმოადგენს.
3ა) ყინული
არასასურველ ამინდის პირობებში, როტორის ფრთებზე შესაძლოა ყინული წარმოიქმნას.
მაშინ სიცოცხლესაც კი საფრთხე ემუქრება.
როტორის ფრთებს შეუძლიათ ყინულის ნატეხების შორ მანძილებზე გადაყრა.
3ბ) ინფრაჟღერადობა
ინფრაჟღერადობა არის ხმა, რომლის სიხშირეც ადამიანის სმენის დიაპაზონს ქვემოთაა, ანუ 16 ჰერცზე ნაკლები.
ზოგიერთი ადამიანი, რომელიც ქარის ტურბინებთან ახლოს ცხოვრობს, ასეთ სიმპტომებს უჩივის,
როგორიცაა დაღლილობა, დეპრესია ან ზღვის ავადმყოფობაც კი.
გულის ქირურგმა კრისტიან ფრიდრიხ ფალმა ეს ფენომენი მეცნიერულად გამოიკვლია მაინცის უნივერსიტეტის კლინიკის
ინფრაჟღერადობის სამუშაო ჯგუფის ხელმძღვანელის რანგში.
მისი თქმით, ეს ხდება მაშინ, როდესაც როტორის ფრთა ძელის გასწვრივ მოძრაობს, აწვებს ჰაერს და ქმნის მოკლე, მკვეთრ იმპულსებს.
ინფრაჟღერადობა ღია სივრცეში ასევე იჩქარებს.
ის აღიქმება, როგორც ხმაური, მაგრამ არ არის პულსირებული.
აქ წარმოქმნილი იმპულსები ფიზიკურადაც იგრძნობა.
ეს შედარებადია იმასთან, როდესაც ვიზიტორი როკ-კონცერტზე ბას-დინამიკების წინ დგას და ხმის ფიზიკურად შეგრძნება შეუძლია.
თუმცა, ქარის ტურბინის მიერ გენერირებული იმპულსები ბევრად უფრო მძლავრია.
3c) ჩრდილი
როდესაც მზე ანათებს, ქარის ტურბინების მუშაობისას წარმოიქმნება მოძრავი ჩრდილი, რამაც შეიძლება მნიშვნელოვანი დისკომფორტი
გამოიწვიოს დაზარალებულებში, როგორიცაა კონცენტრაციის პრობლემები, ნერვიულობა, თავის ტკივილი და ძილის დარღვევები.
როტორის მიერ ჩაგდებული ჩრდილი ბევრი ადამიანისთვის უსიამოვნოა, რადგან ის სიკაშკაშის პერიოდულ მერყეობას იწვევს.
ემისიების კონტროლის ფედერალური/სახელმწიფო სამუშაო ჯგუფის თანახმად, ქარის ტურბინების დამტკიცებისას, უნდა უზრუნველყოფილ
იქნას, რომ სახლის თეორიულად შესაძლო ჩრდილის ხანგრძლივობა არ აღემატებოდეს კალენდარულ წელიწადში 30 საათს ან დღეში 30 წუთს.
საჭიროების შემთხვევაში, უნდა იქნას გამოყენებული გადართვის ტექნოლოგია, რათა უზრუნველყოფილ იქნას, რომ ჩრდილში
ყოფნის ფაქტობრივი ხანგრძლივობა შეზღუდული იყოს კალენდარული წლის განმავლობაში 8 საათით და დღეში 30 წუთით.
თუ სახლი რამდენიმე ქარის ტურბინის ჩრდილების ქვეშ მოექცევა, მაშინ ეს მაჩვენებლები ყველა ტურბინას ერთად ეხება.
დროებითი დასკვნა
ჩვეულებრივი მოქალაქეებისთვის დამაბინძურებლის გადახდის პრინციპი ყოველთვის მოქმედებს.
ნუთუ ეს არ უნდა ვრცელდებოდეს ქარის ტურბინების ოპერატორებზეც?
ეს იმიტომ, რომ თუ დამტკიცდება, რომ ასეთი ობიექტი მოსახლეობაში ჯანმრთელობის პრობლემებს იწვევს, მისი დახურვა
მოუწევს, მიუხედავად იმისა, მიღწეულია თუ არა დასხივებისთვის განსაზღვრული საათების რაოდენობა.
ეს ბადებს კითხვას, თუ რატომ მოხდა ამ მცენარეების დამტკიცება თავიდანვე.
4. ენერგეტიკული გარდაქმნა ხელმიუწვდომელი ხდება
4ა) ქარის ტურბინების ფაქტობრივი მუშაობა
ოპერატორები თავიანთი ქარის ელექტროსადგურების გამოყენების მაჩვენებლებს სახელმწიფო საიდუმლოსავით იცავენ.
გაზეთმა "ნოიე ცურხერ ცაიტუნგმა" გერმანიაში 18,000 ქარის ტურბინა შეისწავლა – შემაშფოთებელი შედეგებით.
შემოწმებული ელექტროსადგურების თითქმის მეოთხედმა 20%-იან სიმძლავრის კოეფიციენტსაც კი ვერ მიაღწია.
მხოლოდ 15%-ს ჰქონდა სავარაუდო გამოყენების მაჩვენებელი 30%-ზე მეტი.
ამათგან თითქმის ყველა სანაპიროსთან მდებარეობს.
4ბ) ზარალს მომხმარებლები იხდიან
2024 წლის იანვრის ბოლოს, ელექტროგადამცემი ქსელების ოთხმა ოპერატორმა წარმოადგინა ანგარიში იმის
შესახებ, თუ რა გვიჯდება ქარის და მზის ენერგია.
ქარის და მზის ელექტროსადგურების გაფართოება ნიშნავს, რომ ძლიერი ქარის ან ინტენსიური მზის სხივების დროს
იწარმოება უფრო მეტი ელექტროენერგია, ვიდრე საჭიროა.
ამის შემდეგ ბირჟაზე ელექტროენერგიის ფასი ნულთან ან თუნდაც უარყოფით ტერიტორიაზე ახლოვდება, რაც
ნიშნავს, რომ შესაძენად დამატებითი თანხის გადახდაა საჭირო.
მიუხედავად ამისა, ქარის ტურბინების ოპერატორები იღებენ გარანტირებულ გამოსყიდვის ტარიფს,
რომელიც კილოვატ-საათზე 7.35 პენსს შეადგენს.
მზის ელექტროსადგურების ოპერატორები კილოვატ-საათში 11-დან 13 პენსამდეც კი იხდიან.
სულ უფრო ხშირად, ქარის წარმოების ჭარბი რაოდენობის შემთხვევაშიც კი, ტურბინების გათიშვა ხდება საჭირო, რათა
სისტემაში ჭარბი ელექტროენერგიის შეღწევა თავიდან იქნას აცილებული.
მაგრამ მაშინაც კი, როდესაც ქარხანა არ მუშაობს, ფული მაინც შემოდის, თითქოს ოპერატორებმა ელექტროენერგია გამოიმუშავეს.
2022 წელს მომხმარებლებს ეს დაახლოებით ერთი მილიარდი ევრო დაუჯდათ, სანაცვლოდ კი არაფერი მიუღიათ.
4c) ბადის გაფართოების ხარჯები
ქარის ელექტროსადგურების უმეტესობა ქარის პირობების გამო ჩრდილოეთ გერმანიაში მდებარეობს.
თუმცა, ბავარიასა და ბადენ-ვიურტემბერგში სამრეწველო ობიექტებისთვის ელექტროენერგიის მიწოდებისთვის,
ელექტროგადამცემი ქსელის გაფართოებაც აუცილებელია.
მაღალი ძაბვის ხაზების აუცილებელი გაფართოება, სავარაუდოდ, 2045 წლისთვის 300 მილიარდ ევრო დაჯდება, ხოლო
ქალაქებსა და დაბებში სადისტრიბუციო ქსელებისთვის დამატებით 150 მილიარდი ევრო იქნება საჭირო.
მხარდაჭერილი იქნას ქარის ელექტროსადგურების გაფართოება ქარის დაბალი რესურსის მქონე სამხრეთ რეგიონში,
2023 წლის EEG აქტი ამ რეგიონისთვის 50%-დან 60%-მდე კორექტირების კოეფიციენტს ითვალისწინებს.
ეს ნიშნავს, რომ ქარის ენერგიისთვის დამატებითი სუბსიდიები იქნება გაცემული, რადგან ქარის ტურბინების ეკონომიურად
მუშაობა სამხრეთ გერმანიაში არსებული სუბსიდიებით შეუძლებელია.
დროებითი დასკვნა
ქარის ელექტროსადგურები არ არის ეფექტური ისეთი ბიზნეს ლოკაციისთვის, როგორიცაა გერმანია.
იდეოლოგიურად მოტივირებული პოლიტიკის სუბსიდიების გარეშე, ამ ტექნოლოგიაში ინვესტიციას ძნელად თუ განახორციელებდა
რომელიმე ინვესტორი, რადგან ასეთი ქარხნები კონკურენტულ პირობებში ბაზარზე კონკურენციას ვერ გაუწევდნენ.
ეს პირობები წარმოებულ ელექტროენერგიას მომხმარებლებისთვის სულ უფრო ხელმიუწვდომელს ხდის.
ინდივიდუალური პირები ცხოვრების დონეს დაკარგავენ, ხოლო ბიზნესი სულ უფრო მეტად საზღვარგარეთ გადავა.
ეკონომიკის მინისტრი რობერტ ჰაბეკი იტყვის: "გერმანიაში ინდუსტრია არ არის გაკოტრებული, ის უბრალოდ წყვეტს წარმოებას".
დასკვნა
ქარის ენერგია ჩვენთვის ყოველთვის წარმოდგენილია, როგორც განსაკუთრებით ეკოლოგიურად
და კლიმატისთვის სასარგებლო ენერგიის ფორმა.
თუმცა, როგორც ვხედავთ, არც ერთი მათგანი არ არის სიმართლე.
მეორე მხრივ, ეს ენერგიის წარმოების არასანდო ფორმაა და, მეტიც, განსაკუთრებით ძვირია მომხმარებლებისთვის.
მაგრამ რატომ ისწრაფვიან ამისკენ და ვის აქვს ამაში ინტერესი?
ამ კითხვაზე სავარაუდო პასუხი შეიძლება იყოს შემდეგი.
"არაფრის ფლობა და ბედნიერება" არის ფრაზა მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის (WEF) 2016 წლის ვიდეოდან, რომელიც
დანიელი პოლიტიკოსის, იდა აუკენის, ესეს შეჯამებას წარმოადგენს.
იდა აუკენი მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმის პროგრამა "ახალგაზრდა გლობალური ლიდერების" წევრია.
ეს იდეალური იქნებოდა მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმისა და მისი უკან მდგომი ძალებისთვის.
ყველაფერი, რაც კი ვინმეს სჭირდება, მიიღება, როგორც მომსახურება.
ერთი მხრივ, ეს სერვისი კარგი ბიზნესი იქნებოდა, მაგრამ მეორე მხრივ, ყველა სრულიად გამჭვირვალე მოქალაქე გახდებოდა.
ამის მისაღწევად, ეკონომიკასა და საზოგადოებაში არსებული სტრუქტურები ჯერ უნდა დაშლილიყო, და ამისათვის საჭირო იქნებოდა გეგმა,
რომელიც ამას მოსახლეობის წინააღმდეგობის გარეშე განახორციელებდა.
შესაძლებელია, რომ ყველა საქონელი გაძვირდეს, რის გამოც მოსახლეობას ცხოვრების ხარჯების დაფარვა აღარ შეეძლება
და იძულებული გახდება, მთელი თავისი დანაზოგი გამოიყენოს.
ენერგიის ხარჯები გათვალისწინებულია უმეტესი საქონლის ფასში, რადგან ისინი ამ საქონლის წარმოებისთვის აუცილებელია.
ამგვარად, ელექტროენერგიის ფასი იქნებოდა ბერკეტი, რომელიც შეიძლება გამოყენებულ იქნას საქონლის ფასების ასამაღლებლად.
ბირთვული ელექტროსადგურები გათიშულია, ხოლო რუსეთის წინააღმდეგ დაწესებული სანქციების გამო, ჩვენ აღარ მივიღებთ იაფ ბუნებრივ აირს.
შესაბამისად, ელექტროენერგიის გენერაციის ყველაზე იაფი ვარიანტები გაქრა.
ან ქარის ენერგიიდან ელექტროენერგია უხვადაა და მისი ფასი ელექტროენერგიის ბირჟაზე ნულს უახლოვდება, ან ქარი არ არის
საკმარისი და ელექტროენერგიის უცხოეთიდან ძვირად შეძენა უწევს.
ეს ზრდის ელექტროენერგიის ფასს და, შესაბამისად, წარმოებული პროდუქციის ფასს.
გრძელვადიან პერსპექტივაში, კომპანიები ასეთ გარემოში გადარჩენას ვერ შეძლებენ.
ისინი ან სულ შეწყვეტენ წარმოებას, ან ემიგრირებენ.
რაც რჩება, არის მოსახლეობა მაღალი უმუშევრობის დონით, რომელიც ენერგიის მაღალი ღირებულების გამო თავის გატანას ვეღარ ახერხებს.
მსოფლიო ეკონომიკური ფორუმი და მისი მხარდამჭერები მაშინ მიაღწევდნენ თავიანთ მიზანს.
მოსახლეობა, რომელიც ელიტების მარწუხებშია და ნებაყოფლობით ემორჩილება.