WEBVTT 00:00.128 --> 00:10.375 Дөнья сәламәтлек оешмасына хокуксызланып яки өстәмә вәкаләтләр алырга бернинди легитимлек тә бирелергә тиеш түгел. 00:10.375 --> 00:19.870 Бу әле исбатланмаган, монда нокта куярга кирәк. Тукта! Һәм бары тик барлык хаталар төзәтелгәч кенә без яңа килешүләр 00:19.870 --> 00:25.084 турында сөйләшә алабыз, һәм әлбәттә моның алдыннан түгел. 00:25.084 --> 00:34.373 Ярар, тагын бер мөһим пунктны истә тотарга кирәк: мондый төзәтмәләргә тавыш бирергә мөмкин, әгәр тавыш 00:34.373 --> 00:42.288 бирүнең соңгы варианты Дөнья сәламәтлек җыелышына кимендә дүрт ай алдан тапшырылган булса. 00:42.288 --> 00:50.348 Димәк, бу аларның үз кагыйдәләренә каршы килә — Сәламәтлек саклау кагыйдәләренең 55(2)-нче маддәсендә әйтелгәнчә — әгәр алар моны 00:50.348 --> 00:58.846 май ахырында хәзер тавыш бирергә теләсәләр, бу аларның Дөнья сәламәтлек оешмасының үз эш тәртибе кагыйдәләренә дә каршы килә. 00:58.846 --> 01:04.120 Әйе, бәяләү критерийлары беренче карашка шактый гади. 01:04.120 --> 01:10.880 Беренче чиратта, гражданнар буларак, без үзебездән сорарга тиешбез: нәтиҗәле яңача бәяләү гомумән үткәрелдеме? Әйе яки юк? 01:10.880 --> 01:15.720 Икенчедән, Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының рәсми эш тәртибе кагыйдәләре үтәлдеме? Әйе яки юк? 01:15.720 --> 01:21.340 Һәм «юк» дигән сүз тавышка куеп булмый дигәнне аңлата. Болар шундый гади. 01:21.340 --> 01:29.393 Ләкин хәзер сездә төп үлчәү критерийлары бар, алар сезгә сөйләшүләрдә ярдәм итә ала һәм «туктагыз, иң элек 01:29.393 --> 01:33.601 карап чыгу булырга тиеш» дип әйтергә мөмкинлек бирә. 01:33.601 --> 01:37.220 Һәм икенчедән, Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының үз кагыйдәләре үтәлергә тиеш. 01:37.220 --> 01:43.717 Өченчедән, үз максатларына караганда, Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасына бернинди зыян китерү хокукы да бирелмәгән. 01:43.717 --> 01:50.260 Бүген, 20 апрель 2024 елда, барысын да оештырганың өчен зур рәхмәт, Урс Ханс. 01:50.260 --> 01:56.576 Максат — бергәләп яңача бәяләүне тормышка ашыру. 01:56.576 --> 02:02.752 Без моңа бары тик белем, сәяси басым һәм дөрес мәгълүмат аша гына ирешә алабыз. 02:02.752 --> 02:06.240 Сәлам, Стефан. Һәм шуңа күрә без барыбыз да бүген монда. 02:06.240 --> 02:11.162 Сезгә монда Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы турында сөйләү мөмкинлеге булу минем өчен зур хөрмәт. 02:11.162 --> 02:16.600 Һәм мин бүген монда килгәнегез өчен сезнең барыгызга да ихлас рәхмәтемне белдерәсем килә. 02:22.665 --> 02:29.716 Бик әйбәт. Әйе, кызганычка каршы, бу Дөнья сәламәтлек оешмасы мәсьәләсе бик җентекле һәм киң тема. 02:29.716 --> 02:33.440 Шуңа күрә миңа мәрхәмәт итеп 40 минут бирелде. 02:33.440 --> 02:39.159 Биредә чыннан да яңа бер космос төзелә. 02:39.159 --> 02:41.876 Чыннан да яңа сәламәтлек режимы. 02:41.876 --> 02:49.040 Һәм моны дөрес аңлау өчен, хәзергәчә ни булганын белү кирәк. 02:49.040 --> 02:58.952 Аннары күпсанлы детальләрдә адашмасын өчен гомуми контекстны аңларга кирәк. 02:58.952 --> 03:03.675 Без Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасының ике килешүе турында сөйләшүебезне беләбез, һәм алар тәкъдим ителгән 03:03.675 --> 03:06.380 төзәтмәләр һәм тагын да тәкъдим ителгән төзәтмәләр белән тулы. 03:06.380 --> 03:10.940 Һәм мин сезгә бу мәсьәләдә кайбер ышанычлылык бирергә тырышам. 03:10.940 --> 03:15.980 Бу минем эшем. Әмма әлбәттә, моны 40 минут эчендә эшләп булмый. 03:15.980 --> 03:18.952 Мин барыбер мөмкин кадәр тырышырмын. Әйдәгез кыскача башлыйк. 03:18.952 --> 03:24.376 Беренчедән, без монда, Швейцариядә, үткәннәр белән килешү ягыннан ни дәрәҗәгә җиткәнебезне сорарга тиешбез. 03:24.376 --> 03:29.777 6 апрельдә Бернда бу темага бик яхшы конференция булды. 03:29.777 --> 03:33.546 Мин андагы күпсанлы искиткеч аңлатмаларга гына сылтана алам. 03:33.546 --> 03:36.960 Мин дә анда нигездә шул турыда сөйләдем. 03:36.960 --> 03:46.150 Без беркайчан да онытмаска тиешбез: хокукый яктан, катнашучыларның күзлегеннән караганда, Швейцария тарихында, һәм 03:46.150 --> 03:53.888 мин әйтер идем, теләсә кайсы демократик ил тарихында безнең конституцияләрдә каралган барлык төп 03:53.888 --> 03:59.377 хокукларга карата мондый зур чикләүләр беркайчан да булмаган. 03:59.377 --> 04:03.231 Һәм һәр кеше өчен бик авыр. 04:03.231 --> 04:14.598 Монда без өйдә калу бурычы, ирекне чикләү, зыянлы чаралар, айлар буе даими рәвештә битлек кию, бигрәк тә 04:14.598 --> 04:21.316 балалар өчен, турында сөйлибез. Вакцинациягә мәҗбүр итү. 04:21.316 --> 04:26.511 Дин һәм намус иреге каты чикләнде. 04:26.511 --> 04:28.933 Мин монда чиркәү абруйлы затны күрәм. 04:28.933 --> 04:30.437 Сез монда булуыгызга мин бик шат. 04:30.437 --> 04:35.320 Бик җылы каршы алу, епископ, дип фараз итәм. 04:39.440 --> 04:45.980 Изге хезмәткәрләргә һәм дин әһелләренә үз чиркәүләренә билгеле бер минималь саннан артык гыйбадәт кылучыларны 04:45.980 --> 04:52.080 кабул итү тыелды. Һәм бу, иң гаҗәбе, Пасха чорында булды. Һәм ул атналар буе, айлар буе дәвам итте. 04:52.080 --> 04:56.799 Бу дин һәм намус ирегенә бик җитди кысылу иде. 04:56.799 --> 05:05.725 Һәм ниһаять, безнең барлык ирекләребез исемлеге халыкның зур өлешенә озак вакыт дәвамында җитди зыян китерде. 05:05.725 --> 05:11.780 Һәм шуның белән без Швейцариядә хәзерге вакытка кадәр булган иң зур мөмкин булган төп хокуклар бозуы турында сөйләшәбез. 05:11.780 --> 05:17.795 Һәм бу өстәмә рәвештә икътисадка мөмкин кадәр зуррак тыкшыну дигән сүз. 05:17.795 --> 05:29.139 Швейцария Милли Банкы президенты Томас Йордан 2020 елның маенда кисәтү бармагын күтәреп: «Игътибар, игътибар, без бизнес-эшчәнлеге 05:29.139 --> 05:39.670 чикләнгәннәргә ярдәм фондларында 100 миллиард чиген узарга җыенабыз», – диде, һәм без бу факторны да исәпкә алырга тиешбез. 05:39.670 --> 05:49.440 Һәм бу шундый зур күләмле чаралар өчен дәүләт үз гражданнары алдында җаваплы. 05:49.440 --> 05:54.617 Һәм бу хәзерге көнгә кадәр булмады, һәм без моны яңа законнар турында сөйләшкәнче, яңа Дөнья сәламәтлек 05:54.617 --> 05:58.680 оешмасы пакты турында сөйләшкәнче әйтергә тиешбез. 06:03.352 --> 06:05.207 Бездә бары тик акланулар гына бар иде. 06:05.207 --> 06:14.599 Бездә баштан ук билгеле булган бу ПЦР үлчәве бар иде. Мин 14 августта Аарауда узган легендар панель дискуссиясен хәтерлим, 06:14.599 --> 06:23.607 анда Федераль Шураның COVID-19 буенча эш төркеме әгъзасы һәм Швейцария Фәннәр Академиясе президенты профессор Марсель 06:23.607 --> 06:28.854 Таннер Самуэль Эккертның соравына ачык һәм шиксез җавап бирде: 06:28.854 --> 06:36.600 "Әйе, карагыз, ПЦР-тест клиник диагноз куймый." Менә шунда мәгънә. Шуңа күрә уңай тест авыруны раслый дип әйтү дөрес түгел. 06:36.600 --> 06:43.214 Без моны барыбыз да беләбез. Кыскасы, әйтергә теләгәнем шул: белергә тиеш булган һәркем, иң соңгысы җәйдән бирле, 06:43.214 --> 06:46.882 моны белә иде, һәм Федераль Шура да моны белергә тиеш иде. 06:46.882 --> 06:53.765 Әйткәндәй, Федераль суд та 2021 елда бу карар белән моны раслады, сез, мөгаен, барыгыз да аның белән танышсыздыр. 06:53.765 --> 07:05.184 Бу бөтен системаның нинди дәртсез, ни дәрәҗәдә бөтенләй мәгънәсез булуы 2022 елның 7 гыйнварында безнең ARENA 07:05.184 --> 07:10.866 дискуссия программасында һәркемгә дә ачык күрсәтелде. 07:10.866 --> 07:16.310 Аннары шул вакытта Швейцария Конфедерациясе президенты һәм һөнәре буенча табиб булган Игнацио Кассис болай 07:16.310 --> 07:21.194 диде: «Машина һәлакәтендә үлгән һәм коронавирус тесты уңай чыккан һәркем – коронавирус үлеме». 07:21.194 --> 07:26.780 Аннары алып баручы тын калды да тагын сорады, һәм әйе, диде Кассис, «Әйе, дөрес, Дөнья сәламәтлек 07:26.780 --> 07:30.499 оешмасы үзенең классификациясендә нәкъ менә шуны эшләде». 07:30.499 --> 07:35.857 Һәм боларның барысы да чынлыкта Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы тарафыннан тәкъдим ителгән; алар кинәттән барлыкка 07:35.857 --> 07:38.792 килмәгән, шул исәптән COVID-19 очракларын классификацияләү дә. 07:38.792 --> 07:44.608 Һәм безнең матбугат чаралары һәм сәясәтчеләр һәрвакыт бары тик абсолют саннарда гына хәбәр иткәннәр. 07:44.608 --> 07:52.914 80 яшьтән һәм 90 яшьтән өлкән кешеләр күп булган илдә грипп сезоны вакытында бу яшь төркеменнән бераз күбрәк кеше вафат 07:52.914 --> 07:57.640 булыр дип көтелә, ләкин чагыштырмача алганда, пандемия сизелмәде. 07:57.640 --> 08:03.059 Барысы да үткәнне кабул итүдән баш тартуга китерә. 08:03.059 --> 08:10.426 Мин монда үзем иң гади формула дип санаганны язып куйдым: ул миңа каршы судлар тарафыннан берничә тапкыр 08:10.426 --> 08:14.580 кулланылды, ләкин ул шулай ук бөтен җәмгыятькә дә кагыла. 08:14.580 --> 08:21.854 Һәм мин барлык хезмәттәшләремнән һәм дусларымнан да шул ук сүзне ишетәм: «Кара әле, пандемия вакытында хакимиятләргә 08:21.854 --> 08:25.628 күбрәк ирекле карар кабул итү хокукы бирелергә тиеш». 08:25.628 --> 08:30.756 Һәм хакимият органнары Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасының күрсәтмәләренә буйсынган очракта без моны 08:30.756 --> 08:33.824 сорарга да, шикләнергә дә тиеш түгелбез. Шундыйрак. 08:33.824 --> 08:41.014 Әйе, һәм бу башлангыч нокта Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының пандемия аркасында гадәттән тыш 08:41.014 --> 08:45.180 хәл игълан иткәндә уйнаган иң мөһим ролен күрсәтә. 08:45.180 --> 08:46.644 Ул инде үткәндә. 08:46.644 --> 08:51.716 Кешеләр борылып китә, судлар исә карап чыгу буенча конституцион бурычларыннан баш тартып, Бөтендөнья 08:51.716 --> 08:54.800 сәламәтлек оешмасына үз теләгенчә эш итәргә мөмкинлек бирә. 08:54.800 --> 08:58.280 Бу инде үткәндә дә шулай иде. 08:58.280 --> 09:05.960 Әйе, һәм шуңа күрә бүгенге көнгә кадәр булган иң җитди тыкшынуларны яңадан бәяләү булмады. 09:05.960 --> 09:10.080 Һәм мин билгеләп үтәргә телим, Швейцариядә безнең конституция бик яңа. 09:10.080 --> 09:16.516 Бу 99 елдан яңартылган конституция. 09:16.516 --> 09:19.739 Шуңа күрә аның махсус демократик легитимлыгы бар. 09:19.739 --> 09:25.174 Әгәр сез 2-нче маддәне исәпкә алсагыз, Конфедерациянең максаты нәрсә? 09:25.174 --> 09:28.200 Юридик яктан Швейцария ни өчен бар? 09:28.200 --> 09:33.475 Аннары сез, яңа Федератив Конституция турында материалларда да укый ала торганча, дүрт 09:33.475 --> 09:37.024 тигез дәрәҗәдә мөһим максат барлыгын табачаксыз. 09:37.024 --> 09:40.880 Шулай итеп, Covid шартларында иминлек – бер мәсьәлә. 09:40.880 --> 09:46.126 Аннары азатлыкны саклау, иң башта төп хокукларның озын исемлеге белән. 09:46.126 --> 09:51.400 Җәмәгатьчелекне яклау, ягъни җәмәгатьчелекне бүлүдән тыю һәм иминлекне саклау. 09:51.400 --> 09:56.204 Һәм хәзер сез фаразлый аласыз: бу максатларның берсе икенчесеннән мөһимрәкме? 09:56.204 --> 10:00.420 Юк, тәгълимәт әйтә: бөтен хикәядәге барлык өлешләр дә тигез дәрәҗәдә мөһим. 10:00.420 --> 10:06.160 Беркемгә дә ирекне корбан итеп куркынычсызлыкны һәрвакыт башка барлык кыйммәтләрдән өстен куярга ярамый. 10:06.160 --> 10:12.360 Бу безнең хәзерге хәлнең башлангыч ноктасын аңлау өчен мөһим принциплар. 10:12.360 --> 10:20.160 Һәм без шулай ук дәүләт гражданнары өчен хезмәт итәргә тиеш, киресенчә түгел дигән принципны да истә тотарга тиешбез. 10:20.160 --> 10:31.200 Бу сүзләрне 2000 елдан артык элек танылган юрист һәм Рим сенаторы Цицерон әйткән, ул гади һәм кыска итеп 10:31.200 --> 10:38.340 белдергән: Римча «res publica» дәүләт – халык эше, «res populi». 10:38.340 --> 10:42.121 Һәм бүген безне киресенә ышандырырга тырыша торган чорда яшибез. 10:42.121 --> 10:44.134 Беркем дә безне моңа ышандырырга рөхсәт ителергә тиеш түгел. 10:44.134 --> 10:47.940 Һәм безне уң канат экстремистлары дип күпме генә атасалар да. 10:47.940 --> 10:51.120 Дәүләт халык өчен бар дип әйтү уң як экстремизм түгел. 10:51.120 --> 10:54.774 Бу әйтелми дә тора. Яхшы. 11:00.037 --> 11:06.861 Бу исә Федераль Шура, Парламент, судлар, кантоннар һәм матбугат әлеге мәсьәләне нәтиҗәле хәл итүдән баш 11:06.861 --> 11:12.864 тартса, без яңа гына кичергән хәл теләсә кайсы вакытта кабатланырга мөмкин дигәнне аңлата. 11:12.864 --> 11:15.833 Һәм шуңа күрә без беренче чиратта дәресләрне өйрәнергә тиешбез. 11:15.833 --> 11:20.624 Без яңа эпидемия законын, пандемия килешүләрен яки Европа Берлегенә буйсынуны алга 11:20.624 --> 11:24.637 этәрмәскә, ә хәлне яңадан карарга тиешбез. 11:30.364 --> 11:34.830 Бу яңадан бәяләүне тормышка ашыру өчен басымны арттыру максатыннан, әгәр сез әле моны эшләмәгән 11:34.830 --> 11:39.270 булсагыз, мин сезгә каты киңәш итәм, хәтта үтенәм – яңадан бәяләү инициативасына имзалагыз. 11:39.270 --> 11:45.032 Зинһар, моны һичшиксез үтәгез. Рәхмәт. 11:45.032 --> 11:49.387 Һәм мин лекцияне монда тәмамлый алам, чөнки бу барысын да әйтә. 11:49.387 --> 11:55.285 Канунсыз гамәл кылган дәүләт талаучылар төркеменнән дә легитим түгел. 11:55.285 --> 12:03.440 Мин моны балаларыма әйтәм, алар Федераль Шура һәм судлар турында ни уйларга кирәклеген гомуми рәвештә белсеннәр өчен. 12:03.440 --> 12:13.700 Минем һәм гаиләмнең ышанычын кире яулау өчен аларга яңадан үзләрен исбатларга туры киләчәк. Ярар. 12:17.820 --> 12:26.513 Башта ук, кызганычка каршы, бу бик мөһим: безгә кыскача үткәннәргә күз салып, mRNA инъекцияләре бу 12:26.513 --> 12:31.860 тәкъдимнең кинәттән барлыкка килмәгәнен истә тотарга кирәк. 12:31.860 --> 12:38.710 Бу сәламәтлек саклау министрлары үзе уйлап тапмаган, ә Дөнья сәламәтлек оешмасыннан килгән. Һәм күптән түгелгә кадәр бу 12:38.710 --> 12:42.571 барлык тәкъдимнәр дә төп биттә шундый ачык итеп күрсәтелә иде. 12:42.571 --> 12:50.119 Сезгә укырга тагын бер аз гына кечкенә басма бар, ләкин анда шулай ук COVID-19 вакциналарының 12:50.119 --> 12:54.895 җентекле сынаулардан узганы әйтелә. Җентекле сынаулар. 12:54.895 --> 12:57.532 Бу ачыктан-ачык ялган мәгълүмат. 12:57.532 --> 13:04.451 Бу — чын һәм ялган нәрсәләрне билгеләүдә бердәнбер вәкаләтле орган булуын дәгъва иткән шул ук 13:04.451 --> 13:09.837 халыкара оешма тарафыннан таратылган ачык ялган мәгълүмат. 13:09.837 --> 13:12.473 Әйе. Һәм менә тагын берничә мисал. 13:12.473 --> 13:27.207 Шуңа күрә 2022 елның июль аенда, командам белән якынча ел дәвамында бергә эшләүгә һәм тышкы экспертларның искиткеч 13:27.207 --> 13:42.669 ярдәменә таянып, мин Swissmedicка каршы җинаять эше буенча гариза тапшырдым, чөнки Швейцариядә җаваплы кешеләр бар. 13:42.669 --> 13:47.662 Бездә Swissmedicның җаваплылыкларын билгеләүче закон бар. 13:47.662 --> 13:54.631 Һәм Swissmedic экспертлар һәм ресурслар белән җиһазландырылган, алар моның вакциналар түгел, ә 13:54.631 --> 13:58.873 токсиннар икәнен таный. Токсиннар, вакциналар түгел. 13:58.873 --> 14:04.729 Һәм мин хәзер моны шундый җиңел һәм кыска итеп әйтә алам, чөнки мин ике ел дәвамында моны 14:04.729 --> 14:08.385 өйрәндем һәм дәлилләремне интернетта укырга мөмкин. 14:08.385 --> 14:16.050 Мин әйткәнчә, моны бары тик искиткеч командам – Dr. iur. Маркус Цоллингер, Кати Шепис, командамдагы калган 14:16.050 --> 14:23.740 әгъзалар һәм немец телле һәм инглиз телле илләрдән якынча 12–15 профессор – ярдәмендә генә башкара алдым. 14:23.740 --> 14:29.140 Һәм мин сезнең барыгызга да йөрәгемнең түрендәге ихлас рәхмәтемне белдерәсем килә бу гаҗәеп эш өчен. 14:36.100 --> 14:43.284 Һәм без моны анда исбатладык. Аеруча Интернетта таба ала торган яңартылган версиядә бу эшләмичә кала алмавы 14:43.284 --> 14:49.560 баштан ук ачык иде, һәм барлык регулятор органнарга да бу турыда баштан ук аңлашыла иде. 14:49.560 --> 14:57.740 Бу тәҗрибә. Сезнең организмда нәрсә, нинди күләмдә, сыйфатта һәм ничә вакытка җитештерелүенә сезнең бернинди контроль юк. 14:57.740 --> 15:01.764 Барысы да моны баштан ук белә иде. Әмма алар моның шулай булуына барыбер юл куйдылар. 15:01.764 --> 15:06.660 Һәм мин сездән ким дигәндә кыскача эчтәлекне укып чыгуыгызны үтенәм. 15:06.660 --> 15:09.069 Башкарма йомгаклау. Ул бары тик 20 бит кенә. 15:09.069 --> 15:17.020 Һәм кулында тотып карарга теләүчеләр өчен тышта 20 Швейцария франкына басма нөсхәсе бар. 15:17.020 --> 15:22.565 Ул иң мөһим ярдәмче профессорларның кереш сүзләре белән бергә бөтен мөһим нәрсәне үз эченә ала. 15:22.565 --> 15:29.693 Бүген аларның берсе — профессор Стефан Хокертц — профессор Мартин Хадич, профессор Зённиксен, 15:29.693 --> 15:33.659 Михаэль Палмер һәм башкалар белән бергә монда. 15:33.659 --> 15:35.104 Ул монда бар. 15:35.104 --> 15:39.772 Һәм бу шулай ук яңадан бәяләүне алга этәрү өчен басым ясау чарасы. 15:39.772 --> 15:42.330 Чөнки без күрәбез, без нәрсә күрәбез? 15:42.330 --> 15:50.260 mRNA вакцинациясе Эпидемияләр турындагы канунда һәм, чыннан да, яңа пандемия килешүләрендә бик үзәк роль уйный. 15:50.260 --> 15:57.176 Бу, доктор Хайко Шёнинг әйткәнчә, киләчәктәге барлык вакцинацияләрнең, шул исәптән антимикробнарга каршы 15:57.176 --> 16:01.139 тору өлкәсендәге вакцинацияләрнең дә нигезе булып тора. 16:01.139 --> 16:05.221 Әйе, һәм ни өчен бу шулкадәр игътибарга лаек? 16:05.221 --> 16:10.460 Бу мөһим, чөнки монда без тәҗрибә матдәләре турында сөйлибез. 16:10.460 --> 16:14.440 Һәм мин эшләдем, бу бары тик тырышмау гына түгел. 16:14.440 --> 16:20.221 Бу бик тәҗрибәле процедура булуына өч-дүрт башка аспект та өсти. 16:20.221 --> 16:23.815 Немецча алар ахыргы нәтиҗәнең нинди булачагын белмиләр, диделәр. 16:23.815 --> 16:32.608 Һәм цивилизация буларак, без Икенче бөтендөнья сугышыннан бирле моның тагын бер кат булуына юл куймасбыз дип ышандык. 16:32.608 --> 16:40.150 Шуңа күрә без Нюрнберг кодексын булдырдык һәм гражданлык һәм сәяси хокуклар турында бу халыкара килешүне, 7-нче 16:40.150 --> 16:48.900 маддәсен, законга керттек; ул барлык шартларда, хәтта җәмәгать хәвефсезлеге буенча гадәттән тыш хәл вакытында да гамәлдә була. 16:48.900 --> 16:58.564 Һәм экспериментларда катнашуга, шул исәптән мәҗбүри катнашуга каршы бу мәҗбүри яклау кагыйдәсе кешеләргә 16:58.564 --> 17:04.260 ялгыш мәгълүмат бирелү сәбәпле миллионнарча тапкыр бозылды. 17:04.260 --> 17:07.760 Аларны алдадылар һәм басым ясадылар. 17:07.760 --> 17:11.217 Бу без барыбыз да очрашкан башлангыч нокта. 17:11.217 --> 17:14.540 Мин бары тик Швейцариягә, киләчәккә күз саламын. 17:14.540 --> 17:19.600 Бу — яңа тәкъдим ителгән Эпидемияләр турындагы законнан өзек. 17:19.600 --> 17:24.362 Яңа 6c маддәсе, 1-нче абзац, b пункты бар. 17:24.362 --> 17:33.908 Федераль шура үткәнгә өйрәнү нәтиҗәләре дип санаган нигездә табибларны һәм фармацевтларны кешеләргә 17:33.908 --> 17:39.520 мондый тәҗрибә матдәләрен кертүгә мәҗбүр итә алырга тели. 17:39.520 --> 17:46.060 Шулай итеп, ачык әйткәндә, ул табибларны кешеләрне җитәрлек мәгълүмат бирмичә вакцинацияләргә мәҗбүр итәргә тели. 17:46.060 --> 17:48.448 Әйе, һәм менә без нәкъ шуның уртасында. 17:48.448 --> 17:53.385 Беренчедән, без Дөнья сәламәтлек оешмасының вәкаләтләре нинди икәнен карарга тиешбез. 17:53.385 --> 17:56.400 Конституцияләренең 1-нче маддәсендә бик матур итеп әйтелгән: 17:56.400 --> 18:03.520 Дөнья сәламәтлек оешмасының максаты – барлык халыкларга мөмкин кадәр иң яхшы сәламәтлек дәрәҗәсенә ирешергә ярдәм итү. 18:03.520 --> 18:05.860 Сез тиздән бу нәрсәне кертмәвен белерсез. 18:05.860 --> 18:15.162 Бу кешеләргә ялган мәгълүмат бирүне, кешеләрне матдә кулланырга этәрүне һәм агулы матдәләрне тәкъдим итүне үз эченә алмый. 18:15.162 --> 18:19.284 Шуңа күрә син зыян китермәскә тиешсең. Бу иң мөһим принцип. 18:19.284 --> 18:25.920 Бу идарә итү һәм координацияләү органы булып тора һәм бары тик киңәшче сыйфатында гына эшли. Бу – башлангыч нокта. 18:25.920 --> 18:35.509 Бу кеше сәламәтлеген саклауны иң яхшы булган белем һәм тәҗрибә нигезендә алга этәрүне, яңа ачышларны исәпкә 18:35.509 --> 18:45.020 алуны һәм шундый озак кризис чорыннан соң җентекле һәм үз-үзеңне тәнкыйтьләүче анализ үткәрүне аңлата. 18:45.020 --> 18:48.147 Дөнья сәламәтлек оешмасы моны үзе эшләргә тиеш иде, ләкин эшләмәде. 18:48.147 --> 18:54.667 Әйткәндәй, ул супранациональ оешма түгел, ә гади генә дәүләт-ара халыкара оешма, һәм иң 18:54.667 --> 18:58.464 мөһиме — аның мәгълүмат буенча монополиясе юк. 18:58.464 --> 19:08.127 Ләкин ул боларның барысын да исәпкә алды, һәм өстәвенә, ул төп хокукларны хөрмәт итәргә тиеш, һәм мин моны кабат-кабат басымлап 19:08.127 --> 19:12.680 әйтәм, ул үз гамәлләрен даими рәвештә карап чыгарга тиеш. 19:12.680 --> 19:16.100 Бу бик җитди җинаятьләр, аларны ул кылмаган. 19:16.100 --> 19:18.151 Ул беркайчан да зыян китермәскә тиеш. 19:18.151 --> 19:25.491 Соңгы дүрт ярым ел дәвамында ул үз-үзен тулысынча дискредитацияләде: ул шул аталган куркынычка 19:25.491 --> 19:33.728 каршы көрәш дип аталган чакта бердәнбер чишелеш итеп шундый агулы матдәләрне кабат-кабат тәкъдим итте. 19:33.728 --> 19:37.340 Һәм менә без беренче төп белдерүгә килеп җитәбез. 19:37.340 --> 19:47.880 Дөнья сәламәтлек оешмасына хокуксызланып яки өстәмә вәкаләтләр алырга бернинди легитимлек тә бирелергә тиеш түгел. 19:47.880 --> 19:52.640 Бу гади генә әле исбатланмаган, ә монда нокта куярга кирәк. 19:52.640 --> 19:57.284 Тукта! Тукта! "After Action Review" — хәрби жаргоннан. 19:57.284 --> 20:07.640 Һәм бары тик барлык хаталар төзәтелгәч кенә без яңа килешүләр турында сөйләшә алабыз, һәм әлбәттә моның алдыннан түгел. 20:15.741 --> 20:21.835 Ярар, ара нәтиҗә буларак, мин әйткәннәр монда тагын бер кат кыскача җыелды. 20:21.835 --> 20:28.065 Күзәтү булмаса, сабак алынмый. Һәм әлбәттә, пандемия контрактлары да юк. 20:28.065 --> 20:37.388 Бу контекстта узган атнада Швейцария Милли шурасында Швейцария парламентына пандемия килешүен тикшерү 20:37.388 --> 20:42.303 мөмкинлеге бирелергәме-юкмы дигән тавыш бирү узды. 20:42.303 --> 20:44.784 Һәм моны эшләргә кирәклеге үзе үк аңлашыла. 20:44.784 --> 20:56.522 Мин сезгә хәбәр итәргә телим, SP һәм Яшел либераллар парламенттагы бәхәсләшүгә 100 процент каршы чыктылар. 20:56.522 --> 21:04.061 Федераль Шура нәрсә турында сөйләшүләр алып баруын күрергә теләмәү – чын мәгънәсендә демократия өчен хурлык. 21:04.061 --> 21:17.040 Бәхеткә күрә, күпчелек акыллы булып калды, һәм калган барлык партияләр дә парламент бәхәсе уздыруны йөз процент таләп иттеләр. 21:22.655 --> 21:27.694 Син беләсеңме, Дөнья сәламәтлек оешмасы — 17 бүлек оешмасының берсе генә. 21:27.694 --> 21:33.866 Без хәзер ике килешү төзү турында сөйләшәбез, аларның берсе бөтенләй яңа килешү. 21:33.866 --> 21:40.400 Төрле версияләр булды: узган елның 30 октябреннән башлап, соңгы берничә көнгә кадәр 13 марттагысы. 21:40.400 --> 21:48.671 Хәзер, нибары ике-өч көн элек кенә апрель аендагы бер версия пәйда булды. Чынлап та нибары берничә көн элек кенә. 21:48.671 --> 21:53.827 Мин монда шушы версияләрдә бер үк булган иң төп принциплар турында сөйлим. 21:53.827 --> 21:57.540 Борчылма, мин монда төрле версияләрне чагыштырмыйм. 21:57.540 --> 22:05.029 Бу пандемия килешүенең халыкара хокук буенча тулысынча яңа килешү булуын билгеләп үтү мөһим. 22:05.029 --> 22:10.741 Яңа халыкара килешүләр өчен эчке дәрәҗәдә ратификация тәртибе гамәлдә була. 22:10.741 --> 22:12.733 Шуңа күрә парламент бәхәсе кирәк. 22:12.733 --> 22:15.120 Бу инде Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы Уставында әйтелгән. 22:15.120 --> 22:16.920 Бу бик яхшы уйланылган. 22:16.920 --> 22:18.860 Моны гади генә танырга кирәк. 22:18.860 --> 22:24.178 Парламентарийлар да бу бәхәстә катнашырга әзер булырга тиеш. 22:24.178 --> 22:31.280 Һәм моны эшләргә 18 ай вакыт бар, ягъни 2025 елның 1 декабренә кадәр. Әлбәттә, әгәр ул тавышка куела икән. 22:31.280 --> 22:34.740 Май ахырында Дөнья сәламәтлек җыелышында. 22:34.740 --> 22:37.900 Бу май, ул хәзер килә, безнең алда тора. 22:37.900 --> 22:42.180 Икенчесе дә халыкара килешү. 22:42.180 --> 22:45.760 Чиста техник яктан караганда, бу халыкара килешү. 22:45.760 --> 22:54.380 Ләкин халыкара сәламәтлек кагыйдәләре 2005 елдан бирле гамәлдә тора һәм аларны яңадан карау каралган. 22:54.380 --> 23:00.977 Яңартылган, хәзерге вакытта Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасының (WHO) веб-сайтында рәсми рәвештә урнаштырылган 23:00.977 --> 23:04.921 бердәнбер версия, 2022 елның ноябрь ахырында даталанган. 23:04.921 --> 23:08.240 Һәм бу версия дә черновик версия түгел. 23:08.240 --> 23:14.795 Тавыш бирүнең бер варианты – текстны һәм үзгәртеләсе маддәләрне килешеп билгеләү, һәр тапкыр 23:14.795 --> 23:18.495 бер үзгәрешне генә карап, аннары аны тавышка кую. 23:18.495 --> 23:25.612 Бездә нәрсә бар? Бездә монда һәрбер пункт өчен гаҗәеп күп төрле вариантларның буталмасы бар, алар фикер 23:25.612 --> 23:32.538 алышу һәм сөйләшү өчен нигез булып тора, ләкин тавыш бирү өчен беркайчан да яраклы булмаслар. 23:32.538 --> 23:38.573 Шушы турыда без дә, мин үзем дә соңгы ике ел дәвамында сөйләшеп киләбез. 23:38.573 --> 23:45.662 Ә тагын нәрсә бар? Аннары бездә рәсми булмаган текст бар, ул эчтәлек ягыннан бераз йомшартылган, 23:45.662 --> 23:49.569 ләкин ул җәмәгатьчелеккә ачык итеп бастырылмаган. 23:49.569 --> 23:55.829 Һәм монда да бездә әле соңгы версия юк, без хәзер аны Дөнья сәламәтлек саклау оешмасына тавышка кую өчен 23:55.829 --> 23:59.460 тапшырабыз дип әйтә алырлык версия юк; ул нигез булып тора. 23:59.460 --> 24:04.257 Юк, бу тавыш бирү өчен яраклы нигез түгел. 24:04.257 --> 24:09.761 Шулай ук әйтергә кирәк, бу сәламәтлек кагыйдәләре Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы Уставына туры 24:09.761 --> 24:13.000 китереп, чиста техник кагыйдәләр буларак эшләнгән. 24:13.000 --> 24:21.587 Һәм бу — Дөнья сәламәтлек җыелышында моны гади кворум, ягъни барлык әгъза дәүләтләрнең 51 проценты күпчелек тавышы 24:21.587 --> 24:31.112 белән кабул итә алабыз дип әйтүнең бердәнбер нигезе, ә килешү өчен өчтән ике кворум, ягъни югарырак чик таләп ителә. 24:31.112 --> 24:35.746 Шулай итеп, монда кешеләр әйтә: юк, болар бары тик техник регламентлар гына, алар стандартлар һәм беркемне дә 24:35.746 --> 24:39.487 кызыксындырмаган вак-төякләр турында, ә табиблар аларның кайдадыр язылып куелганына гына 24:39.487 --> 24:41.580 шат, чөнки кирәк чакта шуннан карый алалар. 24:41.580 --> 24:47.186 Бу гаять зур өстенлекле мөнәсәбәткә бердәнбер сәбәп шул. 24:47.186 --> 24:56.379 Әйткәндәй, узган декабрьдә «Neue Zürcher Zeitung» газетасына бирелгән әңгәмәдә Швейцариянең баш сөйләшүчесе Нора Крониг моңа 24:56.379 --> 25:03.940 ишарәләп, болар бары тик вак төзәтмәләр генә, шуңа күрә киң күләмле фикер алышу, мәгълүмат тарату яки, 25:03.940 --> 25:08.729 әлбәттә, халык арасында референдум уздыру кирәкми, диде. 25:08.729 --> 25:13.553 Әйе, һәм мин әлбәттә хәзер үк сезгә күрсәтермен, калган бөтен нәрсә дә шулай, калган бөтен нәрсә дә дөрес. 25:13.553 --> 25:15.880 Менә бу өстенлекле карау. 25:15.880 --> 25:24.440 Иң мөһим ягы шунда ки, бу үзгәрешләр кабул ителгәннән соң ун ике ай үткәч автомат рәвештә гамәлгә кертелергә тиеш. 25:24.440 --> 25:26.580 Бу бары тик техник көйләүләр генә. 25:26.580 --> 25:31.385 Һәм бары тик административ яки техник үзгәрешләр өчен бу ярый ала. 25:31.385 --> 25:37.200 Ләкин эчтәлек ягыннан безнең өчен җитди, авыр нәтиҗәләргә китергән үзгәрешләр өчен түгел. 25:37.200 --> 25:43.563 Шулай итеп, йомгаклап әйткәндә, гамәлдәге халыкара килешүгә үзгәрешләр кертү өчен гади күпчелек тавыш җитә. 25:43.563 --> 25:47.451 Дөнья сәламәтлек саклау оешмасы Уставында чын ратификация турында берни дә әйтелми, шуңа күрә без 25:47.451 --> 25:50.018 моның турында бүгенгә кадәр бөтенләй хәбәрдар булмадык. 25:50.018 --> 25:55.972 Һәм хәзергәчә күргәннәремнең барысы да – парламентарийларның, шул исәптән ханым Нора Кронигка да Федераль 25:55.972 --> 25:58.920 Шурага юллаган сораулары: алар нәрсә ди, нәрсә тели? 25:58.920 --> 26:05.320 Бернинди дә җавап булмады. Эчтәлек тә юк иде, Федераль Шурадан чын аңлатма да булмады. 26:05.320 --> 26:09.800 Шулай итеп, без, халык буларак, бу эчтәлек турында әле дә белмибез. 26:09.800 --> 26:12.967 Һәм шуңа күрә бу чараны уздыру бик мөһим. 26:12.967 --> 26:21.639 Ярар, тагын бер мөһим моментны истә тотарга кирәк: мондый төзәтмәләргә тавыш бирергә бары тик тавыш бирүнең 26:21.639 --> 26:29.901 соңгы варианты Дөнья сәламәтлек җыелышына кимендә дүрт ай алдан тапшырылган очракта гына мөмкин. 26:29.901 --> 26:38.880 Шулай итеп, ул май ахырында тавышка куелыр, ә соңгы версиясе 2024 елның гыйнвар ахырында булыр. 26:38.880 --> 26:41.858 Ләкин ул юк. Без бары тик шуны гына ишетәбез: без сөйләшүләр алып барабыз, без 26:41.858 --> 26:44.589 сөйләшүләр алып барабыз, без сөйләшүләр алып барабыз. 26:44.589 --> 26:52.357 ... Димәк, бу аларның үз кагыйдәләренә каршы килә — бу Сәламәтлек саклау кагыйдәләренең 55-нче маддәсенең 2-нче абзацында язылган — 26:52.357 --> 26:57.160 әгәр алар моны май ахырында тавышка куярга теләсәләр, бу аларның Дөнья сәламәтлек 26:57.160 --> 27:00.940 оешмасының үз эш тәртибе кагыйдәләренә каршы булыр иде. 27:00.940 --> 27:11.578 Шуңа күрә доктор Сильвия Бэрэндт һәм аның «Глобаль сәламәтлек җаваплылыгы агентлыгы» оешмасы генераль секретарь Тедроска нәкъ 27:11.578 --> 27:20.258 менә шушы гаепләүне белдереп ачык хат яздылар һәм болай диделәр: «Сез Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының 27:20.258 --> 27:26.053 процедура кагыйдәләренә туры килүне тәэмин итү өчен җаваплы». 27:26.053 --> 27:34.295 Сез бу үзгәрешләрне берничә атнадан тавышка куярга рөхсәт итә алмыйсыз, чөнки беркемгә дә, бер илгә дә 27:34.295 --> 27:41.137 аларның безнең өчен чыннан да нәрсә аңлатканын эчтән уйлап карарга мөмкинлек бирелмәде. 27:41.137 --> 27:49.621 Шулай итеп, без монда билгеле бер дәрәҗәдә киләчәкне фаразлыйбыз, чөнки без бу тәкъдим ителгән төзәтмәләрне гына аңлый алабыз һәм 27:49.621 --> 27:57.514 шуны билгели алабыз: бүгенгә кадәр Швейцариянең сөйләшү делегациясе беркайчан да чынлап әйтмәгән: «әйе, безгә бу тәкъдим 27:57.514 --> 28:06.063 ителгән төзәтмәләр ошамый», Без кеше хокукларын һичшиксез якларга телибез, хакимиятләр бүленеше принцибы исәпкә алынырга тиеш, без 28:06.063 --> 28:14.022 Дөнья сәламәтлек оешмасының бу чиктән тыш арбитральлеген, артык зур вәкаләтләрен күзәтүче яки контроль орган аша чикләргә 28:14.022 --> 28:20.862 телибез, һәм иң мөһиме, без Дөнья сәламәтлек оешмасына бөтен сәламәтлек саклау секторындагы мәгълүматның 28:20.862 --> 28:27.180 кайсысы дөрес, кайсысы дөрес түгеллеген үзен генә билгеләргә беркайчан да рөхсәт итмәскә тиешбез. 28:27.180 --> 28:32.080 Мин әле Швейцариядәге бер генә магистраттан да моны ишеткәнем юк. 28:32.080 --> 28:35.400 Ләкин син моны әйтергә тиеш идең, чөнки син моңа килешмәдең. 28:35.400 --> 28:37.420 Һәм шуңа күрә без моның турында сөйләшергә тиешбез. 28:37.420 --> 28:42.622 Әйе, бәяләү критерийлары беренче карашка шактый гади. 28:42.622 --> 28:49.160 Беренче чиратта, гражданнар буларак, без үзебездән сорарга тиешбез: нәтиҗәле яңача бәяләү гомумән үткәрелдеме? Әйе яки юк? 28:49.160 --> 28:54.400 Икенчедән, Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының рәсми эш тәртибе кагыйдәләре үтәлдеме? Әйе яки юк? 28:54.400 --> 29:00.256 Һәм «юк» дигән сүз тавышка куеп булмый дигәнне аңлата. Менә шундый гади. 29:00.256 --> 29:04.403 Пандемия килешүе турында да түгел, чөнки алар үзара бәйләнгән. 29:04.403 --> 29:12.720 Алар тыгыз бәйләнештә. Яңа пандемия килешүе һәм сәламәтлек саклау кагыйдәләренә үзгәрешләр кертү бик нык бәйләнгән. 29:12.720 --> 29:17.131 Бу шуны аңлата: әгәр сезгә бер мәсьәлә буенча тавыш бирергә рөхсәт ителмәсә, икенчесе буенча да тавыш 29:17.131 --> 29:19.700 бирергә рөхсәт ителми, чөнки алар логик яктан бәйләнгән. 29:19.700 --> 29:25.480 Дөрес. Димәк, бернинди очракта да без киләсе дилеммага башыбызны югарып чумарга тиеш түгелбез. Моның өчен бөтенләй дә сәбәп юк. 29:25.480 --> 29:31.414 Биредә без нәкъ менә шушы мәсьәләне сәясәтчеләребезгә күрсәтеп, вето куярга мәҗбүр итәргә тиешбез. 29:31.414 --> 29:51.900 Һәм, әйткәндәй, бездә Швейцариядә югары бәяләнгән һәм чыннан да яхшы эшләүче демократия бар. 29:51.900 --> 30:00.240 Һәм моны күпсанлы нормаларда күрергә була. Һәм күбесенчә, элек бу начар эшләмәде. 30:00.240 --> 30:04.282 Һәм хәзер боларның барысын да аңлату бик техник булыр иде. 30:04.282 --> 30:15.755 Ләкин гади итеп әйткәндә, «халык буларак без закон булдыруда катнаша алабызмы?» дигән сорауга китерә торган яки аңа җавап 30:15.755 --> 30:22.192 бирә торган барлык бу нормалар һәрвакыт бер үк ноктадан башлана. 30:22.192 --> 30:31.695 Ягъни, нинди дәрәҗәдә закон яки халыкара килешү ахыр чиктә безнең хокукый хәлгә тыкшыначак, һәм 30:31.695 --> 30:38.481 хөкүмәтнең гамәл кылу вәкаләтләре нинди дәрәҗәдә чикләнәчәк? 30:38.481 --> 30:48.880 Һәм хакимиятнең гомуми төзелешенә күпме тыкшыну бар? – Безнең конституциядә билгеләнгәнчә, хакимиятләрне аеру архитектурасында. 30:48.880 --> 30:52.780 Шулай итеп, бу чараның йогынтысы зуррак булган саен, фикер белдерү хокукы да зуррак була. 30:52.780 --> 30:55.360 Һәм без моны төрле нормаларда табабыз. 30:55.360 --> 31:03.623 164-нче маддә монда бераз киңрәк: ул гади генә итеп әйтә, канун чыгару дигәндә халыкның, ким дигәндә ихтыяри референдум 31:03.623 --> 31:08.000 кысаларында булса да, фикерен белдерү хокукы булырга тиеш. 31:08.000 --> 31:17.600 Иң мөһим сорау шунда: Дөнья сәламәтлек оешмасы киләчәктә безнең конституциянең хәтта төп принципларын да чикли алачакмы? 31:17.600 --> 31:20.082 Һәм төп принциплар бар. 31:20.082 --> 31:29.347 Әгәр дә соңгы 230 ел эчендә беркайчан да мәктәпне тәмамлаган булсагыз, бу сезнең игътибардан читтә калмагандыр, шулай бит? 31:29.347 --> 31:37.521 Аннары сез игътибар иткәнсездер: безнең барлык демократик илләрдә хакимиятне кысым белән файдалануны һәм арбитрарлыкны мөмкин 31:37.521 --> 31:45.647 кадәр булдырмас өчен хакимиятләрне бүлү, демократия принцибы, законлылык принцибы һәм төп хокукларны яклау чаралары күрелә. 31:45.647 --> 31:48.481 Без моны мондагы конституциябездә бераз төгәлрәк билгеләгәнбез. 31:48.481 --> 31:55.940 Бу принциплар барысы да ачык итеп билгеләнгән һәм законлы гамәлгә ашыру нормалары белән ныгытылган. 31:55.940 --> 32:04.515 Властьләрне бүлү, бу тема буенча киң күләмле суд практикасы һәм законлылык принцибы теләсә нинди ихтыяр принцибын алыштырды. 32:04.515 --> 32:07.679 Кеше хокуклары нәтиҗәле сакланырга тиеш. 32:07.679 --> 32:09.360 Цензура булмаска тиеш. 32:09.360 --> 32:12.864 Әйе, кантоннар нигездән бәйсез. 32:12.864 --> 32:17.933 Һәм үз дәрәҗәләрендә алар сәламәтлек сәясәтен мөстәкыйль рәвештә алып баралар. 32:17.933 --> 32:28.267 Дәүләт үз өстенлекләрен үзе билгели алырга тиеш һәм мәктәпләргә яки үз хастаханәләренә акчаларын яңадан тотарга 32:28.267 --> 32:37.952 керешкәнче, хәзер кайсы вирус мутациясен куарга кирәклеген аңа беркем дә әйтеп торырга тиеш түгел. 32:37.952 --> 32:45.924 Кыскасы, бу — без, бигрәк тә сәясәтчеләр, юристлар, җаваплылык һәм карар кабул итү урыннарында торучылар, 32:45.924 --> 32:53.920 әлбәттә, фәнни һәм медицина контроль челтәрләре белән беррәттән булдырырга тиешле контроль челтәр төре. 32:53.920 --> 32:58.624 Ләкин болар без һичшиксез сөйләшә ала торган объектив критерийлар. 32:58.624 --> 33:08.288 Шулай итеп, мин әйтәм, бу лекцияләрнең барысында да минем төп ышануым — сезгә конституциянең иң мөһим нигез ташлары, кызганычка 33:08.288 --> 33:12.425 каршы, туктатылырга (алып ташланырга) мөмкин булуын күрсәтү. 33:12.425 --> 33:21.193 Шуңа күрә без сездән, барлык гражданнардан, хөрмәтле кешеләр, беркайчан да шул вәкаләтләрне кире кайтару 33:21.193 --> 33:29.222 мөмкинлеге булмаган килеш, аларны шундый югары дәрәҗәгә тапшыруга ризамы-юкмы дип сорыйбыз. 33:29.222 --> 33:32.640 Кыскасы, менә шуның турында бу. 33:32.640 --> 33:37.696 Һәм мәҗбүри референдум — ул техник гамәлгә ашыру. 33:37.696 --> 33:40.864 Кыскача әйткәндә, бездә бу ике килешү бар. 33:40.864 --> 33:46.784 Сәламәтлек кагыйдәләрен үзгәртү өчен гади күпчелек җитә, чөнки алар, диләр, тулысынча техник характерда, ә 33:46.784 --> 33:50.238 пандемия килешүе өчен өчтән ике күпчелек тавыш кирәк. 33:50.238 --> 33:59.420 Без май ахырында, майның соңгы атнасында, якынча биш атнадан соң узачак планлаштырылган тавыш бирү турында сөйләшәбез. 33:59.420 --> 34:04.920 Аннары Халыкара сәламәтлек саклау кагыйдәләренә кертелгән үзгәрешләр автоматик рәвештә гамәлгә керергә тиеш. 34:04.920 --> 34:09.100 Моңа каршы, яңа килешү ратификацияләү процессын таләп итә. 34:09.100 --> 34:12.093 Шулай итеп, гомуми эчтәлек нәрсә ул? 34:12.093 --> 34:18.368 Мин гомуми эчтәлекне кыскача гына аңлата алам, ләкин бу зур бизнес турында. 34:18.368 --> 34:24.060 Менә монда чын-чынлап пандемия индустриясе барлыкка килә. 34:24.060 --> 34:25.540 Бу бик яхшы уйланылган. 34:25.540 --> 34:28.440 Шулай итеп, әгәр дә син аны үзең укысаң, аңларсың. 34:28.440 --> 34:37.531 Монда ул шул исем астында башлана, әйтелгәнчә, Ковид чорында безгә иң начар хәл шул булыр иде: без һәркемгә бер 34:37.531 --> 34:42.340 үк вакытта бер үк күләмдә вакцина тәэмин итә алмас идек. 34:42.340 --> 34:46.781 Мөлкәтне бүлү гадел булмады. 34:46.781 --> 34:49.312 «Эквити» термины нәкъ менә шушы максат өчен уйлап табылган. 34:49.312 --> 34:53.260 Аэквити бүлүче гаделлек булырга тиеш. 34:53.260 --> 34:59.556 Һәм алар әйттеләр: бу бик начар, бик куркыныч, тагын күп миллионнарча кеше һәлак булырга мөмкин иде, без 34:59.556 --> 35:07.976 Бөтендөнья сәламәтлек оешмасына карар кабул итү вәкаләтен бирергә тиешбез. Ярар, менә җитештерелә торган продуктлар. 35:07.976 --> 35:14.193 Димәк, без вакцина матдәләре, шул исәптән мРНК нигезендәге, диагностик агентлар һәм теләсә 35:14.193 --> 35:17.800 нинди пандемия продуктлары турында сөйләшәбез. 35:17.800 --> 35:20.080 Дөнья сәламәтлек оешмасына боларның барысын да хәл итәргә рөхсәт ителергә тиеш. 35:20.080 --> 35:26.586 Дөнья сәламәтлек саклау оешмасының әгъза дәүләтләре, әйтергә кирәк, даими рәвештә онлайн инвентаризация тапшырырга тиеш, шуның 35:26.586 --> 35:30.672 белән Дөнья сәламәтлек саклау оешмасы тикшерә ала: Швейцариягә бераз күбрәк тәэмин итәргә 35:30.672 --> 35:33.366 кирәкме, әллә запасларны Африкага җибәрергә кирәкме. 35:33.366 --> 35:36.985 Һәм Африка халкы бераз азрак ала, шуңа күрә аларга бераз күбрәк ярдәм кирәк. 35:36.985 --> 35:41.280 Шушы терминда — «эквити»дә нәрсә яшерелгән. 35:41.280 --> 35:52.360 Аннары дәүләтләр моны мәңгегә тирә-якны күзәтеп барырга тиеш, һәм бу яңа Эпидемия турындагы канунда бик-бик ачык күренә. 35:52.360 --> 35:57.353 Мөмкин булган патогеннар теләсә кайда йокы хәлендә ятарга мөмкин: кеше организмында, тирә-юнь 35:57.353 --> 36:00.560 мохитендә, канализация суларында һәм хайваннар дөньясында. 36:00.560 --> 36:07.155 Менә ул – Эпидемияләр турындагы законга кертелергә тәкъдим ителгән төзәтмәдәге аңлашылмаучан маддә: 36:07.155 --> 36:16.320 Федераль Шура барлык учреждениеләрне патогеннар өчен канализация суларын тикшерергә мәҗбүр итә алырга тиеш. 36:16.320 --> 36:21.700 Ягъни, геномны чиратлап уку ысулын кулланып. 36:21.700 --> 36:33.002 Шулай итеп, сез атом дәрәҗәсенә төшеп, канализация суларында ПЦР-тест үткәрергә тырышасыз – янәдән чәй яфракларын укыган кебек 36:33.002 --> 36:40.626 – куркыныч турында дәлилләр уйдырып, шуның нигезендә Федераль Шурага гадәттән тыш хәл 36:40.626 --> 36:45.840 игълан итәргә рөхсәт бирелергә тиеш дип саныйсыз. 36:45.840 --> 36:48.540 Бу принципиаль яктан арбитрарлык. 36:48.540 --> 36:54.504 Һәм бу мине адвокат буларак калтырата, чөнки мин гадәттә теләсә ничеклекне нәфрәт итәм, ә 36:54.504 --> 36:57.077 ашыгыч хокук нигезе буларак тагын да ныграк. 36:57.077 --> 36:59.720 Бу булырга тиеш түгел. 37:06.820 --> 37:18.460 Шулай итеп, бөтен канализация агымнарын һичнинди чикләүләрсез даими күзәтеп тору чын мәгънәсендә психозлы бурыч. 37:18.460 --> 37:21.853 Бөтен эш «Бер сәламәтлек» байрагы астында бара. 37:21.853 --> 37:29.734 Планетаның гомуми сәламәтлеге – барысы да бәйләнгән: хайваннар, кешеләр, әйләнә-тирә мохит, Җир, һәм бу климат 37:29.734 --> 37:38.650 үзгәрешенә дә кагыла; климат үзгәреше һәм CO2 дәрәҗәләре дә гадәттән тыш хәл режимын кертү өчен нигез булып торырга тиеш. 37:38.650 --> 37:46.280 Һәм боларның барысын да – ачыкланган нәтиҗәләрне, табылган патогеннарны – халыкара мәгълүмат базасында уртаклашырга кирәк. 37:46.280 --> 37:48.040 Син моны күрә аласың. Һәм хәзер менә ул килә. 37:48.040 --> 37:52.768 Хәзер дә тикшеренүләр һәм үсеш эшләре башкарырга кирәк. 37:52.768 --> 37:58.240 Башка сүз белән әйткәндә, көннән-көн вирулентлыгы арта барган мөмкин патогеннарны өйрәнү һәм үстерү. 37:58.240 --> 38:04.430 Бу «функцияләрне арттыру» дип атала. («Функцияләрне арттыру» термины организмнарның генетик модификация ярдәмендә яңа 38:04.430 --> 38:11.020 функцияләр үзләштерүен тасвирлый.) Бу яңа пандемия килешүе кысаларында патогеннарны ясалма рәвештә көчәйтүне аңлата. 38:11.020 --> 38:22.049 Шулай итеп, ул нәкъ менә монда, һәм без белгәнчә, төрле галимнәр фикеренчә, Covid-19ның табигатьтә табылмавы яки 38:22.049 --> 38:32.029 шунда барлыкка килмәве турында төрле күрсәткечләр бар – Covid-19, ягъни SARS-CoV-2 патоген буларак. 38:32.029 --> 38:37.967 Кыскасы, илләрне бу патогеннарның көчәюенә үзләре дә өлеш кертергә өндиләр. 38:37.967 --> 38:40.800 Аннары бу мәшһүр DCX исемлеге бар. 38:40.800 --> 38:47.140 Бу нигездә иң яхшы фараз. Башка сүз белән әйткәндә, бу киләсе тапкыр кайсы патоген һөҗүм итәргә мөмкин дигән фараз. 38:47.140 --> 38:55.310 Пандемия продуктлары инде бу патоген нигезендә җитештерелә, вакцина матдәләре «Ашыгыч куллану исемлеге» исеме астында бирелә. 38:55.310 --> 39:01.761 Һәм барлык илләр дә ашыгыч рөхсәтләрне булдырырга тиеш. Хөрмәтле ханымнар һәм әфәнделәр, 39:01.761 --> 39:05.560 ашыгыч рөхсәтләр рәсми мәгънәдә хәзергәчә булмады. 39:05.560 --> 39:10.076 Безнең Европа илләрендә һәм Швейцариядә әле дә кайбер минималь киртәләр бар иде. 39:10.076 --> 39:19.888 Ләкин АКШта гамәлдә булган «ашыгыч раслау» төшенчәсе кысаларында компетентлы органга бары тик ашыгыч хәлне игълан итү генә җитә. 39:19.888 --> 39:25.344 Һәм аннары нәтиҗәлелекне яки куркынычсызлыкны тагын тикшерү кирәкми. 39:25.344 --> 39:27.360 Берни дә юк, чөнки бу ашыгыч хәл. 39:27.360 --> 39:29.580 Бу аның артында торган хәрби фикерләү. 39:29.580 --> 39:37.381 Кыскасы, бу – теләсә нинди гадәттән тыш хәлләргә карамастан мөстәкыйль рәвештә барлыкка килгән зур икътисади цикл. 39:37.381 --> 39:45.065 Һәм хәзер моңа өстәп бездә сәламәтлек саклау кагыйдәләре бар, алар бөтен мәсьәләне ачык итеп күрсәтә – нәкъ 39:45.065 --> 39:51.488 менә халыкара дәрәҗәдәге җәмәгать сәламәтлеге гадәттән тыш хәлләре режимын игълан итү аша. 39:51.488 --> 39:59.256 Мин әйткәнчә, Сәламәтлек саклау буенча генераль директор киләчәктә теләсә нинди сәбәп белән бу гадәттән тыш хәлне игълан итә ала. 39:59.256 --> 40:02.800 Һәм безнең көткән нәтиҗә нәкъ киресенчә булыр иде. 40:02.800 --> 40:07.760 Без күрдек, глобаль сәламәтлек буенча гадәттән тыш хәл өч ел өч ай дәвам итте. 40:07.760 --> 40:14.038 Шулай итеп, логик нәтиҗә шундый: нигезсез гадәттән тыш хәлне бетереп була, аны яңадан карап чыгарга 40:14.038 --> 40:17.361 мөмкин, һәм башка шундый чаралар күрергә мөмкин. 40:17.361 --> 40:18.780 Киресе дөрес. 40:18.780 --> 40:21.920 Аннары икенчесе дә шуны кабатлый. 40:21.920 --> 40:27.424 Ике килешүдә дә сез уртасында «инфодемик» сүзен күрерсез. 40:27.424 --> 40:32.795 Инфодемиклар – контроль өчен мөһим чара, дип нәтиҗә ясарга тиешмен – Бөтендөнья сәламәтлек 40:32.795 --> 40:35.308 саклау оешмасы өчен контроль өчен мөһим чара. 40:35.308 --> 40:44.797 Ләкин кара әле, бу халыкара оешма бу килешүләрдә генә түгел, үз веб-сайтында да – Google'да WHO һәм аннары Infodemics 40:44.797 --> 40:53.800 дип эзләп кара – һәр җирдә диярлек шуның белән шөгыльләнә, аларның имзасы: «Чынлыкны без генә билгели алабыз». 40:53.800 --> 40:57.448 Безгә кайсы матдәләр нәтиҗәле булуын әйтергә рөхсәт ителә, һәм безгә гадәттән тыш 40:57.448 --> 40:59.980 хәлнең күпме дәвам итәчәген әйтергә рөхсәт ителә. 40:59.980 --> 41:03.239 Бу — саф ихтыяр. Бу — Людовик XIV. 41:03.239 --> 41:07.760 Бу Француз революциясенә кадәрге абсолютистик хакимлек. 41:07.760 --> 41:13.100 Бу безнең конституциягә бөтенләй туры килми. 41:13.100 --> 41:17.505 Сез моны килешүләрдә дә, төп биттә дә таба аласыз. 41:17.505 --> 41:27.757 Һәм шул гына – хакыйкатьне үзе билгеләргә һәм цензура кулланырга яки башлап җибәрергә рөхсәт итүче бу догма – инде һәр 41:27.757 --> 41:38.135 демократиядә безгә кирәк булган төп принцип – фикер иреге һәм мәгълүмат иреге – бозуының зур бер очрагы булып тора. 41:38.135 --> 41:44.068 Әгәр дә сез фикер иреген һәм мәгълүмат иреген алып ташласагыз, сездә ирекле фән дә, 41:44.068 --> 41:47.940 гадел суд системасы да, демократия дә булмаячак. 41:47.940 --> 41:52.680 Һәм моңа беркайчан да юл куярга ярамый. 42:02.682 --> 42:09.771 Ярар, мин нигездә сиңа дөрес караш бирергә теләдем. 42:09.771 --> 42:14.643 Чөнки, син беләсең, бу барлык контракт шартлары белән ике сәгать вакыт китә, һәм ахыр чиктә 42:14.643 --> 42:17.440 юрист булмаганнар, мөгаен, буталчыклыкка төшәчәк. 42:17.440 --> 42:25.355 Әмма хәзер сездә төп үлчәү критерийлары бар, алар сезгә сөйләшүләрдә ярдәм итәчәк һәм түбәндәгечә әйтергә мөмкинлек 42:25.355 --> 42:29.980 бирәчәк: Туктагыз, иң элек без бу мәсьәләне хәл итәргә тиешбез! 42:29.980 --> 42:33.560 Һәм икенчедән, Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасының үз кагыйдәләре үтәлергә тиеш. 42:33.560 --> 42:40.082 Өченчедән, үз максатларына караганда, Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасына бернинди зыян китерү хокукы да бирелмәгән. 42:40.082 --> 42:43.940 Һәм дүртенчедән, Филипп Крузенең башка презентацияләренә күз салыгыз. 42:43.940 --> 42:45.843 Менә өстәмә мәгълүмат. 42:45.843 --> 42:52.660 Гафу итегез, мин тулысынча аңлашылмадым, һәм бик зур рәхмәт. 42:52.660 --> 42:55.101 Зур рәхмәт, Филипп. 42:55.101 --> 42:57.640 Һәрвакыт бик мәгълүматлы.