1
00:00:00,000 --> 00:00:00,800


2
00:00:00,800 --> 00:00:09,054
АКШның Теннесси штаты штат территориясендә геоинженерлык
һәм хемтрейл эшчәнлеген тыючы яңа закон кабул итте.

3
00:00:09,054 --> 00:00:18,005
2024 елның 18 мартында Сенат 25 тавышка каршы 6 тавыш белән Сенат
карары № 2691 (SB 2691) яклы тавыш бирде, ә

4
00:00:18,005 --> 00:00:25,472
ул 2024 елның 1 апрелендә Конгресс
тарафыннан 70 тавышка каршы 22 тавыш белән расланды.

5
00:00:25,472 --> 00:00:34,840
Бозулар өчен көненә 10 000 АКШ доллары күләмендә штраф салучы
чикләүче закон шулай итеп 2024 елның 1 июлендә көченә керәчәк.

6
00:00:34,840 --> 00:00:42,597
Теннесси штатында геоинженерлыкка карата законлы
тыю — мөһим һәм кыю беренче адым, ул «хемтрейллар»ның

7
00:00:42,597 --> 00:00:46,500
гади конспирологик теория генә түгеллеген дәлилли.

8
00:00:46,500 --> 00:00:52,810
Ниһаять, әгәр гамәл кыю кирәк булмаса,
чикләүче законнарга да ихтыяҗ булмас иде.

9
00:00:52,810 --> 00:00:58,578
Моннан тыш, Теннесси мисалы күрсәтә ки, кешеләрнең башы өстендәге
һава торышын үзе теләгәнчә рәхимсез

10
00:00:58,578 --> 00:01:04,864
манипуляцияләүче, коточкыч һәм җиңелмәслек кебек
тоелган көчкә каршы чыннан да чара күрү мөмкин.

11
00:01:04,864 --> 00:01:15,211
АКШның чагыштырмача кечкенә штаты булган Теннесси 109 151 км²
мәйданны били, бу АКШның гомуми мәйданыннан 87 тапкыр кечерәк.

12
00:01:15,211 --> 00:01:20,380
Аның озынлыгы якынча 400 миль, ә киңлеге бары тик 100 миль.

13
00:01:20,380 --> 00:01:24,300
Ләкин ул сигез күрше ил белән чиктәш.

14
00:01:24,300 --> 00:01:31,783
Әгәр алар батыр кечкенә күршеләре үрнәгенә иярсәләр, 1,2
миллион квадрат километр мәйданны колачлаган хемтрейл

15
00:01:31,783 --> 00:01:36,280
очышлары өчен очу тыелган зона инде гамәлгә кергән булыр иде.

16
00:01:36,280 --> 00:01:43,220
Һәм нәкъ менә бу федераль инициатива процессы инде АКШта бара:

17
00:01:43,220 --> 00:01:49,685
Миннесота, Пенсильвания һәм АКШның башка штатлары
инде Теннессидәге кебек законнарны

18
00:01:49,685 --> 00:01:56,160
супранациональ геоинженерлыкка каршы көрәшү өчен кабул иткән.

19
00:01:56,160 --> 00:02:03,876
2023 ел башында ук Мексика Тирә-як мохитне саклау министрлыгы
илнең Фән һәм технологияләр буенча Милли

20
00:02:03,876 --> 00:02:11,054
шурасы белән киңәшләшеп атмосферага химик аэрозоль
кисәкчәләрен чыгаруны тыю турында игълан итте.

21
00:02:11,054 --> 00:02:21,042
АКШның «Make Sunsets» исемле стартап-компаниясе Мексиканың
Баха-Калифорния ярымутравында рөхсәтсез, ягъни законсыз

22
00:02:21,042 --> 00:02:26,916
рәвештә һава торышын үзгәртү тәҗрибәләрен башлап җибәргәч.

23
00:02:26,916 --> 00:02:35,579
Мексикада хәзер зур күләмле дә, үсеп килүче дә
кояштан саклау проектлары рәсми рәвештә тыелган.

24
00:02:35,579 --> 00:02:39,653
Яңа сәясәтнең максаты —
җәмгыятьләрне һәм әйләнә-тирә мохитне саклау.

25
00:02:39,653 --> 00:02:48,332
Аэрозольләрдәге агулы нанобөлекчәләр, мәсәлән, күмерт һәм алюминий
оксиды, хәзер АКШта калырга тиеш, анда аларны гадәттә җитештерү

26
00:02:48,332 --> 00:02:53,571
сәнәгате тиешенчә һәм шуңа күрә кыйммәткә ташларга туры килә.

27
00:02:53,571 --> 00:02:59,770
Бу «климатны саклау» исеме астында чынлыкта климатны
манипуляцияләү һәм тонналап агулы сәнәгать

28
00:02:59,770 --> 00:03:07,720
калдыкларын законсыз утильләштерү кебек халыкара дәрәҗәдәге киң
таралган әйләнә-тирә мохит җинаятенең дәлиле түгелме?

29
00:03:07,720 --> 00:03:15,565
Һәм бу кызыклы үсеш чынлап та Европа сәясәте һәм төп
массакүләм мәгълүмат чаралары өчен кайнар тема булмас идеме?

30
00:03:15,565 --> 00:03:22,987
Шулай итеп, «хемтрейлс» һәм «геоинженерлык» темалары Америка
ярымшарда күптәннән җәмәгатьчелек алдында карала

31
00:03:22,987 --> 00:03:29,640
һәм инде законнар белән көрәшәләр, әмма
Европада, бигрәк тә Германиядә, хәлләр бөтенләй башкача.

32
00:03:29,640 --> 00:03:37,397
Монда мәҗбүри финанслауга ия төп массакүләм мәгълүмат чаралары
теләсә нинди уңайсыз мәгълүматны һәм темаларны конспирологлар

33
00:03:37,397 --> 00:03:46,300
дөньясына күчерергә гадәтләнгән, бу җәмәгать фикерен алып баруны
һәм кайбер чараларга нигезле тәнкыйть белдерүне булдырмас өчен.

34
00:03:46,300 --> 00:03:51,900
Химтрейллар һәм геоинженерлык
очрагында бу диярлек мантра кебек кабатлана.

35
00:03:51,900 --> 00:03:57,220
Теннессиның гаҗәеп уңышыннан соң, t-online түбәндәгеләрне язды:

36
00:03:57,220 --> 00:04:00,680
"АКШта мөмкин булганның яңа бер мисалы:

37
00:04:00,680 --> 00:04:03,720
Теннесси штаты «хемтрейлларны» тыярга тели.

38
00:04:03,720 --> 00:04:10,520
«Бу һичшиксез уңышлы булачак, чөнки алар юк»,
— дип белдерә t-online авторы Симонэ Рафаэль.

39
00:04:10,520 --> 00:04:17,688
2024 елның 16 апрелендә Берләшкән Гарәп Әмирлекләренең чүл
штатында булган көчле яңгырлардан соң да,

40
00:04:17,688 --> 00:04:24,665
җирле төп массакүләм мәгълүмат чаралары һава
торышын манипуляцияләү белән бәйләнешне кире какты.

41
00:04:24,665 --> 00:04:32,964
һәм бу шундый гамәлләрнең башта Сауд Гарәбстаны һәм
Бәхрәйннәр үзе ачыктан-ачык танылуына карамастан.

42
00:04:32,964 --> 00:04:39,919
Шул ук вакытта көчле яңгырлар аркасында зур зыян
күргән икътисади һәм туристик мегаполис Дубайда

43
00:04:39,919 --> 00:04:43,980
дәүләт матбугат цензурасы да ашыгып кертелгән кебек.

44
00:04:43,980 --> 00:04:52,069
чөнки Милли метеорология үзәге элек АКШ
матбугат компаниясе Bloombergка ачыктан-ачык

45
00:04:52,069 --> 00:04:57,860
таныган теләсә нинди бәйләнешне кинәт кире какты.

46
00:04:57,860 --> 00:05:04,098
Шуңа күрә 14 һәм 15 апрельдә самолетларны
чүл өстендәге болытларны көмеш йодид белән

47
00:05:04,098 --> 00:05:07,660
эшкәртү өчен җиде интервалга бүлеп җибәрделәр.

48
00:05:07,660 --> 00:05:18,300
Бу алым нәтиҗәсендә, 16 апрельдә Дубайда һава
торышын теркәү башлануга 75 ел узгач иң көчле яңгыр яуды:

49
00:05:18,300 --> 00:05:27,826
Квадрат метрга якынча 150 литр яңгыр яуды, һәм 24
сәгать эчендә ел буена яуган яңгырдан да күбрәк яуды.

50
00:05:27,826 --> 00:05:33,215
Күп кенә урамнар һәм мегаполисның метро
системасы су басты, шулай ук гадәттән тыш көчле

51
00:05:33,215 --> 00:05:36,420
яңгырлар аркасында аэропорт та су астында калды.

52
00:05:36,420 --> 00:05:43,480
Күрше Оманда да зур су басулар булды, нәтиҗәдә
күп кеше, шул исәптән күп балалар һәлак булды.

53
00:05:43,480 --> 00:05:52,244
Дубайда климат гомумән алганда бик ышанычлы һәм бик коры; бу
шулай ук 1991–2020 еллар чорына караган һава торышы

54
00:05:52,244 --> 00:06:01,824
мәгълүматлары белән дә раслана: еллык уртача явым-төшем
күләме 79,2 мм (ягъни квадрат метрга якынча 80 литр).

55
00:06:01,824 --> 00:06:08,958
Шулай итеп, Дубай очрагында — миллионлаган кеше яшәгән һәм
эчемлек һәм сәнәгать суларына ихтыяҗы тиз үсә торган сусаулы

56
00:06:08,958 --> 00:06:17,120
мегаполиста — максатчан геоинженерлык кулланылырга тиешме,
хәтта проектны башкаручылар бераз ялгышкан кебек күренсә дә?

57
00:06:17,120 --> 00:06:25,187
Бу аномалияләрне җентекләп тикшерү чыннан да җаваплы
сәясәт һәм чын журналистика бурычы булыр иде, әмма аларны

58
00:06:25,187 --> 00:06:30,173
«сыйфатлы» дип аталган матбугатта табу мөмкин түгел диярлек.

59
00:06:30,173 --> 00:06:35,467
Моның урынына Tagesschau.de сайтындагы Вульф Рохведдер кебек
«факт тикшерүчеләр» кеше ясаган һава торышы

60
00:06:35,467 --> 00:06:40,040
манипуляцияләре, мәсәлән «болытларны орлау»,
Дубайда бернинди роль уйнамады дип белдерәләр.

61
00:06:40,040 --> 00:06:44,463
Бу имеш-мемешләр һәм типик конспирологик идеология.

62
00:06:44,463 --> 00:06:53,454
Бу сорау тудыра: Рохведдер кебек журналистлар үз белдерүләрен
алдан җентекләп тикшереп, өйрәнеп караганнармы, әллә алар бары тик

63
00:06:53,454 --> 00:06:58,260
күрсәтелгәнчә бөтенләй нигезсез дәгъваларны гына бастыралармы?

64
00:06:58,260 --> 00:07:04,337
Бу җәмәгатьчелекне ниятләп адаштыру булып
торачак һәм шуның белән җинаять булачак.

65
00:07:04,337 --> 00:07:07,886
Ниһаять, хәзерге модель – Теннессига тагын бер кат кайтыйк.

66
00:07:07,886 --> 00:07:16,858
Яңа законның уңышлы кабул ителүеннән соң, хәзер бозуларны аерым
җәзага тартучы нәтиҗәле җинаять эзәрлекләүне гамәлгә ашыру кирәк.

67
00:07:16,858 --> 00:07:25,066
Бу бер үк вакытта сынау да, мөмкинлек тә – ни дисәң дә, ул
тулысынча яңа эш урыннары барлыкка килүгә дә китерергә мөмкин!

68
00:07:25,066 --> 00:07:32,653
Мөстәкыйль матбугатның сак карап хәбәр итүе белән,
көннән-көн күбрәк дәүләтләр Теннесси үрнәгенә ияреп, шуның белән

69
00:07:32,653 --> 00:07:36,043
халыкара дәрәҗәдәге геоинженерлыкка тулы тыю кертәчәкләр.

70
00:07:36,043 --> 00:07:42,291
Ниһаять, бу халыкара әйләнә-тирә мохиткә каршы җинаятьне
дөньякүләм юридик яктан карап чыгу да булырга тиеш,

71
00:07:42,291 --> 00:07:49,526
шул исәптән зыян күргән илләргә һәм кешеләргә гамәл
кылучылар тарафыннан компенсация түләнүне дә күздә тотып.

72
00:07:53,100 --> 00:07:54,500