WEBVTT 00:00.800 --> 00:09.054 АКШның Теннесси штаты штат территориясендә геоинженерлык һәм хемтрейл эшчәнлеген тыючы яңа закон кабул итте. 00:09.054 --> 00:18.005 2024 елның 18 мартында Сенат 25 тавышка каршы 6 тавыш белән Сенат карары № 2691 (SB 2691) яклы тавыш бирде, ә 00:18.005 --> 00:25.472 ул 2024 елның 1 апрелендә Конгресс тарафыннан 70 тавышка каршы 22 тавыш белән расланды. 00:25.472 --> 00:34.840 Бозулар өчен көненә 10 000 АКШ доллары күләмендә штраф салучы чикләүче закон шулай итеп 2024 елның 1 июлендә көченә керәчәк. 00:34.840 --> 00:42.597 Теннесси штатында геоинженерлыкка карата законлы тыю — мөһим һәм кыю беренче адым, ул «хемтрейллар»ның 00:42.597 --> 00:46.500 гади конспирологик теория генә түгеллеген дәлилли. 00:46.500 --> 00:52.810 Ниһаять, әгәр гамәл кыю кирәк булмаса, чикләүче законнарга да ихтыяҗ булмас иде. 00:52.810 --> 00:58.578 Моннан тыш, Теннесси мисалы күрсәтә ки, кешеләрнең башы өстендәге һава торышын үзе теләгәнчә рәхимсез 00:58.578 --> 01:04.864 манипуляцияләүче, коточкыч һәм җиңелмәслек кебек тоелган көчкә каршы чыннан да чара күрү мөмкин. 01:04.864 --> 01:15.211 АКШның чагыштырмача кечкенә штаты булган Теннесси 109 151 км² мәйданны били, бу АКШның гомуми мәйданыннан 87 тапкыр кечерәк. 01:15.211 --> 01:20.380 Аның озынлыгы якынча 400 миль, ә киңлеге бары тик 100 миль. 01:20.380 --> 01:24.300 Ләкин ул сигез күрше ил белән чиктәш. 01:24.300 --> 01:31.783 Әгәр алар батыр кечкенә күршеләре үрнәгенә иярсәләр, 1,2 миллион квадрат километр мәйданны колачлаган хемтрейл 01:31.783 --> 01:36.280 очышлары өчен очу тыелган зона инде гамәлгә кергән булыр иде. 01:36.280 --> 01:43.220 Һәм нәкъ менә бу федераль инициатива процессы инде АКШта бара: 01:43.220 --> 01:49.685 Миннесота, Пенсильвания һәм АКШның башка штатлары инде Теннессидәге кебек законнарны 01:49.685 --> 01:56.160 супранациональ геоинженерлыкка каршы көрәшү өчен кабул иткән. 01:56.160 --> 02:03.876 2023 ел башында ук Мексика Тирә-як мохитне саклау министрлыгы илнең Фән һәм технологияләр буенча Милли 02:03.876 --> 02:11.054 шурасы белән киңәшләшеп атмосферага химик аэрозоль кисәкчәләрен чыгаруны тыю турында игълан итте. 02:11.054 --> 02:21.042 АКШның «Make Sunsets» исемле стартап-компаниясе Мексиканың Баха-Калифорния ярымутравында рөхсәтсез, ягъни законсыз 02:21.042 --> 02:26.916 рәвештә һава торышын үзгәртү тәҗрибәләрен башлап җибәргәч. 02:26.916 --> 02:35.579 Мексикада хәзер зур күләмле дә, үсеп килүче дә кояштан саклау проектлары рәсми рәвештә тыелган. 02:35.579 --> 02:39.653 Яңа сәясәтнең максаты — җәмгыятьләрне һәм әйләнә-тирә мохитне саклау. 02:39.653 --> 02:48.332 Аэрозольләрдәге агулы нанобөлекчәләр, мәсәлән, күмерт һәм алюминий оксиды, хәзер АКШта калырга тиеш, анда аларны гадәттә җитештерү 02:48.332 --> 02:53.571 сәнәгате тиешенчә һәм шуңа күрә кыйммәткә ташларга туры килә. 02:53.571 --> 02:59.770 Бу «климатны саклау» исеме астында чынлыкта климатны манипуляцияләү һәм тонналап агулы сәнәгать 02:59.770 --> 03:07.720 калдыкларын законсыз утильләштерү кебек халыкара дәрәҗәдәге киң таралган әйләнә-тирә мохит җинаятенең дәлиле түгелме? 03:07.720 --> 03:15.565 Һәм бу кызыклы үсеш чынлап та Европа сәясәте һәм төп массакүләм мәгълүмат чаралары өчен кайнар тема булмас идеме? 03:15.565 --> 03:22.987 Шулай итеп, «хемтрейлс» һәм «геоинженерлык» темалары Америка ярымшарда күптәннән җәмәгатьчелек алдында карала 03:22.987 --> 03:29.640 һәм инде законнар белән көрәшәләр, әмма Европада, бигрәк тә Германиядә, хәлләр бөтенләй башкача. 03:29.640 --> 03:37.397 Монда мәҗбүри финанслауга ия төп массакүләм мәгълүмат чаралары теләсә нинди уңайсыз мәгълүматны һәм темаларны конспирологлар 03:37.397 --> 03:46.300 дөньясына күчерергә гадәтләнгән, бу җәмәгать фикерен алып баруны һәм кайбер чараларга нигезле тәнкыйть белдерүне булдырмас өчен. 03:46.300 --> 03:51.900 Химтрейллар һәм геоинженерлык очрагында бу диярлек мантра кебек кабатлана. 03:51.900 --> 03:57.220 Теннессиның гаҗәеп уңышыннан соң, t-online түбәндәгеләрне язды: 03:57.220 --> 04:00.680 "АКШта мөмкин булганның яңа бер мисалы: 04:00.680 --> 04:03.720 Теннесси штаты «хемтрейлларны» тыярга тели. 04:03.720 --> 04:10.520 «Бу һичшиксез уңышлы булачак, чөнки алар юк», — дип белдерә t-online авторы Симонэ Рафаэль. 04:10.520 --> 04:17.688 2024 елның 16 апрелендә Берләшкән Гарәп Әмирлекләренең чүл штатында булган көчле яңгырлардан соң да, 04:17.688 --> 04:24.665 җирле төп массакүләм мәгълүмат чаралары һава торышын манипуляцияләү белән бәйләнешне кире какты. 04:24.665 --> 04:32.964 һәм бу шундый гамәлләрнең башта Сауд Гарәбстаны һәм Бәхрәйннәр үзе ачыктан-ачык танылуына карамастан. 04:32.964 --> 04:39.919 Шул ук вакытта көчле яңгырлар аркасында зур зыян күргән икътисади һәм туристик мегаполис Дубайда 04:39.919 --> 04:43.980 дәүләт матбугат цензурасы да ашыгып кертелгән кебек. 04:43.980 --> 04:52.069 чөнки Милли метеорология үзәге элек АКШ матбугат компаниясе Bloombergка ачыктан-ачык 04:52.069 --> 04:57.860 таныган теләсә нинди бәйләнешне кинәт кире какты. 04:57.860 --> 05:04.098 Шуңа күрә 14 һәм 15 апрельдә самолетларны чүл өстендәге болытларны көмеш йодид белән 05:04.098 --> 05:07.660 эшкәртү өчен җиде интервалга бүлеп җибәрделәр. 05:07.660 --> 05:18.300 Бу алым нәтиҗәсендә, 16 апрельдә Дубайда һава торышын теркәү башлануга 75 ел узгач иң көчле яңгыр яуды: 05:18.300 --> 05:27.826 Квадрат метрга якынча 150 литр яңгыр яуды, һәм 24 сәгать эчендә ел буена яуган яңгырдан да күбрәк яуды. 05:27.826 --> 05:33.215 Күп кенә урамнар һәм мегаполисның метро системасы су басты, шулай ук гадәттән тыш көчле 05:33.215 --> 05:36.420 яңгырлар аркасында аэропорт та су астында калды. 05:36.420 --> 05:43.480 Күрше Оманда да зур су басулар булды, нәтиҗәдә күп кеше, шул исәптән күп балалар һәлак булды. 05:43.480 --> 05:52.244 Дубайда климат гомумән алганда бик ышанычлы һәм бик коры; бу шулай ук 1991–2020 еллар чорына караган һава торышы 05:52.244 --> 06:01.824 мәгълүматлары белән дә раслана: еллык уртача явым-төшем күләме 79,2 мм (ягъни квадрат метрга якынча 80 литр). 06:01.824 --> 06:08.958 Шулай итеп, Дубай очрагында — миллионлаган кеше яшәгән һәм эчемлек һәм сәнәгать суларына ихтыяҗы тиз үсә торган сусаулы 06:08.958 --> 06:17.120 мегаполиста — максатчан геоинженерлык кулланылырга тиешме, хәтта проектны башкаручылар бераз ялгышкан кебек күренсә дә? 06:17.120 --> 06:25.187 Бу аномалияләрне җентекләп тикшерү чыннан да җаваплы сәясәт һәм чын журналистика бурычы булыр иде, әмма аларны 06:25.187 --> 06:30.173 «сыйфатлы» дип аталган матбугатта табу мөмкин түгел диярлек. 06:30.173 --> 06:35.467 Моның урынына Tagesschau.de сайтындагы Вульф Рохведдер кебек «факт тикшерүчеләр» кеше ясаган һава торышы 06:35.467 --> 06:40.040 манипуляцияләре, мәсәлән «болытларны орлау», Дубайда бернинди роль уйнамады дип белдерәләр. 06:40.040 --> 06:44.463 Бу имеш-мемешләр һәм типик конспирологик идеология. 06:44.463 --> 06:53.454 Бу сорау тудыра: Рохведдер кебек журналистлар үз белдерүләрен алдан җентекләп тикшереп, өйрәнеп караганнармы, әллә алар бары тик 06:53.454 --> 06:58.260 күрсәтелгәнчә бөтенләй нигезсез дәгъваларны гына бастыралармы? 06:58.260 --> 07:04.337 Бу җәмәгатьчелекне ниятләп адаштыру булып торачак һәм шуның белән җинаять булачак. 07:04.337 --> 07:07.886 Ниһаять, хәзерге модель – Теннессига тагын бер кат кайтыйк. 07:07.886 --> 07:16.858 Яңа законның уңышлы кабул ителүеннән соң, хәзер бозуларны аерым җәзага тартучы нәтиҗәле җинаять эзәрлекләүне гамәлгә ашыру кирәк. 07:16.858 --> 07:25.066 Бу бер үк вакытта сынау да, мөмкинлек тә – ни дисәң дә, ул тулысынча яңа эш урыннары барлыкка килүгә дә китерергә мөмкин! 07:25.066 --> 07:32.653 Мөстәкыйль матбугатның сак карап хәбәр итүе белән, көннән-көн күбрәк дәүләтләр Теннесси үрнәгенә ияреп, шуның белән 07:32.653 --> 07:36.043 халыкара дәрәҗәдәге геоинженерлыкка тулы тыю кертәчәкләр. 07:36.043 --> 07:42.291 Ниһаять, бу халыкара әйләнә-тирә мохиткә каршы җинаятьне дөньякүләм юридик яктан карап чыгу да булырга тиеш, 07:42.291 --> 07:49.526 шул исәптән зыян күргән илләргә һәм кешеләргә гамәл кылучылар тарафыннан компенсация түләнүне дә күздә тотып.