Den 29. September 2023 huet de Schwäizer Parlament d'«Eenheetlech Ännerungsuerdnung fir eng sécher Stroumsversuergung aus
erneierbaren Energien» ugeholl, mat dem Zil, d'Sécherheet vun der Stroumsversuergung am Wanter angeblich ze stäerken.
Dëst Gesetz gëtt als "Mantelerlass" oder kuerz "Elektrizitéitsgesetz" bezeechent.
Dëst soll de Wee ebnen fir eng méi héich Stroumproduktioun aus Solarkraaftwierker,
Wandkraaftwierker an Waasserkraaftwierker am Land.
Mat dem neie Gesetz kann de Schwäizer Bundesrot bestëmmen, wéini, wou a wéi vill Anlagen fir
d'Produktioun vun erneierbarer Energie gebaut kënne ginn.
Verschidde Organisatiounen wéi d'Alliance for Nature and Landscape Switzerland, d'Free Landscape Switzerland Associatioun
an d'Fondation Franz Weber hunn e Referendum géint dat neit föderalt Gesetz lancéiert an am
Januar 2024 63 184 Ënnerschrëften agereecht.
De kontroversielle Virschlag gëtt deemno dem schwäizer Stimmvolk de 9. Juni 2024 zur Ofstëmmung virgeluecht.
D'Haaptargument vun de Befürworter ass, datt d'nei Elektrizitéitsgesetz néideg ass, fir eng
drohend Strommangellage a Schwäiz ze verhënneren.
D'Associatioun "Aufrecht Schweiz" nennt dat eng erfonnt Energiekris.
"Aufrecht Schweiz" ass eng Biergerbewegung, déi mat onofhängege Kandidaten e Wuert an der Schwäizer Politik matzeschwätzen wëll.
An hirer Pressemitteilung mam Titel "Stromknappheet a Schwäiz? Kee Problem!" publizéiert am Hierscht 2022, hunn e
pensionéierten Informatiker vun de Stroumwierker an e pensionéierten Elektriker folgend geschriwwen:
"Duerch d'Verfollegung vun der Angscht-Strategie, déi vun der Lobby gefërdert gëtt, profitéiert d'Föderalamt fir Energie direkt
vun de Gas- a Ueleggesellschaften souwéi vun de Stroumshändler."
(…) Wann d'Regierung eis dréngt, Stroum ze spuere, ass dat net well mir ze wéineg dovun
hunn, mä well mir am Stroumsecteur ze bëlleg sinn.
All Kilowatt, dat mir spuere, profitéiert den Energieversuergungsgesellschaften, well si
kënnen d'an der Schwäiz gespuert Elektrizitéit am Ausland zu engem vill méi héijen Präis verkafen.
An enger Erklärung huet d'Associatioun vun de Stroumanbieter am Aargau (VAS) drop higewisen, datt d'allgemeng
Verordnung eng komplett Iwweraarbechtung vun der ganzer nationaler Stroum-Infrastruktur erfuerdert.
Bis elo gouf d'Elektrizitéit op Basis vum logesch beleeën Prinzip vun haaptsächlech zentraliséierte,
grousskala Kraaftwierker un d'Endverbraucher geliwwert.
Allerdéngs soll d'Verdeelinfrastruktur op eng dezentraliséiert Manéier gereegelt ginn, wat och ëmfaassend, fehlerfräi soll
sinn an jidderengem erlaben, mat all aneren ze kommunizéieren.
Laut dem VAS schätzen qualifizéiert Projektiounen, datt d'néideg Ëmwandlung an Erweiderung vun de Netzwierker
eleng an der Schwäiz ongeféier 100 Milliarden CHF kaschten.
Et sinn haaptsächlech net-privilegéiert Konsumenten a Locatairen ouni d'Mëttel, sech selwer ze
versuergen, déi fir dëse zousätzleche Service bezuelen mussen.
Wéi et esou dacks bei neie Gesetzer de Fall ass, geet et dorëms, datt Profitter a Subventiounen fir e puer
privatiséiert ginn, während d'Käschten a Risiken vun der verbleiwer Allgemengheet gedeelt ginn.
– Laut der Associatioun vun de Stroumanbieter vum Aargau.
Verschidde NO-Komitéen hunn och de neie Elektrizitéitsgesetz kritiséiert, well et ënner anerem fundamental Prinzipien vum
Naturschutz a Landschaftsschutz a Fro stellt, déi d'Schweizer Wähler iwwer déi lescht
Joerzéngten an der Bundesverfassung verankert hunn.
Zum Beispill kënnen Bëscher elo gerodelt ginn fir d'Konstruktioun vun Wandturbinen, an grouss Wand- a Solarparks
kënnen an geschützte Landschaften gebaut ginn – och wann dat wäertvoll Biotope zerstéiert.
Näischt stéing am Wee vum Bau vu grousse Solarparken an de Schwäizer Alpen.
Vill alpin Weiden kéinten mat Stahlerhiewen a Solarpanneele bedeckt ginn.
Elias Vogt, President vun der Associatioun "Freie Landschaft Schweiz" (Fräi Landschaft Schwäiz), erkläert an engem
Interview mam onofhängege TV-Sender HOCH2.TV, wat dëst Gesetz mat sech bréngt an firwat hien recommandéiert, et ofzelehnen.
De Titel vun der politescher Talkshow ass: "De Mantelbeschloss ass eng subventionéiert Zerstéierung vun der Natur."
Am Interview geet Vogt ënner anerem op déi folgend Kritikpunkte vum neie Stroumsgesetz an:
- Demokratesch Participatioun an d'Recht op Widdersproch stinn am Risiko
- D'Stromproduktioun huet am neie Strommgesetz Vorrang virun der Naturschutz.
- Natierlech Katastrophen "no Gesetz" sinn méiglech
- D'Vermëssformung vun de Alpen: d'Stromproduktioun huet Vorrang virun dem Tourismus
Elias Vogt bezitt sech op d'Kritik vum juristesche Fachexpert Prof. Dr. Alain Griffel, datt de kontroversen
Blankettermand d'Schweizer Bundesverfassung verletzt.
D'Energieproduktioun muss zum Beispill genuch, sécher, ekonomesch an ëmweltfrëndlech sinn.
Allerdéngs mussen d'Kriterien vun der Ëmweltverträglechkeet an der Sécherheet vun der Stroumsversuergung gläichbehandelt ginn.
Dat wäert mat dem neie Elektrizitéitsgesetz net méi de Fall sinn.
Offensichtlech huet de Schwäizer Parlament ënner erheblechem Drock e Gesetz gestëmmt, dat
onkonstitutionell ass a demokratesch Rechter beschränkt.
Angscht virun enger angebelter Stroukmangel am Wanter féiert dozou, datt d'Parlament hastig handelt.
Léif Wieler vun der Schwäiz: Wëllt Dir och d'Ofschafe vun de fundamentale demokratesche Rechter an d'Verschandlung
vun der Schwäizer Landschaft ënner dem Virwand vun der Fërderung vun erneierbaren Energien verhënneren?
Dann den 9. Juni, gitt an der Stëmmkabinn eng Nee-Stëmm géint de "Mantelerlass".
Kuckt d'halwe Stonn Interview mat Dr. Philipp Gut an Elias Vogt, President vun der Associatioun "Freie Landschaft
Schweiz" (Fräi Landschaft Schwäiz), an der politescher Talkshow vum onofhängege TV-Kanal HOCH2.TV.
Interview
Léif Zouschauer, ech begréissen Iech häerzlech bei der politescher Talk-Show op HOCH2.TV.
Du weess et, du erkennst et: dëse Programm ass ëmmer direkt, ëmmer éierlech, ëmmer der Wourecht engagéiert, a
presentéiert ëmmer spannend Gäscht, déi eppes ze soen hunn.
Haut begréissen ech Elias Vogt, de President vun der Associatioun "Freie Landschaft Schweiz" (Fräi Landschaft Schwäiz), eng nei
politesch Figur an der Schwäiz, wann ech et dierf soen, deen schonn e Ënnerscheed gemaach huet a sécher nach méi wëll maachen.
Et ass super, datt Dir am Programm sidd.
Merci villmools, Här Gut, fir d'Invitatioun.
Ech sinn och frou, hei ze sinn.
Dir hutt viru kuerzem zesumme mat anere Organisatiounen erfollegräich e Referendum organiséiert.
Also, fir d'Zuschauer a Däitschland an Éisträich: a Schwäiz hutt Dir d'Méiglechkeet, Gesetzer, déi vum
Parlament ugeholl goufen, duerch e Referendum erauszefuerderen.
Si hunn et fäerdeg bruecht; dofir sinn mindestens 50.000 Ënnerschrëften erfuerderlech.
Et geet ëm e sougenannte Pauschalbeschloss, deen d'Fërderung vun erneierbaren Energien zum Zil huet.
Ier mir dës Übung kritiséieren, kéint Dir w.e.g. erklären, wat dëst Gesetz eigentlech erreechen soll?
Wat genee ass dëse sougenannte Pauschalbeschloss?
Den Blanket-Erlass ass eng Revisioun vu verschiddene Gesetzer an engem eenzege Blanket, souzesoen, dofir de Begrëff.
Op der enger Säit soll d'Energiëgesetz iwwerschafft ginn, op der anerer Säit d'Elektrizitéitsversuergungsgesetz,
an drëttens d'Raumplanungsgesetz, an an enger pauschaler Iwwerschaff vun dëse dräi Gesetzer.
Dat Haaptziel ass eigentlech d'massiv Erweiderung vun der Wand- a Solarenergie an der Schwäiz.
Awer och de Bau vun 16 grousse hydroelektresche Kraaftwierker.
All dës Aspekter, déi erneierbar Energien an hir Erweiderung betreffen, ginn an dësem ëmfaassenden Paket gereegelt.
Dat ass wat hannert dem Begrëff 'Mantel-Dekret' läit.
Also ass dëse Mantel eigentlech eng Aart Supergesetz, dat verschidde gesetzlech Revisiounen enthält, oder?
Genee. An et enthält och vill onléist Problemer.
Dat bedeit, datt de Federal Council, deen eis Regierung ass, dann eenzel Detailer op der Verordnungsnivo regléiere kann.
Et ginn vill Detailer, wou et wierklech un d'Aarbecht geet.
De Federal Council kann zum Beispill d'Genehmigungsverfahren verkierzen.
An well d'Schwäiz och de Prinzip vun der Gemengerotautonomie uwennt, wat heescht, datt d'Bevëlkerung an der
Schwäiz direkt iwwer d'räumlech Planung an hirer Lokalitéit, an hirer Gemeng, entscheede kann.
Wann de Bundesrot dëst verkierzt, da kann en einfach soen, datt dës Gemengen keng Meenungsrecht méi hunn, an duerno wäert en och
d'direkt Demokratie an d'Referenden an de Gemengen ofschafen.
Jo, mir kommen spéider op d'Kritikpunkte zréck.
Vläicht éischt e bëssen iwwer d'Boom-Arrangement.
Meng weider Fro an dësem Kontext.
Du hues de Referendum net eleng initiéiert.
Wien war nach e Partner?
Wéi eng Organisatiounen stinn dohannert?
Also éischtens huet eng privat Persoun de Referendum initiéiert.
Pierre-Alain Bruchez, e fréiere Finanzspezialist a Féderalbeamten, deen elo pensionéiert ass, huet
sech gefrot, wat an dësem Allgemengen Dekret stoung.
Hien huet gesinn, datt dëst Gesetz et erlaben géif, rieseg Solarparken an de Alpen ze bauen.
An duerno ass hien de 10. Oktober vum leschte Joer virun de Medien opgetaucht a sot: Ech ruffen e Referendum doriwwer aus.
An e puer Deeg méi spéit ass och d'bekannt "Fondation Franz Weber" virun d'Medien getrueden a sot, datt mir och e Referendum
ofhalen; mir ënnerstëtzen déi Géigemoossnamen, souzesoen.
An duerno ass et relativ séier geschitt.
Dann hu mir bei Freie Landschaft Schweiz eis och an d'Kampagne géint et bedeelegt, also hu mir
eis, souzesoen, mat Här Bruchez zesummegedoen.
Mir hu eis Memberorganisatiounen och encouragéiert, Ënnerschrëften ze sammelen.
An um Enn, iwwer Chrëschtdag an Neijoer, goufen 63.000 Ënnerschrëften vun enger grousser Zuel klenger a
grousser Ëmwelt- a Gesondheetsschutzorganisatiounen gesammelt.
Elo vläicht e puer Wierder iwwer Är Organisatioun, "Freie Landschaft Schweiz" (Fräi Landschaft Schwäiz).
Wat ass dat genee? Wat sinn Är Ziler?
"Freie Landschaft Schweiz" (Fräi Landschaft Schwäiz) ass eigentlech
d'Dachorganisatioun fir Wandkraaftkritiker an der Schwäiz.
Mir hunn ongeféier 50 Memberklubber an aacht kantonal Sektiounen.
Dat kéint am Thurgau sinn, et kéint am Vaud sinn, an anere Wierder, iwwerall an der Schwäiz.
An jiddereen ass engagéiert, d'Naturschutz a Schwäiz am Zesummenhang mat Wandturbinen ze garantéieren.
Awer d'direkt Demokratie, wéi ech virdru erkläert hunn, ass och e wichtege Fokus vum Manteler Dekret, an dofir si mir vehement
drop bedacht, Naturschutz an direkt Demokratie ze erhalen.
Jo, loosst eis probéieren, dëse Problem e bësse opzedeelen an en systematesch unzegoen.
Ee Punkt an dësem Blanket-Dekret, an dësem Supergesetz, an dësem iwwergräifenden Gesetz ass, datt et spezifesch
Ziler fir d'Erweiderung vun erneierbaren Energien setzt.
Also, so wäit, soen d'Politiker, datt de Undeel vun der Solarenergie oder vun der Wandenergie bis
zu engem bestëmmten Datum esou oder esou muss sinn.
Wéi bewäert Dir dës politesch Ziler? Sinn se realistesch?
Macht et Sënn, datt Politiker esou Reglementer erausginn? Wat ass Är Meenung dozou?
Sou seet de Mantelerlass-Dekret a ganz vagen Ausdréck, datt mir bis 2050 am Laf vum Joer ronn 45 Terrawattstonnen
zousätzlech Stroum aus Solar- a Wandenergie produzéieren sollen.
Schwäiz verbraucht de Moment ronn 60 Terawattstonnen.
Dat ass eng enorm Quantitéit, déi gebaut muss ginn.
An wéi ech virdru gesot hunn, bleift et nach ze gesinn, wéi vill Stroum wéi eng Technologie produzéiert.
Dat bedeit, datt de Federal Council elo soen kann, datt mir esou vill Solarpanneelen an esou vill Wandturbinen brauchen.
Perséinlech mengen ech, datt et sech dofir dréit, datt hien ronn 1.500 Wandturbinen an e puer honnert
Quadratkilometer Solarpanneele installéiere wëll.
Wou dës geplangt ginn, ob op Däch oder an der oppener Landschaft, läit eigentlech beim Bundesrot; dat ass nach oppen.
An dat stellt eng Gefor vu massivem Ëmweltimpakt fir d'Schwäiz duer, déi schonn déif besat ass.
An et ass eng enorm Quantitéit u Stroum, déi dann am Dag onregelméisseg generéiert gëtt, wann et Wand huet.
An dat ganzt System, dëst super Gesetz, regelt d'Detailer vill ze wéineg.
An dofir ass et gutt a richteg, Ziler ze setzen; mir wëlle zousätzlech 45 Terawattstonnen produzéieren.
Awer ob dat realistesch ass, wësse nëmmen d'Gëtter; keen aneren.
An dofir si mir och kritesch géint dat Gesetz.
E weidere Punkt – mir kucken nach ëmmer op d'Palette vun de verschiddene betraffene Beräicher – sinn Subventiounen.
Erneierbar Energien sollen staark gefërdert ginn.
Wéi gesäit dat aus?
Mir hunn schonn 2017 e neit Energiegesetz gestëmmt.
Dat ass elo, souzesoen, déi zweet Etapp, dëse pauschalen Dekret.
An deemools huet een gesot, datt vun 2022 un keng Subventiounen méi fir Solarkraaft- a Wandkraaftwierker gewährt ginn.
An dat gëtt elo gebrach.
Zweetens gëtt dëst Superpaket, de Blanket-Dekret, dem Federal Council eng fräi Hand.
Hien kann entscheeden, wéi vill Subventioun d'Solarpanneelen an d'Wandturbinen kréien.
Och do wësse mir net, wéi vill Subventiounen et gëtt.
Awer et kann ugeholl ginn, datt et iwwer 50 Prozent vun de Investitiounskäschten ass.
Also, d'Gesetz seet anscheinend, datt bis zu 60 Prozent vun de Investitiounskäschten subventionéiert kënne ginn.
Jo, et ginn zwou Modeller.
Entweder seet den Investisseur: Ech wëll 60 Prozent vun der Investitioun vun der Regierung.
An dann kritt hien dat, an hien muss nach ëmmer déi 40 Prozent vun enger Bank organiséieren.
Oder hie seet, datt d'Regierung eng Garantie fir all Kilowattstonn, déi hien produzéiert, ubitt.
Keng weess, wéi héich et ass.
Dat wäert warscheinlech och 60 Prozent ausmaachen.
Sou gesitt Dir, dat ass eng subventionéiert Zerstéierung vun der Natur.
An well et net wirtschaftlech rentabel ass – besonnesch Wandkraaftwierker, well mir an der Schwäiz ganz
schlecht Wandkonditiounen hunn – sinn elo enorm Subventiounen néideg, fir et iwwerhaapt méiglech ze maachen.
E Problem, wéi Dir kuerz an enger ënnergeordneter Klausel ernimmt hutt, ass déi regulär Energie,
d'Bandenergie, déi tatsächlech erfuerderlech ass.
Elo ass et logesch, datt wann et reent oder wann et däischter ass, d'Solarenergie net funktionéiert.
Wann et keen Wand gëtt, funktionéiert d'Wandkraaft net.
Wéi kann dëst Problem geléist ginn?
Entsprechend, ass dat net e neit Problem, wann een ze staark an esou onzouverlässeg, volatil Energieproduzenten investéiert?
Dat ass genee dat wichtegst Problem am Mantelerlass, dat nach net gekläert ass a nei Problemer schaaft.
Déi ganz Netzwierkplanung ass net abegraff, d'Lagerung ass net abegraff.
Dat bedeit, datt grouss Quantitéiten u Solarenergie an Wandenergie dobäigesat ginn.
Awer wéi dat soll gespäichert ginn, kann een nëmmen raten.
Perséinlech mengen ech, datt Solarenergie op Dächer eng gutt Optioun ass, well een
d'Solarenergie lokal verbrauchen an späicheren kann.
Awer dat ass net am Mantelerlass geregelt, datt et soll gefërdert ginn, datt een doranner soll
fuerschen, datt et besser Lagerungsoptiounen ginn.
An dat bedeit, datt et e Risiko gëtt, datt mir an déi selwecht Richtung wéi Däitschland ginn, wou enorm Quantitéiten u
Wandenergie op eemol optrieden an dann op eemol verschwannen.
Am Dag um Mëtteg gëtt et vill Sonnenergie, dann op eemol an der Nuecht ass näischt méi do.
An duerno hues du op eemol rieseg Netzwierkproblemer.
An dat verursaacht Käschten an Onsécherheet.
An dat ass elo e wichtege Kritikpunkt vun dësem pauschalen Dekret.
En anere Punkt, deen Dir schonn e puer Mol ernimmt hutt, ass d'demokratesch Participatioun.
Offensichtlech beschränkt dëst Gesetz och d'Méiglechkeeten fir Widdersproch.
Schwäiz ass gutt bekannt fir säi Subsidiaritéitsprinzip.
Dat bedeit, datt Entscheedungen op dem niddregste méigleche Niveau geholl ginn, direkt vun deenen, déi betraff sinn.
Elo gëtt et wierklech zentraliséiert.
De Federalrot, d'Föderalregierung, dat heescht d'national Regierung, kritt méi Muecht.
Wéi konkret manifestéiert sech dës Restriktioun vun de Méiglechkeeten fir Einspréch, fir Participatioun
an fir demokratesch Mitaarbechtung duerch d'Bierger?
An der Schwäiz hu mir zwou Méiglechkeeten, eis Meenung zu Wandkraaftprojeten ze soen.
Eent ass, datt mir iwwer Projeten ofstëmmen.
Dëst ass de Moment an 24 vun de 26 Kantonen de Fall, wou d'Lokalbevëlkerung ofstëmmt.
Dann kënnen Individuen, Privatbierger a Ëmweltorganisatiounen géint Projeten Einspréch erheben, och wann
dës genehmegt sinn, fir Themen wéi Naturschutz oder perséinlech Lärmproblemer opzewiermen.
An béid Optiounen ginn elo duerch déi allgemeng Verordnung massiv ofgeschaaft oder agechränkt.
Wéi ech schonn gesot hunn, huet de Mantel-Dekret zum Zil, dem Bundesrot ze erméiglechen, Referenden ofzeschafen.
Op der anerer Säit stipuléiert d'Mantel-Dekret, datt d'Produktioun vun Elektrizitéit
ëmmer virun allen aneren Interessen soll goen.
Dat heescht, datt wann Dir e Widdersproch agereecht a sot, datt dëse Wandpark ze vill Leit mat iwwerméisseger
Lärmbelaschtung beleeën géif, en net erlaabt gëtt.
Oder Beem ginn gefällt, wat net akzeptabel ass; et ass onverhältnisméisseg am Verglach mam Virdeel.
Dann muss de Geriicht de Wandpark nach ëmmer genehmegen, well d'Produktioun vun
Elektrizitéit ëmmer virun allen aneren Interessen geet.
Also kënnt Dir vläicht net méi stëmmen, awer Dir kënnt nach ëmmer eng Einspréch maachen, och wann se sécher ofgeleent gëtt.
Also ass et eng drastesch Reduktioun vun eiser direkter Demokratie.
Dat bréngt eis direkt op den nächsten Punkt. Dës Ofwäigung vun den Interessen ass och eng konstitutionell Fro.
E bekannte Jurist, de Professor Alain Griffel, huet dat kritiséiert a gesot, datt dëse pauschalen Dekret och d'Verfassung,
d'Schweizer Bundesverfassung, verletzt, well een net ka soen, datt bestëmmte Interessen op eemol iwwer anerer virgeholl ginn.
Kënnt Dir méi detailléiert erklären, wat genee d'Kritik vun dësem Professor un der neier Allgemenger Verordnung ass?
An der Schwäiz hu mir en Artikel an der Verfassung iwwer d'Energiepolitik, deen fënnef Prinzipien enthält.
Ech weess net, ob ech se all opzielen kann, mee sécher muss d'Stromversuergung oder d'Energieproduktioun
genuch, sécher, ekonomesch an ëmweltfrëndlech sinn.
Ech kann de fënneften Punkt elo net erënneren.
Awer egal wéi et och ass, sinn dës Punkten alleguerten gläich wichteg.
Dat bedeit, datt se gläichzäiteg erreecht musse ginn.
An anere Wierder muss d'Ëmweltverträglechkeet an d'Sécherheet vun der Stroumsversuergung gläichbehandelt ginn.
An elo seet d'Parlament, datt d'Produktioun vun Elektrizitéit virun der Naturschutz steet.
Dëst ass e Freipass, deen et erlaabt, ëmweltschiedlech Projeten iwwerall duerchzelouschen. Dat ass onkonstitutiounell.
Dat ass net wat d'Schweizer Leit wollten.
An dat schued eis natierlech Ëmwelt, d'Basis vun eiser Existenz.
An dat kann massiv, eescht Konsequenzen hunn.
D'Tatsaach ass, datt d'Schweizer Bevëlkerung iwwer Joerzéngten ëmmer erëm de Schutz vun
der Ëmwelt an der Verfassung verankert huet.
Dat ass effektiv d'Gesetz.
An elo gëtt dat quasi mat engem Stëftsträich vun uewen ewechgefegt.
Wat ass deng Meenung dozou? Wéi ass dës Situatioun iwwerhaapt entstanen?
Et ass zimlech komesch. Déi gewielte Vertrieder si sech dovun och bewosst.
Also wat fir e Zeitgeescht oder wat fir eng Noutsituatioun hätt eigentlech dozou gefouert,
datt elo esou e brutalt Gesetz agefouert gouf?
Also, et huet eigentlech schonn am Hierscht 2022 ugefaangen.
Virdrun huet de Parlament iwwer Joren ni d'Energiepolitik behandelt.
An am Summer 2022, grad wéi d'Coronavirus-Pandemie zum Enn koum, huet d'Elektrizitéitskommissioun eng grouss Medienannoncé gemaach,
datt vill Atomkraaftwierker a Frankräich ënnerhale goufen.
An et kéint sinn, datt mir an der Schwäiz nächsten Wanter plëtzlech e Stroumknappheet erliewen.
An duerno huet de Parlament bannent dräi Wochen e Solar-Express-Gesetz hastig gestëmmt a gesot: "Mir
wäerte elo grouss Solarkraaftwierker an de Alpen bauen."
Also decken mir rieseg Gebidder an de Alpen mat Solarpanneelen of.
An dat war deemools schonn onkonstitutionell.
An et gouf an dräi Wochen realiséiert.
Na, dat war komplett iwwerhaapt.
An duerno, well et onkonstitutionell war, hätt d'Parlament automatesch d'Bevëlkerung konsultéiere sollen.
Eis Verfassung virgesäit dat.
Wann Dir e onkonstitutionellt Gesetz maacht, da musst Dir d'Bevëlkerung driwwer ofstëmmen loossen.
An d'Parlament huet et einfach net gemaach.
An duerno sinn ech op de Bundesgeriicht gaangen a hunn eng Klage agereecht, an där ech gesot hunn, datt
dëst eigentlech dem Waalervolk sollt virgeluecht ginn.
An duerno huet de Bundesgeriicht gesot, jo, de Parlament ass a Schwäiz allmächteg.
An an dësem Geescht vun Allmächtegkeet, an dëser Bewosstsinn, gouf e Gesetz nom aneren verhaangen.
En Wand-Express ass ukomm, an elo dëse Mantel-Dekret.
An d'Parlament schéngt et egal ze sinn, ob d'Konstitutioun ëmgesat gëtt oder net.
Si maachen alles fir d'Stromproduktioun.
Ech géif gären e bësse méi déif agoen op de méiglechen Schued un der Natur an der Landschaft, deen Dir befuercht.
Wat genee ass mat dësem Gesetz méiglech, oder éischter, virun wat hutt Dir Angscht?
Wéi eng spezifesch Interventiounen sinn an der Natur méiglech?
Also, éischtens a virun allem sinn immens grouss Solarparken an de Alpen geplangt an och méiglech.
Tatsächlech war dat nëmmen eng temporär Optioun, déi am Hierscht 2022 als kuerzfristeg Moossnam
fir d'Stromknappheet ze beheben, decidéiert gouf.
An dat soll elo op laang Siicht eng Méiglechkeet sinn.
Dat bedeit, datt rieseg alpin Weiden mat Stahlerkonstruktiounen a Solarpanneele bedeckt kënne ginn.
Dat anert ass, datt Wandturbinen och explizit an de Bëscher a Schwäiz erlaabt solle ginn.
Dat bedeit, datt d'Leit, fir de Klima ze schützen, an de Bësch goen, e Stéck Bësch op der Gréisst vun engem
Fussballfeld roden, an do eng Wandturbin opstellen...
Steet dat schonn explizit am Gesetz, oder ass et der Interpretatioun oppen?
Bedeit dat, datt du et méi einfach maache wëlls, oder bedeit dat, datt et esou ass?
Also, juristesch gesinn, sinn Wandturbinen am Bësch ortsgebonnen.
An dat ass eng grouss Erliichterung, wann net eng Genehmegung fir Wandparken am Bësch.
Et ass wichteg am Kapp ze behalen, datt de Kanton Zürich, dee bevëlkerungsräichste Kanton an der Schwäiz ass, Heem fir wäit
iwwer eng Millioun Leit ass. Elo ginn et Pläng fir 120 Wandturbinen, vun deenen 110 am Bësch gebaut solle ginn,
well et net méi Plaz gëtt wéi op de Kämmen an am Bësch.
An dat sinn eigentlech déi eescht Ëmweltimpakter.
Natierlech ginn et och hydroelektresch Kraaftwierker, déi d'Leit an Biotopen vu kantonaler
Bedeitung bauen wëllen, an dat ass och méiglech.
D'Natur spillt einfach keng Roll méi.
Et schéngt e bësse absurd, oder?
D'Leit wëllen d'Klima retten, dofir gëtt et esou vill Hype ronderëm erneierbar Energien.
Zur selwechter Zäit ginn d'Wälder ofgeholzt an d'Natur zerstéiert.
Wéi funktionéiert dat?
Dat ass genee wat absurd ass.
Et kann net richteg sinn, datt mir Bëscher roden fir déi sougenannt gréng Energie.
Et gëtt einfach net vill Plaz an der Schwäiz, dat muss een verstoen.
Schwäiz ass ganz déck bevëlkert, vu Westen op Osten, vu Norden op Süden.
An wann Dir d'Wandenergie massiv ausbauen wëllt, da musst Dir berücksichtegen, datt et hautdesdaags 250
Meter héich Turbinen sinn, déi eng gewëssen Plaz brauchen.
An der Schwäiz sinn d'Wälder nach ëmmer Inselen vun der Biodiversitéit, mee och Erhuelungsinselen fir d'Bevëlkerung.
Si hunn och ëmmer staark geschorene Wëldesränner.
Et war fréier vill méi oppen, an et waren och vill méi Beem um Feld.
Haut sinn d'Bëscher gerodelt ginn.
An elo ginn se an de Bësch, fir zéng Meter breet Stroossen ze bauen an eng Fläch vum Bësch ze
roden, déi esou grouss ass wéi e Foussballterrain.
An dat ass eigentlech eist Haaptargument.
Du kanns net Beem fällen, fir de Klima ze schützen.
Dir kënnt aus engem Hannergrond, deen d'Wandkraaft kritesch gesäit.
Elo, wann Dir e halwen Schrëtt zréck maacht a d'Situatioun analyséiert, wou fäert Dir, datt de gréisste Schued entsteet?
Sinn dat d'Wandturbinen, d'grouss Waasserkraaftwierker oder vläicht d'Solarwierker an de Alpen?
Kanns du quantifizéieren, wou du mengs, datt d'schlimmst Gefor fir d'Natur läit?
Mat der Waasserkraaft kritt een sécherlech vill Virdeeler fir eng relativ kleng Investitioun.
Do ass och Schued, dat ass sécher.
Awer mat Solarkraaftsystemer kann een wierklech dovunner ausgoen, datt enorm Gebidder an de Alpen iwwerbaut ginn.
Fir mech ass dat e grousse Verloscht, well d'Schwäiz vun hire Landschaften lieft.
Landschaften sinn historesch gesinn ganz wichteg fir eist Land.
Mir hunn vill Grandhoteler, déi op Standuerter gebaut goufen, déi wonnerbar Ausbléck op d'Alpen bidden.
An et sinn grad dës Alpen, déi elo iwwerbaut solle ginn.
Dat bedeit och, datt et eng historesch Bedeitung huet.
An jo, déi zweet Saach sinn d'Bëscher, wou ech dëse Schued gesinn.
Dat ass en interessanten Punkt, deen Dir iwwer Touristregionen, iwwer d'Alpen opgeworf hutt.
De Kanton Graubünden wëll an dësem Beräich e Pionéier sinn.
Ech sinn frou, de Hinweis opzehuelen.
Si wëllen tatsächlech virugoen an an x Zonen, ech mengen an 30 Zonen, an – korrigéiert mech wann ech falsch
sinn – iwwer zwou Dutzend sinn definitiv an Top-Lagen, op Biergsslope, souzesoen, eliminéiert ginn.
Also, ofgesi vu St. Moritz, mengen ech, dass dir an der Zukunft dës rieseg Wandturbinen
virun all grousser Touristendestinatioun gesitt.
Wéi bewäert Dir dat am Hibléck op d'Wichtegkeet vum Tourismus an och vun der Wirtschaft a Schwäiz?
Genee, Wandturbinen si rieseg, si brauchen och Plaz.
Si mussen op exponéierten Plazen gebaut ginn, wou et Wand gëtt.
An wann d'Bundesregierung de Kanton Graubünden, ee vun de weltwäit bekanntste Touristesch Hotspots, beauftragt, 100
Wandturbinen ze installéieren, kann een net ëm d'Tatsaach kommen, datt dës Wandturbinen zu Davos, op der Lenzerheide, zu Arosa
an an der Géigend vum Schwäizer Nationalpark gebaut ginn – mat aneren Wierder, an all de bekanntste Touristesch Ziler.
An wéi ech gesot hunn, ass dat historesch ganz bedeitend, well Tourismus an d'Alpen Deel vun eiser Identitéit sinn.
Um Enn vum 19. Joerhonnert huet d'Schwäiz e massiven Wuesstem erlieft a gouf ee vun de räichste Länner op der Welt.
An et ass grad wéinst dëse Landschaften, datt vill Leit aus dem Ausland bei eis komm sinn, fir si ze bewonneren.
An ech fannen et perséinlech ganz traureg, datt d'Alpen net méi geschätzt ginn, an ech mengen, datt
dat eng schrecklech Entwécklung vum Parlament ass.
Elo, all dës Dekreten, dëst Pauschaldekret, déi verschidde explizit Virschléi, déi Dir ernimmt hutt,
Solarexpress, Windexpress, si sinn eigentlech am Kader vun dëser sougenannter Energiewend.
Et gëtt e Wonsch, sech vun fossille Brennstoffer ewechzebewegen, mee gläichzäiteg ginn et Bedenken géint
d'Kärenergie, an de Moment ginn a Schwäiz keng nei Kärkraaftwierker gebaut – et besteet eng Aart Technologieverbot.
Däitschland huet se schonn ofgeschaaft, mee an anere Deeler vun der Welt ass d'Situatioun ganz anescht.
Wat ass Är fundamental Positioun zu dëser Energiewend?
Ass dat néideg? Muss de Staat dofir drécken?
Kann d'Wirtschaft dat maachen? Kann si sech selwer reglementéieren? Wat ass Är Meenung dozou?
D'Energiewend ass fir sech selwer eng ganz komplex Fro.
Wat ech kloer gesinn, ass datt fossill Brennstoffer zum Klimawandel féieren, an de Klimawandel schiedlech ass.
Mir mussen Léisungen fannen.
D'Probleem ass, wéi d'Politiker et ugoen.
Si huet d'Bevëlkerung gefrot: Wëllt Dir d'Kärnekraaft schrittweis ofschafen?
D'Bevëlkerung huet jo gesot, wat net iwwerraschend ass.
D'Bevëlkerung gouf gefrot: Wëllt Dir fossill Brennstoffer schrittweis ofschafen?
D'Bevëlkerung huet jo gesot.
Bei béide Ofstëmmungen huet niemand erkläert, wat dat géif bedeiten, wéi vill et géif kaschten oder wéi et genee géif
funktionéieren. Amplaz goufen Ziler festgeluecht, d'Bevëlkerung huet se akzeptéiert, an duerno sinn d'Konsequenze opgetaucht.
D'Leit goufen verärgert, datt et net funktionéiert huet, datt d'Bevëlkerung sech geweigert huet, datt d'Natur beschiedegt
gouf, datt et deier gouf an datt et Onsécherheet geschaaft huet.
Ech betruechten dat als onfairt Verhalen.
Ech géif vill léiwer gesinn, datt dem Public d'Wourecht gesot gëtt an datt him gesot gëtt, datt hien
dräi Optiounen huet fir Elektrizitéit ze produzéieren.
Mat Solarpanneelen op de Däch brauch een dat an dat.
Mat gasbefeierte Kraaftwierker bedeit dat fir de Klima dëst an dat.
Mat Atomkraaftwierker bedeit dat dës a déi Saachen fir de Offall, fir d'Lagerung, fir d'Beschaffung vu Uran.
Dann weess du, wovun du schwätz.
Awer elo setzt du einfach Ziler, déi gutt kléngen, a fënns du duerno eraus, wéi du se ëmsetzt.
An ech hu seriö Bedenken dorunner.
Et ass eng Aart Utopie a gläichzäiteg net wierklech éierlech Politik, wann ech et esou zesummefaassen däerf.
Wann een d'Ënnerstëtzer vun dësem pauschalen Dekret kuckt, stellt sech och d'Fro, wien genee dobäi ass.
An als neutralen Observateur sinn ech e bësse iwwerrascht.
Dëst erstreckt sech vun lénks bis riets, vun de Stroumbàrounen an de mächtege Handelsverbänn bis bei d'Gréng
Partei an aner Ëmweltorganisatiounen, net déi vun Iech.
Wéi ass et méiglech, datt esou vill politesch Géigner op eemol zesumme schaffen? Wat seet eis dat?
Also d'Probleem do ass, datt vill Spiller, déi elo fir de pauschalen Dekret sinn,
an der Klimaallianz am selwechte Boot sinn.
Dat bedeit, datt an der Klimaallianz d'Sonnelobby am selwechte Boot wéi d'Ëmweltverbänn ass.
An dat ass natierlech eng Widdersproch, wann et ëm Naturschutz geet.
Wat de Klimawandelschutz ugeet, si béid sécher op der selwechter Säit.
Et ginn Konflikter, wann et ëm Naturschutz geet.
An do realiséieren ech, datt dacks de Réckgrad feelt, datt d'Leit dann soen: Jo, mir als Ëmweltorganisatiounen
sinn net nëmmen fir de Klimawandel, mä mir sinn och konsequent fir d'Naturkonservatioun.
An do brauch een vill méi kloerheet, souwéi de mut, sech géint d'stroumbaronië ze stellen an ze soen: jo, mir
sinn béid fir klimaverdeedegung, mee wann et ëm naturschutz geet, do geet d'frëndschaft aus.
An dat brauch Courage, wat offensichtlech feelt.
An elo, mam Mantel-Dekret, sinn béid am selwechte Boot: d'Ëmweltorganisatiounen, vläicht mat knirschende Zänn, an
d'Strombarone, déi begeeschtert sinn, well si sech op d'Subventiounen freeën, déi fléissen, wann hinnen
erlaabt gëtt, iwwerall ze bauen, souguer an der fräier Natur.
D'Zäitung Neue Zürcher Zeitung huet eng Iwwerschrëft iwwer dech publizéiert, déi seet: "De
Landschaftsschützer Albert Rösti muss oppassen."
Albert Rösti ass de Bundesrot, deen fir dëse Dossier zoustänneg ass.
Wéi hutt Dir vir, d'Wieler ze iwwerzeegen?
De Referendum wäert dann am Juni dëst Joer stattfannen.
Dat ass e ganz straffe Zäitplang.
Dat kéint absichtlech gewielt gi sinn.
Ech gleewen, datt der Ëffentlechkeet Informatiounen feelen iwwert wat et géif bedeiten, wann dëse
Blankettermand mat dëse Ziler, dëse Restriktiounen an dëse onbeäntwerteten Froen ugeholl géif ginn.
An ech gleewen, datt d'Bevëlkerung op eng vollstänneg objektiv Manéier informéiert muss ginn.
Wat bedeit et, eng Wandturbine ze bauen? Wat bedeit et, eng am Bësch ze bauen?
Wat bedeit et, eng Solarkraaftwierk an de Alpen ze bauen, dat esou grouss ass wéi 100 Fussballfelder?
Wat geschitt am Wanter wann et Schnéi gëtt?
An ech gleewen, datt een d'Leit einfach mat Biller a Informatiounen muss ugoen an op enger
grousser Villfalt vu Kanäl Informatiounen erstellen.
An dat ass sécherlech de Wee, d'Bevëlkerung dovunner ze iwwerzeegen, datt dat déi Ziler
sinn, iwwer déi mir ofstëmmen, an d'Konsequenze.
Zousätzlech zu dëser Referendumstëmmung, déi, wéi ech gesot hunn, fir Juni geplangt ass, hutt Dir och viru kuerzem zwou nei
Volksinitiativë ugekënnegt, déi op ähnlech Aart a Weis sinn.
Kënnt Dir kuerz beschreiwen, wat dat ëmfaasst?
An eiser Associatioun, Freie Landschaft Schweiz (Fräi Landschaft Schwäiz), sinn Naturschutz an direkt Demokratie zwou Themen, déi
eis am Häerzen leien a déi mir als besonnesch wichteg ugesinn.
Direktdemokratie an Naturschutz sinn elo béid duerch dës pauschal Veruerdnung bedroht.
Awer mir gesinn am Parlament schonn, datt nach méi verréckte Iddien virgeluecht ginn, fir Referenden gesetzlech
per se ofzeschafen, fir d'Naturschutz weider anzeschränken.
An do wëlle mir Géimoossnamen huelen.
Mir hu zwou populär Initiativen lancéiert: d'Initiativ zum Schutz vum Bësch an d'Initiativ zum Schutz vun der Gemeinschaft.
D'Initiativ zum Schutz vum Bësch wëllt, datt Wandturbinen am Bësch an um Bëschrand verbuede ginn.
An d'Initiativ fir de Schutz vun der Gemeinschaft wëll, datt Windturbinen, wann se gebaut ginn, ëmmer
d'Zoustëmmung vun der betraffener Bevëlkerung erfuerderen.
An d'Signaturkollektioun ass elo amgaang.
An mir mussen bis Juli 2025 100.000 gëlteg Ënnerschrëften sammelen.
Elo si mir gespaant ze gesinn, ob dir et packt.
An duerno ginn et sécher déi nächst Referendumskampagnen.
Dat ass nach eppes, op dat een sech freeën kann. Vläicht nach eng lescht perséinlech Fro.
Si sinn nach jonk a schonn ganz engagéiert fir dës Ëmwelt- a Landschaftskonservatiouns-Froen.
Wéi bass du iwwerhaapt an dësem Projet mat dobäi komm?
Et kéint e bësse Familljeeegeschaft sinn.
Meng Mamm huet sech schonn staark an d'Landschaftskonservatioun involvéiert oder ass domat a Kontakt komm.
Si ass an den 1970er Joren zu Wangen am Zürichsee am Kanton Schwyz opgewuess, wou d'Autobunn A3 grad duerch d'Duerf gebaut gouf.
An den 1980er Joren ass si an de Kanton Zürich, an Bonstetten geplënnert.
Do wollten si d'Autobunn A4 duerch d'offen Landschaft bauen.
An den 1990er Joren ass meng Mamm mat mengem Papp no Grenchen am Kanton Solothurn gezunn.
Do, wéi et de Gléck wollt, wollten si d'Autobunn A5 duerch d'offen Landschaft bauen.
An dëst Engagement vu béide menge Elteren huet sech och op mech iwwerdroen.
Ech wunnen an enger ganz schéiner Plaz zu Grenchen, tëscht dem Jura an dem Schwäizer Plateau.
Dir kënnt och d'Alpen gesinn, also praktesch all dräi Haaptlandschaften vun der Schwäiz.
An dann denken ech ëmmer bei mir selwer, ech wäert am Joer 2050 nëmmen 54 Joer al sinn.
Ech géif meng Kanner gären eng ökologesch wäertvoll Landschaft hannerloossen.
An dës Landschaft sou laang wéi méiglech am selwechte Zoustand ze erhalen an ze pflegen, wéi mir se haut hunn.
Merci villmools. Mir wënschen Iech all Erfolleg bei dëser grousser Entreprise, déi schonn an d'Zukunft kuckt.
Merci datt Dir eis am Programm begleet hutt. Elias Vogt, merci.
An Iech, léif Zouschauer, soen ech Merci fir Är Opmierksamkeet.
Ech freeë mech drop, Iech nächst Woch erëm ze gesinn, wann mir soen: Wëllkomm an der politescher Talkshow op HOCH2.TV.