Alemaniako Psikiatriaren Giza Eskubideen Ustelkerien Batzordea (KVPM) bost hamarkada daramatza psikiatriaren batzuetan bortitzak
izan daitezkeen praktiketako biktimen alde nekagabe lanean.
Batzordeak dokumentatu, agerian jarri eta arrakastaz ezabatu ditu zenbakiezina diren psikiatriko-abusuak.
Berehala ezabatu behar dira elektrokonbultsio-terapia, lotura fisikoak eta albo-ondorio arriskutsuak
dituzten psikotropo drogen administrazio behartua bezalako praktika psikiatriko koertzitzaileak.
2024an, AEBetako ahizpa-erakunde den Citizens Commission on Human Rights (CCHR) erakundeak antolatutako "Psikiatria: Laguntzaren
ordez heriotza" izeneko nazioarteko ibilbide-erakusketa mundu osoan eta baita Europan ere ikusgai egongo da.
Lau hamar erakusketa-panelek kaltegarriak izan diren psikiatria-praktiken kronologia
aurkezten dute haien hasieretatik gaur egunera arte.
2024ko apirilean, erakusketa Stuttgartean arrakastaz aurkeztu zen.
Bisitariek 160 aditu eta gai horretatik eragindako pertsonak biltzen dituzten 14 sari-jasotako dokumental ikus ditzakete.
Argi uzten du psikiatria-industriak eta arriskutsuak diren psikotropo sendagaien milioika libera balio
duen negozioak, gaixotasun mental batzuk, tartean asmatutako batzuk, nola merkaturatzen dituzten.
"Psiquiatria: Laguntza ordez heriotza" izeneko erakusketa une honetan Munichen dago ikusgai, 2024ko ekainaren 10era arte.
Era berean, nola babestu zaitezkeen psikiatriko-abusutik erakusten du.
Adituekin eta eraginduekin egindako elkarrizketek ikuspegi urria eskaintzen dute giza eskubideak
urratzen dituzten psikiatria-praktika krudeletan.
Kla.TV-k ondoren emango du Josef Zehentbauer idazle, mediku eta psikoterapeuta denarekin egindako elkarrizketa, baita
Robert-ekin egindakoa ere; Robert haurtzaroan psikiatria-atal batean sartu eta psikotropikoekin sedatu zuten.
Dokumental osoa, "Itxurak engainagarriak izan daitezke – Psikiatriaren barrura begirada bat",
elkarrizketa hauek eta beste batzuk biltzen ditu eta KVPMen webgunean ikus daiteke: www.kvpm.de.
Nire izena Josef Zehentbauer da. Medikua eta psikoterapeuta naiz, eta baita psikoterapeuta eta hainbat
hizkuntzatan itzuli diren liburu batzuen egilea ere.
Beraz, esango nuke Alemaniako egungo eskolako psikiatria-sistemak jendearekiko oinarrizko aldetik
okerra, baita mespretxuzkoa ere, den ikuspegi bat duela.
Eta hori oinarritzen da sufrimendu mota oro, sufrimendu psikologiko mota oro gaixotasun
gisa deklaratzen dela. Baina hori okerra da.
Gaixotasunekin zerikusirik ez duen, gizaki izatearen parte den eta erantzun psikiatrikorik edo
farmakologikorik ez duen sakoneko giza sufrimendu handia dago.
Baina, krisian bizi den pertsona honi hurbiltzeko eta laguntzeko, enpatiko eta filantropiko, maitasunezko
jarrera bat izatea da garrantzitsua. Hori besterik ez.
Hippokraten Zinak esan nahi du oinarrizko printzipioa dela pertsona bati kalterik egin ez dadin.
Eta printzipio hau, zalantzarik gabe, psikiatrian oso-oso sarri urratzen da.
Bai, bizitza-arazo larri bat duen paziente batek laguntza bilatzeko psikiatra batera joaten bada, oso
litekeena da denbora gutxi duen mediku batekin topo egitea, eta hark medikazioarekin erantzutea.
Egoera laburki ebaluatu ondoren, errezeta bat ematen dio.
Esango nuke Alemanian psikiatriak duen ospe txarra justifikatuta dagoela, psikiatriko sendagaiak gehiegi arin erabiltzen direlako,
askatasunaren kentzea eta giza duintasunaren urraketa eraginez.
Antidepresiboek albo-ondorioak dituzte, nahiko ugari, bai.
Jakina, urte batzuen ondoren bakarrik nabaritu edo susmatu daitezkeen albo-ondorioak ere badaude.
Neuroleptikoak hasieran psikosi deiturikoak, hau da, larrialdiko egoera mentalak tratatzeko garatu ziren, baina arrisku eta
albo-ondorio ugari dituzte, horietako batzuk iraunkorrak: mugimendu-nahasteak, aurpegi-moldaketa eta
antzeko sintomak, edo salibazioa, baita oso gazteengan ere.
Esango nuke medikazioa, neuroleptikoen errezeta-modua, nabarmen mugatu beharko litzatekeela;
printzipioz ez lirateke eman behar adineko pertsonei.
– Adineko esaten dudanean, 70, 75, 80 eta gehiagokoak esan nahi dut, eta ez zaizkie haurrei edo nerabeei eman behar.
Ez dut uste medikuntza-diziplina medikorik dagoenik —psikiatria medikuntza gisa kontatu nahi baduzu ere—,
farmazeutika-industriaren eragin hain handia duenik psikiatriak duen bezainbeste.
Lehenik eta behin, psikiatrak ez dute beste irtenbiderik giza sufrimendu honi aurre egiteko, eta bigarrenik, Europan eta
Amerikan botere guztia duen industria farmazeutiko batek ekoizten dituen pilula koloretsuak jendeari diru
asko kobratuta saltzea eta irabaziak lortzea nahi du.
Farmazia-industria gero eta gehiago eskaintzen ari da.
Eta harrigarria da farmazeutika-industriak merkatura ekartzen ari dituen sendagai berriak ohiz kanpoko garestiak izatea.
Beraz, hemen ez gaude milioiez hitz egiten, baizik eta irabazi miliardoez, bai.
Eta psikiatria, nolabait esateko, zerbitzari bihurtzen da, baita organo exekutibo ere.
Noski, badaude egoera larrian dauden pertsonak, pertzepzio-aldaketak dituztenak, oso larri deprimituta
daudenak, beren buruaz beste egin nahi dutenak, bai.
Baina horrek ez du esan nahi pertsona hauek giltzapetu behar direnik, psikotropikoekin bete behar direnik, agian legez
gaitasunik gabe deklaratu edo nolabaiteko tutoretza juridiko bat ezarri, tratamendu derrigorrezkoa agindu,
mugatu edo, bestela esanda, ohe bati lotu. Horren ordez, giza laguntza eskaini beharko genieke.
Giza sufrimendua jorratu behar da eta pertsonei erantzun egin behar zaie.
Baina horretarako ez duzu txorimalo-kutxarik behar, eta, zalantzarik gabe, ez gehiago eta gehiago txorimalo-kutxa.
Depresioaren 20, 30 edo 50 forma desberdinen artean bereiztea ere ez da lagungarria.
Honek ez dio inori mesederik egiten, psikiatrari izan ezik, hark paziente bakoitzarentzako bereziki
egokituta diruditen pilulak preskriba ditzakeelako.
Erantzun desberdin bat behar da. Eta erantzun desberdin hori ez dago psikiatriaren eremuan.
Eta nik esango nuke psikiatria ere ordezkorik gabe ezabatu beharko litzatekeela.
Nire patua bederatzi urte nituenean hasi zen, ingelesez esateko.
Tübingeneko psikiatria-klinikan aztertu ondoren, han onartu ninduten.
Psikiatrak jokabidez nahastuta eta jokabidez anormalatzat jo ninduen, beti arreta behar duen haurra.
Esaten dute ni haur zaila naizela.
Niretzat egokiago litzateke buruko desgaitasuna duten haurrentzako beste eskola bat, ikasi ezin dudalako, diotenez.
Matematiketan zailtasunak nituen, zuzen esateko: guztiz tontoa nintzen, erabat idiota – zuzen esateko.
Haurtxo nintzela, oheari lotuta egon nintzen, beta-blokatzaileak eman zizkidaten, injekzioak jarri zizkidaten, lasaitzeko
psikotropo sendagaiak eman zizkidaten, Zyprexa eman zidaten, Acanitol eman zidaten – edonola ere, psikotropo sendagai
eta pilulez bete ninduten, eta horiek hartu behar izan nituen.
Eta haiek irentsi ezean, behartu egin ninduten – burua, ahoa eta lepua atzera tiratu zizkidaten eta esan zuten: "Orain irentsi!"
Esan zuten lagunduko zidala independenteago, egonkorrago eta auto-konfiantzatsuago bihurtzen.
Horren ordez, alderantziz gertatu da.
Norbere buruarekiko konfiantza handiagoa izatearen ordez, antsietate handiagoa sentitzen dut; lasaiago izatearen
ordez, erasokorrago bihurtu naiz; pentsakorago eta pixka bat zoriontsuago izatearen ordez, etengabe negarrez nago.
Bat-batean ahotsak entzun nituen psikotropikoen eraginez, bat-batean intsektu txikiak izan
nituen psikotropikoen eraginez. Gogoratzen dut hori.
Bat-batean sugeak ikusi nituen eta ez nuen ausardiarik telefonoari gehiago ukitzeko.
Nire gelan, bat-batean bertan ez zeuden pertsonak ikusi nituen, edo ahotsak entzun nituen: "egin hau, egin hura, egin hau..."
Ia zoratu egin ninduten. Ez nintzen gehiago ni neu.
Ez nintzen gehiago (psikiatria-atalera) etorri baino lehen nuen arduragabea zen haurra – makina bat nintzen.
Robot baten moduan ibiltzen nintzen, ordenagailu baten moduan hitz egiten nuen, eta nire mugimendu guztiak ez ziren gehiago
nireak. Hipnosiaren pean nengoela zirudien, trans batean, guztiz delirante, halaxe ibiltzen ari nintzela balitz bezala.
Imajinatu ezin duzu.
Hori niri tartakari hitz egiten hasi nintzen, nire hizketa okertu egin zen, are motelago
ikasi nuen, eta krisiak izaten hasi nintzen.
Ahoatik oraindik espuma ateratzen zitzaidan zenbait egoera gogoratzen ditut.
Gero gauean, lo egin nahi nuenean, amesgaiztoak izan nituen eta ohetik atera ninduten.
Esan zuen: "Hurrengo dosira."
Eta ezin nuen gehiago konfiantzarik izan amarekin, ezin nuen gehiago konfiantzarik izan gurasoekin,
ezin nuen gehiago konfiantzarik izan anai-arrebaekin...
Eta zerbait esan nahi nuenean, berehala injekzio bat ematen zidaten isilik egoteko.
Hori da psikiatria: infernua bizitzea...! Esan dezakedana bakarrik da txarra dela, ezin da okerragoa izan.
Psiquiatria hiltzen du! Eta berandu baino lehen altxatu behar gara!