1
00:00:00,940 --> 00:00:06,879
Pou dè milyon moun, ane ijans kowonaviris
la te asosye ak gwo restriksyon sou libète

2
00:00:06,879 --> 00:00:10,656
akoz konfinman, kouvrefe ak fèmti lekòl yo.

3
00:00:10,656 --> 00:00:16,450
Mezi sa yo te jistifye sou baz evalyasyon konsèy ekspè RKI a.

4
00:00:16,450 --> 00:00:24,181
Sepandan, apre piblikasyon pwotokòl RKI yo ke magazin Multipolar
te jwenn, li endiskitab ke evalyasyon risk la pa t baze sou done

5
00:00:24,181 --> 00:00:28,983
syantifik lè yo te ogmante li soti nan "modere" pou rive "wo".

6
00:00:28,983 --> 00:00:38,272
Kounye a ke li vin konnen klasifikasyon an te fèt sou enstriksyon
politik, RKI a efase evalyasyon risk yo sou sit entènèt li.

7
00:00:38,272 --> 00:00:45,550
Èske yo te efase isit la prèv yon ankèt serye
sou konsekans katastwofik politik kowonaviris la?

8
00:00:45,550 --> 00:00:55,589
Videyo sa a montre yon analiz pa Pwofesè Doktè Stefan Homburg,
ansyen direktè Enstiti Finans Piblik nan Inivèsite Hanover.

9
00:00:55,589 --> 00:01:03,416
Depi kòmansman kriz kowonaviris la, li komante sou
mezi politik yo plizyè fwa ak kontribisyon ki byen fonde.

10
00:01:08,634 --> 00:01:14,044


11
00:01:14,044 --> 00:01:18,986
Bon aprèmidi, dam ak mesye, mwen swete nou
byenveni ak tout chalè nan yon lòt epizòd

12
00:01:18,986 --> 00:01:22,636
Homburg's Background e mwen kontan nou la ankò.

13
00:01:22,636 --> 00:01:30,663
Mwen dekouvri yon bagay: RKI a efase
evalyasyon risk pou kowonaviris yo sou entènèt la.

14
00:01:30,663 --> 00:01:33,063
Èske sa enpòtan? Ou mèt sèten!

15
00:01:33,063 --> 00:01:36,883
Pandan plizyè ane, lavi nou te depann de evalyasyon sa yo.

16
00:01:36,883 --> 00:01:46,123
Lè RKI te di risk la te modere, nou te ka viv
tankou moun te viv nan tan lontan, pandan plizyè syèk.

17
00:01:46,123 --> 00:01:55,881
Men lè RKI te di risk la te wo, yo te fèmen gadri ak lekòl, yo te
enpoze konfinman ak kouvrefe, epi yo te izole granmoun aje yo nan

18
00:01:55,881 --> 00:02:01,329
kay swen san yo pa t pèmèt yo resevwa vizitè jiskaske yo mouri.

19
00:02:01,329 --> 00:02:06,503
Antèman nòmal ak anpil envite te entèdi tou.

20
00:02:06,503 --> 00:02:15,796
Kijan mwen dekouvri sa a? Byen, pwen depa a te yon
pwotokòl RKI ke mwen te montre ou nan dènye pwogram nan.

21
00:02:15,796 --> 00:02:23,402
Pwotokòl sa a deklare ke nan pik sezon ete
2020 la, Ministè Federal Sante a (BMG) te

22
00:02:23,402 --> 00:02:28,390
pibliye yon direktiv pou kenbe risk la wo.

23
00:02:28,390 --> 00:02:38,416
Sa vle di ke evalyasyon risk RKI yo pa t baze sou
okenn rezilta syantifik, men yo te direktiv politik.

24
00:02:38,416 --> 00:02:53,916
Kritik yo fè konnen pwotokòl sa a date 29 jen 2020 e ke risk la
ta dwe rete wo jiska 1ye jiyè 2020, sa vle di pou sèlman de jou.

25
00:02:53,916 --> 00:03:00,256
Apre sa, mwen mande tèt mwen,
konbyen tan risk la te vrèman rete wo?

26
00:03:00,256 --> 00:03:06,670
Pou sa, mwen te gade youn nan rapò jesyon
ki te nan epòk sa a, ke m ap montre isit la.

27
00:03:06,670 --> 00:03:13,870
Lá w ap wè yon lyen pou yon
dokiman espesyal RKI, Evalyasyon Risk.

28
00:03:13,870 --> 00:03:21,316
Mwen klike sou li epi mwen resevwa mesaj
sa a – sètadi ke fichye a pa egziste ankò.

29
00:03:21,316 --> 00:03:25,083
Apre sa, mwen te chèche tout sèvè RKI a.

30
00:03:25,083 --> 00:03:32,083
Li ta ka ke yo te deplase li nan
yon lòt kote. Men yo te efase li.

31
00:03:32,083 --> 00:03:40,809
Nan pwen sa a, istwa a ta fini si se pa pou moun
dilijan ki sove tout sa ki gen rapò ak pwason sou

32
00:03:40,809 --> 00:03:46,523
Internet Archive, pou yo ka toujou jwenn li plizyè ane apre.

33
00:03:46,523 --> 00:03:49,223
Epi konsa mwen ka montre li ba ou kounye a.

34
00:03:49,223 --> 00:03:57,723
Yon dokiman ki date Avril 2020 ki gen
ladan l yon evalyasyon risk pa RKI.

35
00:03:57,723 --> 00:04:08,630
N ap gade byen kijan evalyasyon sa a ye
epi si li jistifye pou pran mezi radikal.

36
00:04:08,630 --> 00:04:12,843
Ann gade tèks la moso pa moso.

37
00:04:12,843 --> 00:04:18,763
Premyeman, li di ke OMS la deklare yon pandemi mondyal.

38
00:04:18,763 --> 00:04:23,264
Byen, sa vre, men OMS la souvan fè sa.

39
00:04:23,264 --> 00:04:29,936
Konsidere grip kochon an nan 2009 oswa jis de
ane de sa, lè maladi pox makak la te deklare

40
00:04:29,936 --> 00:04:34,750
kòm yon pandemi mondyal nan nivo alèt ki pi wo a.

41
00:04:34,750 --> 00:04:38,763
Sa pa t prèske rapòte nan medya yo e Almay te inyore l.

42
00:04:38,763 --> 00:04:45,470
Pa t gen okenn konfinman pou maladi mounkpox la;
pito, moun yo pa t vle tande ankò sou pandemi konsa.

43
00:04:45,470 --> 00:04:50,363
E medya yo ak politisyen yo te panse
sa pa t yon sijè ki t ap pote viktwa.

44
00:04:50,363 --> 00:04:56,710
Dezyèm agiman isit la. Sa a se yon sitiyasyon ki trè dinamik.

45
00:04:56,710 --> 00:05:02,663
Wi, vag frèt yo toujou dinamik e yo dwe pran yo oserye.

46
00:05:02,663 --> 00:05:12,030
Nan yon sans, sa site ansyen Chanselye a ak deklarasyon li ki
pi popilè: "Mwen pran sa oserye, ou ta dwe pran sa oserye tou."

47
00:05:12,030 --> 00:05:17,190
Sa a se, natirèlman, jis yon kliche
e se pa yon eksplikasyon syantifik.

48
00:05:17,190 --> 00:05:23,264
Finalman, yo deklare ke nan kèk ka kou maladi a grav.

49
00:05:23,264 --> 00:05:26,716
Genyen ka fatal maladi a tou.

50
00:05:26,716 --> 00:05:35,830
Sa se vre, men sa aplike pou nenpòt maladi
respiratwa e se pa yon agiman pou deklare yon konfinman.

51
00:05:35,830 --> 00:05:37,506
Pwen kritik la kounye a nan fon an menm.

52
00:05:37,506 --> 00:05:51,053
Li fondamantalman rezime nan yon sèl fraz: "Risk pou
sante piblik nan Almay kounye a klase kòm wo an jeneral."

53
00:05:51,053 --> 00:05:56,683
Kounye a mwen telechaje tout evalyasyon risk sa yo nan RKI.

54
00:05:56,683 --> 00:06:04,141
Epi olye pou m li yo youn pa youn, m ap montre
nou yon nouvo kalite grafik mwen kreye apati de

55
00:06:04,141 --> 00:06:08,376
yo, ki montre tout peryòd tan kèk dènye ane yo.

56
00:06:08,376 --> 00:06:15,676
Gade. Nan ekstrèm gòch la, ou ka wè Janvye ak Fevriye 2020.

57
00:06:15,676 --> 00:06:23,250
Nan epòk sa a, politisyen yo ak Enstiti Robert
Koch la te konsidere risk la kòm ba a modere.

58
00:06:23,250 --> 00:06:31,643
Epi yo te di ke kowonaviris la se te yon bagay
ekstrèmist dwat yo te envante pou fè pè pèp la.

59
00:06:31,643 --> 00:06:44,500
Apre sa, yo ogmante risk la nan dat 17 Mas 2020 sou
baz yon dokiman mwen te li ba ou nan dènye emisyon an.

60
00:06:44,500 --> 00:06:56,036
Apre sa, an Jen 2020, ki se dokiman mwen sot montre w
la, risk la te rete wo sou lòd Ministè Federal Sante a.

61
00:06:56,036 --> 00:07:06,603
Sa te swiv pa sis mwa ki te gen plis risk toujou.
Pandan sis mwa sa yo, te gen yon lòt konfinman total.

62
00:07:06,603 --> 00:07:16,606
Lè sa a, risk la bese pou l vin wo, apre sa li monte ankò pou l
vin trè wo, epi apre pwojè lwa sou vaksen obligatwa a

63
00:07:16,606 --> 00:07:27,710
echwe nan Bundestag la nan mwa Avril 2022, risk la desann
soti nan trè wo pou l vin wo – egzakteman nan moman sa a.

64
00:07:27,710 --> 00:07:36,909
Sou ekstrèm dwat la, kounye a nou jwenn
solisyon an: se pa t anvan fevriye 2023 ke risk la te

65
00:07:36,909 --> 00:07:43,096
bese pou vin modere, sètadi apre prèske twa ane.

66
00:07:43,096 --> 00:07:53,388
Modèl ki nan graf la, ke ou ka wè la a bò
kote m, pa fè okenn sans ditou, menm nan lojik

67
00:07:53,388 --> 00:07:59,109
tès PCR RKI a, sa ki sijere enfliyans politik.

68
00:07:59,109 --> 00:08:05,756
Pou konparezon, m ap montre w sa yo
rele to ensidans yo oswa kantite ka yo.

69
00:08:05,756 --> 00:08:14,950
Nan ekstrèm gòch la, ou ka wè yon ti kolin nan kòmansman
ane 2020. Se te jistifikasyon pou premye konfinman an.

70
00:08:14,950 --> 00:08:21,765
Apre sa, nan fen ane 2021, lè tout popilasyon
an fin vaksinen, kantite ka yo pral monte an

71
00:08:21,765 --> 00:08:26,603
flèch epi yo pral rete pi wo san rete pase an 2020.

72
00:08:26,603 --> 00:08:35,712
Epi la, nan mwa fevriye 2023, ou wè, toujou
gen yon kantite ka PCR konsiderab ki jwenn,

73
00:08:35,712 --> 00:08:41,510
men risk la toudenkou bese pou l vin modere.

74
00:08:41,510 --> 00:08:50,348
Kesyon enteresan an, byensir, se: Èske Ministè
Federal Sante a te bay RKI a yon lòt enstriksyon nan

75
00:08:50,348 --> 00:08:56,512
mwa fevriye 2023 pou finalman bese nivo risk la?

76
00:08:56,512 --> 00:09:04,265
Malerezman, se sèlman pwotokòl RKI yo soti
2020 rive Avril 2021 nou te jwenn nan men

77
00:09:04,265 --> 00:09:09,450
Multipolar, e yo te anpil sere, jan ou konnen.

78
00:09:09,450 --> 00:09:15,243
Minit ki vin apre yo pa redije men yo pap pibliye.

79
00:09:15,243 --> 00:09:23,883
Minis Lauterbach pwomèt pou l pibliye minit reyinyon yo san
redaksyon byento – pwobableman apre eleksyon yo, m panse –

80
00:09:23,883 --> 00:09:30,109
Sepandan, li refize mete rapò swivi yo, ki an
reyalite pi enteresan pou nou paske yo gen rapò

81
00:09:30,109 --> 00:09:34,432
ak vaksinasyon obligatwa, disponib pou piblik la.

82
00:09:34,432 --> 00:09:42,473
Kidonk, n ap oblije tann yon ti kras pi lontan jiskaske
minit ki vin apre yo pibliye tou, sa ki gen anpil chans, e

83
00:09:42,473 --> 00:09:48,276
jiskaske lè sa a, mwen rete avèk kordialite, Stefan Homburg.

84
00:10:08,772 --> 00:10:14,216
Chè telespektatè Kla.TV, tanpri fè zanmi
ak fanmi nou konnen eskandal kache sa a!

85
00:10:14,216 --> 00:10:20,303
Se sèlman lè nou byen mennen ankèt sou sikonstans
eksepsyonèl ki antoure pandemi kowonaviris la, n ap

86
00:10:20,303 --> 00:10:23,316
kapab anpeche krim kont limanite konsa rive ankò.