1
00:00:00,117 --> 00:00:07,343
Kla.TV e phatlalatsa mofuta o khutsufalitsoeng oa
polelo ea Moprofesa Walach mabapi le lifaele tsa RKI.

2
00:00:07,343 --> 00:00:13,265
Ho fihlela ka Phuptjane 2021, Prof. Walach e ne e le moprofesa
Univesithing ea Mahlale a Bongaka ea Poznań

3
00:00:13,265 --> 00:00:19,380
naheng ea Poland le moprofesa oa moeti
Univesithing ea Witten/Herdecke naheng ea Jeremane.

4
00:00:19,380 --> 00:00:24,422
O ithutetse thuto ea kelello le filosofi ka
nako e le 'ngoe, 'me o sebetsa e le moeletsi ea

5
00:00:24,422 --> 00:00:27,736
ikemetseng, mofuputsi, mongoli le mokoetlisi.

6
00:00:27,736 --> 00:00:35,351
Mofuta o feletseng oa sengoloa sa hae o fumaneha e le PDF le
sehokelo sa inthanete ka tlase ho lenaneo. Mona, ke bitsa

7
00:00:35,351 --> 00:00:41,418
litokomane tse tsoang ho Robert Koch Institute
(RKI) tse lokollotsoeng ke Monghali Schreyer le

8
00:00:41,418 --> 00:00:45,200
Makasine oa hae oa Multipolar e le "lifaili tsa RKI".

9
00:00:45,200 --> 00:00:51,709
Tsena haholo-holo ke metsotso ea liboka e qaqisang liketsahalo
tse lebisitseng phatlalatsong ea boemo ba tšohanyetso naheng ka

10
00:00:51,709 --> 00:00:58,166
bophara le litlamorao tsohle tsa eona: mefuta ea lihora tsa ho
qeta, ho koaloa ha lireschorente, matlo a boithabiso, lihlopha

11
00:00:58,166 --> 00:01:04,055
tsa lipapali le libaka tse ling, tse atisang ho bitsoa
"mekhoa ea tšireletso". Li fumaneha ka botlalo 'me li se li

12
00:01:04,055 --> 00:01:07,656
hlalositsoe ka botlalo ke Multipolar Magazine le ba bang.

13
00:01:07,656 --> 00:01:14,581
Nka rata ho supa dintlha tse mmalwa tsa bohlokwa, mme karolong ya
bobedi ya sengolwa sena, ke tlotle ka phuputso

14
00:01:14,581 --> 00:01:20,720
eo ke e thusitseng hanyenyane, e leng e seng e
fumaneha ho seva sa Zenodo sa dingolwa tsa pele.

15
00:01:20,720 --> 00:01:28,731
Sena se bontsha hore ke 13.5% feela ya batho bohle ba kileng ba
fumaneha ba na le SARS-CoV-2 ka teko ya PCR, ba neng ba

16
00:01:28,731 --> 00:01:36,679
hlile ba tshwaeditswe kapa ba bile le karabelo ya mmele ya
ho itwanela, jwalo ka ha ho paka ka di-antibody tsa IgG.

17
00:01:36,679 --> 00:01:41,320
RKI e ne e tseba sena kapele
haholo, kapa e ne e ka be e ile ea tseba.

18
00:01:41,320 --> 00:01:47,800
Kahoo, moferefere oa liteko le mehato ena li ka be li emisitsoe
kapele haholo, haeba ho ne ho e-na le takatso ea ho etsa joalo.

19
00:01:47,800 --> 00:01:50,880
Kahoo taba eohle e tsamaya joaloka terene
e tsamaeang holim'a litselana tse peli.

20
00:01:50,880 --> 00:01:53,320
Mekgwa ena ka bobedi e bitswa "thato ya dipolotiki".

21
00:01:53,320 --> 00:01:59,328
Mme terene ka nnete ha e lebisitse nqa ya "ho
hlokomela baahi". Ha ke tsebe hore e ya kae.

22
00:01:59,328 --> 00:02:03,923
Empa kea tseba hore ha ho letho la tsena le
neng le amana le tlhokomelo le bonyetso, empa ho

23
00:02:03,923 --> 00:02:07,120
e-na le hoo le ne le amana le matla a lipolotiki.

24
00:02:07,120 --> 00:02:12,524
Lifaele tsa RKI li bontša ka ho hlaka
hore ho ne ho se lebaka la ho tšoenyeha.

25
00:02:12,524 --> 00:02:19,678
Basebetsi ba RKI ba ile ba bona ka ho hlaka hore qalong
ya Hlakubele 2020, dipalo tsa tshwaetso le matshwao a

26
00:02:19,678 --> 00:02:23,919
mang ka bobedi di ne di sa fane ka lebaka la ho tshwenyeha.

27
00:02:23,919 --> 00:02:30,163
U bontšitse hore datha ya bahlokomedi ba mokgohlane ha e
bontše tshwaetso e feteletseng ya SARS-CoV-2 le hore ha

28
00:02:30,163 --> 00:02:33,450
ho na lebaka la ho tshwenyeha ka boemo ba tshohanyetso.

29
00:02:33,450 --> 00:02:40,115
Li-blogong tsa ka tse fetileng, ke ne ke atisa ho supa hore
datha tsa sentinel tsa influenza tse phatlalalitsoeng ke

30
00:02:40,115 --> 00:02:44,164
RKI li bonts'itse phatlallo e fokolang haholo ea SARS-CoV-2.

31
00:02:44,164 --> 00:02:45,660
E le kgopotso:

32
00:02:45,660 --> 00:02:51,380
Flu Sentinel ke marangrang a litleliniki tsa
bongaka tse hasaneng ho pholletsa le naha kaofela.

33
00:02:51,380 --> 00:02:56,253
Ba romela disampole ho tswa ho bakudi ba nang le matshwao a
tshwanang le a feberu ho RKI kapa

34
00:02:56,253 --> 00:03:01,520
dilaboratoring tse amehang e le hore dibaktheria tse
bakang mafu tse potolohang di ka tsebahatswa.

35
00:03:01,520 --> 00:03:06,620
Hobane tsamaiso ena e pharaletse naheng ka bophara
ebile e emetse sechaba ka nepo, datha ena e ka

36
00:03:06,620 --> 00:03:10,020
sebediswa ho latela ho ata ha ditshwaetso ka katleho e kgolo.

37
00:03:10,020 --> 00:03:16,382
Ke ne ke se ke shebile datha ena ya Sentinel makgetlo a mmalwa
mme ka e phatlalatsa makgetlo a mmalwa di-blogong tsa ka, ke

38
00:03:16,382 --> 00:03:22,664
bontsha hore le ka nako eo ho neng ho thwe ho na le boemo ba
tshohanyetso, lockdown, le curfew, ha ho mohla ho bileng le palo

39
00:03:22,664 --> 00:03:25,889
e tshwenyang haholo ya ditshwaetso tsa SARS-CoV-2 hara bona.

40
00:03:25,889 --> 00:03:28,163
Ho e-na le hoo, mefuta eohle ea likokoana-hloko tse ling.

41
00:03:28,163 --> 00:03:33,345
Kaha datha ena e ile ya bokellwa le ho
phatlalatswa ke RKI, mmuso o ne o tseba sena

42
00:03:33,345 --> 00:03:36,440
kapa o ka be a ile a tseba haeba o ne o batla.

43
00:03:36,440 --> 00:03:39,776
Lintlha tsena ha lia ka tsa phatlalatsoa.

44
00:03:39,776 --> 00:03:42,731
Melaetsa ea tšabo e ile ea hasoa.

45
00:03:42,731 --> 00:03:44,041
Jwale re a tseba:

46
00:03:44,041 --> 00:03:50,065
Tsena di ile tsa romelwa ho RKI ka ditaelo
tsa mmuso mme tsa phatlalatswa ho tloha moo.

47
00:03:50,065 --> 00:03:58,452
Polelo ea hore RKI e sebelitse ho latela lintlha tsa
saense le ntle le ho kena-kenana ha mmuso ke leshano.

48
00:03:58,452 --> 00:04:05,190
Karabelo ea mmuso oa Borithane sefuteng sa SARS-CoV-2
e ne e se na kamano le saense, lintlha kapa

49
00:04:05,190 --> 00:04:09,646
litšokelo tsa 'nete, empa e ne e susumelitsoe ke lipolotiki.

50
00:04:09,646 --> 00:04:17,460
Ho belaetsa hore na sepheo sena se ne se na le boiketlo ba baahi
kelellong, ha ho shejoa mashano a mangata a phatlalalitsoeng.

51
00:04:17,460 --> 00:04:22,340
Ka hona, RKI e tlameha ho bonwa ka seo e leng sona kannete:

52
00:04:22,340 --> 00:04:30,000
Bolaodi bo ka tlasa bo tlamehang ho latela ditaelo tsa Letona
la Bophelo bo Botle, mme ha bo sebetse ho latela diphuputso

53
00:04:30,000 --> 00:04:33,962
tsa bona ka bo bona, ho ya ka maemo le mehopolo ya saense.

54
00:04:33,962 --> 00:04:37,314
Batho ba bangata esale ba belaela
hore ho joalo, ho kenyeleditswe le nna.

55
00:04:37,314 --> 00:04:41,280
Jwale re a tseba, mme ho ngotswe fatshe.

56
00:04:41,280 --> 00:04:44,421
Phuputso ea rona e senola sekhobo se seng:

57
00:04:44,421 --> 00:04:51,669
RKI e ne e lokela ho hlokomela kapele hore liteko tsa PCR ha li
fumane batho ba tšoaelitsoeng, empa ho e-na le hoo li hlahisa

58
00:04:51,669 --> 00:04:59,040
liphetho tse ngata tsa bohata tsa hore ba tšoaelitsoe ka lebaka
la ho ba le kutlo e phahameng le ho se nepahale ka botlalo.

59
00:04:59,040 --> 00:05:04,457
Leha ho le jwalo, ho itshetlehilwe ditekong
tsena tsa PCR, bolaodi bo ile ba kena-kenana

60
00:05:04,457 --> 00:05:07,260
haholo le ditokelo tsa botho tsa rona, baahi:

61
00:05:07,260 --> 00:05:11,971
Ba fumanweng ba na le tshwaetso ba ne ba
hanelwa ho kena diketsahalong tsa mefuta yohle.

62
00:05:11,971 --> 00:05:16,830
O ne o se o sa dumellwa ho tsamaya-tsamaya ka
bolokolohi, hangata o ne o bile o sa kgone ho tswa

63
00:05:16,830 --> 00:05:20,344
foleteng ya hao kapa ho ya etsa mesebetsi ya semmuso, jj.

64
00:05:20,344 --> 00:05:23,335
Mme ho na le ntho e nngwe e hlahellang ho tswa datha ena:

65
00:05:23,335 --> 00:05:26,888
Letsholo la ente ha le siee mohlala datha-ng.

66
00:05:26,888 --> 00:05:32,499
Letsholo la ente le qalilwe qetellong ya
2020 ho matlafatsa boitshireletso ba mmele ba

67
00:05:32,499 --> 00:05:35,706
setjhaba kgahlanong le vaerase ya SARS-CoV-2.

68
00:05:35,706 --> 00:05:43,271
Kaha datha ya IgG e ne e fumaneha feela ho fihlela bekeng ya bo
20 ya khalendara ka 2021, empa datha ya diteko tsa PCR e ne e

69
00:05:43,271 --> 00:05:50,533
fumaneha bakeng sa nako yohle, phetoho e kgolo boitshireletsong e
lokela ho be e bonahaletse ka hore IgG le diphetho tse

70
00:05:50,533 --> 00:05:57,560
ntle tsa PCR di arohane ka matla ka nako e nngwe mme tsa
tswela pele ka ditsela tse fapaneng kapa tse kgahlanong.

71
00:05:57,560 --> 00:06:02,240
Ha se seo ba se etsang. Ho e-na le
hoo, ba haufi haholo le e mong le e mong.

72
00:06:02,240 --> 00:06:05,997
Bapisa mekoloko ea turquoise le e tšehla e kaholimo.

73
00:06:05,997 --> 00:06:07,357
Ka mantsoe a mang:

74
00:06:07,357 --> 00:06:13,340
Ha ho na sesupo datha-ng ka hore letsholo la ente
le bile le kgahlamelo efe kapa efe hodima kabo

75
00:06:13,340 --> 00:06:16,864
ya karolo ya ba nang le masole a mmele setjhabeng.

76
00:06:16,864 --> 00:06:18,500
Ka mantsoe a mang:

77
00:06:18,500 --> 00:06:23,793
Mang kapa mang ea nang le masole a 'mele a loantšang SARS-CoV-2,
ho ka etsahala hore sena se bakoa ke ho tšoaetsoa ke

78
00:06:23,793 --> 00:06:29,024
lefu leo ka tlhaho. Sena joale e ne e se e le phehisano
e rarahaneng bakeng sa ntlha e seng e tsebahala hantle:

79
00:06:29,024 --> 00:06:36,302
Mehatso e thibelang ea boenjiniere ba liphatsa tsa
lefutso ea "mekento" ea mRNA ha ea thibela tšoaetso.

80
00:06:36,302 --> 00:06:37,700
Ha re akaretseng:

81
00:06:37,700 --> 00:06:46,894
Mmuso o thepetse setjhaba ka ho bolela hore "mekgwa" ya ho
laola "sewa" sa SARS-CoV-2 e ne e thehilwe hodima mahlale.

82
00:06:46,894 --> 00:06:50,800
Litekanyo le litekanyetso tsa sena li
ile tsa hlakisoa ke boradipolotiki.

83
00:06:50,800 --> 00:06:54,284
Hobaneng, ka sepheo sefe, ka khothatso efe,

84
00:06:54,284 --> 00:06:58,240
Lekala la phethahatso le ne le tla
ikarabella ho setjhaba bakeng sa sena.

85
00:06:58,240 --> 00:07:02,611
Mme ke nako ya hore baqolotsi ba ditaba tsa
mahlale ba nang le bokgoni ba batle sena ho

86
00:07:02,611 --> 00:07:05,399
mmuso, le hore babuelli ba molao ba latele taba ena.

87
00:07:05,399 --> 00:07:10,085
RKI e thepetse sechaba, mohlomong e buella mmuso.

88
00:07:10,085 --> 00:07:13,967
Hobane liteko tsa PCR li ne li sa lokela ho paka letho.

89
00:07:13,967 --> 00:07:18,099
mme tshekatsheko ya kgatelopele ya batho ba nang le maemo
a hodimo a masole a mmele a IgG , e qalilweng ke RKI ka

90
00:07:18,099 --> 00:07:20,440
boyona, e bontshitse sena kapele haholo le ka nepo e kgolo.

91
00:07:20,440 --> 00:07:21,457
Jwale re a tseba hore:

92
00:07:21,457 --> 00:07:26,690
Ke 13.5% feela ea ba fumanoeng ba na le
tšoaetso e bileng ba bontšitse matšoao a eona le

93
00:07:26,690 --> 00:07:29,567
bopaki ba sesole sa 'mele khahlanong le eona.

94
00:07:29,567 --> 00:07:33,789
Ba bang kaofela ba ile ba fola tshwaetsong ena ntle
le ditlamorao, kapa diteko tsa bona tsa PCR di ne di

95
00:07:33,789 --> 00:07:36,992
bontshitse hore ba na le tshwaetso athe ha ho jwalo.

96
00:07:36,992 --> 00:07:41,907
Likhohlano tsena li tlameha ho sebetsanwa le
tsona phatlalatsa, ka ponaletso le ka botshepehi.

97
00:07:41,907 --> 00:07:45,680
Ke sona feela se thusang demokerasi naheng ena.

98
00:07:45,680 --> 00:07:48,539
Ha ho mekoloko e tšehetsang kapa e khahlanong le letho.

99
00:07:48,539 --> 00:07:54,500
Ha ho thibelo e potlakileng ea tlhahisoleseding eo ho
nahanoang hore ha e na nnete, empa ho etsoa tlhahlobo bocha.

100
00:07:54,500 --> 00:07:58,694
Mme ho ya ka kutlwisiso ya ka, sena
se kenyeletsa: Ho dumela diphoso,

101
00:07:58,694 --> 00:08:03,241
Ho bolela phatlalatsa mabitso a ba
molato, mohlomong khato ea molao

102
00:08:03,241 --> 00:08:06,114
le tsosoloso ya ba ahlotsweng ka leeme

103
00:08:06,114 --> 00:08:10,637
le ho kenya tshebetsong ha mekgwa e ka thibelang ho ipheta hape.

104
00:08:10,637 --> 00:08:15,335
Bonyane seo re ka se etsang ke ho hana seoa
sa WHO le litumellano tsa bophelo bo botle.

