1
00:00:00,000 --> 00:00:00,740


2
00:00:00,740 --> 00:00:07,112
Зыянлы коронавирус чаралары, климат сәясәте,
иммиграция сәясәте һәм башка күп нәрсәләр

3
00:00:07,112 --> 00:00:11,392
йогынтысыз түгел һәм халыкка үз эзен калдыра.

4
00:00:11,392 --> 00:00:17,303
Хөкүмәт халыкка каршы эшлиме дигән сорау көннән-көн ешрак бирелә.

5
00:00:17,303 --> 00:00:22,758
2016 елда, күп кенә гражданнар артык дип санаган коронавирус
пандемиясе һәм климат сәясәтләре башланыр

6
00:00:22,758 --> 00:00:28,480
алдыннан, «Politik gegen Deutschland» («Германиягә каршы
сәясәт») исемле йомшак тышлы китап басылып чыкты.

7
00:00:28,480 --> 00:00:32,288
Сәяси катлам халыктан ераклаша.

8
00:00:32,288 --> 00:00:38,144
Автор Гюнтер Кёчи кертелгән иммиграция сәясәтен тәнкыйтьли.

9
00:00:38,144 --> 00:00:48,064
Бу программада без Германиягә каршы эшләүче сәясәт һәм суд
хакимияте турындагы тәэсирне раслый торган дәлилләрне туплыйбыз.

10
00:00:48,064 --> 00:00:48,900
01_Хоке карары

11
00:00:48,900 --> 00:00:51,540
– Германиягә каршы сәясәт һәм гаделлек?

12
00:00:51,540 --> 00:00:58,654
2024 елның 14 маенда AfD фиркасенең алдынгы
сәясәтчесе Бьёрн Хёке «Барысы да Германия өчен!»

13
00:00:58,654 --> 00:01:03,296
дигән белдерүе өчен 13 000 евро штрафка тартылды.

14
00:01:03,296 --> 00:01:07,123
Триггер булып Саксония-Анхальт парламентында
Яшелләр фракциясенең парламент секретаре

15
00:01:07,123 --> 00:01:10,336
Себастьян Штригель тарафыннан кертелгән шикаять булды.

16
00:01:10,336 --> 00:01:16,951
Хокенең адвокаты, киң танылган конституцион хокук белгече доктор
Ульрих Восгерау әйтте: «Бу чыннан да гаделсез хөкем

17
00:01:16,951 --> 00:01:25,660
карары!» Һәм бу буштан түгел. Суд үз карарын бернинди
дәлилсез, бары тик үз фаразларына гына нигезләп чыгарды.

18
00:01:25,660 --> 00:01:31,025
Шуңа карап, Хоке сайлау чыгышында, аның кулланышы закон
буенча җәзага тартылуын белеп, шикләнелгәнчә эксклюзив

19
00:01:31,025 --> 00:01:34,860
нацист лозунгы «Барысын да Германия өчен!»не ниятләп кертте.

20
00:01:34,860 --> 00:01:40,128
Гаепсезлек презумпциясе, хокук дәүләте нигезе, читкә куелды.

21
00:01:40,128 --> 00:01:46,280
Сәясәтчеләр һәм суд органнары да Хоккенең мөрәҗәгатенең инде
XIX гасырда кулланышта булуын тулысынча игътибарга алмадылар.

22
00:01:46,280 --> 00:01:52,326
Әйе, хәтта бүген дә, мәсәлән, билгеле
CSU депутаты Доротее Бэр тарафыннан.

23
00:01:52,326 --> 00:01:57,950
Прокурор Штригель, үз чиратында, 2015 елда
«Халык үлеменә кадәр иммиграция» дигән шигарь белән

24
00:01:57,950 --> 00:02:01,568
шатланган иде. – Әйткәндәй, җавапсызлык белән.

25
00:02:01,568 --> 00:02:07,947
Бу сәясәттә һәм суд системасында ачык
немецка каршы карашны ачып салмасмы?

26
00:02:07,947 --> 00:02:15,604
02_Конституцияне яклау идарәсе сәясәт агенты буларак Матияс
Бродкорб, SPD сәясәтчесе һәм элекке финанс һәм мәгариф министры,

27
00:02:15,604 --> 00:02:21,471
«Gesinnungspolizei im Rechtsstaat?» («Конституцион
дәүләттә фикер полициясе?») исемле китабында

28
00:02:21,471 --> 00:02:25,616
Германия Конституцияне яклау идарәсенә җентекләп карый.

29
00:02:25,616 --> 00:02:32,409
Эшнең астында «Конституцияне яклау идарәсе –
сәясәт агенты буларак» дигән астыисем бар.

30
00:02:32,409 --> 00:02:40,648
Анда ул алты очракны өйрәнде, мәсәлән,
коронавирус чараларына каршы протестлар, Ахр үзәнендәге

31
00:02:40,648 --> 00:02:45,709
су басу корбаннары өчен шәхси акча җыю һәм AfD.

32
00:02:45,709 --> 00:02:52,032
Сервис хезмәтенең тыкшынулары
күрелмәгәнчә зур проблемалар тудыра.

33
00:02:52,032 --> 00:03:00,034
Бродкорб Конституцияне яклау идарәсенең үз вәкаләтләрен
арттырып, закон өстенлеген бозуы һәм төп хокукларны законлы

34
00:03:00,034 --> 00:03:05,568
куллануны куркыныч сәяси экстремизм дип ялгыш аңлавын күрсәтә.

35
00:03:05,568 --> 00:03:12,569
Конституцияне яклау офисы уң канат экстремизмын һәм куркынычны
ничек билгеләүне тасвирлаганда мөмкин кадәр киңрәк кулланыла алсын

36
00:03:12,569 --> 00:03:16,896
өчен ачык булмаган формулировкалар кулланырга өстенлек бирә.

37
00:03:16,896 --> 00:03:25,206
Конституцияне яклау идарәсе шундый рәвешле сәясәт агенты
булып эшләгәнгә күрә, Бродкорб Германиянең федераль һәм

38
00:03:25,206 --> 00:03:30,153
штат конституцияне яклау идарәләрен бетерүне таләп итә.

39
00:03:30,153 --> 00:03:34,496
03_Кыйммәтле Зур Яңадан Көйләү һәм климат пропагандасы

40
00:03:34,496 --> 00:03:38,953
Трафик-светофор коалициясе сәясәтенең гамәли
нәтиҗәләре ни дәрәҗәдә зыянлырак булса, ул салым

41
00:03:38,953 --> 00:03:42,620
түләүчеләр акчасын үз пропагандасына шулкадәр күбрәк тота.

42
00:03:42,620 --> 00:03:47,080
Бу ansage.org сайты тарафыннан чыгарылган нәтиҗә.

43
00:03:47,080 --> 00:03:53,456
AfD үтенече буенча, Германия хөкүмәте
100 биттән артык битлек исемлекне чыгарды.

44
00:03:53,456 --> 00:04:03,008
Шуңа карап, 2023 елда мәгълүмати кампанияләргә,
рекламага һ.б. якынча 85 миллион евро тотылды.

45
00:04:03,008 --> 00:04:08,480
2022 елда бу сан якынча 195 миллион евро тәшкил итте.

46
00:04:08,480 --> 00:04:12,600
ansage.org сайтындагы мәгълүматларга
караганда, «тикшеренүләр» маскасы астында эшләүче

47
00:04:12,600 --> 00:04:15,500
пропаганда моның шактый өлешен тәшкил итә.

48
00:04:15,500 --> 00:04:23,054
Бер мисал – «Мөселманнарның дошманлыгы – Германия бәяләмәсе»
дип аталган, Эчке эшләр министры Нэнси Фезер 2023 елның

49
00:04:23,054 --> 00:04:28,023
июнендә зур дәрт белән хуплаган фараз ителгән «тикшеренү».

50
00:04:28,023 --> 00:04:36,756
2024 елның мартында журналист Генрик М. Бродерның
уңышлы дәгъвасы нәтиҗәсендә тикшеренү тулысынча бетерелде.

51
00:04:36,756 --> 00:04:45,275
ansage.org нәтиҗә ясый: «Сул канаттагы хыялый идеологик
проектлар миллионнар һәм миллиардлар бәрабәренә генә гамәлгә

52
00:04:45,275 --> 00:04:50,982
ашырылып калмыйча, коточкыч чыгымнар белән алга сөртелә».

53
00:04:50,982 --> 00:04:56,083
04_Германиядә яңа хәрби чакыру – украин моделе нигезендәме?

54
00:04:56,083 --> 00:05:00,487
Озак дәвам иткән фикер алышулардан соң,
Христиан-демократик берлек (CDU) үзенең партия конференциясендә

55
00:05:00,487 --> 00:05:03,680
Германиядә мәҗбүри хәрби хезмәтне этаплап кире кертүне хуплады.

56
00:05:03,680 --> 00:05:07,554
Шуңа күрә яшь ир-атлар һәм хатын-кызлар
билгеле бер вакыт дәвамында армиядә яки

57
00:05:07,554 --> 00:05:10,760
социаль тармакта хезмәт итәргә тиеш булачак.

58
00:05:10,760 --> 00:05:13,780
Ул 2011 елдан бирле туктатылган иде.

59
00:05:13,780 --> 00:05:18,524
Ахыргача гамәлгә ашырылганчы «квота нигезендәге хәрби
чакыру» системасы кертеләчәк, ул чакыруны

60
00:05:18,524 --> 00:05:22,464
Бундесверның кадрлар ихтыяҗларына нигезләп үткәрүне күздә тота.

61
00:05:22,464 --> 00:05:30,332
Украинадагы хәзерге хәлне исәпкә
алып, мондый белдерүләр борчу тудыра.

62
00:05:30,332 --> 00:05:34,676
Ютубер Крисси Ригер әйтүенчә, хәзерге вакытта
Украинада мәҗбүри хәрби хезмәт диярлек барлык

63
00:05:34,676 --> 00:05:38,258
ир-атларны мәҗбүри рәвештә хәрби хезмәткә чакыруны аңлата.

64
00:05:38,258 --> 00:05:41,760
Аларны урамда тоткарлап алып китәләр.

65
00:05:41,760 --> 00:05:50,083
Башкаларны рестораннардан, кибетләрдән, үз машиналары
яки өйләре яныннан тартып чыгарып, фронтка җибәрәләр.

66
00:05:50,083 --> 00:05:54,920
Гадәттә озак вакыт буе, еш кына соңгы саубуллашу өчен.

67
00:05:54,920 --> 00:05:58,720
Шулай итеп, акрынлап, ләкин ышанычлы
рәвештә бөтен милләт канга батып үлә.

68
00:05:58,720 --> 00:06:02,100
Без моны Германия өчен дә телибезме?

69
00:06:02,100 --> 00:06:09,120
Дәүләт тарафыннан киң таралган гаделсезлеккә карамастан,
күпләр әле дә: «Ярар инде, без моны үзгәртә алмыйбыз!» – диләр.

70
00:06:09,120 --> 00:06:16,811
Шулай да Махатма Гандиның үз-үзен яклау чаралары — хакыйкатькә
тугрылык һәм көчсез каршылык — аңа гомере

71
00:06:16,811 --> 00:06:24,252
буе бөтен дөньяга танылу китерде, һәм ул
бүгенге көнгә кадәр күпләр өчен үрнәк булып кала.

72
00:06:24,252 --> 00:06:32,992
Бертольд Брехт шулай ук халыкны үз-үзләрен якларга
чакырды: «Гаделсезлек канун булганда, каршы тору – бурыч».

73
00:06:32,992 --> 00:06:41,880
Википедия болай ди: «Германия җинаять һәм гражданлык
хокукында үз-үзеңне яклау — үз-үзеңә яки башка кешегә каршы

74
00:06:41,880 --> 00:06:47,557
хәзерге законсыз һөҗүмне кире кагу өчен кирәкле яклау чарасы».

75
00:06:47,557 --> 00:06:52,609
Үз-үзеңне яклау үз хосусый хокукларын һәм башка
кешеләрнең хосусый хокукларын, мәсәлән, тормышны, тән

76
00:06:52,609 --> 00:06:56,342
бөтенлеген һәм милекне яклау өчен кулланылырга мөмкин.

77
00:06:56,342 --> 00:07:01,180
Үз-үзеңне яклау хокукы юридик дәлилләү принцибына нигезләнә.

78
00:07:01,180 --> 00:07:07,184
Шуңа күрә үз-үзеңне яклау максатыннан кылынган гамәл ялгыш түгел.

