Доктар Файль, мы чуем, што на краіны аказвалі ціск, каб яны пагадзіліся на новыя МІР, Міжнародныя санітарныя правілы.
Што вы можаце сказаць пра гэта? Ці ёсць якія-небудзь доказы?
Ну, у мяне няма ніякіх канкрэтных доказаў, але жанчына, якая пра гэта паведаміла, прынамсі
ўдзельнічала ў анлайн-прэс-канферэнцыі нашых юрыстаў у Жэневе.
Яна вельмі надзейная, маладая, адданая сваёй справе юрыстка з Паўднёвай Афрыкі.
У Жэневе прысутнічала галандская адвакатка, і яна таксама пацвердзіла мне, што сапраўды аказваўся ціск,
г.зн. пагражалі санкцыямі і рознымі іншымі мерамі.
Ці ёсць спіс, як кожная краіна галасавала, або як гэта было арганізавана?
Так, што тычыцца галасавання, гэта быў вельмі дзіўны працэс.
Насамрэч там было проста: «Ці ўсе цяпер маюць канчатковую версію?»
Канчатковая версія IGV, як мяркуецца, прынятая, павінна была быць даступная на чатыры
месяцы раней, згодна з артыкулам 55, пунктам 2.
І тады старшыня пасяджэння проста кажа, коратка азіраецца і кажа: «Я не бачу пярэчанняў».
Такім чынам: я тут не бачу ніякіх пярэчанняў. І ўсё.
А пасля паведамлялася, што насамрэч толькі 37 штатаў відавочна выказалі сваю згоду, і існуе спіс гэтых 37.
Добра, галасаванне праводзілася падыманием рук?
Не, у любым выпадку, вы можаце ўбачыць на відэазапісе, я паглядзеў яго яшчэ раз, вы насамрэч не можаце ўбачыць ніякіх
сігналаў рукамі, хоць існуе працэдурнае правіла для Сабрання Сусветнай арганізацыі аховы здароўя, для пленарнага пасяджэння.
Правіла 72, якое гаворыць, што галасаванне праводзіцца або падняццем рук, або, па
запыце, шляхам рэгістрацыйнага галасавання.
Ніводнае з гэтых дзвюх рэчаў не адбылося. Гэта азначае, што і тут узнікае вялікі пытанневы знак наконт
таго, ці наогул прагаласавалі ў адпаведнасці з правіламі.
На нашу думку, гэта было дакладна ўсуперач міжнароднаму праву.
Добра, што азначаюць гэтыя перагледжаныя санітарныя правілы, напрыклад, калі будзе абвешчана пандэмія птушынага грыпу?
Так, птушыны грып, здаецца, ужо рыхтуецца, так бы мовіць.
Гэта азначае, напрыклад, што, паколькі IGV цяпер робіць вельмі моцны акцэнт на так званых адпаведных медыцынскіх прадуктах,
вакцыны, напрыклад, цяпер могуць рыхтавацца значна хутчэй.
Таксама існуе працэдура ўключэння ў спіс для надзвычайнага выкарыстання, якая дадаткова дзейнічае з 2022 года.
І цікава тое, што фармацэўтычныя кампаніі ўжо могуць падаваць заяўкі на пэўныя прадукты.
Ёсць таксама афіцыйна незалежныя эксперты, якія павінны гэта ацаніць.
Але неверагодна, што СААЗ пакідае за сабой права вырашаць, публікаваць гэтыя справаздачы ці не.
Гэта азначае, што ў выніку ў мяне можа быць прадукт, які відавочна не рэкамендаваны з-за сур'ёзных праблем з бяспекай або
таму, што ён неэфектыўны, або з-за таго і другога, і пры гэтым СААЗ адвольна вырашае ўсё ж рэкамендаваць яго
краінам, напрыклад, у рамках абавязковай праграмы вакцынацыі.
Ну, гэта беспрэцэдэнтны скандал.
Якія з іх вы бачыце, або якія змены ў Міжнародныя санітарныя правілы вы лічыце самымі спрэчнымі?
Так, я толькі што згадаў спрэчнае пытанне, а менавіта гэты новы, відавочны акцэнт на леках і вакцынах, якія
ў прапагандысцкай лексіцы эўфемістычна называюць «рэлевантнымі таварамі для здароўя».
Вядома, усё гэта трэба разглядаць на фоне велізарнай залежнасці СААЗ ад фармацэўтычнага лобі. Па-першае, існуе
праблема канфлікту інтарэсаў, г.зн. знешняга кантролю.
Потым, як мы цяпер ведаем, СААЗ мае цэлы шэраг экспертных камітэтаў.
Гэтыя камітэты абавязаны падаваць дэкларацыі аб канфліктах інтарэсаў, але гэтыя
дэкларацыі таксама застаюцца канфідэнцыйнымі.
І мы таксама ведаем, што насамрэч існуе пастаяннае кружляванне персаналу паміж СААЗ, арганізацыямі,
звязанымі з фармацэўтычнай сферай, і прыватнымі арганізацыямі.
Гэта значыць, што гэта даволі праблематычна.
Яшчэ адна вельмі праблематычная праблема ў тым, што мы цяпер яўна замацавалі ў IHR барацьбу з так званай фэйкавай інфармацыяй і
дэзінфармацыяй, а гэта азначае, што нехта прэтэндуе на манаполію на інфармацыю, манаполію на праўду, што відавочна парушае
Артыкул 5 Асноўнага закона, г.зн. свабоду выказвання, свабоду інфармацыі, свабоду СМІ і, перш за ўсё, акадэмічную свабоду.
Такім чынам, мы маем магчымасць эскалацыі, у выніку якой можа быць абвешчана не толькі надзвычайная сітуацыя ў сферы аховы
здароўя, так званы фэйк, але і яе больш сур'ёзная разнавіднасць — так званы пандэмічны надзвычайны стан, калі, баюся, нам
давядзецца мець справу з яшчэ больш жорсткімі мерамі, яшчэ больш жорсткімі і, магчыма, больш працяглымі абмежаваннямі
асноўных правоў, г.зн. парушэннямі асноўных правоў.
Якое з таго, што вы толькі што згадалі, вы лічыце самым важным давесці да ведама грамадскасці?
Насамрэч гэта спалучэнне ўсяго.
Такім чынам, у канчатковым выніку гэтыя патэнцыйна неправераныя прадукты ўяўляюць непасрэдную пагрозу жыццю і здароўю. Больш за
тое, на даследаванні і распрацоўкі, вытворчасць, фінансаванне і распаўсюджванне гэтых прадуктаў
цяпер павінны быць выдзелены дадатковыя сродкі.
Гэтыя палажэнні былі хутка перанесены з часова адкладзенага пагаднення аб пандэміі ў IGV.
І тады, прасоўваючы даследаванні гэтых прадуктаў, мы сутыкаемся з праблемай – а менавіта тое, што мы не можам аддзяліць яго ад так
званых даследаванняў «гульні функцый», якія з'яўляюцца надзвычай небяспечным інструментам і якія ў канчатковым выніку могуць
прывесці да таго, што мы ўжо перажылі з Covid-19, а менавіта да таго, што гэта могуць быць лабараторныя вірусы, якія потым,
больш-менш выпадкова – таму што меры бяспекі ніколі не могуць быць дастатковымі – пакідаюць лабараторыю і запускаюць
самую тую пандэмію, з якой гэтыя ІГВ павінны змагацца.
І гэта, вядома ж, яшчэ адна проста неверагодная рэч.
Спадарыня Файл, якія, на вашу думку, крокі варта зрабіць, каб скарыстацца 10-месячным перыядам, які цяпер
маюць урады, каб, скажам так, павысіць дасведчанасць аб гэтых пытаннях і нешта з імі зрабіць?
Такім чынам, вядома, узровень прыняцця рашэнняў цяпер вельмі, вельмі важны.
Калі я цяпер гляджу на Германію, у нас, натуральна, адносна мала надзеі, што федэральны ўрад зробіць крок і
заявіць, што мы не будзем прымаць МІЗ, Міжнародныя санітарныя правілы. Гэта павінна адбыцца.
Але тое, што мы можам зрабіць, напрыклад, і што мы хочам паспрабаваць як юрысты або як больш шырокая група, — гэта падаць
петыцыю ў Бундэстаг. Мы хочам прыцягнуць увагу нямецкага Бундэстага да гэтага пытання і заклікаць яго
патрабаваць ад урада адхіліць IHR і не прымаць яго.
Такім чынам, гэта будзе самае першае.
Далейшыя петыцыі важныя; палітыкі, натуральна, рэагуюць на выбаршчыкаў, а гэта значыць, што калі
людзі выходзяць на вуліцы, гэта пасылае выразны сігнал.
Напрыклад, кожны грамадзянін таксама можа арганізаваць сустрэчу з палітыкам, які прадстаўляе яго выбарчую акругу.
Ёсць таксама добрыя інфармацыйныя матэрыялы і г.д. І, перш за ўсё, забяспечце адукацыю.
Такім чынам, на мінулым тыдні я размаўляў з адной дамай, якая вельмі адданая справе і вельмі заўважлівая, якая належыць да ХДС
і якая кажа, што ў бундэстагу ёсць вельмі шмат калег, якія дагэтуль проста не ведаюць — як бы неверагодна
гэта ні гучала — не ведаюць, што тут ставіцца на карту.
І гэта быў бы наш патэнцыял, на які мы разлічваем.
Гэта было б маё наступнае пытанне:
Якія ў нас аргументы супраць гэтых палітыкаў, калі мы да іх ідзём, спрабуем з імі пагаварыць і — скажам так — абудзіць іх?
Найперш, калі гэтыя IGVs уступяць у сілу, уся наша каштоўнасная сістэма, замацаваная ў Асноўным
законе, у канчатковым выніку апынецца пад пагрозай.
Найперш і перш за ўсё — фундаментальныя правы.
Сапраўды, так яно і ёсць — і гэта таксама важна ведаць — што федэральны ўрад будзе адказваць за абскарджанне IGV.
Аднак IGV уступіць у сілу ў Германіі толькі пасля прыняцця адпаведнага закона і закона аб укараненні.
Вось тут на сцэну выходзяць нямецкі Бундэстаг і нямецкі Бундэсрат.
Гэта азначае, што ў нас ёсць магчымасць яшчэ раз сказаць ім: «Паважаныя калегі, калі вы гэта прымеце, вы
парушыце фундаментальныя прынцыпы Асноўнага закона».
І гэта была б магчымасць тут аднавіць пазіцыі.
Дык гэта, безумоўна, варта абмеркаваць з мясцовымі палітыкамі, асабліва з нашымі прадстаўнікамі ў Бундэстагу?
Абсалютна. Таму нам трэба ўсё паспрабаваць, а потым, вядома, нам патрэбна падтрымка
грамадскасці, і тады мы таксама зможам пісаць палітыкам.
Многія кажуць, што ўжо спрабавалі, але не было ніякага водгуку.
Аднак я думаю, што нават калі не будзе ніякай рэакцыі, гэтыя людзі неяк зразумеюць, што тут нешта адбываецца.
Апошняе пытанне: якія арганізацыі, наколькі вам вядома, цяпер таксама рухаюцца ў гэтым кірунку, заяўляючы,
што мы павінны нешта з гэтым рабіць? І з кім у гэтым плане можна было б наладзіць сувязі?
Так, ну, напрыклад, у Швейцарыі таксама ёсць некалькі сапраўды выдатных грамадзянскіх ініцыятыў супраць СААЗ.
Вядома, існуе таксама выдатная спецыялізаваная ініцыятыва пад назвай «Глабальная бяспека здароўя».
Гэта транснацыянальна ў нямецкамоўных краінах – гэта выдатна.
Некаторы час таму я далучыўся да дзеючага альянсу ў Германіі пад назвай «Сусветны альянс здароўя».
Такім чынам, мы, вядома, зрабілі першы ці чарговы крок да міжнароднага ўзаемадзеяння паміж юрыстамі ў
Жэневе і пераканаліся, што ў нас, натуральна, аднолькавыя праблемы амаль ва ўсіх краінах.
І гэта азначае, што міжнародная салідарнасць цяпер сапраўды пачынае набываць форму. Ідэя ў тым, што мы, магчыма, таксама
павінны ўзгоднена працаваць у асобных дзяржавах, прыклаўшы ўсе намаганні, каб прадухіліць уступленне гэтай МПА ў сілу.
І гэта, вядома, таксама мела б асаблівы эфект.
Так. Спадарыня Файл, вялікі дзякуй за інтэрв'ю.
Жадаем вам усялякіх поспехаў і ўсяго найлепшага!
Вялікі дзякуй. Не за што.