WEBVTT

00:00.000 --> 00:07.766
Kajeno, ka la 17 Phuptjane 2024, mokgatlo wa
United for Freedom o memme baeti kopanong le

00:07.766 --> 00:12.760
boraditaba mona sebakeng se setle sa Taunus.

00:12.760 --> 00:16.800
Ho na le lihlooho tse ngata haholo tse ka tšohloang kajeno.

00:16.800 --> 00:24.840
Hara tse ding, Ngaka Pfeil o bua ka Melao ya Matjhaba ya
Bophelo bo Botle, e neng ya amohelwa ho tlola molao wa matjhaba.

00:24.840 --> 00:28.270
Jwalokaha ho tsejwa hantle, tsena di ile tsa
amohelwa dibeke tse pedi tse fetileng

00:28.270 --> 00:32.060
Kopanong e Akaretsang ya WHO e neng e le Geneva.

00:32.060 --> 00:35.220
Ngaka Pfeil: E, mabapi le kamohelo
ea IGV ka tlolo ea molao oa machaba.

00:35.220 --> 00:40.706
E bile ketsahalo e tsosang maikutlo ruri
Kopanong ea Lefats'e ea Bophelo, ka tsela eo ho

00:40.706 --> 00:45.460
thoeng li-IGT tsena li ile tsa amoheloa ka eona.

00:45.460 --> 00:53.081
Mme, ehlile, ho bohlokwa hore ke hlalose ka bokgutshwane
dintlha tse tsosang kgang ka ho fetisisa tsa melawana ena ya

00:53.081 --> 00:57.240
matjhaba ya bophelo bo botle le seo re ka se etsang ka tsona.

00:57.240 --> 00:59.800
Feela tlhokomediso e khutšoanyane mabapi le WHO:

00:59.800 --> 01:02.600
Ho atisa ho utluoa hore ke mokhatlo oa poraefete.

01:02.600 --> 01:05.800
Ka molao, WHO ke mokhatlo oa mmuso.

01:05.800 --> 01:12.280
Ka mantsoe a mang, ke kopano e
tloaelehileng ea linaha bakeng sa morero o itseng.

01:12.280 --> 01:18.040
Mona, ba ipolela ka molao hore ba ntšetsa pele
bophelo bo botle, bophelo bo botle ba sechaba.

01:18.040 --> 01:23.780
Mekgatlo e jwalo ka tlwaelo e theha mekgatlo ya yona.

01:23.780 --> 01:25.680
Mona ke Lekgotla la Lefatshe la Bophelo.

01:25.680 --> 01:30.460
Baemeli ba Mebuso e leng Litho ba romelwa teng.

01:30.460 --> 01:36.648
Ebe re na le Lekgotla la Phethahatso e le mmele o phethahatsang,
mme, sa bohlokwa haholo ebile a matla

01:36.648 --> 01:41.856
haholo, ke Motsamaisi-Kakaretso, ya
etelletseng pele seo ho thoeng ke Bongodi.

01:41.856 --> 01:45.740
Morero oa pele e ne e le ho amohela
litumellano tse peli tsa machaba.

01:45.740 --> 01:57.660
Sa pele, ke IGV, e seng e le teng molaotheong
oa 2005, empa joale e ntlafalitsoe ka botlalo.

01:57.660 --> 02:06.740
Mme hape ho bile le mohopolo wa ho amohela tumellano
e ntjha ya matjhaba, e bitswang tumellano ya sewa.

02:06.740 --> 02:14.585
Kamohelo ea tumellano ea seoa e chechisitsoe morao, 'me ho na le
khatello e kholo ea hore e phethoe, haholo-holo

02:14.585 --> 02:22.120
pele ho Seboka sa Lefats'e sa Bophelo sa selemo se
tlang – ke sona seo Monghali Tedros a se batlang.

02:22.120 --> 02:31.136
Batho ba ka bang ka morao ho yena ba
tshepa hore e tla fetiswa selemong sena.

02:31.136 --> 02:38.340
Hantle-ntle, ho latela kemiso ea nako.
Ho ile ha boleloa hore IGV e fetisitsoe.

02:38.340 --> 02:44.700
Haeba re nka feela hore jwale, di tla qala ho sebetsa
ka boyona kamora dikgwedi tse leshome le metso e mmedi.

02:44.700 --> 02:52.384
Ntle le haeba dinaha tse amehang di
phatlalatsa ka ho hlaka hore ha di kenele.

02:52.384 --> 02:57.220
Kahoo seo se bolela hore ba hanyetsa hore sena se
qale ho sebetsa ka hare ho likhoeli tse leshome.

02:57.220 --> 03:02.624
Seo se tla ba ho fihlela ka la 31 Tlhakubele.

03:02.624 --> 03:11.920
Kamohelo ea Melao ea Machaba ea Bophelo bo Botle, ke e behile ka
har'a matšoao a qotso, e etsahetse ka tsela e makatsang haholo.

03:11.920 --> 03:17.500
Re na le tlhokahalo e tlamang ea ts'ebetso ea Karolo ea 55 IGV.

03:17.500 --> 03:25.351
Kamora moo, mofuta wa ho qetela, o tla be o bewa
kgethong, o lokela ho fumanwa ke dinaha bonyane dikgwedi tse

03:25.351 --> 03:29.536
nne pele ho kgetho Lekgotleng la Lefatshe la Bophelo.

03:29.536 --> 03:36.740
Sepheo, ehlile, ke hore dinaha di hlake mabapi le ditlamorao
tsa dipolotiki, tsa moruo, tsa tsamaiso le tsa ditjhelete.

03:36.740 --> 03:42.446
Ba tlameha hape ho hlahloba hore na diphetoho
tsena tsa IGV di tsamaellana, mohlala, le

03:42.446 --> 03:46.400
mepeo ya bona ya naha kapa le molao wa matjhaba.

03:46.400 --> 03:51.779
Ho e-na le hoo, re ile ra sebetsa khahlanong le nako, mme,
ha re le makhatheng a ho qeta, re ne re le Geneva mme ra

03:51.779 --> 03:55.040
tshwara seboka sa boralitaba moo hoseng re le babuelli ba molao.

03:55.040 --> 04:01.150
Ketsahalong e neng e tsamaea ka nako e tšoanang, re
ne re e-s'o tsebe hore bohlanya bona bo tla

04:01.150 --> 04:05.320
etsahala mantsiboea, hore ho ne ho thoe bo se bo fetile.

04:05.320 --> 04:07.160
Ho ile ha tsamaya jwang kannete?

04:07.160 --> 04:13.460
Ho ntse ho na le rekoto ea video ea khetho
ena, e ntseng e ka bonoa leqepheng la lehae.

04:13.460 --> 04:19.500
Ehlile, kamoo ke bonang kateng, ha o bone kamore
eohle, empa o bona feela sebaka se seholo se ka pele.

04:19.500 --> 04:27.760
Eaba Mopresidente o re: Na bohle ba na le
mofuta ona oa ho qetela? Ha ke bone ea hanyetsang.

04:27.760 --> 04:37.380
Ebe o botsa, ee, na bohle ba dumellana? Mme
hape: Ha ke bone kganyetso. Ha ke bone kganyetsano.

04:37.380 --> 04:44.500
Kahoo, ke mokhoa o makatsang haholo,
haholo-holo kaha Molao oa 72 o laela hore:

04:44.500 --> 04:49.600
Ho vouta ho tlameha ho etsoe ka ho phahamisa matsoho
kapa, ha ho kopiloe, esita le ka ho bitsa mabitso.

04:49.600 --> 04:54.820
Ho ne ho le khutso morung. Kahoo, pale e belaetsang haholo-holo.

04:54.820 --> 04:58.623
Eaba ho boleloa hore ho bile le tumellano, e
leng ntho eo ho se nang motho ea

04:58.623 --> 05:02.496
shebeletseng video ena hona joale ea ka e netefatsang.

05:02.496 --> 05:10.580
Ho ile ha tlalehwa ka tsela e ntle hore dinaha tse 37 di ne
di buile ka ho hlaka di tshehetsa ho amohela di-IGV tsena.

05:10.580 --> 05:19.424
Ho na le lenane, le akarelletsang Jeremane le dinaha tse ding tse
mmalwa tsa Yuropa, hammoho le tse ding jwalo ka USA, mohlala.

05:19.424 --> 05:23.648
Empa ho bile le khanyetso e ngata moqoqong.

05:23.648 --> 05:31.520
Kahoo Belarus, Iran, Argentina, Costa Rica le
dinaha tse ding – Slovakia e bohlokwa haholo,

05:31.520 --> 05:37.280
nahana feela ka teko ena ya polao hona jwale.

05:37.280 --> 05:41.500
Likopo tsa boipiletso le tsona li ne li
lumelletsoe. Ka hona, ke pale ena e sa tloaelehang.

05:41.500 --> 05:44.704
Na palo e hlokehang (palo e tlase ea litho
e hlokahalang ho etsa liqeto) e bile teng?

05:44.704 --> 05:51.260
Metswedi e 99 e ka be e ile ya tlameha ho dumellana ka
ho hlaka ka ho phahamisa matsoho. Hoa belaetsa haholo.

05:51.260 --> 05:56.280
Ka hona, ruri, ho itshetlehilwe feela hodima Karolo ya 55(2).

05:56.280 --> 06:03.260
Marianne Grimmenstein o e beile ka
bokgabane bo boholo: WHO e tlola melao ea eona.

06:03.260 --> 06:06.000
Kgetho e kgahlanong le molao wa matjhaba, ka hona ha e na molao.

06:06.000 --> 06:13.660
Mme naha efe kapa efe e sa hanyetseng
sena, ha e le hantle e ipeha phošong.

06:13.660 --> 06:15.780
Ho ea ho litaba tsa bohlokoa.

06:15.780 --> 06:23.343
Ntle le tšohanyetso ea bophelo bo botle e amang lefatše ka
bophara – e khutsufalitsoeng ka nepo ka Senyesemane e le "fake",

06:23.343 --> 06:28.692
joalo ka ha ho boleloa leshano – joale ho na
le mofuta o mocha, o tebileng haholoanyane

06:28.692 --> 06:32.672
oa sena, e leng tšohanyetso ea seoa sa mafu.

06:32.672 --> 06:42.829
Hape ho a makatsa hore, mohlala, ho nahanoa hore e bua ka kotsi e
phahameng, e leng hore ke kotsi feela ea ho feta bokhoni ba

06:42.829 --> 06:51.767
litsamaiso tsa bophelo bo botle kapa ho baka tšitiso ea
sechaba le moruo ka lebaka la lefu le tšoaetsanoang le

06:51.767 --> 06:57.440
tšoaetsang ho tšela meeli, le nkoang le le kotsi haholo.

06:57.440 --> 07:05.866
Ho ya ka pono ya molao, motho o lokela ho botsa: Na
ditekanyetso tse jwalo di loketse maemo a tsietsi a sewa, a

07:05.866 --> 07:11.000
qetellang a lokafatsa ditlolo tse kgolo tsa ditokelo tsa motheo?

07:11.000 --> 07:18.300
Hobane seo ha se ka lebaka la bokulo ka bo
bona, empa ke taba ya dipehelo tsa moralo wa mmuso.

07:18.300 --> 07:25.251
Kahoo ha e le hantle, eo ke lebaka le fokolang bakeng sa tlolo ea
litokelo tsa motheo tse latelang, tseo

07:25.251 --> 07:31.120
Motsamaisi-Kakaretso Tedros a ka li
khothalletsang a ipapisitse le tšohanyetso ena ea seoa.

07:31.120 --> 07:39.424
Mme ho tshwenyeha hore mekgwa e matla le ho feta ya ho
kenella e tla lokafatswa ka lebaka la tsietsi ya sewa.

07:39.424 --> 07:47.099
Ebe ho ba le mathata a maholo, ka se bitsoang lihlahisoa tsa
bophelo bo botle tse amehang le molao-motheo o mocha oa

07:47.099 --> 07:51.260
bohlokoa haholo ho WHO, e leng se bitsoang tekano, toka ea kabo.

07:51.260 --> 07:59.968
Sena se bolela taba ea hore linaha tse futsanehileng, linaha tse
ntseng li tsoela pele ka matsoho a mabeli, joale le tsona li ntse

07:59.968 --> 08:07.939
li rua molemo melusong ena kaofela ea liente tseo ho thoeng ke
liente, e leng theknoloji ea mRNA le meriana e tsoang ho

08:07.939 --> 08:14.437
lik'hamphani tseo tsa meriana – ke bua sena ka
boomo ka ho soma ho hoholo – tse tšehetsang WHO ka

08:14.437 --> 08:18.112
lichelete ka kotloloho kapa ka tsela e sa tobang.

08:18.112 --> 08:24.240
Mme ntlheng ena, bonyane, motho o
ipotsa: Ke mang ya hlileng a laolang WHO?

08:24.240 --> 08:28.700
Na ehlile e ntse e le dinaha, kapa ke batšehetsi?

08:28.700 --> 08:34.821
Ho tsebahala hantle hore WHO e itšetlehile ka menehelo ea
boithaopo bakeng sa hoo e ka bang liphesente tse 85 tsa lichelete

08:34.821 --> 08:38.952
tsa eona, ho kenyeletsoa le menehelo e
mengata ea poraefete e tsoang indastering ea

08:38.952 --> 08:41.620
meriana, ka kotloloho kapa ka tsela e sa tobang.

08:41.620 --> 08:46.084
Motheo oa Bill Gates o mong feela mohlomong o kenya
letsoho ka kotloloho kapa ka tsela e sa tobang ho

08:46.084 --> 08:50.240
liperesente tse 20 tsa tekanyetso eohle ea lichelete ea WHO.

08:50.240 --> 08:55.540
Leha ho le jwalo, ntwa kgahlanong le seo ho
thoeng ke tlhahisoleseding e fosahetseng le e

08:55.540 --> 08:58.640
kgelosang jwale e ngotswe ka ho hlaka ho IGV.

08:58.640 --> 09:06.897
Maemong ana, ho ile ha fihlellwa ditumellano tsa
tshebedisano-mmoho tse ka bang 40 le dikhamphani tse kgolo tsa

09:06.897 --> 09:14.634
theknoloji tsa indasteri ya dijithale, jwalo ka
Google, Facebook le tse ding, mme Microsoft yona e le ka

09:14.634 --> 09:18.100
morao, tseo diteng tsa tsona le tsona di sa senolwang.

09:18.100 --> 09:27.756
Ka lebaka la maemo ana, ka tlhaho re tlameha ho tšaba ho tiisoa
ho feta ha khalemelo, haholo-holo mecheng ea phatlalatso e

09:27.756 --> 09:35.750
lokolohileng, empa ka holim'a tsohle karolong e kholo
ea sechaba se hlomphuoang sa saense, se seng se

09:35.750 --> 09:40.500
kile sa qheleloa ka thoko lipuisanong nakong e fetileng.

09:40.500 --> 09:49.240
Mme ntle le puisano e lokolohileng, ruri re ke
ke ra fihlela nnete e hlokehang ka potlako mona.

09:49.240 --> 09:59.443
Sena sohle se etsahala ha ho ntse ho se na bolaodi bo ikemetseng,
bo laolang ka molao, bo ka, mohlala, bo

09:59.443 --> 10:09.200
nyatsang Monghadi Tedros ha a phatlalatsa sewa sa
mafu sa bohata kapa tshohanyetso ya sewa sa mafu.

10:09.200 --> 10:16.980
Ka khopolo, o tlameha ho lekanya dikotsi le melemo
ya kgato ka nngwe eo a e kgothalletsang esale pele.

10:16.980 --> 10:22.060
Sena se sebetsa hape le dinaheng tse
nang le mekgwa ya puso e lokolohileng.

10:22.060 --> 10:31.063
Leha ho le jwalo, kaha ha ho na ya mo shebileng mme ha ho
na ditsheko le ditshwantshiso, a ka qobella feela maemo a

10:31.063 --> 10:35.808
bohata a tshohanyetso a sewa le ditlhahiso tsena ka boikakaso.

10:35.808 --> 10:40.880
Joaloka 'mankhane, WHO e tsoela pele ho fihlela mebuso ea mmuso.

10:40.880 --> 10:49.313
Hona joale ho tla ba le bolaodi ba naha ba IHR, mme seo ho thoeng
ke bokgoni ba mantlha maemong a fapaneng a tsamaiso bo tla

10:49.313 --> 10:57.541
matlafatswa, ho kenyeletswa, ehlile, ntwa kgahlanong le seo ho
thoeng ke di-infodemic – ke hore, lefapheng la ho lwantsha

10:57.541 --> 11:06.976
seo ho thoeng ke tlhahisoleseding e fosahetseng, moo WHO le
Dinaha tseo e leng Ditho di ipolokelang bo-nngwe feela ba nnete.

11:06.976 --> 11:10.360
Ho haella bolaodi bo ikemetseng ba tlhokomelo.

11:10.360 --> 11:17.271
Ditshisinyo di ka kenyelletsa ditlolo tse kgolo tsa ditokelo tsa
motheo, tseo, ha di sa sekasekwe ho ya ka kotsi le

11:17.271 --> 11:23.660
molemo, di ka lebisang ditlolong tse mpe ka ho
fetisisa tsa ditokelo tsa motheo lefatsheng ka bophara.

11:23.660 --> 11:30.886
Khothaletso ea lipatlisiso ka liente le
meriana e hokahane ka botekgeniki le se tsejoang e

11:30.886 --> 11:35.340
le lipatlisiso tsa ho eketsa tšebetso ea mafu.

11:35.340 --> 11:39.844
Sena, ka lehlakoreng le leng, se hokahane le
dipatlisiso tsa dibetsa tsa baeloji mme se

11:39.844 --> 11:42.380
amahanngwa le dikotsi tse kgolo tsa tshireletso.

11:42.380 --> 11:50.313
Sena se bolela hore ho na le kotsi e kgolo le ho
feta ya hore melao ena ya WHO qetellong e tla baka

11:50.313 --> 11:55.040
dikotsi tsona tseo WHO e reng e batla ho di thibela.

11:55.040 --> 12:02.590
Ha e le hantle, naha e kang Jeremane,
mohlala, e tla ba le boikarabello tlas'a molao oa

12:02.590 --> 12:07.040
machaba boemong ba WHO ha IHR e qala ho sebetsa.

12:07.040 --> 12:14.638
Leha ho le jwalo, Jeremane ka kgopolo e ka re: Ema, nke
ke ka phethahatsa seo Monghadi Tedros a se kgothalletsang,

12:14.638 --> 12:18.640
mohlala, ka hare ho naha ya ka hobane se tlola molaotheo.

12:18.640 --> 12:23.800
Hoo ho ka kgonahala ka kgopolo,
mme ba lokela ho etsa jwalo kannete.

12:23.800 --> 12:28.460
Ha e le hantle, re bone hore dinaha di bea boikarabelo ho WHO.

12:28.460 --> 12:34.800
Leha ho le jwalo, Jeremane ke e nngwe ya
dinaha tse ka sehloohong tse tshehetsang WHO.

12:34.800 --> 12:36.864
Jeremane e tla ikobela ka boithaopo.

12:36.864 --> 12:42.360
Bonyane nakong e fetileng, Jeremane ha e a ka ea
ikhathatsa ka ho latela lipehelo tsa Molao oa Motheo.

12:42.360 --> 12:50.108
Sena se bolela hore, ka lebaka la maemo ana, re tobane le kotsi
ea ho thehoa ha tsamaiso ea bophelo bo botle ea lefats'e e

12:50.108 --> 12:55.824
laoloang ke kantle le e hatellang ka ho
feletseng, 'me, ehlile, qetellong kotsi ea tlolo e

12:55.824 --> 12:59.072
kholo le ea nako e telele ea litokelo tsa botho.

12:59.072 --> 13:01.580
Seriti sa botho ha se fumanehe.

13:01.580 --> 13:09.191
Naha e kenellang bonneng ba 'mele le litokolong
tsa mantlha tsa botho, e tlameha ho lula e fana ka

13:09.191 --> 13:13.320
lebaka le utloahalang bakeng sa kenellano e joalo.

13:13.320 --> 13:17.680
O tlameha ho lula a lekanya dikotsi le melemo.

13:17.680 --> 13:23.800
Ha re e-s'o utloe kahlolo ena ea monahano Jeremane kapa
linaheng tse ling tse ngata lefatšeng ka bophara ka 2020.

13:23.800 --> 13:25.980
Ha re so utlwe bopaki bofe kapa bofe.

13:25.980 --> 13:30.560
Mmuso o na le boikarabelo mona, mme o hlolehile ho bo phetha!

13:30.560 --> 13:39.400
Ka ho hloleha feela ho fana ka lebaka lena, o se a ntse a etsa
tlolo e kholo ea litokelo tsa botho. Ho ka etsoa'ng ka sena?

13:39.400 --> 13:48.539
Ehlile, re tlameha ho fihla hole kamoo ho ka khonehang, ke ka
lebaka leo mecha ea phatlalatso ea bohlokoa le eona e emetsoeng

13:48.539 --> 13:56.948
mona ho susumetsa sechaba. Lipoelo, lipampitšana joalo-joalo.
Empa pele ho tsohle, joale ke taba ea ho susumetsa ba

13:56.948 --> 14:01.840
maemong a boikarabello, ba ntseng ba ikemiselitse ho nka khato.

14:01.840 --> 14:07.461
Ho bohlokwa haholo ho nka kgato ya
molao, ditsheko tse potlakileng, ditletlebo

14:07.461 --> 14:11.080
tsa molaotheo, tsa bohlokwa bo fetisisang.

14:11.080 --> 14:18.300
Ka mohlala, motho e mong le e mong a ka buisana le
Setho sa hae sa Paramente seterekeng sa hae sa likhetho.

14:18.300 --> 14:25.140
Mme batho bana ba leka ho hohela tlhokomelo tabeng ena.

14:25.140 --> 14:29.800
Ho na le menyetla e mengata ea ho nka karolo mona.

14:29.800 --> 14:36.620
Leha e le feela ho qoqa le metswalle, batho bao o ba
tsebang, le baahisani, monyako o butswe hanyenyane.

14:36.620 --> 14:45.600
Ruri re tlameha, mme ruri re ka etsa sohle se
matleng a rona mona. Ha ho tekanyo e sa tlang le bohlokoa.

14:45.600 --> 14:55.420
Empa nka re hore ntlha-khōlō e lokela ho ba khothatsong,
thutong, thutong, thutong har'a baetsi ba liqeto tsa lipolotiki.

14:55.420 --> 14:59.200
Ka bonna, ke bona monyetla o monyane oa
hore sena se etsahale ka mmuso oa kopanelo.

14:59.200 --> 15:05.566
Ke ka lebaka leo re lekang, ka lengolo lena la
boipiletso, ho kgolisa Bundestag hore e kopa mmuso wa

15:05.566 --> 15:08.940
kopanelo hore o itokolle, mme e etse jwalo ka matla.

15:08.940 --> 15:16.601
Mme, ehlile, haeba tsohle di ne di le ka molaong, tletlebo ya
molaotheo kgahlanong le di-IGV tsena tse amohetsweng ka

15:16.601 --> 15:24.200
ho se be molaong ka ho feletseng e ne e tla tlameha ho
atleha haeba maemo a tlwaelehileng a ne a ntse a le teng.

15:24.200 --> 15:28.920
Mme re na le tšepo le tumelo ya hore re
tla kgutlela maemong a tlwaelehileng.

15:28.920 --> 15:46.220
Mme bohle re tla leka ho etsa karolo ya rona. Ke a leboha haholo.
