WEBVTT

00:00.000 --> 00:07.879
Ngelixa oorhulumente kwihlabathi jikelele beqhuba ngokunyukayo
urhwebo lokwenene ngamanyathelo okukhusela imozulu

00:07.879 --> 00:14.712
nokusingqongileyo, isikhululo sikamabonakude
sase-Austria i-LT1 siphinde sabonisa isiqambi esitsha

00:14.712 --> 00:19.890
esiphambili kakhulu esivela e-Upper Austria ngoFebruwari 2024:

00:19.890 --> 00:26.371
INjineli Magister Dr. h. c. u-Ulrich
Kubinger, umseki wenkampani yokucoca amanzi amdaka

00:26.371 --> 00:30.387
i-VTA, unikezele ngento yokuqala ehlabathini.

00:30.387 --> 00:36.916
Iprototype yakhe yamandla amanzi
ivelisa i-hydrogen eluhlaza nge-100%.

00:36.916 --> 00:42.857
Ngeelitha ezili-9 zamanzi amdaka, inokuqhuba imoto
iikhilomitha ezingama-200 – ngaphandle kwaso nasiphi na

00:42.857 --> 00:46.046
isiqhushumbisi! Kwaye zikho nezinye izinto ezingakumbi:

00:46.046 --> 00:53.352
Siyazi ukuba isikhululo esilingeneyo sokucoca
amanzi amdaka sinokunika amanzi idolophu

00:53.352 --> 00:57.763
encinci – nto leyo ethetha ukuba sinamandla amaninzi.

00:57.763 --> 01:06.157
UKubinger uphuhlise i-nanotechnology ekhethekileyo
kwihlabathi jikelele eyenza kube nokwenzeka ukwahlula amanzi abe

01:06.157 --> 01:11.448
yi-hydrogen ne-oxygen ngaphandle kokufaka nawaphi na amandla.

01:11.448 --> 01:18.414
Kude kube ngoku, oku bekunokwenzeka kuphela
kusetyenziswa inkqubo ye-electrolysis edla amandla kakhulu.

01:18.414 --> 01:26.087
Ngoku, ngokuveliswa kwehayidrojeni engenazinto
zongcolisi nge-100%, kukhutshwa kuphela ioksijini ecocekileyo

01:26.087 --> 01:30.664
emoyeni – nto leyo ethetha ukuba akukho kukhutshwa kwe-CO2!

01:30.664 --> 01:38.885
UKubinger, ococa amanzi abantu abazizigidi ezingama-250
yonke imihla nge-VTA yakhe, ngoku ubhengeza izikhululo

01:38.885 --> 01:44.651
zokucoca amanzi ukuba zizikhululo zamandla aluhlaza zekamva.

01:44.651 --> 01:51.813
Xa ucinga ukuba izikhululo zokucoca amanzi amdaka zase-Austria
zodwa zinokubonelela izixeko ezili-1,900 ngamandla

01:51.813 --> 02:00.331
aluhlaza kwaye aphantse abe simahla, oku kuthumela umyalezo
onamandla kuluntu, olusokola ngenxa yokukhutshwa kwe-CO2.

02:00.331 --> 02:06.021
Kodwa ikwayumyalezo onamandla kubo bonke abo bathengisa izixolelo
zezono, abasebenzisa amaphephandaba abo

02:06.021 --> 02:13.058
asasaza uloyiko ukuze basicinezele iibhiliyoni
zenzuzo kuthi "basoni bengqongqo yendalo".

02:13.058 --> 02:17.760
Kwaye kanye apha apho kuphinda kube yingozi kakhulu.

02:17.760 --> 02:27.436
Nabani na ocinga ukuba esi sivumbeko sivelisa inguqu siza
kuphumelela ngenxa nje yokuba sibhengeziwe

02:27.436 --> 02:38.900
esidlangalaleni, akakaze eve okanye sele elibele ukuba eli
themba liye lahluleka kangaphi kwixesha elidlulileyo.

02:38.900 --> 02:43.871
Namhlanje, ndingathanda ukunikhumbuza ngezinye
zezinto zokuqala ehlabathini ezazaziswa ngomdla

02:43.871 --> 02:47.227
omkhulu, zaza zanyamalala ngaphandle komkhondo.

02:47.227 --> 02:58.234
Ndenza oku ngesibongozo esingxamisekileyo sokuba uluntu lwamazwe
ngamazwe ngeli xesha luqinisekise ukuba zonke iintlekele zexesha

02:58.234 --> 03:04.737
elidlulileyo aziphindwa kuGqr. Kubinger kunye nesiphelo sakhe.

03:04.737 --> 03:11.032
Ngelishwa, ukusukela kwinkulungwane ye-18,
imeko eyoyikisayo iye yaphinda-phinda ngalo

03:11.032 --> 03:15.271
lonke uqambi olutsha nolugqwesileyo lolu hlobo.

03:15.271 --> 03:24.201
Ngaxeshanye nayo yonke imivumbululo ekhuthazwayo
kumajelo eendaba, i-mafia yemozulu ingene ngokunyebelezayo

03:24.201 --> 03:29.425
kumagunya ethu ezemvelo kwaye iya isiba yingozi kubo.

03:29.425 --> 03:37.029
Ukususela kwinkulungwane ye-18, abaqambi abangenakubalwa
abanjengoTesla, uJohn Kanzius, uDaniel Dingel, njl.njl.

03:37.029 --> 03:44.674
baye banikezela uluntu ngezinto zabo eziyingqayizivele
nezilungele indalo. Kuye kwanjalo ngalo lonke ixesha.

03:44.674 --> 03:52.619
Izixhobo zabo, izikhululo zombane, iinjini, njl. bezisebenza
ngamandla ahlukileyo endaweni yamafutha

03:52.619 --> 04:01.506
efosili; nangona kunjalo, akukho nanye kuzo
eyayihambelana nezicwangciso zikarhulumente wethu.

04:01.506 --> 04:07.690
Bonke babesongelwa ngamandla emimvubu, iinkonzo
eziyimfihlo, i-mafia yamandla kwan

04:07.690 --> 04:13.338
ngoorhulumente ngokwabo. Yiloo nto sithetha ngayo namhlanje.

04:13.338 --> 04:21.784
Ngoku ndiza kunika imizekelo ethile. UStanley Meyer
wasebenzela iNASA kwinkqubo yasesibhakabhakeni iGemini.

04:21.784 --> 04:27.137
Wayengumphuhlisi. Wafumana ilungelo
elilodwa lomenzi lezinto ezintsha ezingama-42.

04:27.137 --> 04:33.558
Ngo-1975, kamsinya nje emva kwengxaki yewileyo
eyayiphakanyiswe ngabom, waphuhlisa i-injini

04:33.558 --> 04:37.327
yamanzi, i-injini esebenza kakuhle ngokwenene.

04:37.327 --> 04:44.837
Kwaye wabonisa oku kwidocumentary
yase-US. UMeyer wenze oku e-Ohio.

04:44.837 --> 04:51.793
Wazisa isithuthi sakhe, esasihamba ngamanzi kuphela.

04:51.793 --> 04:58.271
Le nkqubo yayiyilwe ngobuchule obukhulu kangangokuba
kwanamanzi aphuma kwipayipi lokukhupha umoya ayenokuphinda

04:58.271 --> 05:02.405
asetyenziswe ngaphandle kwesidingo sokuphinda azaliswe.

05:02.405 --> 05:09.439
UMeyer ubonise umveliso wakhe phambi kweKomishoni
elawulayo yezobunjineli bezesayensi ekumgangatho ophezulu.

05:09.439 --> 05:17.637
Ekugqibeleni kwanyanzeleka ukuba avume: "Esi sesinye
sezona zinto zibalulekileyo eziyilweyo kweli khulu leminyaka."

05:17.637 --> 05:29.398
Ngokuduma kwakhe okwandayo, uMeyer watsala
abatyali-mali, kodwa kwakhona wahlaselwa ngokwasemthethweni.

05:29.398 --> 05:37.735
UMeyer usweleke ngo-1998 eneminyaka engama-57 ubudala, kanye
emva kwesidlo sangokuhlwa nabatyali-mali ababini baseBelgium.

05:37.735 --> 05:43.505
Umntakwabo uStefan Meyer unike ubungqina:

05:43.505 --> 05:49.491
UStanley waphuza ijusi yekranberi waza kwangoko
wazibeka isandla entanyeni, wabaleka waphuma

05:49.491 --> 05:53.176
ngocango, waguqa ngamadolo waza wakhwezela kakhulu.

05:53.176 --> 05:56.730
Ndabaleka ndaphuma ngaphandle ndabuza ukuba kwenzeka ntoni.

05:56.730 --> 06:02.436
Impendulo kaStanley eyothusayo: "Ndityhefiswe!"

06:02.436 --> 06:11.914
Kungekudala emva koko, kwaphulwa indlu kaMeyer yaza
yebiwa imoto yakhe esebenza nge-hydrogen. Amajelo eendaba

06:11.914 --> 06:18.172
abhengeza ukuba uMeyer usweleke ngenxa ye-brain aneurysm.

06:18.172 --> 06:26.103
Kwaye ngaloo nto, iprojekthi
yokuzimela kwizibaso zefosili nayo yaphela.

06:26.103 --> 06:34.770
I-carburettor ka-Ogle: Kwakhona ngeminyaka yoo-1970, phakathi
kwengxaki ye-oyile engeyonyani, umakhenikhi weemoto uTom

06:34.770 --> 06:40.485
Ogle wase-El Paso, eTexas, waphuhlisa i-carburettor ka-Ogle.

06:40.485 --> 06:48.582
Noko ke, wayefuna ukuzisa eyakhe inguquko
yokonga amafutha kwisihlwele ngokwakhe.

06:48.582 --> 06:58.725
Kungekudala emva kokuba u-Ogle, owayeneminyaka engama-24 kuphela
ubudala, walile ukuthengisa ipatent yakhe ngeedola zaseMelika

06:58.725 --> 07:05.405
ezizigidi ezingama-25, wasweleka ngokungaqondakaliyo ngowe-1981.

07:05.405 --> 07:15.784
Nangona ezi patenti zisekho, isiqambi
sakhe asihoywanga lishishini lonke lezithuthi.

07:15.784 --> 07:19.247
Imoto yemagnethi, omnye umzekelo.

07:19.247 --> 07:30.564
Kwividiyo yeendaba yeveki, iZDF yathula imoto
enomtsalane ngo-1962 kunye ne-Audi 100 ngo-1989.

07:30.564 --> 07:41.475
Ngelixa ezi filimu bezifukwe luthuli kwi-Federal Archives,
amandla angaziwayo nawo avumela iipatenti ukuba zilibaleke.

07:41.475 --> 07:51.182
Kwaye oku nangona i-Audi 100
yayivavanywe ngokupheleleyo phantsi kweliso le-TÜV.

07:51.182 --> 07:59.430
Kwindlela yovavanyo egubungela ngaphezulu kwe-4,600
km kulo lonke elaseYurophu, kungqineke isebenzisa

07:59.430 --> 08:04.686
kuphela iilitha eziyi-1.76 zedizili kwisithuba se-100 km.

08:04.686 --> 08:08.622
Iilitha eziyi-1.76 kumandla apheleleyo.

08:08.622 --> 08:15.643
Noko ke, oorhulumente bethu bakhetha kakhulu ukubeka
iirhafu ezigqithisileyo kuzo zonke iintlobo

08:15.643 --> 08:20.640
zamafutha, besithi kukukhusela indalo nokutshintsha kwemozulu.

08:20.640 --> 08:25.791
Kulo lonke ubushushu obuveliswayo nakwinto nganye ephosa i-CO₂.

08:25.791 --> 08:29.487
Sifika kwi-reactor yethoriyam.

08:29.487 --> 08:38.078
Ngokuphathelele kwimiba ekuxoxwa ngayo kakhulu yamandla
enyukliya, i-reactor ye-thorium yavavanywa

08:38.078 --> 08:48.489
ngempumelelo ngaphezu kweeyure ezili-15,000 kwisithuba
sika-1965–1969 phantsi kwegama elingu-MSRE reactor.

08:48.489 --> 08:55.865
Ireyaktha yohlobo olunjalo ayinkulu ngaphezu
kweminibhasi, kodwa amandla ayo akhuselekileyo anokuthatha

08:55.865 --> 09:01.056
indawo yesikhululo samandla enyukliya esikhulu kakhulu.

09:01.056 --> 09:09.046
Kanti namhlanje, kwanabo bafiziksi bezinukliya abaziingcali
kakhulu nabazazi, abafumene izidanga zobugqirha kwifiziksi

09:09.046 --> 09:13.222
yezinukliya okanye kubuchwepheshe beereyakta, bayamangaliswa.

09:13.222 --> 09:23.435
Uninzi lwabo, njengathi sonke, basandul' ukufumanisa ukuba
itekhnoloji enjalo iyakwenzeka, kwaye, ngaphezu koko, iyakho.

09:23.435 --> 09:33.654
I-China isandula ukwazisa ukuba iza kuqalisa imveliso
ngobuninzi yeereyakhtha ezincinci eyayizibhengeze ngaphambili,

09:33.654 --> 09:39.833
eziza kubonelela ngombane ococekileyo nongenawo i-CO2, ngo-2030.

09:39.833 --> 09:42.656
Sifika kwi-"cold fusion".

09:42.656 --> 09:51.829
Nangona kunjalo, ihlabathi lezenzululwazi belisazi ngokwenzeka
kwe-cold fusion kangangeminyaka engama-35 ubuncinane.

09:51.829 --> 10:01.020
Oosokhemesti uMartin Fleischmann noStanley Pons
bashukumisa uluntu lwezenzululwazi lonke ngowe-1989.

10:01.020 --> 10:08.157
Kutheni? Kuba kuthiwa babangele
ukusabela kwinukliya kwangqele eqhelekileyo.

10:08.157 --> 10:13.401
Kude kube lelo xesha, i-nuclear fusion ibinokucingelwa kuphela
phantsi koxinzelelo oluphezulu kakhulu

10:13.401 --> 10:18.833
olungenakufikelelwa phantsi komhlaba okanye
kumaqondo obushushu angange-150 lezigidi zeedigri.

10:18.833 --> 10:20.771
Uyabona umahluko?

10:20.771 --> 10:28.663
Ngale nkqubo yabo intsha, abayibiza ngokuba yi-cold fusion, aba
khemisti babini ngaloo ndlela babonisa ikamva apho amandla

10:28.663 --> 10:37.635
anokwenziwa khona ngexabiso eliphantsi, ngokucocekileyo,
nangobuninzi obukhulu ngaphandle kwayo nayiphi na ingxaki.

10:37.635 --> 10:45.552
Noko ke, emva kokuba beye baba ngabaphandi ababini abathetha
kakhulu ngabo kwisayensi yanamhlanje, aba baphumi ababini

10:45.552 --> 10:52.127
abakrelekrele baqalisa ukuxhatshazwa ngokunyukayo
de izibonelelo zabo zemali zaphela, iindidi zabo

10:52.127 --> 10:57.908
zatshatyalaliswa, kwaye wonke amandla abo atyumkile.

10:57.908 --> 11:05.414
Kusele kuphela ingcamango ye-cold
fusion. Kodwa ikwizandla ezingalunganga.

11:05.414 --> 11:12.000
Intetho yanamhlanje, ndichaphazela inani
elincinane nje lezo zinto zaveliswa ezilahlekileyo.

11:12.000 --> 11:20.287
Kodwa ndiza kuthetha oku ngokubanzi: endaweni yokuxhasa ngemali
zonke ezi zinto zintsha ezibalaseleyo ezibhalwe esidlangalaleni,

11:20.287 --> 11:25.855
umanyano lwamazwe aphambili kwinkomfa
yeBhanki yeHlabathi ngoku lucwangcisa iprojekthi

11:25.855 --> 11:29.456
entsha. Kwaye bafuna ukusityhala lona lwelo.

11:29.456 --> 11:36.429
Kwinkomfa yemozulu ka-2025, kuza kugqitywa
ngerhafu yehlabathi jikelele yemozulu, ekulindeleke

11:36.429 --> 11:40.827
ukuba ivelise iibhiliyoni zokukhusela imozulu.

11:40.827 --> 11:46.711
I-Global South yodwa iza kufuna itriliyoni enye yezigidi zeedola
ngonyaka ukususela ngo-2025 ukuza phambili, ukuze kuthotywe

11:46.711 --> 11:51.500
i-CO₂ kwaye kuthathwe amanyathelo okuziqhelanisa nemeko.

11:51.500 --> 11:58.382
Ukuze kugcinwe iirekhodi zokushisa
ezihlala zintsha, amagosa anobuqhophololo

11:58.382 --> 12:04.190
afakazisa idatha evela kwizikhululo zokulinganisa.

12:04.190 --> 12:11.989
Ezi zifumaneka phantse kuphela ezidolophini, phakathi
kweebhloko zekhonkrithi, apho kubakho ukugqwetheka okoyikekayo

12:11.989 --> 12:16.115
kweqondo lobushushu lokwenyani – loo nto ayiyonto intsha.

12:16.115 --> 12:24.250
Noko ke, i-USA ngoku ithatha indlela engxamisekileyo nangakumbi.
Babhekisa kwiarhente yemozulu esekudala isekho i-NOAA.

12:24.250 --> 12:32.762
Noko ke, ngoku kuye kwavela ukuba
i-30% yezi zikhululo (!) azisekho.

12:32.762 --> 12:38.202
Nangona kunjalo, basafake idatha yabo ekucingelwayo kwizibalo.

12:38.202 --> 12:39.750
Isebenza njani ke lonto?

12:39.750 --> 12:43.000
Ngokulula, ngokuxatyiswa.

12:43.000 --> 12:46.597
Inkohliso kangakanani leyo?

12:46.597 --> 12:54.343
ICanada ikhethe ukunyusa irhafu yayo yekhabhoni nge-23% ngomhla
woku-1 kuTshazimpuzi 2024, endaweni yokuba igxile

12:54.343 --> 13:01.791
kwaye ikhuthaze zonke izinto ezintsha ezilungele
indalo kunye neeteknoloji eziluncedo ebezikudala zikho.

13:01.791 --> 13:04.541
Uyabona ingxaki?

13:04.541 --> 13:14.833
Ngalo mini inye, uNkulumbuso uTrudeau kunye
namalungu ePalamente bafumene ukunyuswa kwemivuzo nge-4.4%.

13:14.833 --> 13:20.168
Ngokuphathelele eJamani, imagazini iCicero
iphumelele kwinkundla yamatyala ekufumaneni

13:20.168 --> 13:24.625
amaxwebhu angaphakathi avela kwisebe likaHabeck.

13:24.625 --> 13:28.250
Yintoni eye yavela elubala? Iinkohliso ezinkulu kakhulu.

13:28.250 --> 13:35.943
Ngoku sibona ngokucacileyo ukuba oomasipala ababini
abakhokelwa yiGreen bakhohlise uluntu ngendlela ecwangcisiweyo.

13:35.943 --> 13:42.506
Lubuxoki. Kutheni? Ukuze kuthintelwe
ukuqhubeka kokusebenza kwezikhululo zombane zenukliya.

13:42.506 --> 13:49.083
Kwezinye iimeko, uvavanyo lweengcali
zeministeri ngokwazo lwatshitshiswa ngabom.

13:49.083 --> 13:53.306
Kutheni? Ukuze kuthi ngabom kunikwe uluntu ulwazi olungeyonyani.

13:53.306 --> 13:56.791
Loo nto ibizwa ngokuba ziindaba
zobuxoki. Ibizwa ngokuba kukulahlekisa.

13:56.791 --> 13:59.916
Esi senzo kwakufuneka sigutyungelwe.

13:59.916 --> 14:05.341
Nangona kunjalo, kunyaka omnye emva kokuba kuphelisiwe amandla
enyukliya, uHabeck usenamanzi eJamani nakwihlabathi

14:05.341 --> 14:11.002
liphela ngazo zonke iintlobo zolwazi olulahkisayo,
ingakumbi ngamaxabiso ombane kunye nebalansi ye-CO2:

14:11.002 --> 14:18.872
Nangona uHabeck ethembise ukuba ukhuseleko lwephetshi luya
kuhlala luqinisekisiwe, ngabom akazange akhankanye ukuba

14:18.872 --> 14:23.010
oku kuya kunokwenzeka kuphela ngeendleko ezisoloko zinyuka.

14:23.010 --> 14:31.485
Ngelixa uHabeck ezenza ngathi ukukhutshwa kwe-CO2 kuye kwehla
nge-20%, ngabom akazange akhankanye ukuba yayikuphela imveliso

14:31.485 --> 14:36.828
yoshishino eyayihle, nto leyo eyabangela
ukuba ukukhutshwa kwe-CO2 kwehle kunye

14:36.828 --> 14:42.458
nokusetyenziswa kombane kwehle phantsi kancinci kwe-10%.

14:42.458 --> 14:51.102
Kodwa kananjalo kungenxa yokuba iJamani ingenise umbane oveliswe
ngamalahle kwelinye ilizwe ukuze ihlangabezane nemfuno ngendlela

14:51.102 --> 14:56.458
engabizi kakhulu, kwaye oku kungaveli kumkhondo wayo wekhabhoni.

14:56.458 --> 15:02.833
Noko ke, uNjingalwazi Gqr. Peter Seppelfricke
wase-Osnabrück University of Applied Sciences ngoku ubale isixa

15:02.833 --> 15:06.791
sombane esongezelelweyo ekwakufuneka senziwe ngamalahle.

15:06.791 --> 15:14.916
Oku kulingana neetoni ezizizigidi
ezingama-26 zokukhutshwa okongezelelweyo.

15:14.916 --> 15:23.291
Qaphelani indlela oosopolitiki bethu abaphezulu
abasiphatha ngayo ngokunyaniseka, ububele, kunye nesisa!

15:23.291 --> 15:28.195
Ukongeza kwintlekele ezingenakubalwa ezifanayo kwicandelo
lobuchwepheshe wamandla, ukucinezelwa

15:28.195 --> 15:33.291
kwezinto ezintsha ezikumgangatho ophezulu
nako kuyenzeka nakwamanye onke amacandelo.

15:33.291 --> 15:40.146
Okwangoku, ezinye izinto eziyilweyo ebezisoloko
zicinezelwe zigcinwa ziyimfihlo kwihlabathi jikelele, kwaye

15:40.146 --> 15:43.875
akuyonto ingaqhelekanga ukuba abayili bazo babulawe.

15:43.875 --> 15:47.791
Masijonge ezinye iintlekele:

15:47.791 --> 15:55.189
Ekupheleni kwenkulungwane yama-19, uVictor
Grebennikov waphuhlisa ipleyiti yokuma ebhabhayo enqanda

15:55.189 --> 15:59.458
uxanduva, eyayinkulu kancinci kunesitulo seenyawo.

15:59.458 --> 16:06.583
Ngayo wayenokubhabha ngaphezu kweemitha
ezingama-300 ukuphakama nangesantya esigqithisileyo.

16:06.583 --> 16:11.833
Wafunyanwa luluntu ngamabona-ndenzile,
kwaye yiyo lonto waba sezindabeni eziphambili.

16:11.833 --> 16:17.810
Kwaye kwakungathi ndingaphakathi kwebhubhile, ngaphandle kwayo
nayiphi na imiphumo eqhelekileyo yomzimba, efana

16:17.810 --> 16:25.500
ne-aerodynamics, imimoya ephikisayo, impembelelo yomxhuzulane
okanye nantoni na enye. Kwaye konke oku ngaphandle kwe-injini.

16:25.500 --> 16:30.304
Emva kokuba enikezele ngobu bungqina, wothuswa luloyiko.

16:30.304 --> 16:36.935
Kutheni? Okokuqala, kungenxa yokuba i-ofisi
yepatent ibimenza ubomi kube nzima kwasekuqaleni kwaye

16:36.935 --> 16:40.958
ngequbuliso wahlaselwa ngabantu beentlobo zonke.

16:40.958 --> 16:49.457
Emva kokuba enikezele ngesitya sakhe esibhabhayo esiphikisana
nomxhuzulane kwincwadi enama-khwelo amaninzi achanekileyo

16:49.457 --> 16:55.208
kunye neenkcazelo ezineenkcukacha, abasemagunyeni bayangenelela.

16:55.208 --> 17:03.583
Abasemagunyeni ngequbuliso banyanzela umpapashi wakhe
ukuba enze utshintsho olubaluleke kakhulu encwadini.

17:03.583 --> 17:09.166
Amajelo eendaba amphatha ngathi
uyisoyikiso osuka kwelinye iplanethi.

17:09.166 --> 17:14.625
UGrebennikov usweleke engumntu owayenikezele ngokupheleleyo.

17:14.625 --> 17:19.916
Qaphelani amaqhinga obuqhophololo
karhulumente! Yiyo loo nto sixoxa ngale nto namhlanje.

17:19.916 --> 17:26.708
UThomas T. Brown naye waphuhlisa isixhobo
esichasene nomxhuzulane ekuqaleni kwenkulungwane yama-20.

17:26.708 --> 17:32.253
Emva kwamashumi eminyaka engxoxo nempikiswano,
nto leyo eyavusa umdla wokumangaliswa kunye

17:32.253 --> 17:35.958
nokuthandabuza, naye wabethwa ukuba ahlale yedwa.

17:35.958 --> 17:45.000
Amangqina axela indlela i-CIA eyathatha ngayo iziphumo
zophando lwakhe yaza yacima yonke into eyayifumaneka eluntwini.

17:45.000 --> 17:49.958
Okufanayo noko bakwenzileyo kwabanye abaninzi abayili.

17:52.666 --> 17:59.708
Akunyanzelekanga ukuba ndiphinde ibali
elilusizi likaNikola Tesla apha; liyaziwa kakhulu.

17:59.708 --> 18:06.126
Nokuba kunjalo, uTesla wasweleka esiswele kakhulu,
eqhwathelwa lihlazo luluntu lwezenzululwazi

18:06.126 --> 18:11.083
olusekelweyo, engazange akwazi ukuzalisekisa amaphupha akhe.

18:11.083 --> 18:23.541
Amaxwebhu akhe nazo zonke iingcinga zakhe zabanjwa ngurhulumente
wase-US, kwaye akukho nto ibalulekileyo eyaziswa eluntwini.

18:23.541 --> 18:31.750
Uyabona na indlela umdlalo odlalwa ngayo? Qaphela iinjongo
zikarhulumente ezifihlakeleyo neziyinyani. Kwenzeka ntoni apha!

18:31.750 --> 18:34.041
Masigqithele kumatshini we-Rife:

18:34.041 --> 18:41.416
URoyal Raimund Rife waphuhlisa umatshini
wakhe iRife ekuqaleni kwenkulungwane yama-20.

18:41.416 --> 18:49.521
Inventhiyo enokuxilonga ngempumelelo zonke
iintlobo zeentsholongwane, iibhaktheriya kunye

18:49.521 --> 18:55.333
nezeli zomhlaza, ize iphinde iphile iziphumo zazo.

18:55.333 --> 19:01.905
Iingxelo zaselebhu yakhe kunye neengxelo zabantu ababone
ngamehlo zingqina ukuba wayiphilisa izilwanyana emva

19:01.905 --> 19:06.375
koko nabantu kumhlaza, engonakalisi izicubu zomzimba womntu.

19:06.375 --> 19:13.500
URife wanyanzelisa ukuba unyango lomhlaza luphumelela ngama-100%.

19:13.500 --> 19:18.041
Izigulana ezingenakubalwa
eziphilisiweyo ngumhlaza ziyangqina into enye.

19:18.041 --> 19:26.000
Nangona kunjalo, wayechaswa ngamandla kwaye
uxhatshazwa luluntu lwezonyango kunye neshishini lamachiza.

19:26.000 --> 19:33.666
Okumangalisayo kukuba, nguBig Pharma, othe usoloko
ebangela ukufa kwabantu abaninzi kunokuba abaphilise.

19:33.666 --> 19:45.541
I-American Medical Association, okanye i-AMA ngokufutshane, nayo
yamangalela uRife ngokwenza ubugqirha ngaphandle kwelayisensi.

19:45.541 --> 19:55.625
Emva kwamadabi asemthethweni amade, iilabhoratri
zikaRife zaphengululwa kwaye amaxwebhu akheophando atshiswa.

19:55.625 --> 20:08.375
Abaxhasi bakhe bangqina ukuba bekukho iinzame ezicwangcisiweyo
ngamagosa ezonyango zokumnyelisisa nokucinezela umsebenzi wakhe.

20:08.375 --> 20:17.708
Uyabona, konke oku kwenzeke ngenxa yezinto
zemali kwaye kuba babone isikhundla sabo sisongelwa.

20:17.708 --> 20:28.005
Ubomi bukaRife emva kwetyala belusizi. Waphila
ekuzihlalele yedwa kwaye impilo yakhe yaba mandundu.

20:28.005 --> 20:35.583
Wasweleka ngo-1971, engenamali, ephantse
walityalwa kwaye waphoswa isidima ngendlela enenkohlakalo.

20:35.583 --> 20:45.166
Yibani nesiandla esimnyama esingabonakaliyo
esisolulela kuthi ngabasasaswa bezempilo bethu!

20:45.166 --> 20:47.916
Sifika kwisijeneretha se-orgone.

20:47.916 --> 20:51.166
UWilhelm Reich wayesungule i-orgone generator.

20:51.166 --> 20:58.500
Esi sixhobo besinye sezozinto zomnqwazi neziphikisanayo
kakhulu kwicandelo lezonyango elingeyonyango eliqhelekileyo.

20:58.500 --> 21:05.208
UReich wabona iziyatha ezininzi ezahlukeneyo
zazo zonke iintlobo zezifo, kuquka nomhlaza.

21:05.208 --> 21:13.958
Bonke izigulana ezazisebenzise le jenereyitha
zangqina ukuba ijenereyitha kaReich yaziphilisa.

21:13.958 --> 21:18.294
Noko ke, impikiswano evela kuluntu
lwezenzululwazi kwaye, ewe, neenkampani ezinkulu

21:18.294 --> 21:21.375
zamachiza ayizange ithathe xesha lide ukuvela.

21:21.375 --> 21:29.848
I-American Food and Drug Administration (FDA)
yasungula uphando ngomsebenzi kaReich, ingakumbi izimangalo

21:29.848 --> 21:34.875
zakhe malunga neenzuzo zonyango ze-orgone generator.

21:34.875 --> 21:43.337
Ngo-1954, i-FDA yafumana umyalelo wokunqanda
okwethutyana owakhethwe kuReich, imyalela ukuba ayeke

21:43.337 --> 21:48.375
ukusasaza izibhalo zakhe kunye nee-orgone generators.

21:48.375 --> 21:55.833
Xa uReich waluchasa olu myalelo,
wabanjwa waza wavalelwa entolongweni.

21:55.833 --> 22:04.416
Iihlaselo ezininzi zomthetho zazixhalabisa
ngokukodwa kuba uReich wayesebenza simahla.

22:04.416 --> 22:09.666
Akazange abize mali yokuphilisa izigulane zakhe.

22:09.666 --> 22:19.583
Ilabhoratri yakhe yatshiswa yaba luthuthu.
Wasweleka entolongweni ngo-1957, eyindoda ephukileyo.

22:19.583 --> 22:27.141
Zonke iimzekelo ekuthethwe ngazo ukuza kuthi ga ngoku zaqalwa
zanconywa ngokuphandle ngamajelo eendaba anyanzelekileyo,

22:27.141 --> 22:34.127
njengamandla e-Hydropower kaGqr. Kubinger, athe okwangoku avumela
imoto ukuba ihambe iikhilomitha ezingama-200

22:34.127 --> 22:42.166
ngendlela engonakalisi okusingqongileyo isebenzisa
iilitha ezili-9 zamanzi amdaka. Kuhlale kunjalo!

22:42.166 --> 22:44.833
Ndiza kunika eminye imizekelo apho oku kwenzekileyo.

22:44.833 --> 22:50.140
Kwiminyaka engamashumi amathathu anesithandathu
eyadlulayo, izikhululo zikamabonakude zaseSwitzerland naseJamani

22:50.140 --> 22:54.291
zazibhiyozela ipatent evela kwaCiba-Geigy, ngoku enguNovartis.

22:54.291 --> 22:58.851
Usebenzisa inkqubo yombane engabizi kakhulu,
le nkampani inkulu yamachiza ivelise

22:58.851 --> 23:02.291
iiprototypes ezinkulu kakhulu zembona neentlanzi.

23:02.291 --> 23:12.083
Isiseko ngasinye sale mqhaphu besinembotyi ezikhulu ezisixhenxe,
kwaye le mqhaphu ibingahlaselwa kwaphela ziintsholongwane.

23:12.083 --> 23:17.625
Itrout nesalmon zazinkulu malunga
nesinye kwisithathu kuneentlanzi zanamhlanje.

23:17.625 --> 23:23.550
Kodwa le nkampani inkulu yamachiza ikhetha ukwenza inzuzo
kwiimveliso zayo zezichumisi ezinetyhefu kakhulu, kwaye iinkampani

23:23.550 --> 23:29.875
ezinkulu zembewu zikhetha kakhulu ukwenza iinzuzo zazo ezinkulu
kakhulu kwiimbewu zazo ezixutyiweyo ezilungisiweyo ngokwemfuza.

23:29.875 --> 23:35.833
La ngembewu ezithwala isiqhamo kanye
kuphela, zize zife. Azinakukhuliselwa.

23:35.833 --> 23:40.958
Ngoko ke wonke umlimi kufuneka
athenge imbewu kubo kwakhona nyaka ngamnye.

23:40.958 --> 23:51.214
Nkqu neendokhumentari ezasasazwa ngo-1992, ezazichulumancisile
abasasazi bobabini kunye nabo bonke ababukeli

23:51.214 --> 24:00.291
abathetha isiJamani, zanyamalala kwi-arhive
ze-SRF ne-SWR kwaye azisafumaneki namhlanje.

24:00.291 --> 24:05.628
Oku kubonisa kwakhona indlela iinkampani ezinkulu
zamachiza eziphatha ngayo abantu bonke ngobunzi

24:05.628 --> 24:09.250
nangokungabi nanceba. Kodwa noorhulumente benza okufanayo.

24:09.250 --> 24:16.583
Kungoko sinokuchitha usuku lonke sidwelisa ezinye izinto
ezimangalisayo ezenziweyo, ezingabunjwa, nangona kunjalo,

24:16.583 --> 24:21.500
kunye nabazobi bazo, kudlwe isidima sabo ngokupheleleyo:

24:21.500 --> 24:25.333
Ngoku, nazi nje iimizekelo ezimbalwa ezifutshane:

24:25.333 --> 24:31.290
Kudala sele kunokwenzeka ukutyala amasimi ombona kwiindawo
eziphakamileyo ezingaphezu kweemitha ezi-5, kunye

24:31.290 --> 24:35.375
nezityalo zetshato ezineziqhamo ezingama-500 isihlahla ngasinye.

24:35.375 --> 24:42.125
Akuyi kuba yingxaki. Ingxaki yendlala yehlabathi
ingasonjululwa lula izihlandlo ezininzi ngonyaka.

24:42.125 --> 24:48.375
Kudala kusenokwenzeka ukuthumela umbane emoyeni kumgama owodwa.

24:48.375 --> 24:53.583
Injini yakwaChrysler kudala isebenza
kwisayikili evaliweyo nge-carbon dioxide.

24:53.583 --> 24:59.375
Iinjini ezinokusebenza ngalo naluphi na
uhlobo lwesityalo sele zikho ixesha elide.

24:59.375 --> 25:06.502
Kodwa akukho namnye, nokuba yi-Arhente yaseMelika
yoKhuselo lweNdalo (i-EPA) okanye nayiphi na urhulumente,

25:06.502 --> 25:10.958
onomdla koku, nangona phantse wonke umntu eyazi ngako.

25:10.958 --> 25:15.958
Bakhetha ukuphumeza isilungiso sabo sembewu. Yintoni leyo?

25:15.958 --> 25:22.841
Oku kubandakanya, phakathi kwezinye izinto, ukukhululwa
kwe-injiniyering yezofuzo entsha, ukukhuthazwa kweepatent

25:22.841 --> 25:29.701
zembewu, kunye nezithintelo ezongezelelweyo ekusasazweni
nasekuphuhlisweni okukhululekileyo kwembewu yemveli.

25:29.701 --> 25:33.875
Awusakwazi ukuthengisa nantoni na enokuphinda yenziwe.

25:33.875 --> 25:40.916
Oku kuthintela okanye kude kuvale zonke
ezinye iindlela zeembewu zemizi-mveliso.

25:40.916 --> 25:48.125
Oorhulumente bethu bakhetha ukunamathela
kwizikhokelo zabo ezitsha zokukhusela imozulu:

25:48.125 --> 25:57.666
Ukususela ngo-2027 ukuqhubela phambili, bangakhetha ukuzidalela
eyabo imarike yekhabhoni yazo zonke iintlobo zamafutha kwi-EU.

25:57.666 --> 26:04.710
Ngokomfuziselo, ukususela ngo-2027 ukuqhubela
phambili, bafuna ukuseka imbiza enye enkulu ye-EU eya kuthi

26:04.710 --> 26:08.916
ibe nayo yonke iintlobo zamafutha nezinto ezivuthayo.

26:08.916 --> 26:19.166
Nabani na ofuna ukuthengisa lezi zibaso zefosili uya kuba kufuneka
enze ibhidi yamalungelo ngeqonga lokurhweba elidibeneyo le-EU.

26:19.166 --> 26:25.583
Kulindelekile ukuba amanyathelo ongezelelweyo e-EU
nawo azakukhuthaza ukulahlekelwa kwamandla amazwe.

26:25.583 --> 26:35.583
Kungoko kufuneka abantu abaninzi ngakumbi baluqonde
oku baze bamanyane ukulwa olu lawulo lonyanzelo lwe-EU.

26:35.583 --> 26:41.375
Ukusasazwa kwale nkqubo linyathelo elilandelayo kule ndlela.

26:41.375 --> 26:48.299
Zivise abantu ukuba ikhona nekhamera ekhethekileyo enokubonisa
ngokucacileyo nangokwahlukileyo zonke izitho

26:48.299 --> 26:56.375
zangaphakathi zomzimba womntu, kuquka iinkqubo zangaphakathi,
zibonakala ngqo kwisikrini ngaphandle kwemitha eyingozi.

26:56.375 --> 27:06.451
Kukho iilukehisi ezikhethekileyo ezifumanekayo. Ukuba
ugquma iqanda ngenye yezi, ungali bambe ngqo phezu komlilo

27:06.451 --> 27:13.083
we-2000°C imizuzu emi-3, uze uliqhekeze lisenobisi ngaphakathi.

27:13.083 --> 27:18.291
Nge-£100, ungayenza yonke indlu yakho ingatshiyo.

27:18.291 --> 27:24.677
Kodwa iinkampani ze-inshorensi yomlilo ziyala
ukwenza oko, nangona i-80% yazo zonke iintlobo zomlilo

27:24.677 --> 27:29.037
wezindlu ziqala ekhitshini kwaye zingakuthintela oku.

27:29.037 --> 27:38.416
Kodwa ke abantu abangama-80% abambalwa bangathatha
i-inshorensi yomlilo – yiyo kanye le nto. Imali isoloko ilawula!

27:38.416 --> 27:46.334
Kukwakho neepeyinti ezigqumayo, ezibhityileyo
njengepeyinti eqhelekileyo, ezenza nawuphi na omnye

27:46.334 --> 27:50.750
umgqubo wokugquma iindonga neesilingi ungafuneki.

27:50.750 --> 28:00.875
Kanjani? Kuba sifihlelwe nje iinkululeko malunga
nemithetho emininzi yendalo yeendlela ezingafaniyo zokugquma.

28:00.875 --> 28:08.833
Kukho ulwakhiwo lwemesh olungagqabhukiyo olunokufakwa
nakweyiphi na itanki yenqwelomoya okanye nantoni na.

28:08.833 --> 28:14.106
Nokuba ibingadutyulwa ngemvula yezibhamu,
iparafini, igesi okanye nantoni na enye eyayikuyo

28:14.106 --> 28:16.416
ibingayi kuqhushumba. Zonke ezi zinto ziyakho.

28:16.416 --> 28:24.625
Ungafumana izindlu zeplastiki ezingenakutshabalala
zisiwa ngetreyila ngexabiso elingaphantsi kwe-€20,000.

28:24.625 --> 28:31.833
Zonke iintlango zehlabathi zingafumana amanzi acocekileyo phantse
ngaphandle kweendleko. Yonke itekhnoloji efunekayo sele ikhona.

28:31.833 --> 28:39.361
Kodwa oorhulumente bethu bakhetha ukusebenzisa izixhobo zemozulu
eziyimfihlo kuthi, ezisigqumelayo ngakumbi

28:39.361 --> 28:46.500
nangakumbi ngomoya onetyhefu, imvula
engapheliyo nobanda, njengoko sihlala sijamelene nako.

28:46.500 --> 28:50.750
Iinqwelomoya zejethi bezinokuba
zisebenza ngamanzi ixesha elide ngoku.

28:50.750 --> 28:58.269
Kwakusele kuli-1996, amalungu eNdlu yabaMeli yase-US
afumana ithuba lokuya kubonisa bukhoma lwemoto

28:58.269 --> 29:03.458
enomagnethi esisigxina, uhlobo lwemoto olusebenza kakhulu.

29:03.458 --> 29:10.880
Kodwa baphendula kulungelo olu ngomsindo baza
bemangalela abayili kuba bakubona njengoyolo kubo

29:10.880 --> 29:16.250
nakwii-United States. Yindlela izinto ezisebenza ngayo ngasemva.

29:16.250 --> 29:21.998
Zihlobo ezithandekayo, uluntu lwehlabathi luphethwe
ngamandla ezopolitiko asebenza ngasemva, ahlala

29:21.998 --> 29:25.699
ezenza ngathi afuna kwaye enza okona kulungileyo kuthi.

29:25.699 --> 29:33.000
Enyanisweni, nangona kunjalo, bahlala besenza okwahluke
ngokupheleleyo, njengoko le documentary iphinda ibonisa.

29:33.000 --> 29:39.647
Ngenxa yokuba obu buqhophololo budluleleyo buvela kwabo
bakwizikhundla eziphezulu kakhulu, abantu abaninzi bakufumanisa

29:39.647 --> 29:43.666
kunzima kakhulu ukwamkela le nyaniso. Yiyo leyo ingxaki yethu.

29:43.666 --> 29:54.041
Yiyo loo nto ndiphinde ndathelekisa ezinye iinkokelo nemibandela
yezopolitiko yangoku nezenzo zokwenene zeenkokeli zethu.

29:54.041 --> 29:59.750
Noko ke, bazifihla ezi zenzo zobugwenxa
kuthi ngayo nayiphi na indlela ekufunekayo.

29:59.750 --> 30:04.500
Nangona kunjalo, ziya zivela ngakumbi, nto leyo enguquko entle.

30:04.500 --> 30:11.500
Ngoko ke hlalani nibukele, kwaye amathandabuzo enu
aza kunyamalala njengokuba iziphikiso zityhilwa.

30:11.500 --> 30:19.625
Qaphela ukuba abo basilawulayo bahlala
besenza okwahlukileyo kanye koko basixelela kona.

30:19.625 --> 30:28.581
Qaphelani kwezi zitshantliziyo zikhankanyiweyo
ukuba zisibonisa ntoni ngakolunye uhlangothi, kwaye

30:28.581 --> 30:34.583
ngaxeshanye zisifihla ntoni! Mabavulwe onke amehlo!

30:34.583 --> 30:42.500
Ndiza kuqukumbela ngelithi sidinga ngokungxamisekileyo
amandla esihlanu kumazwe ethu ekuthiwa ngawedemokhrasi.

30:42.500 --> 30:49.416
Ukwahlulwa kwamagunya okwangoku kuye kwaba
bubuxoki obukhulu, njengoko sibona kuyo yonke indawo.

30:49.416 --> 30:55.401
Kuba eneneni, indlu yowiso-mthetho kunye
negunya elilawulayo azisahlukanga, ngoko ke

30:55.401 --> 30:59.375
amandla karhulumente ayabelwa ngokwentshiseko.

30:59.375 --> 31:06.206
Urhulumente kufuneka aqinisekise ukuba imithetho ebekwe
kumgaqo-siseko iyahlonitshwa – kungenjalo, ukuba

31:06.206 --> 31:11.000
kuyimfuneko, "igunya likarhulumente" kufuneka lingene phakathi.

31:11.000 --> 31:19.926
Kwakhona, kwidemokhrasi, urhulumente ngokwakhe kufuneka naye
alawulwe, kuba naye unyanzelekile ukuba athobele imithetho.

31:19.926 --> 31:25.807
Ukwahlulwa kwamagunya kwakujolise
ekuqinisekiseni ukuba urhulumente akanamandla angenamda

31:25.807 --> 31:30.041
nokuba abo basemagunyeni abakwazi ukuwaphatha kakubi.

31:30.041 --> 31:40.008
Noko ke, njengoko sibonileyo, la magunya mane, ekufanele
ukuba azibambelele, ngoku aseke uthungelwano oluyimfihlo.

31:40.008 --> 31:49.399
Yiyo loo nto singasakwazi ukuphepha ukudala isebe lesihlanu
likarhulumente elinikwe igunya lokulawula amasebe

31:49.399 --> 31:58.791
omthetho (okwenza umthetho), olawulo (amaziko
olawulo), olamatyala (olamajaji) kunye nolwamabhinqa-bhinqa.

31:58.791 --> 32:04.448
Eli gunya lesihlanu kufuneka likhethwe
phakathi kwabantu abangakhethi cala kwaphela.

32:04.448 --> 32:12.666
Kufuneka babe ngabantu abakrelekrele nabathembekileyo
abangagqithiswanga yimingqubano yezinto abanomdla kuzo.

32:12.666 --> 32:19.666
Njengabantu bomanyeneyo, sinokuthi ke
ngenene siboyise kwaye sibabambe, la magqwirha.

32:19.666 --> 32:24.125
Nceda uthumele nayiphi na enye
inkcazelo efanelekileyo kwi-Kla.TV:

32:24.125 --> 32:27.000
Ngubani kanye kanye othintela ntoni?

32:27.000 --> 32:32.666
Ngenxa yezizathu ezibonakalayo ezithini – iinjongo ezibonakalayo?

32:32.666 --> 32:39.250
Zaziyintoni izizathu/iinjongo zokwenene?

32:39.250 --> 32:51.333
Njengoko ukukhanya kususa ubumnyama, ngokunjalo ukusasazwa kwale
ngxelo kunceda ukoyisa nokubamba imikhosi emibi esele igxekwe.

32:51.333 --> 32:56.544
Soloko ukhumbula ukuba bonke aba
basebenzisa amagunya ngokugqithisileyo bamele

32:56.544 --> 33:00.833
isahlulo esincinane kakhulu sabantu behlabathi.

33:00.833 --> 33:04.375
Ndingu Ivo Sasek, omi phambi koThixo iminyaka engama-48.
