Բարև, ես Տորգաուից Կարինան եմ։
Միգուցե հիշում եք այս լուսանկարը պատմության դասագրքից։
Այն ցույց է տալիս ռուս և ամերիկացի զինվորների ձեռք սեղմելը 1945 թվականի ապրիլին Տորգաուում՝ Էլբա գետի ափին։
Դա այդ ժամանակ աշխարհով մեկ լուրերի գլխավոր թեմա դարձավ և խորհրդանշում է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ավարտը։
Գերմանիայի Դեմոկրատական Հանրապետությունում մանկությանս տարիներին ես անձամբ հանդիպեցի Ջո Պոլովսկու և այլ պատերազմի վետերանների
հետ, քանի որ այնտեղ գոյություն ուներ հիշատակման մշակույթ։
Ես անձամբ հավատում եմ, որ յուրաքանչյուր մարդու մեջ առկա է աստվածային արժանապատվությունը։
Դրա համար ես զզվում եմ սպանությունից և անհայտելի քարոզչությունից, որը հրահրում է մեզ միմյանց դեմ։
Ես հրաժարվում եմ կողմնորոշվել։
Ինչքան էլ պատերազմը դաժան լինի, երկու կողմերում էլ որդիներն ու հայրերը մեռնում են, բայց
պատերազմի պատասխանատուները երբեք չեն մեռնում։
Էլբայի հանդիպումը տեղի ունեցավ ավելի քան 80 տարի առաջ, և այժմ պաշտպանության նախարար
Պիստորիուսը կրկին թմբուկներ է խփում պատերազմի համար։
Նա ասաց. «Մենք պետք է մինչև 2029 թվականը պատրաստ լինենք պատերազմի»։
Եվ ես մեջբերում եմ նախկին նախարար Գաբրիելի խոսքերը. «Մենք պետք է Պուտինին հստակ ազդանշան ուղարկենք՝
դադարեցրու այս պատերազմը, այլապես մենք այն կբերենք քեզ»:
Ուրեմն ես ինքս ինձ հարցնում եմ՝ ովքեր են իրականում «մենք»։
Գաբրիելը և Պիստորիուսը, անշուշտ, ոչ։
Այն ավելի հավանական է վերաբերում իմ ամուսնուն և որդիներին։
Սա ինձ անհանգստացնում է, որովհետև պատերազմի իրադարձությունների և դրա ավարտի մասին ես իմ
տատիկ-պապիկների և հարազատների պատմություններից եմ իմացել։
Ահա մի քանի օրինակներ:
Իմ քեռուն 17 տարեկանում զորակոչեցին Վերմախտ։
Նրա կամքի դեմ, քանի որ նա ավարտել էր իր ուսուցումը և ցանկանում էր ստանձնել հոր աղացը։
Նա 19 տարեկանում մահացավ ռուսական գերության մեջ։
Իմ մայրը միշտ հիշում էր՝ լալիս, թե ինչպես նա աչքերում արցունքներով և համազգեստով հեռացավ ֆերմայից։
Նրանք այլևս երբեք չտեսան միմյանց, և նա երբեք չիմացավ, թե որտեղ է նա թաղված։
Պատերազմի ավարտին մոտ, երբ նա դեռ փոքրիկ աղջիկ էր, ինքը նստած էր ռուսական մի սպայի գիրկում։
Նրա անունը Իրենե էր, և նա շատ էր սիրում նրան, քանի որ նա նրան հիշեցնում էր իր տանը մնացած
դստեր՝ Իրենայի մասին, որին նա շատ կարոտում էր։
Նա նրան սիրով հիշում էր։
Միևնույն ժամանակ նրա ավագ քույրը (իմ մորաքույրը) մի քանի օր մառանում՝ փայտի կույտի հետևում թաքնված էր խորհրդային զինվորներից,
որոնք իրենց գյուղում սարսափելի բռնաբարություններ էին կատարել։
Զինվորները շարունակում էին այս կույտից փայտ վերցնել, իսկ նա փորձում էր հետևից նոր փայտ դնել վերև։
80 տարեկանից ավելի տարիքով նա ինձ ասաց. «Այդտեղ ես սովորեցի աղոթել»:
Եվ նա ինձ նկարագրեց բազմաթիվ պատերազմական հանցագործություններ, որոնք պատերազմի բոլոր
կողմերի կողմից առանց բացառության կատարվել էին։
Հավանաբար ճիշտ էր հունական փիլիսոփա Անտիսթենեսը, երբ գրել է. «Պատերազմը ոչնչացնում է ավելի
շատ չար մարդկանց, քան որքան նրանց վերացնում է»։
Մայրս նաև ասաց, որ երբ Դրեսդենը ռմբակոծվեց, երկինքը կարմրեց; նրա ընտանիքը դեռ կարող էր
տեսնել դա Տորգաուի մոտ գտնվող հարևան գյուղից։
Իմ հայրը ամեն առավոտ հիշում էր Տորգաուում տեղի ունեցած կրակոցների ձայնը։
Տորգաուում հրամանները մերժած գերմանացի զինվորները եղել են մահապատժի ենթարկվածների թվում։
Դա, հավանաբար, 1943-ից 1945 թվականների միջև էր, երբ Ռայխի ռազմական դատարանը Բեռլինից տեղափոխվեց Տորգաուի Ֆորտ Զիննա։
Իմ հայրը այդ ժամանակ մոտավորապես 13 տարեկան էր։
Իմ պապը Վոլքսշտուրմ ընդգրկվեց միայն պատահարի պատճառով։
Նրան ամերիկացիները գերի վերցրին և ուղարկեցին Լիմբուրգ ան դեր Լահն։
Երբ նա վերադարձավ, նրա քաշը 54 կիլոգրամ էր, իսկ հասակը մոտ 1,80 մետր։
Նա գտավ իր կնոջը, որին թողել էր որպես շիկահեր կին, մոխրագույն մազերով։
Իրականությունն այն է, որ մենք՝ գերմանացիներս, երկու համաշխարհային պատերազմներից դասեր ենք քաղել, և նախկին ԳԴՌ-ում
գոյություն ուներ հիշատակման մի մշակույթ, որը այժմ մղում է Տորգաուի բնակիչներին խաղաղության համար աշխատել։
Չնայած դա կարող է հնչել ուտոպիական և պատմության մեջ երբեք չի աշխատել, ես երազում եմ, որ մի օր այլևս պատերազմ չի
լինի, որովհետև մենք՝ մարդիկ, հրաժարվում ենք լինել թշնամիներ։
Մենք մեկ մարդկային ընտանիք ենք, մեկ մեծ մարդկային օրգանիզմ։
Եվ ես կոչ եմ անում աշխարհի բոլոր մայրերին՝ պատռեք զորակոչի փաստաթղթերը։
Ես կոչ եմ անում աշխարհի բոլոր մարդկանց. երբ նրանք նորից սկսեն թմբուկահարել պատերազմի թմբուկները, մի՛ գնաք։
Միգուցե կարող եք հիմա նրանց գրել, որ դուք չեք մասնակցելու մրցույթին։
Եվ ես դիմում եմ յուրաքանչյուրիդ՝ մի թույլ տվեք, որ ձեզ հրահրեն այլ ժողովուրդների դեմ։
Մի՛ լսեք նրանց ստերին ու քարոզչությանը, այլ լսեք ձեր սրտին։