1
00:00:00,001 --> 00:00:07,312
Dkt. Pfeil, ungummeli, usosayensi, futhi
ubeyisazi oneluleka eKhanselini laseYurophu.

2
00:00:07,312 --> 00:00:13,743
Manje usethumele isicelo ePhalamende laseJalimane
kanye nenhlangano yezokwelapha ebizwa ngokuthi

3
00:00:13,743 --> 00:00:17,841
"Hippocratic Oath" ngomhlaka 26 Juni kulo nyaka ka-2024.

4
00:00:17,841 --> 00:00:24,639
Kuphathelene nokwenqatshwa kwezichibiyelo kuMthetho
Wamazwe Ngamazwe Wezempilo, owaziwa ngokufingqiwe ngokuthi IHR.

5
00:00:24,639 --> 00:00:27,300
Yini okuqukethwe kwalesi sicelo?

6
00:00:27,300 --> 00:00:38,236
Yebo, iphuzu elibaluleke kakhulu – osanda ukukusho – ukuphika
izichibiyelo kuMthetho Wezempilo Womhlaba Wonke ezamukelwe

7
00:00:38,236 --> 00:00:43,304
yiNdibano Yezempilo Yomhlaba eGeneva ngomhlaka 1 Juni.

8
00:00:43,304 --> 00:00:49,650
IGV iyisivumelwano samazwe ngamazwe esivele sisebenza.

9
00:00:49,650 --> 00:00:59,219
Futhi manje sifuna ukuvimbela izichibiyelo kule IGV,
ezingayenza isimo sibe sibi nakakhulu, ukuthi zingasebenzi.

10
00:00:59,219 --> 00:01:06,760
Ngakho-ke siyacela i-Bundestag ukuthi icele
uHulumeni Wefederal ukuthi enqabe lesi siphakamiso.

11
00:01:06,760 --> 00:01:16,118
Uhulumeni Kazwelonke kuzodingeka amemezele ngokusemthethweni
ukwenqaba kwawo kuMqondisi-Jikelele we-WHO kungakapheli izinyanga

12
00:01:16,118 --> 00:01:21,836
eziyishumi kusukela ekwazisweni, kungenjalo
lezi zichibiyelo ze-IGT zizongena

13
00:01:21,836 --> 00:01:26,111
emthethweni ngemva kwezinyanga eziyishumi nambili.

14
00:01:26,111 --> 00:01:28,354
Isaziso sisho ukuthini manje?

15
00:01:28,354 --> 00:01:36,725
Inqubo ilula kanje: yamukelwa ngobuningi obulula
eMhlanganweni Wezempilo Yomhlaba Wonke, bese uMqondisi-Jikelele

16
00:01:36,725 --> 00:01:42,074
kumele azise ngokusemthethweni amazwe amalungu ukuthi yamukelwe.

17
00:01:42,074 --> 00:01:49,208
Kuze kube manje ngangicabanga ukuthi lesi saziso esisemthethweni
sizokwethulwa ngomhlaka 1 Juni lapho isinqumo

18
00:01:49,208 --> 00:01:54,760
sidluliswa khona, ngoba kwakucacile kubo bonke
ukuthi uTedros wayeqhuba ngesivinini esikhulu.

19
00:01:54,760 --> 00:01:58,445
Uphuthuma kakhulu ukuze konke kudlule.

20
00:01:58,445 --> 00:02:07,866
Nokho, akazange ngempela athumele lesi saziso esisemthethweni
emazweni angamalungu ngamunye kuze kube ngomhlaka 19 Septhemba.

21
00:02:07,866 --> 00:02:14,877
Lokhu kusho ukuthi lesi sikhathi sonyaka esisodwa
sokuqala ukusebenza sizokuqala kuphela ngomhlaka 19

22
00:02:14,877 --> 00:02:18,442
Septhemba, kanye nesikhathi sezinyanga eziyishumi.

23
00:02:18,442 --> 00:02:25,367
Lokhu kusho ukuthi sisenezikhathi – kuze kube mhla
ziyi-18 kuJulayi kuhlanganisa – zokucenga

24
00:02:25,367 --> 00:02:30,160
uHulumeni weFederal ukuthi anqabe lezi zinguquko ze-IGV.

25
00:02:30,160 --> 00:02:37,953
Manje usulethele lezi zicelo e-Bundestag futhi bekulindele
ukuthi zishicilelwe epulatifomu ye-inthanethi ye-Bundestag

26
00:02:37,953 --> 00:02:43,233
yaseJalimane emasontweni azayo. Nokho, lokhu akwenzekanga.

27
00:02:43,233 --> 00:02:49,333
Yini isizathu esisemqoka esingemuva kwesinqumo seKomidi Lezicelo,
njengoba lokhu kusho ukuthi izakhamuzi ngeke zikwazi ukusayina

28
00:02:49,333 --> 00:02:52,341
ku-inthanethi, kodwa kuzodingeka zisayine ephepheni futhi?

29
00:02:52,341 --> 00:02:57,612
Ngempela. Ukuze ngibe sobala, asizange silindele lokho ekuqaleni.

30
00:02:57,612 --> 00:03:04,383
UDkt. Sonja Reitz, umqondisi omkhulu we-Hippocratic
Oath, uphinde wamemezela ngokushesha – eziteshini zakhe

31
00:03:04,383 --> 00:03:08,856
ze-Telegram ekhasini lasekhaya – ukuthi sesifake lesi sicelo.

32
00:03:08,856 --> 00:03:15,160
Ngoba sasikulindele lokhu: bantu, nilungele,
maduzane nizokwazi ukudweba ku-inthanethi.

33
00:03:15,160 --> 00:03:17,592
Kwenzekeni? Ekuqaleni akwenzeki lutho.

34
00:03:17,592 --> 00:03:22,434
Bese mina noSonja Reitz sashayela iKomidi
Lezicelo izikhathi eziningana, bathi: Yebo,

35
00:03:22,434 --> 00:03:25,482
kuzothatha isikhathi, kuzothatha isikhathi.

36
00:03:25,482 --> 00:03:35,350
Kwathi-ke, ngemva kwezinyanga ezintathu, kwafika incwadi
ekugcineni, abayithumele ngobubele kusengaphambili nge-imeyili –

37
00:03:35,350 --> 00:03:44,240
incwadi ebhalwe mhla ziyi-12 Septhemba, kodwa eyafika mhla
ziyi-30 Septhemba – echaza ukuthi isevisi yekomidi

38
00:03:44,240 --> 00:03:54,323
ye-Bundestag, ebhekele ukubuyekeza lezi zicelo, manje
incoma ukuthi iKomidi Lezicelo lingashicileli isicelo sethu.

39
00:03:54,323 --> 00:03:57,705
Isizathu esisemthethweni senkonzo yale komidi sithi:

40
00:03:57,705 --> 00:04:06,357
Isicelo sethu sasingenazo izimiso
nokuqinisekiswa ngobufakazi, ngakho-ke kwakungeke

41
00:04:06,357 --> 00:04:13,385
kulindeleke ingxoxo enembile nephumelelayo esekelwe kuso.

42
00:04:13,385 --> 00:04:19,540
Ekuqaleni, lokhu kwasimangaza kakhulu futhi kwasisethusa kancane.

43
00:04:19,540 --> 00:04:24,617
Lokho kusho ukuthini manje? Akusho
ukuthi isicelo sonke senqatshiwe.

44
00:04:24,617 --> 00:04:33,764
Lokhu kusho nje – kodwa kunjalo, kuwumcimbi omkhulu – ukuthi
isicelo ngeke sifakwe ekhasini lasekhaya, ngeke sisayinwe

45
00:04:33,764 --> 00:04:39,854
ku-inthanethi, futhi sizokuqhubeka nokuqoqa iziginesha ephepheni.

46
00:04:39,854 --> 00:04:44,976
Ayikho imini yokugcina ngalokhu, okuyinzuzo.

47
00:04:44,976 --> 00:04:51,275
E-Quorum, asiqiniseki ukuthi sidinga
iziginesha ezingama-30,000 noma cha.

48
00:04:51,275 --> 00:04:58,239
Iqiniso liwukuthi ukuqoqwa sekuqalile
futhi abantu abaningi kakhulu sebebhalisile.

49
00:04:58,239 --> 00:05:08,429
Sekuqoqwe izisayini ezingaphezu kuka-6 000
ze-'Hippocratic Oath' ngaphandle kokuyikhangisa kabanzi.

50
00:05:08,429 --> 00:05:18,904
Mina noSonja Reitz sinqume ukubhala incwadi ende eKomidi
Lezicelo, lapho sichaza khona ukuthi isicelo sethu

51
00:05:18,904 --> 00:05:31,485
asisekelwanga ekuqageleni nasekuqinisekiseni nje, kodwa
yonke impikiswano esiyivezayo ingafakazeka ngokuphelele.

52
00:05:31,485 --> 00:05:40,135
Okumangazayo ngalolu daba ukuthi kunomkhawulo oqinile wezinhlamvu
ekuchazeni izizathu zesicelo – okungukuthi

53
00:05:40,135 --> 00:05:49,451
kungasetshenziswa izinhlamvu ezingama-3 000 kuphela – futhi
nokubhekisa kwamalinki aku-inthanethi nakho kuvinjelwe.

54
00:05:49,451 --> 00:05:59,628
Futhi lokho empeleni kwasivimbela ukuthi singene ngokujulile,
ikakhulukazi ngoba le ndaba iyinkimbinkimbi kangaka ukuthi uma

55
00:05:59,628 --> 00:06:09,804
ngempela ufuna ukuyichaza ngokuphelele, kufanele kuqala uchaze
kafushane imithetho esebenzayo e-WHO ukuze labo abathintekayo

56
00:06:09,804 --> 00:06:14,910
bakwazi ukuqala ukuqonda ukubaluleka kwalolu shintsho.

57
00:06:14,910 --> 00:06:18,483
Akunakwenzeka ngalezo zinhlamvu ezingu-3,000, sekucacile kakhulu.

58
00:06:18,483 --> 00:06:25,900
Manje sesiyethula lokhu, futhi le Komidi Yezicelo izothola
okungenani amakhasi amahlanu e-A4 noma ngaphezulu, kanye

59
00:06:25,900 --> 00:06:33,407
nohlu olude lwezinkomba okuhlanganisa nezixhumanisi
ze-inthanethi, ukuze baqonde ukuthi kungani sifake lesi sicelo.

60
00:06:33,407 --> 00:06:42,502
Futhi kungani kusezinsizweni zomphakathi
ukufaka lokhu kuwebhusayithi yeKomidi Lezicelo.

61
00:06:42,502 --> 00:06:51,822
Ucabanga ukuthi i-WHO uqobo isivele yafakazela ukuthi
iyinhlangano engalawuleki, engacacile, egcwele

62
00:06:51,822 --> 00:07:02,112
ukungqubuzana kwezintshisekelo – futhi ebeka ingozi
enkulu empilweni yabantu nakwamalungelo abo ayisisekelo.

63
00:07:02,112 --> 00:07:05,768
Ungasifingqa ngokufushane izindaba eziyinhloko futhi?

64
00:07:05,768 --> 00:07:13,828
Ngempela. Ngakho-ke sinezingxenye ezintathu ezinkulu
ezivele zibangele inkinga enkulu ngaphakathi kwe-WHO.

65
00:07:13,828 --> 00:07:20,523
Sonke sesikubonile lokhu manje esimweni esibizwa
ngokuthi ubhubhane we-coronavirus kusukela ngo-2020.

66
00:07:20,523 --> 00:07:24,305
Lokho kuwukuthembela okukhulu kwe-WHO ezinikelweni.

67
00:07:24,305 --> 00:07:30,304
Lokhu futhi kuwukungabonakali okukhulu emigomeni ye-WHO.

68
00:07:30,304 --> 00:07:37,533
Kwesithathu, kukhona amandla
angenakuzilawula kaMqondisi-Jikelele we-WHO.

69
00:07:37,533 --> 00:07:45,511
Ngokwencike ekunikeleni, sesifike esigabeni
sonyaka wesabelomali ka-2022/2023 lapho ngaphezu

70
00:07:45,511 --> 00:07:50,182
kuka-85% wesabelomali sincike ezinikelweni ezizithandela.

71
00:07:50,182 --> 00:07:58,011
Abaxhasi bahlanganisa ohulumeni, kodwa futhi nezisekelo ezizimele
ezibizwa ngokuthi zokupha, njengeGates Foundation

72
00:07:58,011 --> 00:08:05,840
noma inhlangano yokugoma i-GAVI – zonke, ngempela,
zixhumene kakhulu nomkhakha wemithi. Siyakwazi lokho.

73
00:08:05,840 --> 00:08:14,283
Lokhu kubeka ingozi enkulu yokulawulwa
kwangaphandle, lapho i-WHO ilawulwa kancane yizinzuzo zenzuzo.

74
00:08:14,283 --> 00:08:24,498
Sinezimpikiswano ezinkulu zezintshisekelo futhi sinokho okwaziwa
ngokuthi 'merry-go-round' yabasebenzi, lapho, isibonelo,

75
00:08:24,498 --> 00:08:32,350
abasebenzi be-WHO begxuma okwesikhashana baya
kuGates, bese beya kuGAVI, bese bebuyela e-WHO.

76
00:08:32,350 --> 00:08:36,761
Lokhu sekufakazelwe nochwepheshe kulo mkhakha.

77
00:08:36,761 --> 00:08:42,078
Sisanda kuba nenkomfa enkulu yabaxhasi, singasho kanjalo,
ngaphansi kokwesekwa kukaNgqongqoshe wethu

78
00:08:42,078 --> 00:08:48,242
Wezempilo ohloniphekile uLauterbach, lapho wonke umuntu
ekhotha khona ethi: Hhayi, sesixazulule inkinga manje.

79
00:08:48,242 --> 00:08:52,160
Manje, inani leminikelo ye-WHO lenyuke.

80
00:08:52,160 --> 00:09:02,350
Inkinga, nokho, wukuthi manje sesinokuhlanganiswa okukhulu
kakhulu phakathi kwezifundazwe nomkhakha wezokwelapha, isibonelo

81
00:09:02,350 --> 00:09:11,049
ngalobu "bambiswano lukahulumeni nezinkampani ezizimele," lapho
izifundazwe, i-WHO nomkhakha wezokwelapha

82
00:09:11,049 --> 00:09:19,232
behlangene ngokusemthethweni ukuze baqhubele phambili
uhlelo lwezidakamizwa, imijovo yokugoma, njll.

83
00:09:19,232 --> 00:09:26,773
Akwanele kithi ukuthi sithi nje: Yebo,
manje sizokwandisa futhi iminikelo kahulumeni.

84
00:09:26,773 --> 00:09:36,849
Okuthile sekuziphilela ngokwako, futhi kuzoqhubeka kanjalo
ngalezi zinguquko ze-IGV – ngizochaza lokhu futhi kamuva.

85
00:09:36,849 --> 00:09:43,040
Khona-ke sinokuntuleka okukhulu kokusobala, okubuye
kuqinise leli thuba lokulawulwa okuvela ngaphandle.

86
00:09:43,040 --> 00:09:48,348
Izimpikiswano zomuntu siqu zokungqubuzana
kwezintshisekelo ezihilela abasebenzi abangochwepheshe

87
00:09:48,348 --> 00:09:51,260
be-WHO azidingi ukwembulwa futhi zingahlala ziyimfihlo.

88
00:09:51,260 --> 00:10:02,304
Kukhona nezivumelwano zabaxhasi ezichaza inhloso eyenzelwe
umnikelo – izimali ezibekelwe inhloso ethile azivezwanga.

89
00:10:02,304 --> 00:10:07,180
Kukhona izivumelwano phakathi
kwe-WHO nomkhakha wemikhiqizo yedijithali.

90
00:10:07,180 --> 00:10:14,260
Sikhumbula ukuhlungwa kolwazi okukhulu
maqondana, isibonelo, nokugxekwa kokugonywa nge-mRNA.

91
00:10:14,260 --> 00:10:15,360
Ezinkundleni zokuxhumana?

92
00:10:15,360 --> 00:10:17,920
Ngempela, okukhulu kakhulu.

93
00:10:17,920 --> 00:10:23,080
Yini engemuva kwalokhu? Izinkontileka ezingaphezu
kuka-40 phakathi kwe-WHO nomkhakha wedijithali we-Bitteck.

94
00:10:23,080 --> 00:10:25,927
Lezi zinkontileka nazo zivaliwe ngokuphelele.

95
00:10:25,927 --> 00:10:30,536
Kukhona-ke inqubo yokubhalisa yokusetshenziswa okuphuthumayo.

96
00:10:30,536 --> 00:10:34,660
– Ngicabanga ukuthi kuzoba kusukela
ngo-2022 – kuzofanele ngibheke futhi.

97
00:10:34,660 --> 00:10:42,180
Ngokubhaliswa kokusetshenziswa okuphuthumayo, i-WHO,
engagunyaziwe ngempela ukuvuma imithi nemijovo yokugoma,

98
00:10:42,180 --> 00:10:47,906
ilungiselela kusengaphambili ithuba lokuthi
izinkampani zemithi zingacela ukuvunywa

99
00:10:47,906 --> 00:10:52,146
ngokushesha kwemikhiqizo yazo esimweni esiphuthumayo.

100
00:10:52,146 --> 00:10:57,960
Lokhu kusho ukuthi sebebethumela izicelo zabo ku-WHO.

101
00:10:57,960 --> 00:11:08,403
Sekulungisiwe okuningi kangaka ukuthi, esimweni esiphuthumayo,
konke okusele wukugcwalisa imininingwane ngaphambi kokuletha

102
00:11:08,403 --> 00:11:16,554
izinto zokuhlola, ezingakahlolwa kahle,
eziphathweni zokulawula zomhlaba ukuze konke kugcwaliswe

103
00:11:16,554 --> 00:11:21,000
ngokushesha okukhulu futhi lezi zinto zivunywe.

104
00:11:21,000 --> 00:11:26,766
Futhi manje kufika isibamba, isibamba esikhulu kulesi saga:

105
00:11:26,766 --> 00:11:32,380
Ochwepheshe babandakanyeka kule nqubo
yokubhaliswa kokusetshenziswa okuphuthumayo.

106
00:11:32,380 --> 00:11:41,518
Nokho, ngokwalolu hlelo lokubhalisa, imiphumela
yokuhlolwa kobuchwepheshe ikulawulwa ngokuphelele yi-WHO.

107
00:11:41,518 --> 00:11:50,784
Ithatha isinqumo sokuthi kwenziwe ini ngakho. Futhi inquma
ukuthi izokhipha yini okutholakele kochwepheshe, okusho ukuthi –

108
00:11:50,784 --> 00:11:55,718
ngokomqondo kuphela, ngicabanga – iphaneli yochwepheshe ingasho:

109
00:11:55,718 --> 00:12:00,440
Lo mkhiqizo uyingozi kakhulu; asincomeli ukusetshenziswa kwawo.

110
00:12:00,440 --> 00:12:09,610
Asincomeli ukuthi iziphathimandla zokulawula
emhlabeni wonke – esimweni sethu, i-EMA – ziyivume.

111
00:12:09,610 --> 00:12:14,024
Kodwa i-WHO iyakugcina kuyimfihlo futhi
ithi: Yebo, singase siphakamise noma kunjalo.

112
00:12:14,024 --> 00:12:17,918
Lokhu kuwubuwula ngokuphelele maqondana nokungabi sobala.

113
00:12:17,918 --> 00:12:21,860
Futhi yilokho into yesithathu esivele siyibonile ngo-2020, kanje:

114
00:12:21,860 --> 00:12:28,463
UMqondisi-Jikelele yedwa unquma ukuthi kumele
amemezele isimo esiphuthumayo sezempilo emhlabeni wonke.

115
00:12:28,463 --> 00:12:35,020
isiNgisi, esifinyezwe ngokweqile saba "PHEIC" – "Isimo
Esiphuthumayo Sezempilo Yomphakathi Esikhathaza Umhlaba Wonke"

116
00:12:35,020 --> 00:12:42,357
Emaphepheni, kunemigomo okufanele imise izingxoxo,
okubaluleke kakhulu kithi abameli, phakathi kwabanye.

117
00:12:42,357 --> 00:12:49,524
Uma ememezela isimo esiphuthumayo sezempilo
manje, ngabe isekelwe ebufakazweni besayensi?

118
00:12:49,524 --> 00:12:59,378
Futhi lapho, esinyathelweni sesibili, enza izincomo
ngokusekelwe kulokhu, futhi lezo zincomo ekugcineni zidluliselwa

119
00:12:59,378 --> 00:13:04,186
emazweni, ziholela ekumisweni okukhulu kwenkululeko.

120
00:13:04,186 --> 00:13:11,429
Izidingo zokugonywa ezingase zibe khona emazweni ngamanye
zingakhuthazwa yilokhu, kodwa lezi ziphakamiso

121
00:13:11,429 --> 00:13:19,587
kumele zihlolwe ngokucophelela ukuze kubonwe ukuthi
ziyasebenza futhi ukuthi zingaba yingozi kanjani.

122
00:13:19,587 --> 00:13:27,310
Futhi akukho kulokhu okungafakazwa ngokuzimela
lapho uMnu. Tedros ethi: Ngimemezela i-PHEIC futhi

123
00:13:27,310 --> 00:13:31,329
ngikhishayo izincomo ezinemiqathango yenkululeko.

124
00:13:31,329 --> 00:13:38,100
Ayikho igunya lokuyilawula. Ochwepheshe
bayo bangakwazi kuphela ukunikeza izeluleko.

125
00:13:38,100 --> 00:13:44,440
Iziphakamiso zochwepheshe azibophezeli, futhi
ngaphandle kwalokho akukho igunya lokwengamela.

126
00:13:44,440 --> 00:13:51,821
Futhi kuyamangalisa ngempela ukuthi
umuntu oyedwa angasebenzisa amandla anjalo.

127
00:13:51,821 --> 00:13:56,727
Izinhlangano zingase zithi kamuva: Misa!
Sizokuqala ukubuyekeza lokhu ukuze siqinisekise ukuthi

128
00:13:56,727 --> 00:13:59,829
kuhambisana nekhatalogi yethu yamalungelo ayisisekelo.

129
00:13:59,829 --> 00:14:02,589
Kodwa sonke sesikaze sibe nesipiliyoni sokuthi akwenzeki.

130
00:14:02,589 --> 00:14:15,326
Ukuthembela ku-WHO kusahlala kuphezulu kakhulu, nakuba
iyigunya elingahleliwe eligcina nje livuma izinyathelo

131
00:14:15,326 --> 00:14:22,012
eziyingozi kakhulu futhi ezinobutha kwamalungelo abantu.

132
00:14:22,012 --> 00:14:26,975
Yebo. Ngakho-ke yilokho isimo samanje,
isimo esikhona se-WHO, osanda kukukhombisa.

133
00:14:26,975 --> 00:14:32,483
Futhi manje, wathi, lokhu kuzophinde
kuqiniswe ngenxa yezinguquko ku-IGV.

134
00:14:32,483 --> 00:14:37,120
Kukhona ini – yini enye ezofika ngaphezu kwalokho?

135
00:14:37,120 --> 00:14:41,078
Yebo, "phezulu" kuyindlela enhle yokukuchaza; empeleni kunjalo.

136
00:14:41,078 --> 00:14:50,544
Ngakho-ke sinamandla amangalisayo
kaMqondisi-Jikelele we-WHO ekumemezeleni i-PHEIC.

137
00:14:50,544 --> 00:14:58,691
Manje sebehlele uhlobo
olwengeziwe oluqinisiwe lwe-'PHEIC' ku-IHR.

138
00:14:58,691 --> 00:15:02,115
Okungukuthi, okubizwa ngokuthi "isimo esiphuthumayo se-pandemic".

139
00:15:02,115 --> 00:15:05,040
Kuchazwe ngokusobala njengendlela eqinisa.

140
00:15:05,040 --> 00:15:10,580
Kuyindaba yokusabalala ngokushesha kakhulu –
ngaphezu kwemingcele – kwezinye izifo ezithathelana.

141
00:15:10,580 --> 00:15:15,840
Kuyindaba yokumthwalisa ngokweqile
uhlelo lwezempilo nokunye okwengeziwe.

142
00:15:15,840 --> 00:15:21,421
Inqophamlando, nokho, ukuthi ingozi enkulu
yalo mngcipheko iyelokhu yanele. Lokhu kusho

143
00:15:21,421 --> 00:15:24,975
ukuthi kungase kungabi khona lutho nhlobo.

144
00:15:24,975 --> 00:15:31,806
Kodwa-ke lesi simo esiphuthumayo se-pandemic, esixhumene negama
elithi 'pandemic', ngaleyo ndlela sihlotshaniswa

145
00:15:31,806 --> 00:15:38,410
nenkontileka engase ibe khona yesivuvukelo
esizayo, esisazoba ngaphansi kwezinga elingakacaci.

146
00:15:38,410 --> 00:15:45,457
Kubhalwe ngendlela ethi izifundazwe kumele
zingenelele ngokushesha nangokushesha, kumele zenze

147
00:15:45,457 --> 00:15:49,541
izenzo ngokushesha nangokushesha, njalo njalo.

148
00:15:49,541 --> 00:15:53,987
Lokhu kusho ukuthi isimo esiphuthumayo
se-pandemic sifaka ingcindezi eyengeziwe.

149
00:15:53,987 --> 00:16:02,461
Futhi lokhu kusho ingozi enkulu kakhulu yokwephulwa
kwamalungelo ayisisekelo, futhi, masithi,

150
00:16:02,461 --> 00:16:08,210
ukukhululwa kwezinto ezingokwesilingo ezingakahlolwa kubantu.

151
00:16:08,210 --> 00:16:10,019
Lena yiphuzu lokuqala.

152
00:16:10,019 --> 00:16:16,365
Iphuzu lesibili futhi liqinisekisa ukuthi
sesidala sesixhumene futhi sisebenzisana ngokufihlakele

153
00:16:16,365 --> 00:16:19,900
ne-WHO kanye neqembu elinethonya kwezokwelapha.

154
00:16:19,900 --> 00:16:30,790
Iphuzu lesibili manje lithi imikhiqizo yezempilo efanele –
kuhlanganise namajabhu nemithi, phakathi kwezinye izinto –

155
00:16:30,790 --> 00:16:36,400
kumele ixhaswe ngemali futhi ikhiqizwe ngobuningi obukhulu.

156
00:16:36,400 --> 00:16:42,837
Ucwaningo nokuthuthukiswa kwale mikhiqizo kuyokhuthazwa
ngokwengeziwe ngaphansi kohlaka lwe-WHO, kodwa lokho

157
00:16:42,837 --> 00:16:46,260
kusho ukuthini ekugcineni kithi njengabantu bomphakathi?

158
00:16:46,260 --> 00:16:57,135
Lokhu kusho, isibonelo, lapho sicubungula imijovo yokugoma,
engase futhi ibe yindaba yeziphakamiso zoMqondisi-Jikelele.

159
00:16:57,135 --> 00:17:07,643
Manje-ke, imodeli yebhizinisi enkulu kakhulu
empeleni yomjovo we-mRNA, owaziwa ngokuthi ukugoma.

160
00:17:07,643 --> 00:17:18,337
Ucwaningo mayelana nemijovo ye-mRNA lubonisa ukuthi amagciwane
angaba yingozi aguqulwa ngokungokwemvelo

161
00:17:18,337 --> 00:17:29,279
elabhorethri, ezenza abe yingozi kakhulu, ukuze umjovo
wokulwa nale gciwane ethile utholakale kalula.

162
00:17:29,279 --> 00:17:35,920
Lolu shintsho olwenziwe ngobuchwepheshe elabhorethri lwaziwa
nangokuthi "ucwaningo lokuzuza umsebenzi" futhi,

163
00:17:35,920 --> 00:17:42,836
ngokomthetho, luvinjelwe njengocwaningo lwezikhali
eziphilayo, kodwa manje sekukhuthazwa ngempumelelo yi-WHO.

164
00:17:42,836 --> 00:17:50,493
Kukhona futhi umdwebo ohambisanayo ohlanganisa
konke, kuhlanganise nohlu lwezifo ezingaba khona

165
00:17:50,493 --> 00:17:55,390
ezingabangela izifo ezibhubhane esikhathini esizayo.

166
00:17:55,390 --> 00:17:57,720
Ucwaningo luyakhuthazwa, yini engase yenzeke?

167
00:17:57,720 --> 00:18:04,494
Kungase kwenzeke noma yinini ukuthi le ntsholongwane eyingozi
kangaka – eyakhiwe ngokwenziwa ukuze ibe yingozi –

168
00:18:04,494 --> 00:18:10,661
iphume elabhorethri bese ibangela umkhuhlane
womhlaba wonke i-WHO ethi iyalwa nawo. Iphuzu lokuqala.

169
00:18:10,661 --> 00:18:18,488
Futhi iphuzu lesibili – njengoba sengichaze kakade – wukuthi
ukukhuthaza le mikhiqizo yezempilo efanele ngokusobala

170
00:18:18,488 --> 00:18:26,203
kuletha ingozi yokuthi izinto ezingakahlolwa zikhululwe
kubantu njengezitozo zokugoma zisazisigabeni sokuhlolwa.

171
00:18:26,203 --> 00:18:31,028
Yebo, futhi ngenxa yalokho, abantu
ekugcineni nabo bazobekwa kulesi sivivinyo, okubeka

172
00:18:31,028 --> 00:18:33,760
engcupheni enkulu impilo nezitho zomzimba.

173
00:18:33,760 --> 00:18:37,880
Futhi-ke sinephuzu lesithathu,
esifakwe manje ezichibiyelweni ze-IGV.

174
00:18:37,880 --> 00:18:43,602
Ngakho-ke kuyethusa kakhulu kithi
abameli lapho sithakazelisa amalungelo abantu.

175
00:18:43,602 --> 00:18:50,080
Udaba lokudluliswa kolwazi olungelona iqiniso
nolokukhohlisa manje seluxoxwa ngokusobala.

176
00:18:50,080 --> 00:18:57,391
Ukulwa nalokho okubizwa ngokuthi imininingwane engelona iqiniso
nokukhohlisa, lapho kungacaci nhlobo ukuthi ubani ohlela lokhu.

177
00:18:57,391 --> 00:19:03,008
Ekugcineni, kungaba yi-WHO kuphela engachaza
ukuthi yini eqiniso nokuthi yini engamanga,

178
00:19:03,008 --> 00:19:06,160
ngaleyo ndlela ithatha ukubusa kwayo eqinisweni.

179
00:19:06,160 --> 00:19:10,804
Ngenxa yalokho, singalindela ukuhlolwa
okuqinile kakhulu esikhathini esizayo.

180
00:19:10,804 --> 00:19:21,260
Ngenxa yalokho, inkululeko yokucabanga, yolwazi
nesayensi, kanye nezindaba, zisephansi kwengcindezi

181
00:19:21,260 --> 00:19:26,566
enkulu futhi zisengozini yokudilika ngokuphelele.

182
00:19:26,566 --> 00:19:32,367
Futhi ngalokho, sesiphule izisekelo
uqobo, kuhlanganise nalezo zomthethosisekelo.

183
00:19:32,367 --> 00:19:40,702
Impela, kuhlala kunjalo ukuthi iJalimane ingagcina
inquma ukuthi ingabambiqhaza kunoma yikuphi kwalokhu.

184
00:19:40,702 --> 00:19:46,971
Kodwa inkinga empeleni yileli thuluzi lamandla,
i-WHO, lapho cishe zonke izizwe emhlabeni ziyilungu lalo.

185
00:19:46,971 --> 00:19:51,720
Kubonakala ukuthi kudonsa intshisekelo
enkulu emazweni amaningi angamalungu.

186
00:19:51,720 --> 00:19:58,748
Kuyabonakala ukuthi iJalimane idlala indima
esebenzayo kakhulu ekusekeleni izinhlelo ze-WHO.

187
00:19:58,748 --> 00:20:03,756
Yingakho-ke singalindeli izwe elifana neJalimane
ukuthi lithi, "Misa, lokho empeleni kuphula

188
00:20:03,756 --> 00:20:06,720
Isigaba 5 soMthetho Oyinhloko uma siwusebenzisa nje."

189
00:20:06,720 --> 00:20:07,660
Kulesi simo esiphuthumayo

190
00:20:07,660 --> 00:20:09,906
Ngaphakathi? Impela, kulesi simo esiphuthumayo.

191
00:20:09,906 --> 00:20:15,274
Kodwa futhi ngaphandle kwezimo
eziphuthumayo. Manje sekuyithuba nje.

192
00:20:15,274 --> 00:20:18,800
I-WHO namazwe ayo amalungu banquma ukuthi
yini elungile nokuthi yini engalungile.

193
00:20:18,800 --> 00:20:28,362
Futhi ngokudumazeka kwami okukhulu, manje sesiphinde sabona
inkantolo yaseJalimane inquma ukuthi icala lokucwasa ku-inthanethi

194
00:20:28,362 --> 00:20:32,580
lalifanele ngoba lihambisana nemihlahlandlela ye-WHO.

195
00:20:32,580 --> 00:20:39,628
Ngokwazi kwami, okuthile okugxeka ukugonywa
kwasuswa ku-LinkedIn, kanti inkantolo yanquma nje:

196
00:20:39,628 --> 00:20:47,568
Yebo, kodwa lokho kwakuhambisana nemihlahlandlela ye-WHO,
futhi kubonakala ithembekile kangangokuba asibuza ngayo.

197
00:20:47,568 --> 00:20:51,448
Lena yisisho esisha – asisekho ilungelo lokubuza izinto.

198
00:20:51,448 --> 00:21:00,274
Futhi iphuzu lesine, lezi zinguquko ze-IHR nazo
ziphathelene nokuhlanganiswa kokuphatha kwalezi zimfanelo

199
00:21:00,274 --> 00:21:04,922
ze-WHO kanye nokusetshenziswa kwazo emazweni amalungu.

200
00:21:04,922 --> 00:21:13,424
Amakhaya kumele aqinise amakhono awo ayisisekelo ezingeni
lokuphatha ukuze izibopho ze-WHO zifezekiswe ngokushesha

201
00:21:13,424 --> 00:21:21,404
nangempumelelo; futhi, ngaphezu kwakho konke, manje wonke izwe
liphoqelekile ukusungula igunya likazwelonke

202
00:21:21,404 --> 00:21:29,334
le-IHR elibhekele ukuqinisekisa ukuthi amazwe afeza
kahle izibopho zawo ngaphansi kwe-IHR esishintshiwe.

203
00:21:29,334 --> 00:21:36,567
Impela, kukhona futhi ingozi esebenzayo yokuthi lezi zigunyazi
zikazwelonke ze-IHR zithole imiyalelo ngqo evela

204
00:21:36,567 --> 00:21:44,100
ku-WHO, imiyalelo izwe elingayinqaba ngokusemthethweni,
kodwa asikaze sazi ukuthi kuzokwenzekani empeleni.

205
00:21:44,100 --> 00:21:54,225
Ngakho-ke manje sibhekene nengozi yohlelo lwezempilo lomhlaba
wonke olunamazici obuphathekayo bokubusa ngodlame nangokuphelele

206
00:21:54,225 --> 00:22:04,109
oluqinisa izimpande zalo, olucindezela ngaso sonke isikhathi,
isibonelo, umthethosisekelo wethu – ngabe ngingasho kanjani –

207
00:22:04,109 --> 00:22:12,386
noma olusebenzisa lo mcindezelo oqhubekayo kumthethosisekelo
nakweminye imithethosisekelo ekhululekile;

208
00:22:12,386 --> 00:22:21,786
Ngamanye amazwi, sibhekene nengozi yokwephulwa okukhulu
kwamalungelo abantu, okwandiswe yizinguquko ku-IGT.

209
00:22:21,786 --> 00:22:26,890
Yebo, ngiyabonga ngokusho lokho, ngokusisondela kithi.

210
00:22:26,890 --> 00:22:31,253
Yiziphi izinyathelo ezithile esingazithatha
manje ukuze sikusekele kulesi sicelo?

211
00:22:31,253 --> 00:22:34,686
Ababukeli be-Kla.TV bangakwenza kanjani ukusiza?

212
00:22:34,686 --> 00:22:40,834
Ngakho-ke, kulesi simo, kuqala nje, ngiyabonga kakhulu
ngokusinika leli thuba lokuphromotha lesi sicelo

213
00:22:40,834 --> 00:22:47,785
futhi, nangokubamele uDkt. Sonja Reitz ovela
enhlanganweni yezokwelapha ebizwa ngokuthi "Hippocratic Oath".

214
00:22:47,785 --> 00:22:57,355
Usuvumile kakade ukuxhumanisa isicelo esingezansi kwale vidiyo
futhi, uma kungenzeka, ukuxhumanisa uhlu lwezignesha olungezansi

215
00:22:57,355 --> 00:23:07,301
kwayo. Kungaba kuhle kakhulu uma ababukeli bekwazi nje ukuphrinta
lolu hlu lwezignesha, kungcono ikhasi eligcwele, ngoba ngikholelwa

216
00:23:07,301 --> 00:23:12,040
ukuthi kungaqoqwa izignesha eziyishumi ekhasini ngalinye.

217
00:23:12,040 --> 00:23:15,000
Bese uthumela ngamunye ku "Isifungo sika-Hippocrates".

218
00:23:15,000 --> 00:23:25,871
Ikheli liphinde linikezwe lapho, lingaskenwa nge-imeyili noma
lifakwe nge-feksi, bese sizonquma ngesikhathi esithile lapho

219
00:23:25,871 --> 00:23:36,565
sesiqoqe iziginesha ezanele, futhi sizothumela konke ngasikhathi
sinye, ngethemba lokuthi iKomidi Lezicelo lingase manje

220
00:23:36,565 --> 00:23:42,560
likhuthazwe yithi ukuba linikeze konke lokhu ku-inthanethi futhi.

221
00:23:42,560 --> 00:23:46,572
Uma lokhu bekungaba njalo, ngempela besizokwazisa.

222
00:23:46,572 --> 00:23:56,054
Okungaba ngcono kakhulu, impela, kungaba ukuthi ababukeli
baxhumane namalungu ePhalamende abo ezifundeni zabo futhi baxoxe

223
00:23:56,054 --> 00:24:00,660
ngalolu daba nabo mathupha. Lokho bekungaba kuhle kakhulu.

224
00:24:00,660 --> 00:24:06,362
Kodwa manje, sifisa ukuveza ukubonga kwethu
okujulile ku-Klagemauer TV ngokweseka kwabo.

225
00:24:06,362 --> 00:24:11,232
Yebo, ngiyabonga kakhulu ngomsebenzi
wakho wokuqala kulesi sicelo, ngiyabonga.

226
00:24:11,232 --> 00:24:12,059
Ngiyabonga futhi.

