Pag-usab, adunay rason nga ipunting ang dili igo nga pagreport sa dokumentaryo sa ORF nga gipakita.
Sa 2024 nga Internasyonal nga Kumperensya sa Klima ug Enerhiya sa Vienna, nakakat-on ang mga partisipante bahin sa
manipulatibo nga pamamahayag sa klima, nga paborito usab sa ORF.
Sa okasyon niining komperensya,
Kla.TV karong adlawa nagpakita og mga sipi gikan sa usa ka makahuluganon nga lektura ni Dr. Bernhard
Strehl, usa ka negosyante ug pisiko nga espesyalista sa atomiko ug radyasyon nga pisika.
Nahimong pula nga basahan siya sa mga Austrianong mananaliksik sa klima tungod sa iyang kapin sa
50 ka maayong natukod nga lektyur bahin sa klima.
Sa panahon sa krisis sa coronavirus, gitukod ni Strehl ug pipila ka mga higala ang asosasyon nga
IMMUN, nga adunay doble nga katuyoan – medikal ug legal.
Pinaagi sa daghang mga legal nga interbensyon sa lebel sa administratibong korte, nahibal-an ni Strehl nga dili
kinahanglan nga ikaw usa ka solicitor aron magrepresentar sa usa ka tawo sa administratibong korte sa Austria.
Sumala sa iyang kaugalingong mga pahayag, nakarepresenta na siya sa daghang mga tawo nga walay bayad ug nakatigom
na siya og kasinatian sa kapin sa 20 ka kaso hangtod karon.
Si Strehl nailhan tungod sa iyang klaro nga mga pagpadayag.
Mao nga ang tibuok Austriano nga pamamahayag naningkamot sa pagpahunong kaniya pinaagi sa mga slogan sama
sa "Nazi" ug "ekstrimista sa tuo". Unsaon paglihok sa propaganda sa klima sa mainstream media?
Tan-awa ang labi ka mapuslanong lektura ni Dr. Strehl sa gipamubo nga porma, nga may ulohan:
Propaganda sa klima sa Austria. Among kini supakon.
(Bernhard Strehl:) ... ang termino nga 'global warming' tinuod nga gigamit lang
pagkahuman nga nahuman na ang krisis sa coronavirus.
Kalit lang, dinhi sa Austria, gigamit na ang termino nga 'global warming'.
Sa una, kanunay kini gitawag nga global warming.
Ingon na kana sukad pa sa dekada 1980.
Unya kalit lang kini nahimong medyo huyang.
Kalit lang, ang tanan nagsugod og hisgot bahin sa pagbag-o sa klima.
Nagtuo ko nga ang Climategate adunay piho nga papel niini. Kay bisan ang mass media nakamatikod nga
adunay dili hingpit nga butang sa siyensya sa klima.
Ug karon, bag-ohay lang, misaka kini pag-ayo. Karon naa na tay pag-init sa kalibutan ug impyerno sa klima.
Ug si Guterres, ang Sekretaryo-Heneral sa UN, nakatumbok gyud sa punto – "global nga pagluto".
Akong gi-quote dinhi ang iyang hugpong sa mga pulong:
Natapos na ang panahon sa pag-init sa kalibutan. Nagsugod na ang panahon sa pagluto sa kalibutan.
Ug naa nako ang orihinal.
Ipakita nako karon kung unsa gyud iyang gisulti niadtong panahona:
Natapos na ang panahon sa pag-init sa kalibutan.
Miabot na ang panahon sa global nga pagbukal.
Ang hangin dili mapanghingahan.
Dili na matiis ang kainit.
Ug ang lebel sa kita sa fossil fuel ug kawalay aksyon batok sa pagbag-o sa klima dili madawat.
(…) Apan miingon siya og pipila ka mga butang didto.
Dili na makahuyop ang hangin. Ug dili na matiis ang kainit.
Apan ang labing nakapahingangha kanako mao nga gisulti niya kini sa atubangan sa tibuok Asembliya
Heneral sa UN niadtong Hulyo sa miaging tuig (2023).
Ug naa usab daghang mga representante sa media nga naa didto, ug gidawat lang kini.
Walay bisan kinsa ang miingon og bisan unsa.
Ug karon gusto nako nga i-quote si Will Happer: "Unsa man iyang gisigarilyo?"
Padayon na kita karon.
Usa pa ka medyo bag-ong termino mao ang krisis sa klima.
Karon krisis na lang gyud ang tanan.
Ug ako usab usa ka negador sa krisis sa klima sa tanang Austrian nga media.
Ug bisan kinsa karon nga moingon, "Hulat lang usa ka gutlo, basin lahi ni gamay," dayon dayon gitawag
siyang tagsalikway, usa ka tagsalikway sa krisis sa klima.
Nasayud gyud kami ngano kini gigamit.
Siyempre, gigamit kini tungod kay adunay mga nagdumili sa Holocaust, ug gibutang kita sa parehas nga kategorya.
Dinhi sa kalibutan nga nagsulti og Aleman, adunay usa ka butang nga labi ka malimbungon.
Mao kini ang gitawag nga Climate Journalism Network.
Daghang gatus ka mga mamamahayag ug mga propesyonal sa media ang nagtrabaho didto.
Gitino niini kung unsang mga pulong ang dapat gamiton.
Dili na gamiton sa mga tawo ang termino nga 'climate change'; kay sobra ka walay kadaut.
Kinahanglan gamiton ang termino nga krisis sa klima.
Sa kinatibuk-an, kini naghatag og diksyonaryo sa mga gitugotan nga hugpong sa mga pulong aron masiguro nga
ang mensahe moabot nga labing dramatiko kutob sa mahimo.
Ug giingon ko kini kay naa usab mga editor gikan sa ORF nga ania.
Ug dayon among ipatin-aw ngano kini may kalabutan. (...)
Ug unya, siyempre, naa ang social media, diin ang mga batan-on labi na halos nakadikit sa ilang mga screen ug
nakuha nila ang tanan nilang impormasyon gikan sa social media.
Aduna usab kami alternatibong media sa Austria.
(…) Aduna sila'y lapad kaayo nga han-ay.
Bisan pa, ang kadaghanan sa publiko naglikay niining mga media tungod kay kini gi-label usab nga ekstremistang tuo.
Ug ang pinakagrabe sa tanan sa Austria mao ang mga eskwelahan ug unibersidad.
Hingpit kini nga propaganda, pagpanudlo sa ideolohiya ug ideolohiya...
Dili katuohan.
Dili katuohan ang nahitabo!
Wala gyud ko kasabot kung giunsa kana mahimo. Para nako, dili na kini mga unibersidad.
Nagtuon ko sa usa ka unibersidad, ang Vienna University of Technology.
Apan unsa man ang nahitabo karon, sukad pa sa Bologna, sukad gipaila nila kini nga
sistema, dili na kini mga unibersidad para nako.
Tungod kay ang kagawasan sa panukiduki ug pagtudlo wala na, labi na sukad sa pandemya sa coronavirus.
Karon gusto nako nga mubo nga hisgutan ang serbisyo sa pag-broadcast sa estado, kay naghimo kami og aksyon batok niini.
Dinhi, gitawag kini nga Austrian Broadcasting Corporation – ORF.
Ug adunay kini nga mga channel: ORF1, ORF 2 ug ORF III.
Dinhi, maayo gihapon nimo madawat ang German state media, ingon man daghang pribadong mga channel, siyempre.
Gusto lang nako ipakita nimo – mao ni ang survey karong tuiga, ang abot sa mga estasyon niadtong Marso.
Mga 40 na karon.
Kung atong tan-awon pag-ayo, sa top 10 kun ingon pa, makita nato nga:
Ang ORF 2 adunay labing lapad nga abot, nga 20% sa mga Austriano ang nanan-aw niini matag-adlaw.
Mao na kay didto gipasalida ang gitawag nga "balita".
Mao diay kana ang dapit diin naglihok ang rasyonal nga propaganda, aron isulti.
Ang ORF 1 mao ang usa pa.
Ug katingalahan kini, katingalahan gyud, sa ikatulong puwesto mao ang kritikal nga
broadcaster nga ServusTV, hapit na makalabaw sa ZDF.
Ug kung tan-awon nimo pag-ayo, wala si ORF III.
Nakaestorya ko aning mga tawo sa telepono ug nangutana ko ngano. Busa adunay usa ka kompanya nga
nagkolekta niining datos. Ngano wala giapil ang ORF III?
Uban sa usa ka maalamon nga pasangil, tungod kay kini usa ka mahal kaayo, gamay nga channel gikan sa ORF: "Bag-o pa kaayo kini,
kinahanglan nimo kini protektahan gikan sa presyur sa ratings."
Apan nagdagan na kini sulod sa 15 ka tuig.
Apan nasayran nako sa pakighinabi kanila nga ang ORF III naa sa 2.8%. (...) Nasabtan nako nganong gusto nila kini itago.
Dako kaayo ilang budget, ug dili gyud kini makatarungan niining han-ay.
Ug mao kana ang ilang gustong itabon sa ingon ani nga paagi. (...)
Busa, unsaon man paglihok sa propaganda ug unsa ang katuyoan niini nga makab-ot?
Ang tinuod nga gusto niini makab-ot mao ang paghimo og pagtugot – alang sa gusto sa mga naa sa gahum o sa gobyerno.
Ang Ingles nga catchphrase mao ang "Manufacturing Consent".
Ang akong tubag niini mao: "Ang pagtugot gihimo."
Busa imo silang impluwensyahan sa ingon nga paagi nga mouyon sila sa angay nilang uyunan.
Ug giunsa man kana pagtrabaho?
Mahitungod kini sa mga emosyon.
Kanunay kang adunay emosyon sa sulod nimo, kay kini mopalong sa kritikal nga paghunahuna ug mopugong niini.
Kini kaayo delikado kay dili nato maprotektahan ang atong kaugalingon batok niini.
Kini tungod kay ang impormasyon mosulod dayon sa atong subconscious.
Ug ang kahibalo dili makapalong niini. (...)
Ang gibuhat karon sayop kaayo, ug kini kauban sa sensura.
Kay kon makaprograma ka na, aron isulti, sa mga tawo sa usa ka piho nga direksyon, kinahanglan nimo silang pugngan nga
makadungog og lain nga opinyon o makab-ot og lain nga pagsabot.
Aduna'y pipila ka bantog kaayo nga mga eksperimento nga nagpakita nga ang mga tawo mahimong maimpluwensyahan sa
paglihok batok sa ilang kaugalingong pagtuo, aron isulti.
Apan kung usa ka tawo sa grupo sa pagsulay kalit nga mopadayag og supak nga opinyon, dali ra mausab ang hunahuna sa kadaghanan.
Mao nga ginasensor kita tanan.
Gihimo ang usa ka labi ka masipit nga gitawag nga koridor sa opinyon.
Mga emosyon ra kini. Ug wala'y kalainan kung unsang emosyon.
Kini mahimong positibo gayud, sama sa kadasig, euphoria, ug uban pa, bisan unsa pa man.
Ug unsa ang importante para kanato karon, labi na sa bahin sa pagbag-o sa klima, mao kini: "Ako usa sa mga maayong
tawo; ako ang labing masigasig nga tigpanalipod sa klima."
Mao nga sila tanan nagdula og maayo.
- Syempre, aduna usab negatibong emosyon – kasuko, kaayo kaimportante.
Ang labing hinungdanon nga pagbati aron mapahunong ang imong paghunahuna mao ang kahadlok.
Ug mao kana nga ang kahadlok kanunay mao ang unang butang nga maporma.
Tungod niining mga mekanismo, ang tanan nga karon nag-uyon sa akong opinyon, diin karon nagtuo ko nga
husto ang akong opinyon, mao silang tanan ang daotan.
Busa ako usa sa mga maayong tawo ug ang uban mao ang mga dautang tawo.
Ug maayo kaayo kini nga gipakita.
Nagpraktis na sila sulod sa kapin sa 100 ka tuig.
Nagdepende kana sa mga target nga grupo, siyempre.
Busa lain-lain ang reaksyon sa mga tawo sa mga mensahe.
Ang kahadlok, bisan pa, usa ka butang nga naglangkob sa tanan.
Mahimo nimong gamiton ang kahadlok kung makahimo ka niini; nindot kaayo.
Gidumili dayon niini ang kritikal nga panghunahuna.
Ang labing importante mao nga kinahanglan nimo karon nga husto nga paghiusa ang tanan niini.
Unya makuha nimo ang labing maayo nga epekto.
Ako usa ka tawo nga miduol sa atong mga kaatbang.
Moadto ko sa mga kalihokan nga gi-organisar sa sekta sa klima, sa mga ayatollah sa klima, ingon sa akong pagtawag kanila.
Ang ilang mga lektura gistruktura sa ingon nga paagi nga ang kahadlok kanunay unang mapukaw.
Ka grabe kaayo, impyerno sa klima ug tanan nga kauban niini, ug nagkadaghan ang mga baha.
Ug unya moabot ang sunod nga lakang. Ug unya mao na: Sayop namo.
Sa tinuod, pasabot ani nga kamo ang may sala, kamo nga nagapaminaw. Unya mobati og sala ang tanan.
Ug unya moingon ka: Apan karon moabot na ang manluluwas, nga mosulti kanimo unsa ang imong buhaton.
Aduna koy mahatag aron masulbad ang problema.
Matabangan ko nga masiguro nga dili mahitabo kini nga makalilisang nga butang.
Kinahanglan lang nako buhaton ang akong bahin alang sa pagpanalipod sa klima.
Kinahanglan nakong magmaneho og de-kuryenteng sakyanan, pananglitan, kay pinaagi niini maprotektahan nako ang klima.
Ug ako mao ang nagbuhat sa maayong mga butang; usa ako sa mga maayong tawo.
Mao na ang punto. Mao na ang paagi niini.
Nakadungog ko niini sa daghang mga lektura.
Grabe kaayo na, NLP = neuro-linguistic programming.
Ug ang mga tawo dali dayon madani.
Unya malipayon kaayo usab sila nga nakamatngon kung unsa kini ka delikado.
Gusto nimo nga buhaton ang usa ka butang para sa sunod nga henerasyon. (...)
Ug sama sa akong giingon, adunay epekto sa pagkahiusa sa mga tawo nga virtual nga
gihypnotise, ug nagpakita sila og pagkahiusa sa usag usa:
Kita tanan maayong mga tawo, ug kinahanglan – balik ko – kinahanglan gyud nato nga makig-away
pag-ayo sa uban. Ug karon, labi ka importante:
Sayon ra kaayo mailhan ang propaganda. Makahibalo ka dayon nga kini propaganda.
Kay pirmi kini moabot sa emosyon. Kinahanglan nimong obserbahan ang imong kaugalingon.
Kung makadungog ko og mensahe o bisan unsa, kinahanglan nako nga bantayan ang akong kaugalingon.
Ug kung motubag ko nga emosyonal, bisan unsa pa man ang paagi, propaganda na kini.
Gibuhat kini nga tinuyo aron motubag ko nga emosyonal. Kay, sama sa akong giingon, makababag kini sa akong paghunahuna.
Kinahanglan pa ug gamay nga panahon aron masanay ka niini. Kinahanglan gyud nga magbantay ka niini.
Syempre, ang pagbalik-balik usa ka hinungdanon kaayo nga punto.
Ug dili lang kanunay, kondili sa tanang media sa samang higayon.
Pagpahimutang sa tanan sa parehas nga linya aron walay lain nga panan-aw ang mahibal-an. Kay mahimo kini makapahimo
sa mga tawo nga nagbitbit og gamayng pagduha-duha sa ilang kinasuloran nga dayon biyaan ang gustong opinyon.
Nagpasabot kini nga usa ra ka kamatuoran, ug ang mga kritikal nga pangutana, sama sa akong giingon, dili angay pangutan-on,
kay dili ka tugotan nga molapas sa koridor sa opinyon.
(…) Sige, ug karon ngadto na sa tinuod nga hinungdan sa gubat.
Sama sa akong giingon, usa kini ka dokumentaryong programa bahin sa Gamay nga Yugto sa Katugnaw.
Gipadagan kini sa katapusan sa miaging tuig (29 Disyembre 2023) sulod sa tulo ka kwarter sa usa ka oras.
Ug katingalahan kaayo kana.
Ipapatugtog na nako karon ang unang minuto, ang introduksyon sa kini nga programa:
"Murag nagkahiusa ang panahon batok kanila.
Unsa kadugay magpadayon ang tugnaw ug basa nga panahon ug ang kapakyasan sa mga tanom?
Ug makasuporta ba sila sa tanan nilang mga anak?
Wala na'y husto sa relasyon tali sa tawo ug kinaiyahan sa katapusan sa ika-16 nga siglo.
Usa ka grabeng linog ang nakurog sa Vienna ug nakadaut pa gani sa Katedral ni San Esteban.
Ang mga yugto sa katugnaw ug grabe nga mga panghitabo sa panahon naghimo sa Gamay nga Panahon sa
Yelo nga usa ka grabeng pagsulay para sa mga tawo.
Ang kagubot sa katilingban nagbukas sa pultahan alang sa kaugalingong pagkaguba sa
Europa sa sayong bahin sa ika-17 nga siglo.
Busa makita nimo, mura kini'g usa sa mga pelikula sa katalagman ni Roland Emmerich – sobra
ka emosyonal, puno sa hulga, ug makapahadlok.
Ug mao kana gayud ang tema nga nagdagan sa tibuok nga feature film, nga nagtawag sa iyang kaugalingon nga "documentary film".
Aduna na karon balik-balik nga mga eksena nga nagpakita sa gitawag nga mga siyentista. Ang gitawag nga mga
siyentipikong kaplag karon gipakita na sa kini nga pelikula.
Ang lalaki (Roland Weißmann) importante.
Mapahitas-on siya nga lalaki, siya ang Direktor Heneral sa ORF – isulti nako nganong importante kini.
Busa, naa tay kini nga pelikula bahin sa katalagman, ug kini na karon ang mga siyentipikong kamatuoran.
Ug sa kini nga pelikula – ug mao kini ang punoang punto sa among reklamo – adunay mga grapiko sa temperatura.
Gipakita sila dayon sa usa ka studio nga setting, diin mosulod ang presenter – ang emosyonal nga feature film
balik-balik nga maputol sa ingon nga mubo nga mga sekwensya – ug ingon ani ang hitsura sa unang grapiko:
Mao kini ang mga temperatura sa miaging 2000 ka tuig, ug tukma kini nga nagpakita sa mga yugto, nga mao ang
Romanong Mainit nga Yugto, ang Medyeybal nga Mainit nga Yugto, ug ang Gamay nga Panahon sa Yelo.
- Ug unya, mura kini'g hockey stick nga gipadaghan og upat, - unya mosaka kini og kusog kaayo ug makita pud nimo ang kolor.
Una sa tanan, ang tibuok hulagway sobra ka nakatutok sa perspektibo nga ang kasamtangan gipakita nga gipadako, nga ang
mga kolor nagpadulong sa vermilion – ug, kung tan-awon nimo pag-ayo, ang gibag-on sa linya
mosaka usab padulong sa katapusan, aron isulti.
Apan labi pa gyud nga grabe, kung ipakita niini ang miaging 12,000 ka tuig, ingon ani ang hitsura niini.
Oo, hingpit nga buang, ug mas nindot pa gani, aron isulti.
Nagaingon gyud siya bahin niini.
Miingon siya: Ang katapusang tuktok dinhi, mao kini iyang gipasabot, nga hingpit nga pula, mao kita.
Wala niya giingon, "Didto na ta, sa tinuod usa ka kronolohikal nga han-ay; kinahanglan nato
isulti didto," dili, mao na ang iyang giingon.
Sa kinatibuk-an, iyang gisugyot: Kita ang hinungdan niini, kita na karon ang angay basulon.
Pasabot nako, dili katuohan nga naa diay niining mga kurba didto.
Kung tan-awon nimo nga mas duol, kataw-anan nga degree Celsius ang nakasulat; aron makita nimo kung unsa kini kabaw-og pagkahimo.
Kung tan-awon nimo ang mga timbangan, ang usa kay +1.4° ug ang usa kay +1.5°.
Busa, kini dili gayud motuman sa bisan unsang siyentipikong pamantayan.
Importante kini nga ipunting kay obligado usab ang ORF sa paghatud og de-kalidad nga trabaho.
Gikinahanglan kini sa balaod.
Mao na diay ang hitsura niini.
Ug dili lang didto – mao kana ang hingpit nga pinakataas nga punto niining dokumentaryong programa, aron isulti.
Daghan pa kaayong uban nga mga butang didto nga hingpit nga sayop.
Ug mao kana ang hinungdan nga miingon kami: Hulat lang usa ka gutlo, bakak kaayo na, propaganda na na, mubalos kami.
Ug giunsa nato kini pagbatok?
Aduna'y gitawag nga pampublikong reklamo sa Austria.
Busa bisan kinsa nga nagtuo nga ang ORF wala mosunod sa ORF Act, nga akong hisgutan unya, makapasa og reklamo sa may
kalabutan nga awtoridad, ang Austrian Communications Authority.
Aduna siya'y unom ka semana human sa pag-broadcast aron isumite kini nga reklamo.
Mas lisod kini gamay kay kinahanglan niya makakuha og 120 ka pirma sa suporta sulod sa unom ka semana.
Ug kasagaran kinahanglan ka nga adunay labaw pa ana, tungod sa pormal nga mga rason, unya ang
ORF moingon nga 20 porsyento niini dili balido.
Busa kasagaran magdala mi og 200. Kung daghan ang suporta, dili kini ang unang reklamo sa ORF;
usahay makaabot pa gani kami og 1,000 ka pirma.
Busa dili kana problema para namo isip usa ka klub.
Pero kinahanglan nimo kana nga andamon una, kay kinahanglan isulod sa mga tawo ang ilang numero sa kontribusyon sa ORF.
Ug kung moadto ka sa usa ka kalihokan nga adunay stand ug moingon, pananglitan, "Mao ni ang among reklamo; palihug
pirmahi," malipay ang mga tawo sa pagpirma – apan kinsa may nakahibalo sa ilang numero sa kontribusyon sa ORF?
Karon kinahanglan namo isulti kanila nga i-email kini kanamo, ug makatangtang kini sa duha ka ikatulo sa mga tawo, sa kasubo.
Sa kasubo, bisan pa nga sila nagparehistro, dili nila maipadala ang ilang numero.
Apan kasagaran makalampos kami sa paglampos niining pormal nga babag.
Kinahanglan natong tukma nga ipahayag kung unsang seksyon sa ORF Act, o bisan unsang subseksyon, ang nalapas.
Ug unya, siyempre, kinahanglan natong ipangatarungan ang reklamo.
Sama sa akong giingon, mapaswerte kaayo ko nga higala sa pipila ka maayong solicitor nga nagtabang kanamo ani, aron ma-formulate
namo kini sa husto gikan sa legal nga panan-aw, dili lang sa butang mismo ug sa
kritisismo, apan usab gikan sa legal nga panan-aw.
Kini nga pampublikong reklamo gisumite karon.
Ang nindot nga bahin mao nga wala kini magdala og tinuod nga gasto.
Busa mahimo ka magpasaka og reklamo nga walay bayad.
Walay usab obligasyon nga magkuha og solicitor.
Busa kung nagtuo ka nga igo ka na, mahimo ra nimo kini buhaton.
Kinahanglan lang kini og personal nga oras, dili kuwarta.
Unya, sa diha nga malampasan na ang pormal nga babag, ipadala sa KommAustria ang reklamo ngadto sa
ORF ug karon ang mga abogado mopagawas og pahayag.
- Unya ako o ang abogado mosulat og kontra-pahayag, - ug kini ipag-ilis-ilis sa sinulat pipila ka beses.
Bisan pa, pagkahuman sa unom ka bulan sa labing ulahi, kini nga awtoridad, KommAustria, kinahanglan maghimo og desisyon.
Gitawag kini nga "desisyon" sa Austria.
- Importante kini gikan sa legal nga panan-aw kay mahimo na kini supakon; - mahimo na kini dad-on sa sunod nga lebel.
Pinaagi sa pagsulti, 'Sige, basin mao na ang desisyon, apan kanunay adunay proseso sa pag-apela.'
Apan sa dili pa ko moabot ana, atong tan-awon pag-ayo ang ORF Act.
Unsa gayud ang tinuod nga katungdanan sa ORF?
Mahimo na nimo kini basahon karon. Busa, komprehensibo kaayo nga impormasyon para sa kadaghanan sa publiko, ug uban pa.
- Ug didto nakasulat ang "pagpasiugda ug pagpalambo sa siyensya" – mao kana ang kinauyokan nga misyon niini.
Obligasyon niya nga buhaton kini. Ug tanang matang sa ubang mga butang.
Biyaan na lang nako kini ingon ana sa pagkakaron.
Dili importante para nako nga basahon kini og detalyado karon.
Gihayag gihapon nako pirmi ang mga hinungdanong pulong.
Ug unya aduna usab klaro kaayo nga mga instruksyon kung giunsa pag-estruktura sa programa.
Ug sa pinakaibabaw, nakasulat na dayon ang "objective selection".
Busa, unang nigawas ang pulong nga 'objective'.
Ug unya nag-ingon kini nga kinahanglan usab ipakita ang mga kritikal nga opinyon.
Pag-isip sa kalainlain.
Gikinahanglan siya sa balaod nga buhaton kini.
Sa ubos pa, gisulti pag-usab: Mga komento, analisis, ug uban pa. Mga prinsipyo sa obhetibidad.
Dinhi makita nato pag-usab ang pulong nga 'obhetibidad'.
Ug unya aduna pay dugang nga mga sub-paragrafo bahin sa kung giunsa niya pag-istruktura sa sulod.
Karon nag-ingon kini nga kalidad.
Mao nga giingon nako kini sa grapiko. Ang grapiko man gud usa ka biro.
Pananglitan, walay tinubdan nga gihatag para sa datos nga gigamit niining grapiko.
Kabalo ka ana, (...) dili nako pwede ibutang didto bisan unsang daan nga grapiko.
- Unya kinahanglan siya nga komprehensibo, independente, dili partidista ug, usab, obhetibo; - kinahanglan niyang
maampingong susihon ang kamatuoran ug usab ang gigikanan, ug kinahanglan siyang magpabilin sa mapatud-an nga mga kamatuoran.
Ug – kini kinahanglan makatampo sa edukasyon sa populasyon.
Sa tinuod, maayo na gyud ang tanan karon.
Busa kung gibuhat niya kana, naa kita'y usa ka maayo kaayo nga medium sa Austria.
Apan dili kana ang iyang gibuhat!
Karon miabot na kita sa punto.
- Aduna'y gitawag nga pagbalhin sa kaso, i.e. unang awtoridad. Ang KommAustria maghimo og
desisyon sulod sa unom ka bulan sa labing ulahi.
Ug unya pirmi kita moadto sa ikaduhang insidente.
Kay kung mapildi ang ORF, motawag kini sa sunod nga mas taas nga awtoridad.
Mao kana ang Pederal nga Administratibong Korte.
Ug kung ako o ang among klub mapildi, dali namo dayon dad-on ang isyu sa sunod nga lebel.
Ug maayo kaayo na diay.
Kini usa ka panel sa tulo ka huwes.
Girekord kini pulong-pulong.
Ang mga saksi mahimong pangalanan, ug ang gasto sa korte usab katingalahang ubos, nga 30 ka euro ra.
Ang bugtong problema mao ang mga gasto nga nalambigit.
Bisan pa man og modaog ka, magpabilin gihapon kanimo ang imong kaugalingong gasto sa
balaod, kung adunay ka mga eksperto ug uban pa.
Sa kasubo, mao ra gyud na dinhi sa Austria.
Apan mao usab kana ang kaso sa kriminal nga balaod dinhi sa Austria.
Unya adunay usa ka mas taas nga awtoridad – mao kana ang labing taas nga awtoridad.
Dinhi sa Austria, kanunay kini gitawag nga Korte sa Hustisya.
Sa kini nga kaso, mao kana ang Administratibong Korte, ug paralel niini, bisan tuod nga epektibong independente, anaa ang
Konstitusyonal nga Korte, diin mahimo'g magreklamo, pananglitan, nga ang pipila ka probisyon sa ORF Act supak sa konstitusyon.
Busa dili nimo direkta nga atakehon ang isyu, apan ingon ka: Kini nga batakang regulasyon dili konstitusyonal.
O ang proseso mismo adunay mga sayop.
Mahimo gihapon nimo kana dawaton.
Kana usab usa ka korte sa balaod.
Mao kana ang kinatas-ang hukmanan sa kinatibuk-an – ang Konstitusyonal nga Hukmanan, ang Korte Suprema.
Unsa ang among kasinatian?
Busa dili kini ang unang legal nga aksyon nga may kalabotan sa klima nga among gihimo batok sa ORF.
Ang KommAustria adunay kaayo istrikto nga pormal nga mga kriteriya, uban niining mga
pirma ug tanan pa – ug klaro nga pabor sa ORF.
Busa naningkamot siya nga mapugngan ang reklamo kutob sa mahimo.
Nakapangita siya og tanang matang sa mga argumento ngano nga ang kahimtang karon angay tan-awon sa
lain nga paagi gikan sa panan-aw sa mga nagreklamo.
Nakaangkon kami og maayong kasinatian sa ikaduhang instansya, ang Pederal nga Administratibong Korte – labing
menos sa mga panel sa mga huwes nga akong nakig-atubang.
Aduna'y mga 35 ka huwes nga nagtrabaho didto. Aduna'y daghang senado, ug sila neutral.
Ang mga prosedyur gihimo usab sa ingon nga paagi nga wala kini nagtinguha sa pag-impluwensya niini.
Kasagaran kaayo kini sa mga korte.
Ang huwes sa tinuod makahukom sa kinalabasan sa prosedyur kung kini dad-on sa usa ka piho nga direksyon.
Kasagaran ra kaayo sa atong mga administratibong korte nga balewalaon ang ebidensya o balibaran ang mga saksi, aron isulti.
Apan ang akong kasinatian sa Pederal nga Administratibong Korte kay neutral kaayo.
Apan karon nagkalisod na.
Ang atong mga korte, i.e. ang mga sukperemeng korte, tanan gitudlo sa politika.
Ug epektibo kini nga nagwagtang sa paghari sa balaod sa daghang mga lugar.
Kay kung ang labing hataas nga mga awtoridad nga naghimo sa katapusang desisyon dili na tinuod, o atong isulti nga
kuwestiyonable kung tinuod ba gyud sila nga obhetibo ug independente, siyempre dako kaayo kini nga problema.
Labi na ang Konstitusyonal nga Korte. Klaro kaayo nga politikal ang pagtalaga niini.
Ug unya, sama sa akong giingon, naa ang dakong pangutana: Makahimo ba gyud siya nga independente?
Ug gusto ko nga mosulti og pipila ka pulong bahin sa Konstitusyonal nga Korte.
Naglangkob kini og 14 ka huwes, mao na sila.
Ug karon, makapahinam kaayo na, sama sa akong giingon.
Mahunahuna sa uban nga ang labing maayong mga huwes sa nasud nagtrabaho sa Korte Konstitusyonal. Dili gyud kana ang kaso.
Walay bisan usa ka kanhing huwes sa ila!
Kana tinuod gayud nga dili katuohan.
Pero mao ra gyud na.
Kinahanglan sila nga adunay kahibalo sa balaod.
Nagtuo ko nga kinahanglan nakahuman pud sila og degree, usa ka degree sa balaod.
Daghan sa kanila ang mga propesor sa unibersidad, i.e. mga tawo nga nangulo sa usa ka
institusyon sa balaod bisan asa o aktibo pa.
Ug daghan usab nga mga kawani sa gobyerno ang nagtrabaho isip mga abogado sa administrasyon – o, labing daotan sa
tanan, nga nagtrabaho o kaniadto nagtrabaho direkta sa mga politikal nga papel sa mga ministeryo.
Kaayo kini nga duol nga pagkasuod sa mga kawani sa gobyerno sa politika.
Ug ang pinakagrabe nga butang mao nga adunay mga solicitor nga nalambigit nga, sa pipila ka mga kaso, nagrepresentar sa
mga politiko o sa mga partidong politikal sa ilang trabaho.
Busa klaro kaayo nga ang atong Konstitusyonal nga Korte adunay grabe kaayo nga politikal nga pagkiling.
Ug kini mahimong ikatugyan sa mga partido, kay ang mga partido adunay katungod sa paghimo og mga
sugyot – ug ang tanan nilang gisugyot giaprubahan.
Busa makita nimo kung giunsa pagbahinbahin sa gahum sa Austria sa miaging 20 ka tuig, ug
kung unsang mga kagamhanan ang nagdumala didto.
Ug unya, ingon man, ilang gipasa ang ilang mga kandidato sa Korte Konstitusyonal.
Grabe kaayo kana nga problema, sa tinuod lang, kay – naghimo ba gyud sila og neutral nga paghukom?
Pananglitan, usa ka kaso bag-ohay lang natapos diin madaog kami sa unang antas ug sa ikaduhang antas.
Kini usa ka panel sa tulo ka huwes. Maayo kaayo nga pangatarungan, 24 ka pahina.
Ug unya ang ORF miadto sa Korte Konstitusyonal.
Miingon ang mga solicitor: Sige, napildi gyud mi sa kaso.
Moadto kami sa Konstitusyonal nga Korte, nga gitudlo sa politika, ug gibaliktad nila ang desisyon sa
Administratibong Korte uban sa usa ka rason nga walay pulos.
Busa kung imo sila mabasa, maghunahuna ka sa imong kaugalingon, "Unsa na pud kaha ilang gisigarilyo?" Dili
katuohan kung giunsa na – kinahanglan ko mag-amping dinhi – nga ang paghari sa balaod dili na molihok.
Dili ko gusto hisgutan ang pagbaliko sa hustisya, pero dili katuohan ang mga rason nga kalit lang gihatag.
Apan ang usa ka solicitor nga maayo nakong kauban sa trabaho karon mosulay og dad-on ang among Austrian
Constitutional Court sa European Court of Justice.
Kay naa pa gihapon kita niining tambal.
Dili gyud katuohan kung usahay ang ... ug sa kasubo, ang labing taas nga awtoridad mao ang magbuot.
Sa samang paagi, kinsa ang labing gamhanang lalaki sa nasud?
Ang nagpahayag og estado sa emerhensya. Mao kana ang among ministro sa panglawas atol sa krisis sa coronavirus.
Kalit siyang nagdeklara og estado sa emerhensya ug karon giwagtang na ang tanan. Busa sa estado
sa emerhensya, dili na balido ang konstitusyon.
Unsa pa man ang buhaton nato, gisulti na nako...
Mga minahal nga manan-aw, sa ubos sa programa makit-an ninyo ang LINK sa tibuok nga lektura.
Gusto namo gamiton kini nga kahigayunan aron pasalamatan ang tagapamulong, si Dr. Bernhard Strehl, ingon man usab
ang mga plataporma nga EIKE, Heartland Institute, ug CFACT.