WEBVTT 00:00.600 --> 00:03.040 Jodi a nou gen Dr Holger Strom avèk nou pou yon entèvyou. 00:03.040 --> 00:08.596 Yo te dekri li kòm dènye jeni inivèsèl Almay la e yo te nonmen li pou twa Pri Nobel. 00:08.596 --> 00:16.210 Li ekri plis pase 150 liv e pandan long karyè li, li te konseye otorite Alman yo, politisyen Ameriken yo ak Nasyonzini. 00:16.210 --> 00:21.597 Sepandan, misyon li ki te pi enpòtan se te pou sansibilize moun sou danje enèji nikleyè, ki byento y ap ankò 00:21.597 --> 00:24.976 prezante kòm net pou klima, men se pa sa n ap diskite jodi a. 00:24.976 --> 00:27.203 Jodi a n ap diskite sou sijè lagè a. 00:27.203 --> 00:32.846 Menm jan sa te rive dènye fwa pandan Kriz Misil Kiben an 1962, nou sou pwen pou gen yon 00:32.846 --> 00:35.696 nouvo konfwontasyon ame ant OTAN ak Larisi. 00:35.696 --> 00:38.420 Se sa k ap pouse moun nan peyi Almay. 00:38.420 --> 00:45.337 Wi, anpil moun menm pè, paske istwa montre ke lagè se yon fenomèn ki repete e li toujou 00:45.337 --> 00:49.796 vini anvan pa kreyasyon estereyotip lènmi. 00:49.796 --> 00:56.110 Kidonk kesyon nou jodi a: Doktè Strohm, ki konklizyon ou? Poukisa lagè rive? 00:56.110 --> 01:03.643 Wi, paske yon elit rich vle vin pi rich ak pi pwisan. Sa klè anpil. 01:03.643 --> 01:11.616 Madam Gutle Schnapper-Rothschild te di, "Si pitit gason m yo pa vle lagè, p ap genyen okenn." 01:11.616 --> 01:19.470 Epi lòt moun yo te konfime sa byen klè tou. Se pòv yo k ap mennen lagè a. 01:19.470 --> 01:25.323 Bò ki pa konnen youn lòt, ki pa fè anyen youn ak lòt, touye youn lòt. 01:25.323 --> 01:30.223 Pandan ke moun ki rich yo, ki konnen youn lòt trè byen, ap fè biznis youn ak lòt. 01:30.223 --> 01:37.503 E nan lagè, ou ka fè yon pakèt lajan. Pran Bernard Baruch kòm egzanp. 01:37.503 --> 01:43.643 Li te kapab miltipliye fòtin li de san fwa pandan Dezyèm Gè Mondyal la. 01:43.643 --> 01:50.783 Kidonk, nou pa ap pale de double, triple oswa senk fwa plis, men pito ogmante de san fwa. 01:50.783 --> 02:02.203 E pandan Dezyèm Gè Mondyal la, ni Rothschild yo ni Rockefeller yo te kapab pran tout patant Almay yo. 02:02.203 --> 02:13.310 E sa koresponn ak yon fòtin nan trilyon ki gen de chif. Kidonk, n ap pale de yon kantite lajan vrèman sibstansyèl isit la. 02:13.310 --> 02:18.630 Sa a klè anpil. Gen plizyè sitasyon sou sijè sa a. 02:18.630 --> 02:23.330 Militaris yo ak moun k ap fè pwofi sou lagè se pi gwo lènmi nou yo. 02:23.330 --> 02:34.804 Yo itilize lame a pou mennen lagè san sans ki dire plizyè dizèn ane pou konpayi tankou Lockheed Martin, General 02:34.804 --> 02:41.050 Dynamics, ak Russell/Northrop Grumman ka fè yon fòtin. 02:41.050 --> 02:53.663 Militè a montre fòs li pou kòporasyon mondyal yo ka jwenn nouvo mache epi eksplwate petwòl, mineral ak lòt resous natirèl. 02:53.663 --> 03:00.430 Pou sa, yo kenbe pèp pòv yo anba jòk rejim marionèt korips e brital. 03:00.430 --> 03:10.616 Reyalite a se ke vrè lènmi moun toujou anndan li. Sitasyon sa a soti nan Chris Hedges. 03:10.616 --> 03:16.936 Li se yon korespondan lagè pou New York Times e li se yon gayan Pri Pulitzer. 03:16.936 --> 03:22.820 Kidonk, se pi gwo onè ou ka resevwa kòm yon jounalis. 03:22.820 --> 03:37.083 Pwochen sitasyon an soti nan Smedley Darlington Butler, Majò Jeneral Ameriken ak sòlda ki pi dekore nan istwa Amerik. 03:37.083 --> 03:46.868 Li di: "Lagè se yon fwòd òganize, e li se san dout fòm ki pi pwofitab e ki pi meprizan." 03:46.868 --> 03:52.520 Yo fè l pou benefis kèk moun sou do gran majorite a. 03:52.520 --> 04:00.030 Ozetazini, plizyè dizèn de milye nouvo milyonè ak milyadè te parèt apre lagè mondyal yo. 04:00.030 --> 04:08.150 Atravè lagè, nasyon ki genyen yo elaji teritwa yo, ke kèk moun eksplwate touswit. 04:08.150 --> 04:10.803 Pa san milyon moun ki koule. 04:10.803 --> 04:18.123 Mwen te nan sèvis la pou plis pase 30 ane e mwen te travay pou gwo kòporasyon, Wall Street ak 04:18.123 --> 04:23.130 bank yo, kòm yon gangster nan sèvis kapitalis. 04:23.130 --> 04:29.920 Kidonk, si mwen konprann byen, se sa yon jeneral di apre li fin sèvi plizyè dizèn ane? 04:29.920 --> 04:39.956 Wi. Majò Jeneral e, jan mwen te di, sòlda ki pi dekore nan tout istwa Etazini. 04:39.956 --> 04:46.665 Epi li di sa nan liv li a "Gè se Krim Òganize" . 04:46.665 --> 04:53.830 Wi. E kounye a nou gen nouvo sant lagè k ap kontinye. Ikrèn toujou ap kontinye. 04:53.830 --> 04:58.088 Sirya ap fè sa ankò. Kounye a, ou ta ka di te gen yon koudeta. 04:58.088 --> 05:03.256 Finalman, bagay yo ap bouyi nan Siri, Jòji ak Woumani. Kisa ou ka di sou sa? 05:03.256 --> 05:05.723 Wi, byen, ak Siri li byen klè. 05:05.723 --> 05:17.550 Kounye a nou genyen Blinken, Sekretè Deta a, ki admèt ke yo t ap prepare depi plizyè ane pou tonbe Assad, sa ki pa yon sekrè. 05:17.550 --> 05:30.563 Depi plizyè ane, Izrayelyen yo ap bombe faktori nan Siri, ap fè eksploze depo zam ak sou sa. 05:30.563 --> 05:42.083 Epi kounye a nou wè ke IS, sa vle di IS, Leta Islamik la, te gen yon kantite konsiderab tank nèf. 05:42.083 --> 05:47.620 Yo te remèt yo bay yo pa Latiki, yon manm OTAN. 05:47.620 --> 05:58.123 Epi tout bagay la te planifye depi plizyè ane, e kounye a Larisi distrè ak lagè nan Ikrèn epi Iran ap fè fas ak pwoblèm. 05:58.123 --> 06:08.243 Nou te wè ke Amerik, Angletè ak Izrayèl te antre fon nan Iran epi yo te bonbadman prèske tout bagay ki te la. 06:08.243 --> 06:12.930 Kidonk, Amerik ak Angletè te bay lojistik pou sa. 06:12.930 --> 06:19.490 E wi, sa klè anpil. E kounye a, yo ap kale po lous la. 06:19.490 --> 06:32.109 Ikrèn, non, padone m, se Tiki k ap pran nò Siri, epi Izrayèl ap elaji zòn pwoteksyon li nan Golan Heights. 06:32.109 --> 06:40.350 Sa vle di ke Siri pral kounye a chanje fwontyè li yo epi anekse teritwa yo. 06:40.350 --> 06:45.349 Lè Larisi te fè sa nan Ikrèn, Lwès la te fache anpil. 06:45.349 --> 06:52.083 An menm tan, 80% nan popilasyon lès Ikrèn nan se Ris, e yo te pèdi dwa yo an gran pati. 06:52.083 --> 07:00.143 Tiki ak Izrayèl pa gen okenn zafè ann Siri. Pa gen okenn Tik oswa Izrayelyen k ap viv la. 07:00.143 --> 07:07.596 Se yon lagè pou vòl. Tankou tout lagè. Nou ka toujou pran egzanp Libi. 07:07.596 --> 07:17.241 Nasyonzini te pèmèt refijye yo evakye la. Epi sa te itilize pou ranvèse gouvènman an. 07:17.241 --> 07:22.969 Nou konnen ke yo te pike Gaddafi sou yon ba fè. 07:22.969 --> 07:32.276 Epi yo vòlè lwil la. 800 milya an lò ak 660 milya an lajan etranje . 07:32.276 --> 07:42.779 Epi tou nan lagè ak Ikrèn nan, premye bagay Etazini te fè se te retire lajan sou obligasyon yo, obligasyon dola 07:42.779 --> 07:49.296 yo, ke Larisi te genyen, epi sou lajan etranje Ris yo. 07:49.296 --> 07:55.356 Atak. Lagè se toujou atak. 07:55.356 --> 08:04.559 Epi kounye a Georgia. Yo te fè eleksyon nan Georgia, kote 54 pousan nan vòt yo ale pou 08:04.559 --> 08:10.452 yon pati ki kenbe yon pozisyon net anvè Larisi. 08:10.452 --> 08:14.750 Epi natirèlman, sa pa pèmèt. 08:14.750 --> 08:20.310 Epi Prezidan an deklare ke li pap demisyone. 08:20.310 --> 08:33.150 Prezidan sa a te fèt nan Pari, li te edike an Frans, li gen doub sitwayènte epi li te ale nan Jòji. 08:33.150 --> 08:45.133 Lòt moun ki enplike nan sa a soti nan Fondasyon Sosyete Ouvè George Soros ak Fondasyon Eritaj Ozetazini ak 08:45.133 --> 08:57.443 Angletè, epi yo se tou doub nasyonal e, natirèlman, ajan sèvis sekrè k ap eseye inisye koudeta sa a la. 08:57.443 --> 09:02.943 Tribinal Konstitisyonèl Jòji deklare ke pa gen okenn iregilarite nan eleksyon an. 09:02.943 --> 09:11.610 Li te gratis e jis, e nouvo gouvènman sa a te eli ak 54 pousan nan vòt yo. 09:11.610 --> 09:23.561 Men Inyon Ewopeyen an ak OTAN pa pèmèt anyen ki ta ka pwò-Ris; pito, yo itilize yon taktik domino, 09:23.561 --> 09:30.310 pran kontwòl yon eta apre yon lòt, moso pa moso. 09:30.310 --> 09:37.243 Epi kounye a nou wè menm bagay la nan Ongri (sa vle di Romeni). Yon eleksyon te fèt tou la. 09:37.243 --> 09:48.109 Tribinal Konstitisyonèl la, ki an reyalite fòme ak manm Mafya, te deklare tout bagay ilegal. 09:48.109 --> 09:59.063 Epi prèske gen yon koudeta, epi, tipikman, Inyon Ewopeyen an enpoze sanksyon ekonomik imedyatman. 09:59.063 --> 10:01.390 Men nou ap pale de Woumani kounye a, pa Ongri, vre? 10:01.390 --> 10:09.336 Wi, se tout menm bagay. Woumani, Jòji, se toujou menm jan ak nan Ikrèn. 10:09.336 --> 10:14.183 Yo te ranvèse yon gouvènman ki te eli legalman la. 10:14.183 --> 10:21.256 Epi ou gen gwo manifestasyon, ke yo eksplwate nan Lwès la, natirèlman. 10:21.256 --> 10:30.595 E si sa pa mache, ou tire nan foul la epi ou blame gouvènman an, epi Lè sa a OTAN ak Inyon 10:30.595 --> 10:36.496 Ewopeyen an gen yon rezon pou entèvni militèman. 10:36.496 --> 10:38.781 Se tout yon montaj. 10:38.781 --> 10:47.116 Youn nan faktè desizif yo toujou sanble ap jwe nan lagè: manipilasyon ak kontwòl enfòmasyon ak opinyon. 10:47.116 --> 10:48.941 Men kijan yon bagay konsa ka mache? 10:48.941 --> 10:56.844 Nou gen dè santèn de jounal, estasyon radyo ak televizyon, ak branch yo sou entènèt, e si, apa de medya gratis yo, yo 10:56.844 --> 11:01.263 tout rapòte menm bagay la, kijan yon bagay konsa ka mache? 11:01.263 --> 11:05.940 Wi, kèlkeswa moun ki kontwole medya yo, se li ki kontwole opinyon piblik la. 11:05.940 --> 11:19.001 Epi sis konpayi: Comcast, Walt Disney Corporation, Warner Media, 21st Century Fox, CBS Corporation ak Viacom, ki dirèkteman 11:19.001 --> 11:28.036 oswa endirèkteman posede plis pase 95 pousan nan tout jounal yo. 11:28.036 --> 11:39.763 Sa se 1,500 jounal, 1,100 magazin, 2,400 kay piblikasyon, 1,500 chèn televizyon ak 9,000 estasyon radyo. 11:39.763 --> 11:43.543 Epi yo fondamantalman jis ap gaye dezenfòmasyon. 11:43.543 --> 11:50.543 Yo anvayi nou ak bagay ki pa enpòtan, manipile nou epi bay nou manti. 11:50.543 --> 11:57.263 Nou dwe kwè sa yo pwopaje paske pa gen okenn lòt opinyon. 11:57.263 --> 12:01.689 Yo senpleman pap pèmèt sa. E sa senp anpil. 12:01.689 --> 12:11.680 Mwen vle di, chak lagè konsiste sitou nan pwopagann. Mwen ka bay kèk sitasyon sou sa tou. 12:11.680 --> 12:22.243 Pa egzanp, sitasyon klasik sa a soti nan Lord Arthur Ponsby. 12:22.243 --> 12:32.303 Li se esansyèlman yon politisyen britanik e, pou nou di konsa, yon moun ki mennen pwopagann nan yon nivo ki pi wo. 12:32.303 --> 12:38.723 Li deklare dis prensip pwopagann lagè a: "Nou pa vle lagè." 12:38.723 --> 12:45.140 Kan opozan an pote responsablite. Lidè opozisyon an se yon dyab. 12:45.140 --> 12:51.170 Nou ap goumen pou yon bon koz. Adversè nou an ap goumen ak zam ilegal. 12:51.170 --> 12:58.963 Lènmi an ap komèt atwositè entansyonèlman. Pèt nou yo ba, pèt lènmi an anpil anpil. 12:58.963 --> 13:04.616 atis ak entelektyèl sipòte nou. Misyon nou sakre. 13:04.616 --> 13:11.683 Nenpòt moun ki poze kesyon sou rapò nou yo se yon trayè. Se tipik. 13:11.683 --> 13:14.343 Ki ane sitasyon sa a soti? 13:14.343 --> 13:26.176 O, sa a se ansyen. Li soti nan 19yèm syèk la. Ponsby te fèt an 1871. 13:26.176 --> 13:31.096 Sa te vre nan Premye Gè Mondyal la, nan Dezyèm Gè Mondyal la, e li toujou vre jodi a. Se yon senaryo klasik. 13:31.096 --> 13:38.223 Nou ka wè kijan sa mache. Oswa, mwen gen yon lòt bon sitasyon. 13:38.223 --> 13:47.363 "Mwen gen san mil karakteristik, chak youn ou renmen. Mwen se manti pwopagann lan, vrè metrès mond sa a. 13:47.363 --> 13:53.073 Mwen se manti pwopagann ke nenpòt moun ka achte – pou lajan. Depi kòmansman tan an, mwen ap 13:53.073 --> 13:56.996 falsifye, bay manti ak twonpe tout mond lan! 13:56.996 --> 14:06.603 Sa se tipik sa k ap pase la. Yo ap manipile nou nèt, kèlkeswa sa nou fè. 14:06.603 --> 14:12.223 Yo bay nou manti prèske depi premye souf nou rive nan dènye souf nou. 14:12.223 --> 14:17.469 E se pa sèlman yon fwa oswa de fwa, men toujou. 14:17.469 --> 14:23.916 Kidonk sa klè anpil. Men Pedro Baños la. 14:23.916 --> 14:32.669 Li te responsab fòmasyon jeneral anplwaye yo an Espay e li te ofisye entèlijans ak ofisye sekirite ki pi wo ran 14:32.669 --> 14:37.776 nan Lame Ewopeyen an, sètadi sa ki pou Inyon Ewopeyen an. 14:37.776 --> 14:41.689 Epi li te ekri yon liv ki rele "Kijan pou Dirije Mond lan". 14:41.689 --> 14:48.623 Sa te oblije anile imedyatman apre sa paske li te lage sekrè a. 14:48.623 --> 14:58.436 Epi li te di pa gen okenn verite. Se sèlman manti ki genyen. E sa klè anpil, espesyalman nan lagè. 14:58.436 --> 15:06.530 Tou de bò yo ap bay manti. Tout moun ap bay manti. E nou menm? Yo jis ap pran nou nan yon vire depi nan kòmansman jiska lafen. 15:06.530 --> 15:11.076 Nan tan lontan, yo te di nou ke nou t ap goumen pou Bondye, peyi a ak anperè a. 15:11.076 --> 15:17.540 Jodi a, se pou demokrasi, dwa moun ak bagay konsa. Tout se manti. 15:17.540 --> 15:23.143 Paske demokrasi disparèt imedyatman nan yon lagè. Se premye bagay ki tonbe sou kote. 15:23.143 --> 15:30.176 Epi dwa moun tou, paske toulede bò yo touye, masakre epi tòti moun jan yo vle. 15:30.176 --> 15:33.569 Men se toujou advèsè a ki fè sa. 15:33.569 --> 15:36.603 E moun rich yo ap fè lajan san rete, jan ou te di nan kòmansman an. 15:36.603 --> 15:41.810 Mèsi pou evalyasyon sa a! Kisa ou ta di telespektatè yo? Kisa yo ta dwe fè? 15:41.810 --> 15:48.496 Kisa moun ka fè pou anpeche nou kontinye soutni machin sa a? 15:48.496 --> 15:55.869 Ou dwe kritik. Ou dwe poze kesyon sou tout bagay, pa kwè anyen, tcheke tout bagay poukont ou. 15:55.869 --> 16:04.010 Epi yon fwa ou reveye, ou reyalize poukont ou kijan y ap bay ou manti. 16:04.010 --> 16:10.010 Paske li tèlman evidan. Kidonk ou ta dwe poze kesyon sou tout bagay. Menm sa m ap di. 16:10.010 --> 16:16.003 Mwen menm tou ka fè erè. Mwen menm tou ka mal enfòme. 16:16.003 --> 16:23.716 Kidonk, dwe kritik, panse pou tèt ou! Vin pi entèlijan! Se vrèman sèl bagay ou ka fè. 16:23.716 --> 16:26.649 Ekilib pouvwa a klè. 16:26.649 --> 16:32.760 Jodi a, nou wè ke nou pa ka eksprime opinyon nou ankò, ke tout kalite bagay entèdi, ke tout 16:32.760 --> 16:36.183 bagay konsidere kòm yon ensilt. Lèse-majeste. 16:36.183 --> 16:44.499 Paske nou wè Strack-Zimmermann oswa Baerbock ak Habeck, ki depoze plizyè milye plent paske 16:44.499 --> 16:49.163 yo te rele yo "idi" oswa yon bagay ki sanble. 16:49.163 --> 16:52.163 Epi toujou gen rechèch kay. 16:52.163 --> 16:59.236 Apre sa, sèvis sekirite leta a rive, antre pa pòt la, pran tout bagay ki gen valè avèk yo epi fè transpòte yo ale. 16:59.236 --> 17:01.543 Sa fèt pou entimide. 17:01.543 --> 17:10.050 Epi ou ka jwenn twa ane prizon ak yon amann £50,000 pou pi piti bagay la. 17:10.050 --> 17:14.716 Nou se yon diktati depi lontan. 17:14.716 --> 17:21.456 Doktè Strohm, sa se yon konklizyon tris. Mwen swete ou tout siksè nan misyon ou. 17:21.456 --> 17:26.389 Ou te yon edikatè kouraj depi nan kòmansman. 17:26.389 --> 17:31.700 Ou ekri anpil liv e ou angaje w nan kesyon sa yo. 17:31.700 --> 17:37.892 Mwen espere ke moun yo ap koute w kòm yon moun ki te viv nan listwa, ki te wè ak fè eksperyans anpil bagay 17:37.892 --> 17:41.976 poukont li, e ki pa sèlman tande pale de yo pa mwayen lòt moun. 17:41.976 --> 17:43.780 Mèsi pou entèvyou sa a. 17:43.780 --> 17:45.130 Mèsi tou.