"კანონპროექტი ევროპისთვის" – ამ სათაურით ყოფილმა შვეიცარიის ეროვნული საბჭოს წევრმა და ბერნის დიდი საბჭოს წევრმა,
თომას ფუქსმა, გაზეთ "DIE IDEE"-ში ევროპაში არსებული ფინანსური მდგომარეობის შესახებ სატირული სტატია გამოაქვეყნა.
ათი კაცი – ერთი ბერძენი, ერთი იტალიელი, ერთი ფრანგი, ერთი პორტუგალიელი, ერთი ესპანელი, ერთი კვიპროსელი,
ერთი ფინელი, ერთი ავსტრიელი, ერთი ჰოლანდიელი და ერთი გერმანელი – რეგულარულად იკრიბებიან ვახშამზე.
გასულ კვირას ისევ ასე იყო.
ყველას წილად ზუსტად 500 ევრო გამოვიდა, რადგან მათ მაღალი დონის ვახშმით ნამდვილად ისიამოვნეს.
სტუმრებმა გადაიხადეს თავიანთი ანგარიში – ისევე, როგორც ჩვენ ვიხდით გადასახადებს – და ეს დაახლოებით ასე გამოიყურებოდა:
ოთხმა სტუმარმა (ბერძენმა, პორტუგალიელმა, ესპანელმა და იტალიელმა) არ გადაიხადა.
კვიპროსელმა გადაიხადა 1 €. ფრანგმა გადაიხადა 5 €. ავსტრიელმა გადაიხადა 50 €. ფინელმა
გადაიხადა 80 €. ჰოლანდიელმა გადაიხადა 100 €.
ათასმა (გერმანელმა) გადაიხადა 264 ევრო.
ასე საკმაოდ დიდი ხანია გრძელდებოდა.
ისინი არაერთხელ შეხვდნენ ერთად სადილად.
ყველა კმაყოფილი იყო, სანამ მფლობელმა არ დაარღვია შეთანხმება და სადილის ფასის 50 ევროთი შემცირება არ შემოგვთავაზა.
"იმიტომ, რომ თქვენ ყველანი ასეთი კარგი სტუმრები ხართ!"
რა კეთილია! ახლა მათ ათ კაცზე ვახშამი მხოლოდ 450 ევრო დაჯდა.
ჯგუფი მტკიცედ იყო განწყობილი, რომ გადახდებს ისევე განაგრძობდა, როგორც აქამდე.
პირველ ოთხზე არაფერი შეცვლილა; ისინი კვლავ უფასოდ ჭამდნენ.
მაგრამ დანარჩენ ექვსზე რაღა ვთქვათ?
როგორ შეიძლებოდა 50 ევროს დანაზოგი ისე გაეყოთ, რომ ყველასთვის წამგები ყოფილიყო?
ექვსმა მათგანმა მალევე მიხვდა, რომ 50 ევრო, გაყოფილი ექვს გადამხდელზე, ტოლია 8.33 ევროს.
მაგრამ თუ ამ თანხას ინდივიდუალური წილებიდან გამოაკლებდნენ, მეხუთე და მეექვსე სტუმრებს მაინც
მიეცემოდათ ფული თავდაპირველად სადილზე წასასვლელად.
ამიტომ მფლობელმა სტუმრებს შესთავაზა, რომ ყველას გადაეხადა თავისი საერთო წვლილის პროპორციულად ნაკლები თანხა.
მაშ, დაჯდა და თავისი სტუმრისთვის ამის გამოთვლა დაიწყო.
შედეგი იყო შემდეგი: კვიპროსელმა, ისევე როგორც პირველმა ოთხმა, ამის შემდეგ აღარაფერი გადაიხადა (100%-იანი დანაზოგი).
ფრანგმა 5 ევროს ნაცვლად 3 ევრო გადაიხადა (40%-იანი დანაზოგი).
ავსტრიელმა გადაიხადა 45 ევრო 50-ის ნაცვლად (10%-იანი დანაზოგი).
ფინელმა 80 ევროს ნაცვლად 72 ევრო გადაიხადა (10%-იანი დანაზოგი).
ჰოლანდიელმა 100 ევროს ნაცვლად 90 ევრო გადაიხადა (10%-იანი დანაზოგი).
გერმანელმა გადაიხადა 239 ევრო 264-ის ნაცვლად (11%-იანი დანაზოგი).
ამ გადაწყვეტით ექვსივე წინაზე უკეთეს მდგომარეობაში აღმოჩნდა, ხოლო პირველ ოთხს კვლავ უფასოდ ჭამა.
მაგრამ როცა პაბის წინ კვლავ გამოთვლა გააკეთეს, ყველაფერი ისეთი იდეალური აღარ აღმოჩნდა, როგორსაც ჰგონებდნენ.
"მე 50 ფუნტიდან მხოლოდ 2 მივიღე!" თქვა ფრანგმა და გერმანელს მიუთითა, "მაგრამ ის 25 ფუნტს იღებს!"
"სწორია!" — წამოიძახა კვიპროსელმა, — "მე მხოლოდ 1 ევრო დავზოგე, ის კი ჩემზე ოცჯერ მეტს".
"რა მართალია!" — წამოიძახა ავსტრიელმა, — "რატომ უბრუნდება მას 25 ევრო, მე კი მხოლოდ 5?"
კიდევ ერთხელ, მდიდარ გერმანელებს ყველაფერი რჩებათ!
"ერთი წუთით", — ერთხმად დაიყვირეს ბერძენმა, პორტუგალიელმა, ესპანელმა და იტალიელმა, — "ჩვენ არაფერი მიგვიღია".
სისტემა ექსპლუატაციას უწევს ყველაზე ღარიბებს!
მოულოდნელად, ცხრა კაცმა გერმანელს თავს დაესხა და სცემა.
მომდევნო საღამოს გერმანელი ვახშამზე არ გამოჩნდა.
ასე რომ, დანარჩენმა ცხრავამ ისე ივახშმა.
მაგრამ როდესაც ანგარიშის გადახდის დრო დადგა, მათ რაღაც არაჩვეულებრივი შენიშნეს:
მათ ყველას ერთად საკმარისი ფული არ ჰქონდათ, რომ ანგარიშის ნახევარიც კი გადაეხადათ!
და თუ ისინი შიმშილით არ მოკვდნენ, დღესაც კი ამაზე ფიქრობენ.
ევროპა ასეთი მარტივია!