1
00:00:00,000 --> 00:00:00,291


2
00:00:00,291 --> 00:00:11,216
Moun, moun ki asire yo ak pasyan yo ta dwe konnen ke
siveyans medikaman an Almay kanpe nèt konsènan vaksen sa yo.

3
00:00:11,216 --> 00:00:18,430
Se yon otorite gouvènman ki pi wo ki klèman ap
pouswiv plan an: lavant vaksen yo pa dwe deranje.

4
00:00:18,430 --> 00:00:28,027
Ansyen chèf depatman sekirite medikaman nan Enstiti Paul Ehrlich
la, Doktè Keller-Stanislawski, te admèt devan komite ankèt

5
00:00:28,027 --> 00:00:37,990
Brandenburg nan mwa septanm 2023 ke otorite alman an te
konplètman akable ak anrejistreman anpil efè segondè vaksen yo.

6
00:00:37,990 --> 00:00:47,068
Kla.TV te rapòte . Sepandan, depi anvan pandemi kowonaviris la,
yo te sispèk Enstiti Paul Ehrlich la pa t ap ranpli devwa li pou

7
00:00:47,068 --> 00:00:52,630
fè rechèch ak anrejistre domaj vaksen yo nan nivo ki nesesè a.

8
00:00:52,630 --> 00:01:00,830
Doktè Klaus Hartmann, ki te travay pandan dis ane nan Enstiti
Paul Ehrlich nan Depatman Sekirite Medikaman, te kite enstiti a

9
00:01:00,830 --> 00:01:08,045
paske li te temwen kijan li te reyaji nan yon fason ki pa t
apwopriye ditou e ki te twò ta lè yo te sispèk yon

10
00:01:08,045 --> 00:01:15,904
vaksen sis-fòs te ki te responsab pou yon ogmantasyon
nan ka sa yo rele 'sendwòm lanmò bridsoukou tibebe'.

11
00:01:15,904 --> 00:01:26,063
Nan epòk sa a, yon kantite etonan tibebe te mouri a laj de
mwa – egzakteman laj kote yo bay premye vaksen woutin yo.

12
00:01:26,063 --> 00:01:34,637
Yon etid ki te fèt pou mennen ankèt sou lyen sa a
te finanse an gran pati pa manifakti vaksen yo ki

13
00:01:34,637 --> 00:01:39,516
responsab pou lanmò yo ak vaksen sis-an-yonn yo.

14
00:01:39,516 --> 00:01:45,476
Kidonk, etid la pa t jwenn okenn korelasyon.

15
00:01:45,476 --> 00:01:55,182
Kritik vaksen ak otè Wolfram Klingele, ki te etidye
etid sa a an detay, di ke done yo te manipile depi nan

16
00:01:55,182 --> 00:02:01,756
kòmansman epi yo te anbelir ankò nan 'evalyasyon' final la.

17
00:02:01,756 --> 00:02:09,208
Nan Almay, yo anrejistre efè segondè vaksen yo
ak yon sistèm yo rele 'rapò espontanè' apre

18
00:02:09,208 --> 00:02:13,730
Enstiti Paul Ehrlich la fin apwouve vaksen an.

19
00:02:13,730 --> 00:02:22,490
Sa vle di ke moun ki afekte yo, doktè yo ak famasyen yo
ta dwe rapòte reyaksyon negatif medikaman bay otorite a.

20
00:02:22,490 --> 00:02:32,997
Nan yon entèvyou ak Michael Leitner an 2013, Klaus Hartmann te di
ke yo te konnen depi plizyè dizèn ane ke sistèm anrejistreman

21
00:02:32,997 --> 00:02:40,609
espontane sa a pa t mache – men yo te toujou ap
itilize li paske li te bay jistifikasyon pou

22
00:02:40,609 --> 00:02:45,248
kontinye prezante vaksen kòm yon bagay ki senp.

23
00:02:45,248 --> 00:02:54,316
Kidonk li te di: "Si ou pa anrejistre okenn konplikasyon,
ou ka ak impertinans pretann ke pa gen okenn, menm si ou

24
00:02:54,316 --> 00:02:59,360
sèlman gen zouti pòv nan men ou pou w konnen si genyen."

25
00:02:59,360 --> 00:03:04,136
Sa a se yon taktik ki te mache trè byen jiskaprezan.

26
00:03:04,136 --> 00:03:14,703
Ou gen yon sistèm anrejistreman ki pa mache ditou –
epi ou felisite tèt ou paske gen tèlman kèk efè segondè.

27
00:03:14,703 --> 00:03:22,682
Nan yon lòt entèvyou ki te difize sou ARD an 2018, Klaus Hartmann
te di ke te gen yon sispèk ki t ap retounen

28
00:03:22,682 --> 00:03:30,576
souvan ke Enstiti Paul Ehrlich pa t vrèman vle
konnen si te gen efè segondè grav nan vaksen an.

29
00:03:30,576 --> 00:03:37,670
"Panse sa a vrèman sote nan tèt mwen," di
Doktè Sonja Reitz, entèvyouve nou jodi a.

30
00:03:37,670 --> 00:03:44,050
Nan entèvyou sa a, tande evalyasyon li sou
fason Enstiti Paul Ehrlich la ap jere nouvo

31
00:03:44,050 --> 00:03:47,493
kalite vaksen sa a yo rele "vaksen kowona a".

32
00:03:47,493 --> 00:03:49,423


33
00:03:49,423 --> 00:03:54,294
Bonjou, Doktè Reitz. Ou te deja isit la e ou
te eksprime anpil mekontantman ak travay

34
00:03:54,294 --> 00:03:57,936
Enstiti Paul Ehrlich la. Kisa ou ka di nou sou sa?

35
00:03:57,936 --> 00:04:06,909
Wi, sa a se yon pwoblèm ki trè enpòtan paske popilasyon an konte
sou enstiti sa a, ki sipoze se gadyen sekirite medikaman

36
00:04:06,909 --> 00:04:15,463
nan Almay, e li nòmalman responsab tou pou apwobasyon
vaksen yo ak pou siveye sekirite pwodwi medsin ak vaksen yo.

37
00:04:15,463 --> 00:04:20,883
Wi, li patikilyèman eksitan isit la ak nouvo
vaksen kont kowonaviris nou yo ki fèk entwodwi.

38
00:04:20,883 --> 00:04:28,870
Epi kounye a, an 2021, nou reyalize sa
a, ann di, yon gwo kanpay vaksinasyon.

39
00:04:28,870 --> 00:04:35,876
Mwen kwè yo te administre 130 milyon dòz an 2021.

40
00:04:35,876 --> 00:04:44,250
Sa vle di ke pifò moun te resevwa de vaksen, e kèk te
resevwa twa. Jiska prezan, yo te administre 192 milyon dòz.

41
00:04:44,250 --> 00:04:53,596
E kounye a vaksen sa a te apwouve pa EMA, Ajans
Ewopeyen pou Medikaman, ak ki PEI a travay trè sere.

42
00:04:53,596 --> 00:04:58,256
Sepandan, PEI gen pou misyon
siveye sekirite medikaman yo an Almay.

43
00:04:58,256 --> 00:05:08,256
E sa nou ap jwenn kounye a se ke Enstiti Paul Ehrlich pa
t suiv plizyè endikasyon sou nati danjere sibstans sa yo.

44
00:05:08,256 --> 00:05:14,712
Te gen endikasyon nan men pwofesè yo ke te gen
enpurte nan sibstans sa yo, ni enpurte vizib ni

45
00:05:14,712 --> 00:05:19,150
enpurte ki vizib anba yon mikwoskòp, ak prèv ak temwayaj.

46
00:05:19,150 --> 00:05:25,543
Epi PEI a te di, nou pa enterese nan sa, nou konte sou
enfòmasyon manifakti a epi nou pa mennen ankèt sou li nou menm.

47
00:05:25,543 --> 00:05:32,327
Te gen plizyè ekip pwofesè. Mwen konnen ke Pwofesè
Burkhardt te ekri Enstiti Paul Ehrlich nan dat 21

48
00:05:32,327 --> 00:05:36,303
mas ke te gen enpurte, ke te gen sispèk sou enpurte.

49
00:05:36,303 --> 00:05:39,303
Enstiti Paul Ehrlich la inyore li epi li pa t fè anyen ditou.

50
00:05:39,303 --> 00:05:46,491
Lè sa a, lòt pwofesè yo te wè ke te genyen
dekolorasyon ki te trè diferan nan solisyon vaksen sa yo.

51
00:05:46,491 --> 00:05:51,646
Yo te ekri sa la, li te parèt tou nan
Berliner Zeitung oswa yon atik te parèt.

52
00:05:51,646 --> 00:05:56,573
Enstiti Paul Ehrlich resevwa lèt sa a epi li
pa fè anyen, yo raple l, epi li pa fè anyen.

53
00:05:56,573 --> 00:05:59,336
Epi li pa fè okenn ankèt oswa verifikasyon.

54
00:05:59,336 --> 00:06:05,986
Yo te vle wè etid ki te pibliye e ki te revize pa parèy olye
pou yo di ke sa a se yon sispèk ki tèlman serye, sitou paske

55
00:06:05,986 --> 00:06:09,636
tout sibstans sa yo... yo fè rechèch sou yo ekstrèmman mal.

56
00:06:09,636 --> 00:06:16,056
Sibstans ki te pwodui pou itilizasyon an mas la
konplètman diferan de sa yo te itilize nan etid apwobasyon an.

57
00:06:16,056 --> 00:06:24,810
Se plis rezon poukisa Enstiti Paul Ehrlich ta dwe te
fè yon efò pou byen mennen ankèt sou efè segondè yo.

58
00:06:24,810 --> 00:06:30,851
Uit moun te mouri nan nwit premye piki a pandan
esè apwobasyon an, sa pifò moun pa konnen paske

59
00:06:30,851 --> 00:06:34,170
yo senpleman pa mansyone nan esè apwobasyon an.

60
00:06:34,170 --> 00:06:36,610
Ou ta ka rele sa manipilasyon tou.

61
00:06:36,610 --> 00:06:44,643
Yo te enkli sèlman pasyan ki te resevwa dezyèm
vaksen an tou, epi apre sa yo te fè rechèch yo.

62
00:06:44,643 --> 00:06:49,876
Kidonk, gen plis pase 1,200 moun ki disparèt; yo pa
t janm resevwa dezyèm piki a. Gen uit moun ki mouri.

63
00:06:49,876 --> 00:06:55,812
Kidonk, mwen jis vle di ke, lè yo te konnen enfòmasyon sa yo
– Enstiti Paul Ehrlich te konnen bagay sa yo – yo te dwe

64
00:06:55,812 --> 00:06:59,350
imedyatman mete an plas yon sistèm siveyans ki totalman diferan.

65
00:06:59,350 --> 00:07:04,170
Nou bezwen egzamine pratik medikal yo ak anpil
atansyon: kijan morbidite a ap chanje nan pratik la?

66
00:07:04,170 --> 00:07:07,690
Konbyen efè segondè ki parèt? Atravè kesyon aktif.

67
00:07:07,690 --> 00:07:12,556
Kidonk, se pa t ap tcheke o aza kiyès ki
rapòte kisa, men se te ap poze kesyon aktivman.

68
00:07:12,556 --> 00:07:16,900
Men lòt pwen an se ke yo te aktyèlman angaje
nan yon kalite manipilasyon done lè yo te

69
00:07:16,900 --> 00:07:19,710
retire uit moun sa yo nan etid apwobasyon an.

70
00:07:19,710 --> 00:07:25,376
Se pa te Enstiti Paul Ehrlich la, se te
Pfizer dirèkteman, sètadi manifakti yo.

71
00:07:25,376 --> 00:07:31,673
Epi manifakti Pfizer la byen konnen pou sa; yo deja
pote l lajistis twa fwa Ozetazini, ak peman konpansasyon

72
00:07:31,673 --> 00:07:35,323
ki vo plizyè milya dola pou manipile etid apwobasyon yo.

73
00:07:35,323 --> 00:07:44,069
Kidonk, lè nou siyen kontra ak Pfizer, nou pa fè sa ak
yon konpayi enkoni ki gen yon repitasyon ekselan, men ak

74
00:07:44,069 --> 00:07:49,116
yon konpayi ki te kondane pou aktivite kriminèl plizyè fwa.

75
00:07:49,116 --> 00:07:58,469
Sa fè li vin pi enpòtan pou nou egzamine ak anpil atansyon
yon nouvo teknoloji ki pwomèt de milya nan pwofi – ki, apre

76
00:07:58,469 --> 00:08:03,250
tout, te peye pa politisyen yo – men ki pote risk enkwayab.

77
00:08:03,250 --> 00:08:10,225
Madam Keller-Stanislawski, ki soti nan Enstiti Paul Ehrlich
la, te rapòte plis pase dis lanmò sispèk nan dat 10

78
00:08:10,225 --> 00:08:14,650
janvye 2021, sèlman 14 jou apre kòmansman kanpay vaksinasyon an.

79
00:08:14,650 --> 00:08:21,015
Epi apati jen 2021, nou wè yon gwo ogmantasyon nan
kantite lanmò nan estatistik jeneral yo, ki kontinye ap monte

80
00:08:21,015 --> 00:08:24,450
epi ki monte pi wo toudenkou lè yo administre dòz rapèl la.

81
00:08:24,450 --> 00:08:27,736
Apati otòn 2021, sa ap monte anpil ankò.

82
00:08:27,736 --> 00:08:38,721
Epi kounye a, depi lè sa a rive jis nan fen ane 2022,
nou genyen plis pase 120,000 lanmò anplis ki pa esplike.

83
00:08:38,721 --> 00:08:45,497
120,000, kote omwen – jan nou menm, asosyasyon medikal
la, detèmine – plis pase 100,000 dwe atribiye a

84
00:08:45,497 --> 00:08:49,763
vaksen an, paske nou pa gen okenn lòt eksplikasyon pou sa.

85
00:08:49,763 --> 00:08:57,400
E nan yon sitiyasyon konsa – chif sa yo se chif Destatis yo ,
chif piblik – Enstiti Paul Ehrlich, RKI, tout moun ta dwe di

86
00:08:57,400 --> 00:09:05,676
ke nou bezwen gade imedyatman sa k ap pase a epi swiv nenpòt
enfòmasyon ki ta ka konfime oswa yon fason jistifye sispisyon an.

87
00:09:05,676 --> 00:09:07,303
Epi se egzakteman opoze a ki rive.

88
00:09:07,303 --> 00:09:12,896
Y ap rasire moun yo, y ap minimize sitiyasyon an,
epi y ap di se chanjman klimatik ki toudenkou

89
00:09:12,896 --> 00:09:16,830
responsab pou lanmò sa yo, menm si pa t gen yon vag chalè.

90
00:09:16,830 --> 00:09:23,703
Kidonk nou jwenn tèt nou nan yon sitiyasyon ki vrèman dout.

91
00:09:23,703 --> 00:09:30,496
Sitiyasyon an tou dout paske minis sante nou
an vrèman byen enfòme sou sa k ap pase la.

92
00:09:30,496 --> 00:09:33,016
Epi li pa ogmante finansman pou otorite sa a.

93
00:09:33,016 --> 00:09:43,869
Ke li te kontinye anplwaye onz moun la epi li pa t anboche
plis moun pou trete anpil rapò sou efè segondè ak lanmò.

94
00:09:43,869 --> 00:09:48,896
Menm bagay la rive nan EMA a, kote done
yo eksploze, e yo pa ka kenbe rit la.

95
00:09:48,896 --> 00:09:51,670
Pa gen okenn ankèt sou sa k ap pase egzakteman.

96
00:09:51,670 --> 00:09:57,323
Epi souvan ou pa menm jwenn konfimasyon
ke ou te rapòte yon efè segondè vaksen la.

97
00:09:57,323 --> 00:10:03,336
Sa vle di gen yon sispèk ke ou pa vrèman
vle konnen sa k ap pase ak vaksen sa a.

98
00:10:03,336 --> 00:10:07,719
Wi, panse sa a ka vin nan tèt ou. Mwen pa ka demanti li non plis.

99
00:10:07,719 --> 00:10:11,683
Byen, mwen pa ka konfime sa, mwen pa ka
pwouve l, men li prèske ap gade m nan figi.

100
00:10:11,683 --> 00:10:20,045
Si ou resevwa yon repons pou demann ou a ki di, pa egzanp, ke yo
te obsève sa nan Danmak, Amerik ak tou nan yon kabinè avoka an

101
00:10:20,045 --> 00:10:25,313
Almay ki reprezante anpil moun ki te sibi
domaj vaksen, ke 15 pousan nan pakè yo

102
00:10:25,313 --> 00:10:28,630
responsab pou 95 pousan nan efè segondè grav yo.

103
00:10:28,630 --> 00:10:31,036
Sa vle di ke pakè yo diferan.

104
00:10:31,036 --> 00:10:34,943
Si yon pakèt diferan, li dwe retire sou mache a imedyatman.

105
00:10:34,943 --> 00:10:39,356
E lè yon demann rive nan Enstiti Paul
Ehrlich la, kisa k ap pase apre sa?

106
00:10:39,356 --> 00:10:41,310
Gen diferans ant pakè yo. Èske ou ka wè sa?

107
00:10:41,310 --> 00:10:48,770
Apre sa, yo di nou pa ka matche nimewo pakè yo ak efè
segondè yo, menm si yo dwe antre sou chak fòm , sinon

108
00:10:48,770 --> 00:10:52,908
fich done a pap mache ditou, sòf si ou te deja enprime li.

109
00:10:52,908 --> 00:10:56,189
Men pifò ladan l rapòte sou entènèt,
kidonk pa gen okenn fason pou evite sa.

110
00:10:56,189 --> 00:11:00,543
Ou pa ka rapòte anyen si ou pa antre nimewo pak la.

111
00:11:00,543 --> 00:11:04,903
Nan sans sa a, yon reklamasyon konsa ka
sèlman konsidere kòm yon reklamasyon pwoteksyon.

112
00:11:04,903 --> 00:11:09,683
Epi yo di: E si nou tcheke kontaminasyon?

113
00:11:09,683 --> 00:11:15,409
Te gen endikasyon: kontaminasyon ADN
kanserojèn, kontaminasyon ak lòt sibstans, ak

114
00:11:15,409 --> 00:11:19,483
plazmid, tout kanserojèn, potansyèlman kanserojèn.

115
00:11:19,483 --> 00:11:24,796
Epi enstiti Paul Ehrlich la di:
Non, nou pa fè tès an pakèt isit la.

116
00:11:24,796 --> 00:11:29,956
Nou konte sou enfòmasyon manifakti a pou
di ke tout bagay anfòm nan pwodiksyon an.

117
00:11:29,956 --> 00:11:32,846
Lè sa a, mwen pa bezwen okenn
siveyans medikaman non plis. Sa a absid.

118
00:11:32,846 --> 00:11:33,756
Wi.

119
00:11:33,756 --> 00:11:40,596
Poukisa pou nou siveye li si li jis di ke
manifakti a te di sa, epi nou kwè sa manifakti a di?

120
00:11:40,596 --> 00:11:45,716
Sa enkwayab. Yon enspeksyon vizyèl
ap fèt nan Enstiti Paul Ehrlich.

121
00:11:45,716 --> 00:11:55,530
Sa vle di ou gade l – mwen pa wè okenn boul k
ap flote – e se verifikasyon kalite ki fèt la.

122
00:11:55,530 --> 00:12:06,356
Se yon paravan. Enstiti sa a la pou asire sekirite
medikaman yo an Almay nan kad pi gwo otorite sante a.

123
00:12:06,356 --> 00:12:14,230
Epi Lwa sou Medikaman yo di ke si yon sibstans pa
gen efè yo te pwomèt la, yo dwe retire li sou mache a.

124
00:12:14,230 --> 00:12:21,030
Si yon sibstans gen plis efè segondè pase sa yo te pwomèt, jan
sa endike nan etid apwobasyon an, yo dwe retire li sou mache a.

125
00:12:21,030 --> 00:12:23,049
Tout bagay sa yo disponib isit la.

126
00:12:23,049 --> 00:12:26,276
Yon lòt pwen ki ka enpòtan sou sijè sa a.

127
00:12:26,276 --> 00:12:30,936
Enstiti Paul Ehrlich ap travay sou apwobasyon
an. Yo konnen sa ki bezwen bay pou apwobasyon an.

128
00:12:30,936 --> 00:12:38,601
Tout moun dwe bay yon sètifika sekirite ki deklare
ke vaksen an p ap lakòz kansè pou yo ka apwouve l.

129
00:12:38,601 --> 00:12:40,909
Fètilite a pa afekte.

130
00:12:40,909 --> 00:12:45,465
E nan ka sibstans ki efikas jenetikman – se
sa n ap trete isit la, menm si yo rele yo

131
00:12:45,465 --> 00:12:47,956
vaksen – pa gen okenn domaj pou twazyèm pati.

132
00:12:47,956 --> 00:12:52,696
Paske materyèl jenetik la ta ka ekspire tou epi fè lòt moun mal.

133
00:12:52,696 --> 00:12:57,483
Okenn nan twa etid sekirite sa yo pa t
disponib ni pou EMA ni pou Enstiti Paul Ehrlich.

134
00:12:57,483 --> 00:13:02,083
E ou te janm resevwa yon kominike pou laprès
ki soti nan Enstiti Paul Ehrlich ki deklare:

135
00:13:02,083 --> 00:13:06,938
Enstiti Paul Ehrlich la avèti manifakti yo pou
twazyèm fwa pou yo bay etid yo. Yo poko bay yo.

136
00:13:06,938 --> 00:13:10,096
Se poutèt sa yo annile lisans lan kounye a.

137
00:13:10,096 --> 00:13:12,503
Èske ou te resevwa kominike pou laprès sa a? Non.

138
00:13:12,503 --> 00:13:17,810
Èske ou ta atann yo? Wi, natirèlman.
Kidonk, ki kote kominike pou laprès sa a ye?

139
00:13:17,810 --> 00:13:23,126
Pèsonn pa responsab pou sekirite
medikaman nan Almay. Se yon vilaj Potemkin.

140
00:13:23,126 --> 00:13:26,236
Sa a se Enstiti Paul Ehrlich.

141
00:13:26,236 --> 00:13:28,896
Wi, mèsi anpil pou evalyasyon sa a. Sa vrèman eklere, mèsi anpil.