WEBVTT

00:00.320 --> 00:08.580
Jamais anvan sa, difizyon sèvis piblik la, oswa ÖRR pou kout,
pa t janm fè tèlman tit negatif tankou li te fè ane pase a.

00:08.580 --> 00:16.342
Epi eskandal yo kontinye. Plis ak plis telespektatè ap eksprime
mekontantman yo. Anplis de sa, gen tou ajitasyon ki soti anndan.

00:16.342 --> 00:22.740
Anplwaye yo pa kanpe dèyè pwòp konpayi
difizyon yo ankò. Rezistans ap grandi.

00:22.740 --> 00:29.900
Moun yo te fè silans yo ap rele pi fò toujou
deyò, e yo ap tande yo epi konprann yo plis an plis.

00:29.900 --> 00:34.940
Rezon ki fè difizyon piblik la ap detwi tèt li yo evidan.

00:34.940 --> 00:45.627
Li sispann depi lontan pou l ranpli manda li. Devwa prensipal
difizyon sèvis piblik la klèman defini nan Trete Medya Leta a:

00:45.627 --> 00:57.140
Otoradyodifizyon piblik yo oblije ranpli manda konstitisyonèl yo
epi, an patikilye, respekte nòm jounalis yo, sitou pou

00:57.140 --> 01:08.113
asire enfòmasyon ak repòtaj ki endepandan, objektif,
veridik ak konplè, epitou pou respekte dwa pèsonèl yo.

01:08.113 --> 01:16.821
Anplis de sa, yo dwe respekte prensip objektivite ak enpasyalite
dapre pwofil sèvis piblik yo epi prezante pi laj posib

01:16.821 --> 01:22.656
seri sijè ak opinyon nan yon fason ekilibre nan sa yo ofri.

01:22.656 --> 01:26.779
Se konsa li parèt sou papye. Epi se konsa li parèt an pratik:

01:26.779 --> 01:29.935
Objektif ak enpasyal …?

01:29.935 --> 01:38.114
Dènye eskandal: emisyon politik NDR "Die 100" (100 yo). 100
sitwayen ki te sipoze reprezante sosyete Alman mwayèn nan te

01:38.114 --> 01:47.080
vin parèt ke yo te manm pati gòch yo, politisyen e menm
aktè oswa moun ki jwe wòl segondè an kantite ki pa pwopòsyonèl.

01:47.080 --> 01:54.912
Tit pwogram nan, "Èske AfD vrèman yon pwoblèm pou
demokrasi?", se yon tit ki sibtilman trè

01:54.912 --> 01:59.769
manipilatif – men li pa ditou jis, enpasyal oswa objektif.

01:59.769 --> 02:05.919
Lefèt ke dat difizyon an tonbe egzakteman nan semèn anvan
eleksyon leta nan Brandenburg, ki gen gwo enpòtans tou pou

02:05.919 --> 02:10.220
politik federal la, montre ki kote vwayaj la ta dwe mennen.

02:10.220 --> 02:16.896
Nan yon etid resan ki te enplike plis pase 500
jounalis etabli, pa gen okenn repondè ki te deklare ke

02:16.896 --> 02:21.120
yo te votè AfD oswa ki te gen nenpòt afinite ak AfD.

02:21.120 --> 02:29.311
Yon sondaj pami volontè yo nan Das Erste (ARD)
te revele ke 92 pousan (!) vote vèt-wouj-wouj.

02:29.311 --> 02:38.198
Lè preferans editè yo diferan tèlman anpil de sa peye frè
lisans yo, li prèske enposib pou ranpli manda difizyon an.

02:38.198 --> 02:41.674
Gaspi frè obligatwa

02:41.674 --> 02:51.900
Eskandal ki antoure difize piblik Berlin-Brandenburg, oswa
RBB pou kout, pa t sèlman sou ogmantasyon 16 pousan (!) nan

02:51.900 --> 02:57.772
salè ansyen direktè Patricia Schlesinger pou rive €303,000.

02:57.772 --> 03:08.401
Piti piti, sa yo te apwouve nan tèt la vin tounen konesans
piblik: - bonis adisyonèl - kontra konsiltasyon ki gen dout pou

03:08.401 --> 03:21.396
mari Schlesinger, Gerhard Spörl - renovasyon swit egzekitif la -
yon machin konpayi Audi A8 liksye ak chèz masaj ki vo €145,000.

03:21.396 --> 03:30.200
Yo di Madam Schlesinger te itilize de chofè yo pa
sèlman pou kouri kòmand biznis, men tou pou zafè pèsonèl.

03:30.200 --> 03:38.196
Dieter Wolf, prezidan konsèy administrasyon RBB, ki te tou
prezidan konsèy sipèvizyon Messe Berlin, yo swadizan

03:38.196 --> 03:46.706
li te inisye yon kontra konsiltasyon ki vo €100,000
ant Messe Berlin ak Gerhard Spörl, mari Schlesinger.

03:46.706 --> 03:54.533
Anplis, plizyè ekspè nan imobilye ak ki Wolf te gen yon relasyon
biznis yo di yo te resevwa kontra

03:54.533 --> 04:03.020
konsiltasyon pou yon pwojè konstriksyon santral nan
konpayi difizyon piblik la, Digital Media House.

04:03.020 --> 04:12.640
Pri pwojè konstriksyon sa a te okòmansman estime a
60 milyon ero. Li monte a yon enkwayab 311 milyon.

04:12.640 --> 04:21.234
Nan Desanm 2022, yo te kanpe planifikasyon pou Digital
Media House – men sa te koute chè. Menm apre yo te

04:21.234 --> 04:26.532
kanpe pwojè a, yo te kontinye depanse gwo kantite lajan.

04:26.532 --> 04:35.592
Anviwon 32 milyon ero te envesti nan
planifikasyon, preparasyon ak travay sou pwojè a.

04:35.592 --> 04:44.742
Dapre Business Insider, moun ki peye frè yo kounye a rete
ak depans pou "planifikasyon jetab" ak reklamasyon pou

04:44.742 --> 04:51.791
domaj ki monte a €8.8 milyon akoz konjelasyon planifikasyon an.

04:51.791 --> 05:05.017
Trete Medya Leta a presize: "Yo konfye emetè
piblik yo bay sèvis ki gen enterè ekonomik jeneral ".

05:05.017 --> 05:18.648
Nòm sa a aplike tou pou Filmhaus Köln. Olye de €130
milyon estime yo, chif y ap pale kounye a se €240 milyon.

05:18.648 --> 05:23.616
Nan pwen sa a, ou ka ap mande tèt ou:
Kisa k ta rive si mwen te aji konsa?

05:23.616 --> 05:28.634
Alò, tanpri mare senti sekirite ou, paske bagay yo pral vin yon
ti kras pi delika: Dapre pwòp deklarasyon li,

05:28.634 --> 05:33.500
Madmwazèl Schlesinger te reklame yon total de nèf
dine ki te fèt nan apatman li kòm repa biznis.

05:33.500 --> 05:41.476
Nan langaj senp: moun ki peye frè a te peye pou sèvis manje
envite yo nan rezidans prive a. Non envite yo pa t divilge.

05:41.476 --> 05:46.980
Se konsa pou yon ti kout je dèyè fasad briyan difizyon piblik la.

05:46.980 --> 05:50.276
Enfòmasyon ki veridik e konplè…?

05:50.276 --> 05:53.690
Lè li rive nan kontni, plezi a fini nèt.

05:53.690 --> 06:00.958
Jounalis kalite yo te anpil vante a, ki se agiman
prensipal pou nesesite difizyon sèvis piblik la, ap sibi yon

06:00.958 --> 06:05.274
gwo soukous, e konfyans nan entegrite li ap sibi gwo domaj.

06:05.274 --> 06:15.915
Anplwaye ÖRR oswa politisyen ki bay entèvyou kòm "moun k ap pase
o aza" regilyèman lakoz rezantman, ridikil ak malis sou entènèt.

06:15.915 --> 06:26.415
Kòm yon rapèl, difizyon sèvis piblik te etabli espesyalman pou
asire enfòmasyon ak rapò endepandan, ki baze sou reyalite, ki

06:26.415 --> 06:35.137
onèt e ki konplè Anplis, pou respekte prensip
objektivite ak enpasyalite epi pou prezante yon seri sijè

06:35.137 --> 06:41.488
ak opinyon ki pi laj posib nan yon fason ekilibre.

06:41.488 --> 06:49.715
Yon kliyan ki pase nan makèt la pa vle "millet AfD".
Konteks: Yo te gen pou retire yon pwodwi millet nan yon

06:49.715 --> 06:54.316
makèt òganik paske li te sipòte pa yon direktè jeneral AfD.

06:54.316 --> 07:01.393
Si se yon moun ki gen yon atitid konsa ki pwodui li,
sètadi yon manm AfD ki okipe yon fonksyon, mwen pa vle achte li,

07:01.393 --> 07:04.933
e se poutèt sa li bon ke yo senpleman pa ofri li isit la.

07:04.933 --> 07:10.739
Sinon, mwen riske achte li. E mwen pa vle manje milèt AfD.

07:10.739 --> 07:16.435
Monika Lazar, yon kliyan yo te entèvyouve o aza, te
nan lavi reyèl yon manm palman pou Pati Vèt la

07:16.435 --> 07:20.039
nan Bundestag la e li te fè pati Komite Afè Entèn yo.

07:20.039 --> 07:27.417
RBB te fè entèvyou ak siklis ki t ap pase pa la epi ki
te vle konnen sa yo panse de "pista bisiklèt pop-up".

07:27.417 --> 07:32.276
Moun ki ap pase sou bisiklèt la se Georg Kössler, yon
politisyen nan Pati Vèt la ki espesyalize nan politik transpò.

07:32.276 --> 07:37.538
Li akeyi kreyasyon plis chemen bisiklèt konsa. Ki moun ki sezi?

07:37.538 --> 07:43.255
Georg Kössler se yon politisyen nan Pati Vèt la ki
okipe zafè transpò e ki baze nan Chanm Depite Bèlen an.

07:43.255 --> 07:47.074
Yo te prezante yon aktivis epi yo te fè yon
entèvyou avè l nan yon repòtaj sou "Demo gegen

07:47.074 --> 07:49.680
Rechts" (demonstrasyon kont dwat la) nan Frankfurt.

07:49.680 --> 07:59.015
Li di: "Tout gwoup majinalize yo ke yo trete kòm
'woke' se moun yo ki pa t sipoze viv nan epòk sa a."

07:59.015 --> 08:06.453
Sepandan, pa gen okenn endikasyon okenn kote ki montre ke
Hadija Haruna-Oelker se yon anplwaye Hessischer Rundfunk.

08:06.453 --> 08:12.187
Yon kliyan ap diskite kanpay Penny a pou
ogmante pri pwodwi yo ak frè siplemantè pou klima.

08:12.187 --> 08:15.930
Li renmen li paske li fè w panse.

08:15.930 --> 08:18.415
Mwen renmen li paske li fè w panse.

08:18.415 --> 08:25.219
Sepandan, Hannah Mertens pa jis yon kliyan Penny o
aza, men li se yon prezantatè nan Westdeutscher Rundfunk.

08:25.219 --> 08:32.452
An pasan, pifò nan sous orijinal
pou rapò sa yo te efase oswa modifye.

08:32.452 --> 08:42.473
Defèt pou ÖRR nan tribinal: Jan Böhmermann vin youn nan alye
ki pi enpòtan nan koalisyon limyè trafik la ak "ZDF Magazin

08:42.473 --> 08:48.498
Royale" li a, ke anpil moun konsidere kòm eskandalye ak enimen.

08:48.498 --> 08:59.297
Li te bay Nancy Faeser yon denonsyasyon piblik difamatwa sou
yon fonksyonè li pa t renmen. Li te kapab retire li nan biwo.

08:59.297 --> 09:07.540
Sepandan, jan FOCUS Online rapòte, Tribinal Rejyonal
Minik la te bay li menm ak ZDF "yon gwo gif nan figi:

09:07.540 --> 09:15.998
Jij la te jwenn ke rapò sou swadizan lyen
Arne Schönbohm ak sèvis entèlijans Ris yo te fo.

09:15.998 --> 09:21.896
Ulrich Vosgerau, yon ekspè renome nan lalwa konstitisyonèl,
te patisipe nan yon rankont prive ak antreprenè ki

09:21.896 --> 09:27.587
enterese nan politik nan Potsdam nan kòmansman mwa novanm 2023.

09:27.587 --> 09:35.184
Platfòm "Correctiv", ki finanse an pati pa
leta, te pibliye yon rapò swadizan sou sa.

09:35.184 --> 09:45.544
Atravè mo-trigger ki plase estratejikman tankou depòtasyon ak
Konferans Wannsee, atravè kòmantè sibjektif, asosyasyon fo,

09:45.544 --> 09:54.790
elatriye, otè yo te kreye yon fantom yon plan mèt
sekrè pou depòte sitwayen Alman sou baz 'etnisite' yo . Sa

09:54.790 --> 10:00.132
te pwovoke yon tanpèt indignasyon atravè tout peyi a.

10:00.132 --> 10:08.493
Te gen rasanbleman nan tout gwo vil yo ak deklarasyon ki soti
nan tout politisyen ki pi enpòtan yo, depi Chanselye a desann.

10:08.493 --> 10:19.995
Vosgerau te kontrekare legalman. Atik la pa t gen ni sitasyon ki
gen sans ni okenn lòt prèv pou sipòte reklamasyon Correctiv yo.

10:19.995 --> 10:25.727
Li te klè depi lontan ke swadizan
'plan sekrè' a pa t janm egziste.

10:25.727 --> 10:33.867
Men èske te gen yon plan sekrè ki te enplike Correctiv, politisyen
ak medya yo? Gen anpil bagay ki montre ke se te konsa.

10:33.867 --> 10:42.697
Tribinal yo entèdi ni platfòm Correctiv la ni enstitisyon
difizyon piblik yo pou yo pa fè move rapò sou eskandal

10:42.697 --> 10:48.759
ki gen rapò ak sa yo swadizan planifye depòtasyon an mas.

10:48.759 --> 10:52.190
Jeyan medya a ap febli!

10:52.190 --> 10:57.435
Presyon sou difizyon piblik la ogmante tèlman
anpil ke apèl pou ogmantasyon frè lisans GEZ

10:57.435 --> 11:00.803
la, ki te depase depi lontan, fin disparèt nèt.

11:00.803 --> 11:07.126
Nan fè sa, komisyon an te mande yon ogmantasyon
siyifikatif nan prentan 2024 pou detèmine

11:07.126 --> 11:11.306
bezwen finansye difize yo. Difize yo te vle pi plis.

11:11.306 --> 11:19.353
Epi toudenkou: "Gwo silans nan forè a." Pèsonn
pa bouje. Arc la rale twò lwen. Jeyan an balanse.

11:19.353 --> 11:23.650
Difizyon piblik la pa ka rete san
patipri ankò devan eskandal li yo.

11:23.650 --> 11:30.347
Nan mwa Oktòb 2024, politisyen yo, oswa pi presizeman,
Konferans Prezidan Minis yo nan Leipzig, te oblije

11:30.347 --> 11:34.294
montre kote yo kanpe epi adopte yon plan refòm radikal.

11:34.294 --> 11:37.513
Pwobableman pou sove sa ki ka toujou sove:

11:37.513 --> 11:42.461
Ogmantasyon frè lisans difizyon
an nan kòmansman ane a te sispann.

11:42.461 --> 11:51.169
Y ap anile mwatye nan chèn lineyè enterè espesyal
yo, tankou Tagesschau24, Phoenix, ZDFneo ak KiKA.

11:51.169 --> 11:54.528
Youn sou twa estasyon radyo pral sispann fonksyone

11:54.528 --> 12:01.550
Depans pou "espò" yo limite a senk
pousan nan depans total ARD ak ZDF.

12:01.550 --> 12:07.710
Salè ekzekitif estasyon televizyon yo dwe
mete an liy ak sa yo nan sektè piblik la.

12:07.710 --> 12:14.173
Kla.TV te fèk konfwonte sitwayen yo
ak peman liks sa yo nan yon sondaj.

12:14.173 --> 12:19.790
Epi men yon dènye nouvèl: Direktè
WDR la, Tom Buhrow, ap pran retrèt.

12:19.790 --> 12:30.567
Avèk yon salè anyèl de €433,200, moun ki
gen 64 an gen dwa a anviwon €25,000 pa mwa.

12:30.567 --> 12:38.747
Yo espere ke pansyon li nan lavni ap
koute yon total de 4.527 milyon ewo.

12:38.747 --> 12:43.842
Finalman, se tou Ulrich Vosgerau ki gen
lapawòl. Nan liv li a "Die Herrschaft des Unrechts"

12:43.842 --> 12:47.452
(Règ Injistis la), li rezime koneksyon an konsa:

12:47.452 --> 12:56.272
Elit politik ak medya yo jeneralman rete ansanm sou kesyon
politik fondamantal yo ; yo fòme yon konplèks politik-medya,

12:56.272 --> 13:01.180
yon sosyete paralèl ki chita nan pi wo echèl sosyete a.

13:01.180 --> 13:05.250
Kla.TV deja mete aksan sou ajanda mondyal sa a plizyè fwa.

13:05.250 --> 13:10.687
Medya yo sèvi kòm zouti prensipal pou
manipile moun ak nasyon pou sèvi pwòp enterè yo.

13:10.687 --> 13:15.761
Sepandan, pandan konsekans dramatik yo vin de
pli zan pli evidan, plis ak plis moun ap

13:15.761 --> 13:19.531
louvri je yo epi rekonèt jwèt dezastye k ap jwe a.

13:19.531 --> 13:24.046
Si ou konsidere prensip simen ak rekòlte a, li dwe konsa.

13:24.046 --> 13:31.950
Paske difizyon sèvis piblik la depi lontan
sispann simen grenn "jounalis kalite" li te vize a.

13:31.950 --> 13:37.830
Nou ta kontan anpil si, apre ou fin gade pwogram sa a, ou
pran yon gade pi kritik sou sa medya prensipal yo ap nouri nou.

13:37.830 --> 13:45.975
Epi yon lòt demann: si ou remake nenpòt enkonsistans, tanpri pa
ezite ekri nou nan , paske gen yon domèn kote medya

13:45.975 --> 13:54.203
mas yo vrèman dilijan ak konsyansye – sètadi lè li
rive efase oswa modifye sous orijinal enkonsistans yo.

13:54.203 --> 13:59.115
Men plis je k ap gade, se pi vit aksyon yo vin parèt aklè.
