WEBVTT

00:13.762 --> 00:20.230
UJohn O'Looney, umlungisi wamangcwaba

00:26.406 --> 00:29.830
Udliwano-ndlebe lwe-Kla.TV noJohn O'Looney

00:29.830 --> 00:31.350
Silapha noJohn O'Looney.

00:31.350 --> 00:38.567
Ungumphathi wemingcwabo kwaye uqhuba i-Milton Keynes
Family Funeral Directors apha eMilton Keynes, eNgilani.

00:38.567 --> 00:39.967
John, enkosi kakhulu ngokusivumela ukuba sibe lapha!

00:39.967 --> 00:41.903
Ngeyona mnandi.

00:41.903 --> 00:45.036
Masigqithele ngqo emxholweni.

00:45.036 --> 00:50.895
Uqale wanqikaza nini ukuba kwakusenzeka
izinto ezingaqhelekanga ngexesha lobhubhane?

00:50.895 --> 00:55.781
Kulungile, ukunyaniseka, ukusukela ekuqaleni kanye.

00:55.781 --> 01:02.208
Kwakukho usapho olwazokundibona ekupheleni
kukaNovemba, ekuqaleni kukaDisemba 2019.

01:02.208 --> 01:06.165
Bathe baphulukene nomntu kwisithili esikufuphi.

01:06.165 --> 01:12.711
Kwaye babenomsindo kuba isibhedlele besingavumeli
ukuba babone abathandwa babo kwigumbi lokubonela.

01:12.711 --> 01:20.022
Ngoko ke ndathi, "Ungakhathazeki, ndiza kuyilanda kwangoko." Kuba
kubalulekile ukwenza oko kunjalo, ngenxa yezizathu ezicacileyo.

01:20.022 --> 01:26.214
Ngethuba ndandisezibhedlele eNorthampton
ndiyokulanda lo mntu, ndabuza abasebenzi basemortwari,

01:26.214 --> 01:30.446
"Kutheni nifiphe eli qela ithuba lokubona isithandwa sabo?"

01:30.446 --> 01:34.794
Kwaye isebenza ngolu hlobo: xa abantu
besifa kwigumbi lasesibhedlele, bathuthwa

01:34.794 --> 01:37.172
bayiswa kwigumbi labafileyo lesibhedlele.

01:37.172 --> 01:41.832
Kukho igumbi lokubonela apho, elifana ne-chapel.
Abantu banokuchitha ixesha elincinci apho

01:41.832 --> 01:44.929
nomfi, ophummele ekuxolweni kwaye engasabandezeleki.

01:44.929 --> 01:53.836
Ndiye ndacinga ukuba mhlawumbi babesihombisa okanye besilungisa
ngokutsha igumbi. Kodwa wavula ucango; akazange athethe nelizwi.

01:53.836 --> 02:02.774
Kwaye kule gumbi lokugcina kwakukho itenti yobhubhane. Ndiqikelela
ukuba igumbi lalingangeemitha ezi-2.50 x 4.50 ubukhulu.

02:02.774 --> 02:07.268
Kwaye le tenti yobhubhane yayiphantse yazalisa igumbi lonke.

02:07.268 --> 02:13.252
Ngoko ke ndambuza ukuba yenzelwe ntoni.
Bendisele ndikrokrela ukuba yenzelwe ukwandisa umthamo.

02:13.252 --> 02:18.338
Wathi ke, babexelelwe ukuba kuza into embi
kakhulu, engakhange akhankanye igama elithi COVID.

02:18.338 --> 02:24.359
Nangona kunjalo, yayilamava am okuqala.
Yayiyiveki yokuqala kaDisemba ngo-2019. Ndingajonga

02:24.359 --> 02:29.035
incwadi yam ukuze ndikunike umhla ochanekileyo.

02:31.873 --> 02:37.361
Nangona kunjalo, ukwenza ibali lide libe lifutshane:
iCorona yafika kwiindaba ngoJanyuwari. Kwaye ndothuka, kwaye

02:37.361 --> 02:40.766
njengomlawuli wemingcwabo okwiminyaka yam yama-50, ndinexhala.

02:40.766 --> 02:46.155
Nanku umkhuhlane – basixelele ukuba aba bantu bayawa
besifa e-China. Sakhombelwa imifanekiso yaso eshukumayo.

02:46.155 --> 02:53.045
UBoris Johnson uthe wonke umntu uza kulahlekelwa ngumntu.
Ndandinexhala. Ndingumntu owayesiba. Ndiseminyakeni yam yama-50.

02:53.045 --> 03:01.394
Bendisoloko ndineengxaki zokuphefumla kwaye ndikwanesifuba.
Ngoko bendinexhala kuba bendiza kudibana nabantu aba.

03:01.394 --> 03:08.073
Kwaye kwiiveki ezilandelayo ezili-12 ukuya kwezili-16,
ndaqala kancinci kancinci ukubona inyaniso engaphaya

03:08.073 --> 03:11.594
kwebali, kwaye yayingeyiyo le besiboniswa kumabonakude.

03:11.594 --> 03:16.703
Kwakukho izinto ezininzi. Enye yezona zinto
zibalulekileyo yayikukuba ndafumana umnxeba

03:16.703 --> 03:19.705
osuka kwendoda egama linguJohn ngoMatshi ka-2020.

03:19.705 --> 03:26.879
Wathi: Ndisebenzela inkampani exhaswa
ngurhulumente, ngoko ke kwinqanaba lobunozakhuzo.

03:26.879 --> 03:33.199
Omnye wabaphathiswa bakarhulumente wayeyingumnini wale
nkampani. Kwaye wathi umsebenzi wakhe yayikukufonela zonke

03:33.199 --> 03:36.781
iinkampani zomngcwabo njengenxalenye yempendulo yobhubhane.

03:36.781 --> 03:44.430
Ndathi, "Kulungile. Ufuna ukwazi ntoni? Ndonwabile
ukunceda." Wathi, "Kufuneka ndikubuze imibuzo embalwa."

03:44.430 --> 03:50.903
Ndiza kukufowunela rhoqo ngoMvulo ndibuze ukuba
bangaphi eninokubamkela, bubani obamkelayo,

03:50.903 --> 03:54.708
bavela phi, kwaye bangaphi abasweleke nge-COVID.

03:54.708 --> 03:57.248
Kwaye ndavuya ukuphendula loo mbuzo. Kutheni ndingavuyi?

03:57.248 --> 04:04.420
Kwaye ndenza umzamo wokufumana olu lwazi, kuba
bendisazi ukuba uza kunditsalela umnxeba ngoMvulo ukuze

04:04.420 --> 04:09.073
afumane iinkcukacha ezipheleleyo ngomntu ngamnye ongasekhoyo.

04:09.073 --> 04:13.657
Kodwa ingaba kuxhomekeke kuwe ukuba uqinisekise loo nto? Ingaba
unazo iindlela zokuqinisekisa loo nto, ezifana novavanyo lwe-PCR?

04:13.657 --> 04:22.792
Ewe. Kaloku, oko kwakusexesha apho oogqirha bayeka
ukuza kwaye saxelelwa ukuba kukuze kukhuselwe i-NHS .

04:22.792 --> 04:26.620
Ngoko ke, ngokungenakuphepheka, bendibizwa
xa abantu besweleka. Kwaye bendixelelwa ukuba

04:26.620 --> 04:28.671
ukusweleka kwakungokwe-COVID na okanye hayi.

04:28.671 --> 04:36.065
Bandixelela zonke iimeko, kwaye ndabuza nje ngenkuthalo.
Kwaye umntu obefowuna ngoMvulo waqalisa ukundikhokela kwangoko.

04:36.065 --> 04:42.532
Kwaye ngaloo nto ndithetha ukuthi ndamxelela ukuba ndithathe
umntu endlwini yabantu abadala yasekuhlaleni. Yindawo

04:42.532 --> 04:45.910
enkulu enamalili aphantse abe likhulu. Kwaye kwakungekho gqirha.

04:45.910 --> 04:49.835
Akukho kuvavanywa kwe-COVID
okwakwenziwe. Ngoko ke, le ndoda ayifanga nge-COVID.

04:49.835 --> 04:55.944
Ndithethe nabasebenzi balapho, abaqinisekisile ukuba wayengumguli
okwinqanaba lokuqala le-dementia. Wayelapho iminyaka emihlanu.

04:55.944 --> 05:10.299
Xa ndadibana nosapho, nalo lwaqinisekisa oku. Kwaye lo mfowuneli
wakhawuleza wathi kufuneka amxelise njengokufa kwe-COVID.

05:10.299 --> 05:18.939
Ndaza ndacinga ndithi, kutheni ndizenza uphando olunzulu kangaka
xa bafuna nje ukuqhatha amanani? Wenza oku unyaka wonke ka-2020.

05:18.939 --> 05:23.662
Wathi ke, "Ewe, ndayalelwa ukuba ndenze lonto." Kuba bekukho
indoda apho eyayithathe i-PCR test yaza

05:23.662 --> 05:28.699
yafunyanwa inentsholongwane, engazange ife
yi-COVID, kodwa eyathi yafa nangona kunjalo.

05:28.699 --> 05:34.770
Ukususela ngoko, wonke umntu owayesifa
kuloo ndawo wabhalwa njengosifa nge-COVID.

05:34.770 --> 05:36.388
Ngenxa yesi siphumo sinye sovavanyo?

05:36.388 --> 05:41.374
Ewe, bayalelwe ukuba benjenjalo.
Akukho namnye kubo ofile nge-COVID.

05:41.374 --> 05:44.665
Oku kuthetha ukuba akubangakho nyuso ekufeni
kwabantu ngokwesiqhelo, kodwa bekukho inani

05:44.665 --> 05:46.364
eliphawulekayo lokusweleka ngenxa ye-COVID.

05:46.364 --> 05:50.965
Ndithetha ukuthi, bendisebenza njengomgcini-makhaya iminyaka
eyi-18, kwaye ndingakuxelela ukuba u-2020

05:50.965 --> 05:56.091
yayikuphela konyaka apho kungabanga nakukho
ukusweleka ngenxa yomkhuhlane wasebusika, nakanye.

05:56.091 --> 05:57.673
Wonke umntu kubo wayeswelekele yi-COVID.

05:57.673 --> 06:04.839
Ngasekupheleni kuka-2020, ngo-Okthobha, le ndoda yanditsalela
umnxeba kwakhona – niye naziqhelane ekuhambeni

06:04.839 --> 06:12.162
kwexesha xa ufumana umnxeba rhoqo ngoMvulo kumntu uthetha
naye umzuzu omnye okanye emibini; niye naziqhelane.

06:12.162 --> 06:18.805
Waza wavuma esidlangalaleni ukuba akazazi ukuba kutheni
ebesenza lo msebenzi, kuba wonke umntu ebesithi into

06:18.805 --> 06:22.672
enye: akukho zifungo ze-COVID. Waza wavuma loo nto kum.

06:22.672 --> 06:29.052
Kwaye ekupheleni kuka-Okthobha, wathi, "Andisayi kuphinda
ndifowune, John." "Kutheni?" ndabuza. Wathi akuyomfuneko.

06:29.052 --> 06:34.521
Ngoko kutheni sele ingasafuneki
ngo-Okthobha 2020? Kuba bebesazi! Bebesazi.

06:34.521 --> 06:40.053
Kwaye ndicinga ukuba uGqr. Reiner Füllmich ukubeke
kakuhle kakhulu: "Izitofu zokugonya azizange zibe khona ngenxa

06:40.053 --> 06:44.443
ye-COVID. I-COVID ibe ikhona ngenxa yezitofu zokugonya."

06:44.443 --> 06:50.738
Ngoko ke babonisa izibalo ezininzi zokufa ngenxa ye-COVID
kangangokuba ngo-2021 wonke umntu wayesithi, 'Ndihlangule!'

06:50.738 --> 06:52.032
Kulungile, ewe.

06:52.032 --> 07:00.894
Kwaye kwangoko nje bakugonya, abantu
baqala ukusweleka. Ewe, bekukunyuka nge-300%.

07:00.894 --> 07:07.787
Baqala ukugonya apha ngomhla we-6 kuJanuwari
– kwaye izinga lokusweleka lonyuka kakhulu.

07:07.787 --> 07:11.746
Babebiza ngokuba ngumgquba wesibini. Kodwa
ibingekho njalo, ibingekho njalo. Yayibantu

07:11.746 --> 07:14.813
ababegonyiwe abasweleka phantse kwangoko emva koko.

07:14.813 --> 07:17.539
Kwaye basayibiza ngokuba yiLong COVID...

07:17.539 --> 07:23.452
Hayi, yinkohlakalo yesitofu sokugonya. Ewe, yiyo
kanye into engundoqo. Kwaye njengoko babesebenza

07:23.452 --> 07:26.708
ngokwamaqela eminyaka, baqala ngohlobo lwesisongelo.

07:26.708 --> 07:31.612
Bathe kuphela abantu abasesichengeni kakhulu abafanele ukugonywa,
abo bangaphezu kweminyaka engama-70 kuphela, abo bangaphezu

07:31.612 --> 07:36.634
kwama-60 kuphela, emva koko abo bangaphezu kwama-50, emva koko
abo bangaphezu kwama-40, kwaye emva koko abo bangaphezu kwama-30,

07:36.634 --> 07:40.164
baza beyeza ezantsi kuluhlu – kwaye izibhubhane
zangqamana ngokugqibeleleyo nexesha leqela

07:40.164 --> 07:42.717
elaliluhlu elalifanele ukufumana isitofu sokugonya.

07:42.717 --> 07:46.366
La maqela eminyaka kanye ngawona awayatshatyalaliswa yi-Covid.

07:46.366 --> 07:50.562
Kodwa ibingeyiyo iCovid, yayikukonakala kwesitofu
sokugonya. Kwaye ndambahlela ndambambathisa

07:50.562 --> 07:53.325
unyaka wonke ka-2020 xa kungekho mntu wumbi owenzayo.

07:53.325 --> 07:57.786
Ndizikhuphile kwiingxowa zomzimba, ndazihlamba,
ndazifaka iimpahla, kwaye andizange ndinxibe imaski, soze.

07:57.786 --> 08:03.372
Ngoko ke uthi uqaphele ukwanda kokusweleka kwabantu
abaselula ngakumbi nangakumbi, kwaye oku kuhambelane

08:03.372 --> 08:06.298
ngokugqibeleleyo neshedyuli yokugonya ecwangcisiweyo?

08:06.298 --> 08:13.905
Ewe, ewe ngekhulu lepesenti! Bayazi. Kwaye ke,
ngoSeptemba ka-2021, indoda egama linguMark Sexton, igosa

08:13.905 --> 08:18.813
lamapolisa elithathe umhlalaphantsi apha e-UK, yandifonela.

08:18.813 --> 08:26.520
Kwaye ndandithetha ngokukhululekileyo, ndandenza
udliwano-ndlebe ndilumkisa abantu ukuba

08:26.520 --> 08:32.338
bazigonyise kuba aba bantwana ... basweleka emva kokugonywa.

08:32.338 --> 08:37.863
Ingaba unayo nayiphi na ingxelo
esemthethweni...? - Hayi, abazange bayivume. Ibisoloko isithi

08:37.863 --> 08:40.934
kukusweleka nge-COVID okanye i-thrombosis, njl.

08:40.934 --> 08:46.574
Ndithetha ukuthi, ingaba ukhe kwafika igosa
elithi, yekani ukusasaza olu lwazi luyinkohliso?

08:46.574 --> 08:51.358
Owu ewe, bendiphezulu koxinzelelo oluvela kumacala
aliqela. Kaloku, bonke abaqhubi bezithuthi zabantu

08:51.358 --> 08:54.279
abaswelekileyo apha e-United Kingdom abayidingi ilayisensi.

08:54.279 --> 08:59.203
Akukho mthetho. Nabani na unokuvula indawo
yokulungiselela izidumbu. Kunzima ngakumbi ukuvula

08:59.203 --> 09:02.522
ivenkile yalecebo kuba uthengisa izinto ezityiwayo.

09:02.522 --> 09:07.713
Xa ndaqala apha, ndandisele ndisebenze
iminyaka elishumi njengomgcini-nzulu e-Co-op

09:07.713 --> 09:11.443
Funeralcare, enye yeenkampani ezinkulu zomngcwabo.

09:11.443 --> 09:15.951
Kwaye oko kwakumnandi de ibhanki yawa –
yayiyibhanki yentsebenziswano kwaye yawa –

09:15.951 --> 09:18.909
ndaza ndeva ngathi yonke into imalunga nemali.

09:18.909 --> 09:22.125
Ngoko ke ndaqalisa ishishini lam kwiminyaka esibhozo
eyadlulayo. Kwaye ndikhumbula ndicinga xa ndaliseka ukuba

09:22.125 --> 09:24.442
ndiza kuzifumanela ilayisensi ndize ndibe semthethweni.

09:24.442 --> 09:29.030
Akukho layisensi, awuyidingi, nabani na
angayenza. Kodwa kukho imibutho emibini engumakhulu.

09:29.030 --> 09:36.000
Enye ibizwa ngokuba yi-NAFD kwaye enye ibizwa
ngokuba yi-SAIF , kwaye mna ndandiliLungu le-SAIF.

09:36.000 --> 09:42.106
Bandinxibelele baza bathi ndibenza
badleke ngokuvakalisa uluvo lwam.

09:42.106 --> 09:43.312
Kwaba nini oko?

09:43.312 --> 09:50.958
Loo nto yayikwisiqendu sokugqibela
sika-2020. Ndathi, "Abantu abagonyiweyo bayasweleka."

09:50.958 --> 09:56.018
Kufuneka wazi oku, kuba kukho
abanye abathathi-nxaxheba abangamalungu.

09:56.018 --> 10:00.356
Kodwa abazange bafune ukuva yaye ekugqibeleni
bandigxotha ngenxa yokuba bendingazukuthula.

10:00.356 --> 10:04.611
Ngoko ke sele waphawula ngeziphumo zezitofu zokugonya ngo-2020?

10:04.611 --> 10:10.162
Hayi, oko kwakusekuqaleni kuka-2021. Kodwa mna
bendisitsho ngokucacileyo ukuba akukho zifungo

10:10.162 --> 10:13.708
ze-COVID. Kunzima kakhulu. Abantu bakholelwa lula kakhulu.

10:13.708 --> 10:22.445
Ngoko ke, umzekelo, ukuba uya esibhedlele uze uxelelwe
ukuba umama wakho usweleke nge-COVID, kutheni ungakholelwa?

10:22.445 --> 10:29.864
Ndakuqonda kwangoko ukuba kwakulandela le patheni:
abantu babesiza bethi, "Ndilahlekelwe ngumama wam yi-COVID."

10:29.864 --> 10:34.793
Kulungile. Ndiye ndayolanda umama wakhe, ndamhlamba, ndamfaka
iimpahla, kwaye ndandiphilile. Andizange ndivuke

10:34.793 --> 10:39.869
ndiziva ndigula okanye ndinqwina, nangona
sasixelelwe ukuba ibulala kwaye kwakufuneka sinxibe iimaski.

10:39.869 --> 10:44.558
Kodwa le meko inye yayiphinda-phinda ngalo
lonke ixesha: akukho mntu wayesakha esiya

10:44.558 --> 10:48.078
esibhedlele nge-COVID. Babefumana i-COVID apho.

10:48.078 --> 10:55.697
Ngoko ke bangene benosulelo lwendlela yomchamo okanye
usulelo lwasexhweni okanye ngenxa yokuba bewele. Emva

10:55.697 --> 10:59.325
koko bavavanywa nge-PCR test, ngeemjikelo ezingama-45.

10:59.325 --> 11:02.474
UKary Mullis wathetha kakhulu ngale nto.
Yayimalunga nokufumana iziphumo zovavanyo

11:02.474 --> 11:04.658
ezingeyonyani ezibonisa ukuba unentsholongwane.

11:04.658 --> 11:09.416
Kwaye ke, nangona babengenazo iimpawu,
bathathwa bayiswa kwigumbi labagula nge-COVID.

11:09.416 --> 11:15.241
Baza bazalisa ngamachiza afana ne-remdesivir kunye ne-midazolam
, bazabulala, baza bakubiza ngokuba kukusweleka nge-COVID.

11:15.241 --> 11:21.287
Kanye. Annie Bukacek ngugqirha wokuqala endimfumeneyo e-US
osixelele ngeentlawulo zebhonasi

11:21.287 --> 11:27.424
enazifumanayo ngokubhala izigulana njengezigulana
ze-COVID. Ingaba loo nto yenzeke nalapha?

11:27.424 --> 11:33.544
Ewe, ewe kona, ngokuqinisekileyo! Bafumana imali eninzi ngomntu
ngamnye abamfaka kwi-ventilator, nto leyo ngokungenakuphepheka

11:33.544 --> 11:36.893
eyenza umoya unyuke kwaye ingancedi. Iyonakalisa amaphaphu.

11:36.893 --> 11:42.940
Ndiyazi ukuba iinkampani zamachiza zinike
izibhedlele izaphulelo ezikhulu kuzo zonke

11:42.940 --> 11:47.963
iimveliso zamachiza ukuba bezithenga iRemdesivir kuzo.

11:47.963 --> 11:52.853
Oogqirha nabasebenzi basesezibhedlele baye beza kum
bandixelela oku. Ndineenkcukacha zoqhagamshelwano

11:52.853 --> 11:55.812
zamalungu alikhulu abongikazi kwifowuni yam ephathwayo.

11:55.812 --> 12:00.960
Abanye bakhala emnxebeni kuba babesazi ukuba
kwenzeka ntoni. Uninzi lwabo lwayeka ukuba

12:00.960 --> 12:03.940
ngabongikazi kuba babesazi ukuba kwenzeka ntoni!

12:03.940 --> 12:07.785
Zeziphi iziphumo onokulindela kuzo
kwisigulana ukuba sinika iremdesivir?

12:07.785 --> 12:13.778
Ndingacebisa ngamandla ukuba ukhangele kwi-Google iziphumo
ebezingalindelekanga ze-remdesivir – iwebhusayithi elungileyo

12:13.778 --> 12:18.222
kakhulu yi-Drugs.com – ukukhwaza, ukuqina
kwesifuba, ubunzima bokuphefumla, ukungasebenzi

12:18.222 --> 12:21.394
kakuhle kwezintso, ukungasebenzi kakuhle kwesibindi.

12:21.394 --> 12:26.902
Kwaye ndikhumbula ndithatha aba bantu kwiingxaki
zemizimba. Kwaye ezi ngxaki zemizimba zazizele

12:26.902 --> 12:29.929
isiqingatha lulwelo lwetishu oluvela kwi-oedema.

12:29.929 --> 12:34.375
Bendingazange ndiyibone loo nto ngaphambili.
Kwaye ndikhumbula ndicinga ngelo xesha:

12:34.375 --> 12:37.534
Yintoni ebangela oku? Le COVID kufuneka ibi kakhulu.

12:37.534 --> 12:45.136
Kodwa yayiyiremdesivir. Kuba iremdesivir itshabalalisa
iintso, ngoko ke umzimba awusakwazi ukucubungula ulwelo.

12:45.136 --> 12:51.459
Ngoko ke uyazala uze utshone, kwaye yiloo nto "isifo sakho
sokuphefumla". Kwaye kwisigaba sokugqibela sokusilela kwezintso,

12:51.459 --> 12:55.228
utshona. Ngoko ke usifa ngenxa yokusilela kwezintso ngokutshona.

12:55.228 --> 12:56.386
Kwaye isibhedlele siyibeka kudidi lwe-COVID.

12:56.386 --> 13:01.913
Kakade ke, bafumana amawaka ngamawaka eeponti ngenxa yaloo nto.

13:01.913 --> 13:04.884
Kulungile. Ewe, yinto entle kakhulu!

13:04.884 --> 13:05.758
Kanye, bendingenakufumana gama lalo.

13:05.758 --> 13:11.663
Ewe, yinto embi kakhulu leyo. Kwaye loo nto yenzeka ngexesha
urhulumente ebe khuthaza abantu abaninzi ukuba babeth' iimbiza

13:11.663 --> 13:16.416
neepani kwiinyango zabo rhoqo ngoLwesine ngokuhlwa
ngenxa yephulo le-NHS , ngelixa bebesitha oomama

13:16.416 --> 13:20.298
nootata ngokwemigaqo-nkqubo ebulalayo, eyenzelwe ukubulala.

13:20.298 --> 13:25.525
Iimbiza, izitofu neevidiyo zomdaniso
zeTikTok. Ewe, kanye. Kunjalo ke ubuninzi babo.

13:25.525 --> 13:38.708
Ngoko ke uMark Sexton wanditsalela umnxeba ekuqaleni kukaSeptemba
2021, apho wandimema kwintlanganiso kwindawo ebizwa ngokuba

13:38.708 --> 13:46.159
yiBirdcage Walk eWestminster. Yayiyigumbi lentlanganiso lokuqala.

13:46.159 --> 13:54.666
Bekukho abantu abadumileyo kakhulu, abanye babo bendibazi, kwaye
abanye bendisele ndivile ngabo: Gqr Tess

13:54.666 --> 14:02.508
Lawrie, Nq. Dolores Cahill, Nq. Gqr Sucharit
Bhakdi, Gqr Sam White, Gqr C Stephen Frost.

14:02.508 --> 14:08.797
Igqwetha uAnna de Buisseret wayelapho. Kwakukho igqwetha,
uFrancis Hoar, kunye nelinye igqwetha elibizwa

14:08.797 --> 14:14.518
ngokuba nguPhilip Hyland, kunye nabantu
abaliqela abanye; malunga nabantu abali-18 bebonke.

14:14.518 --> 14:17.371
Abanye babo babesibonakala kwiscreen ekupheleni kwetafile.

14:17.371 --> 14:20.980
Le tafile, andisoze ndiyilibale, ibimane
kakhulu, yom-oki oqinileyo. Andizange ndihlale

14:20.980 --> 14:23.643
etafileni efana nayo: bubunewunewu bokwenene, uyazi?

14:23.643 --> 14:27.844
Kwaye usihlalo wentlanganiso ibinguSir Graham Brady othile .

14:27.844 --> 14:34.844
Ngelo xesha, andizange ndiyazi kakhulu
ngepolitiki, mhlawumbi kungaphantsi kunommi oqhelekileyo.

14:34.844 --> 14:38.442
Kodwa wayengummi-meli weKomiti ekuthiwa yi-1922.

14:38.442 --> 14:46.045
Eli lihlopha leenkokheli zePalamente ezikumgangatho ophezulu
ezihlala ngasemva kwigumbi elimnyama, zifihlakele

14:46.045 --> 14:53.852
emthunzini, kwaye zikhetha zize zikhuphe oosonzululwazi
abanjengoBoris Johnson, uLiz Truss kunye noRishi Sunak.

14:53.852 --> 14:59.414
Bagqiba ukuba lixesha lokumka noko kukhaphiwa.
Ngoko ke akukho mntu uphezulu kunaye

14:59.414 --> 15:03.125
ngokwesikhundla, kuba yena wayengusihlalo wale komiti.

15:03.125 --> 15:08.686
Ngoko ke ungumphathi wale komiti, waza wamamela oko
besinokukuthetha, kwaye umntu ngamnye ubenemizuzu emihlanu

15:08.686 --> 15:15.120
ukuya kwishumi. Ndaye ndathetha oko bendikwazi ukuya kutsho
ngelo xesha, okoko kukuba kwakungekabikho kufa ngenxa ye-COVID.

15:15.120 --> 15:23.913
Babebiza ezi zifo zibe ziimfa ze-COVID, kwaye kwangoko ke baqala
ukubagonyela, abantu baqala ukuwa bafa, ndaza andakwazi

15:23.913 --> 15:31.303
nokukholelwa koko kwakubikezelwa zezi zazi-zifundo,
oogqirha kunye neengcali zezempilo ezazihleli etafileni.

15:31.303 --> 15:33.746
Bathe inani leziganeko zomhlaza liza kunyuka kakhulu.

15:33.746 --> 15:42.399
Kunjalo ke nakwizifo zentliziyo neengcambu zegazi – baza bangena
kwiindlela zokusebenza ukuze bacacise ukuba kutheni kunjalo, baza

15:42.399 --> 15:49.921
banika uSir Graham amaphepha amaninzi obungqina, waza wavuma
esidlangalaleni ukuba le nto yayingaphaya kwamagunya

15:49.921 --> 15:57.676
akhe kwaye akakwazanga ukuyinqanda, ndaza ndahlala
apho, ndingakholelwa, kuba ndandimenyiwe kule ntlanganiso.

15:57.676 --> 16:01.330
Ndandinoluvo olungagqithiseki lokuba ekugqibeleni ukho umntu
ondiphulaphulayo, phambi kokuba ndingene

16:01.330 --> 16:04.755
naphakathi kwegumbi. Uyabona, sendineminyaka
elishumi elinesibhozo ndingumlawuli wemingcwabo.

16:04.755 --> 16:09.375
Ndimane ishishini eliphumelelayo. Ndinegama
elihle kakhulu. Ii-akhawunti zam zilungile.

16:09.375 --> 16:12.342
Kutheni ndingafuna ukubeka konke oko emngciphekweni?

16:12.342 --> 16:16.961
Kutheni ndingathatha elo tyala
ngexesha ekuthiwa kubakho ubhubhane?

16:16.961 --> 16:21.706
Ah, kukho umgcini-manga othi akukho nto
injalo... Yiloo nto kanye eyenzekileyo.

16:21.706 --> 16:28.094
Waye yena (ethetha uSir Graham Brady) wavuma esithi: "Leyo
yinto engaphaya kwamagunya am, andinakuyinqanda." Yaye ndangena

16:28.094 --> 16:31.366
ndicinga ukuba, ekugqibeleni kukho umntu oza kundiphulaphula.

16:31.366 --> 16:37.019
Kwaye xa ndaphuma, ndaqonda ukuba le yayiyicwangciso elenziwe
ngabom, kwaye uSir Graham – intlanganiso yaqhubeka ukusukela

16:37.019 --> 16:42.440
ngentsimbi yesi-2 p.m. ukuya kutsho malunga nentsimbi yesi-3:30
p.m.; ndicinga ukuba sasinethutyana elimalunga neyure

16:42.440 --> 16:48.556
enesiqingatha – kwaye wayesekhona nangentsimbi yesi-4 p.m. ngenxa
yobunzulu bezinto ebezithethwa, kwaye kwakukho abanye abantu apho,

16:48.556 --> 16:52.092
iingcali zezempilo, ababazi ukuba ngubani owayeza kusweleka.

16:52.092 --> 16:58.416
Bebechulumancile kakhulu, kakhulu, ingakumbi uSucharit
Bhakdi. Wayechulumancile kakhulu kuba wayesazi ukuba

16:58.416 --> 17:01.318
kuza kwenzeka ntoni, kwaye yile nto kanye eyenzekileyo.

17:01.318 --> 17:06.817
Ndikholelwa ukuba izinga lokusweleka liphakathi kwe-20-25%,
kwaye kwezinye iindawo liphezulu nangakumbi, kuxhomekeke

17:06.817 --> 17:09.992
kakhulu ukuba zeziphi iibhetshi ezisetyenzisiwe phi na.

17:09.992 --> 17:16.599
Babulala abantu kwiindawo ezahlukeneyo ngezinga elahlukileyo.
I-Agenda 2030 iyinyani kakhulu. Kwaye andizange ndikholelwe kuyo.

17:16.599 --> 17:21.597
Andizange ndibe ngumntu okholelwa kwiingcinga
zobuqhetseba. Ndingumgcini-manga nje ngomsebenzi.

17:21.597 --> 17:25.881
Ndandihleli etafileni ndeva oko kuthethwe
nguMnu Graham. Uvumile esidlangalaleni ukuba ayikho

17:25.881 --> 17:29.014
phantsi kwegunya lakhe kwaye akanakuyinqanda.

17:29.014 --> 17:36.984
Njengomlungisi wamangcwaba,
ukwangumgcini-mzimba; loo nto iyinxalenye yomsebenzi.

17:36.984 --> 17:42.130
Ndiyakwazi ukwenza ukulungiswa komzimba.
Ndisebenzisa umlungisi wemizimba osisigxina owenza loo nto kum.

17:42.130 --> 17:48.360
Ekuqaleni, andizange ndibe nabasebenzi, kwaye
ndandizenzela yonke into ndedwa. Ekuhambeni

17:48.360 --> 17:51.418
kwexesha, ndaqesha umntu ukuba andenzele yona.

17:51.418 --> 17:55.572
Kodwa mna ndihlala ndisiza ndimka.
Ndiyasebenza naye kwaye ndikufuphi naye.

17:55.572 --> 18:01.329
Kwaye waqaphela nini ukuba kukho into engaqhelekanga?

18:01.329 --> 18:05.680
Chaza inkqubo yokubalaza ngokunxulumene noko ukufumanisileyo.

18:05.680 --> 18:10.206
Kulungile. Zimbini iintlobo zokufa. Kukho
ukufa okungazenzisanga, okwenzeka

18:10.206 --> 18:13.893
ngokungalindelekanga, kwaye kukho ukufa okulindelekileyo.

18:13.893 --> 18:19.991
Umahluko phakathi kwezi zimbini, umzekelo, kukuba xa
unomhlaza onganyangekiyo kwaye usazi ukuba uza kufa.

18:19.991 --> 18:24.116
Iqala ngoqikelelo lwesifo, kwaye ekugqibeleni umntu
uya esiba gqitha esiguleni aze afune unonophelo

18:24.116 --> 18:26.937
lokuthomalalisa iintlungu. Oku kukufa okulindelekileyo.

18:26.937 --> 18:32.667
Kwelinye icala, ukuba umntu utshayiswe yimoto okanye
afe ngesiquphe esempilweni, olu lufelo olungalindelekanga,

18:32.667 --> 18:35.759
nto leyo ethetha ukuba kuza kubizwa umcuphi wemfa.

18:35.759 --> 18:39.341
Umzimba ke uthathwa usisiwe kwisebe
lepatoloji, elidla ngokudityaniswa nesibhedlele, apho

18:39.341 --> 18:41.258
benziwa khona into eyaziwa ngokuba yi-autopsy.

18:41.258 --> 18:45.840
Oku kuthetha ukuba bakusikela esiswini, bakhuphe ithambo lomqala
wakho, bakhuphe zonke izitho zakho zomzimba,

18:45.840 --> 18:50.723
bazihlolisise, benze iibhloko kunye neesilayidi, baze
benze iimvavanyo kunye neentlolo zokubonisa ityhefu.

18:50.723 --> 18:55.176
Kwaye xa beqedile, bafaka amalungu omzimba kwingxowa
yepulasitiki. Ingxowa iyaphinda ifakwe, uze utywinwe.

18:55.176 --> 18:59.756
Xa kufuneka bahlolisise intloko, benza isikro ngasemqolo,
baphakamisa isikhumba sentloko, basike ujikeleze yonke,

18:59.756 --> 19:04.402
basike u-V ngasemqolo ukuze bakwazi ukubeka isikhumba
sentloko endaweni yaso eyiyo kamva, baze bakhuphe ingqondo.

19:04.402 --> 19:11.742
Kwaye ingqondo idla ngokubuyiselwa emva kwisitho somdlavuza,
kuba kungenjalo ingavuza iphume. Yiloo ndlela esebenza ngayo.

19:11.742 --> 19:14.200
Kwaye ke uphume igazi ude usweleke?

19:14.200 --> 19:22.049
Ewe, kwi-autopsy, yinto efunekayo
kuba uqhekezwa ube ngamaqhekeza nje.

19:22.049 --> 19:23.875
Ingaba imithambo yegazi izaliswe yinto?

19:23.875 --> 19:29.275
Hayi. Nantsi indlela esidibene nayo:

19:29.275 --> 19:35.515
Ngethuba lenkqubo yokubalazwa, kukho iindidi ezimbini zokubalaza,
kwaye zihambelana ngokugqibeleleyo netyala lokuvavanywa

19:35.515 --> 19:38.992
komzimba okanye le siyibiza ngokuba 'lityala elicacileyo'.

19:38.992 --> 19:45.445
I-clear case yimeko yokufa okulindelekileyo apho kungabikho
kuvavanyo lomzimba emva kokusweleka, kwaye umzimba usaphilile.

19:45.445 --> 19:52.175
Oku kubandakanya inkqubo yokujikeleza kwegazi. Siyayisebenzisa
le nkqubo yokujikeleza kwegazi ngexesha lokulungisa umzimba.

19:52.175 --> 19:58.652
Ngoko ke siyenza inxeba ngaphantsi komgca wekhola
kwimithambo yegazi yecarotid, siqhoboshe isiphelo esimile

19:58.652 --> 20:02.248
okwe-L kwimpompo size sisike umthambo wegazi ube phakathi.

20:02.248 --> 20:11.399
Sifaka inozili emile okonobumba u-L, siyibophe, sivule
impompo size pompelele ifomaldeyidi emzimbeni ukuze siyigcine.

20:11.399 --> 20:18.378
Ulwelo nalo luyapinki kwaye lubuyisela umbala wabantu, ngoko
ke abasabukeki kakubi, kodwa bakhangeleka kakuhle ngokwenene.

20:18.378 --> 20:22.810
Kakade ke, awunakwenza loo nto ngexesha
lovavanyo lomzimba kuba sele zisikwe-sikwe.

20:22.810 --> 20:27.582
Ewe. Kwaye inkqubo yokujikeleza kwegazi itshatyalalisiwe yaza
yonakaliswa ngokupheleleyo. Ngoko ke ukuba

20:27.582 --> 20:32.676
bendinokuyipompa apho ngaphakathi, ibiya kuvuza kuyo
yonke indawo kuba yonke into isikwe yagqobhoza.

20:32.676 --> 20:38.760
Kodwa ke, kuloo meko, utsala iintambo uze uvule isikhewu
apho umhloli wangcwaba ewayezenza khona uhlolo lomzimba.

20:38.760 --> 20:46.920
Ukhupha ingxowa enamalungu omzimba, ushiya isikhewu
esingenanto ekulula ukusibona ngenxa yokuba singenanto,

20:46.920 --> 20:51.368
kwaye ungazifumana ngesandla iintambo zegazi ezisikiweyo.

20:51.368 --> 20:57.538
Umzekelo, kukho umthambo wegazi omkhulu
otyhutyha umlenze ngamnye, kwaye ungawubona apho.

20:57.538 --> 21:01.222
Ufana nesityholo esisikiweyo. Ubonakala kakhulu.

21:01.222 --> 21:08.975
Ungazijolisa uze utshaye ulwelo kuzo, kwaye njengoko
ulwelo luhla, ungabona iminwe yeenyawo itshintsha ibe mpinki.

21:08.975 --> 21:12.491
Ngale ndlela, uyazi ukuba ulwelo lukhona apho
kufanelekileyo. Emva koko, yiya kwelinye ilungu,

21:12.491 --> 21:15.055
uhlambulule uphinde wenze le nkqubo kwilungu ngalinye.

21:15.055 --> 21:21.225
Xa senza oko, sasinendoda eselula eneminyaka
engama-30 ubudala. Yayikwimeko entle kakhulu.

21:21.225 --> 21:24.306
Sonke sakha saba neminyaka engama-30! Wayekwincopho yobomi bakhe.

21:24.306 --> 21:28.258
Saza sacelwa, kuba wayeselula kwaye
enabahlobo abaninzi: Ningamkhonkca?

21:28.258 --> 21:32.524
Abantu abaninzi bafuna ukumbona. Ewe kona.
Simvulile. Wayenziwe i-autopsy. Kwaye

21:32.524 --> 21:35.991
imithambo yakhe yegazi yayivaliwe ngokupheleleyo.

21:35.991 --> 21:42.964
Ngoko umgcini wam wathatha iipincisi zakhe wazisebenzisa
ukukhipha umqobo, waza watsala watsala watsala, kwaphuma into

21:42.964 --> 21:50.173
emhlophe epheleleyo, enefayibha, isibumba esimhlophe, esinoboya,
esifana ne-squid esasoluleka ubude bonke benyawo, ukusuka

21:50.173 --> 21:56.968
kwindawo ephezulu ukuya esihlahleni, kwaye ngenxa yokuba
imithambo yegazi iba mxinwa ngakumbi njengoko usehla usiya

21:56.968 --> 22:02.050
esihlahleni, akukho ngxaki ukutsala phezulu
isibumba esikhulu, kuba sinobume obukhulu,

22:02.050 --> 22:05.455
obude, obunjengekhowuni, obufana ne-wedge.

22:05.455 --> 22:10.723
Ukuba ubunokuzama ukusitsala kwelinye icala, bekungayi
kusisebenza oko, kodwa unokusitsala phezulu, kwaye

22:10.723 --> 22:15.079
yaba lelo xesha sakuqala ukusibona, saza safumana
malunga nesiqingatha sepawundi kulo mfana mncinci.

22:15.079 --> 22:18.999
Ndingakubonisa iifoto kwaye ndizenzele
ukuba zifumaneke kuwe ukuba uyafuna.

22:18.999 --> 22:25.073
Kuyaphazamisa kakhulu, ewe... Kaloku,
bendisebenza njengomgcini-manga iminyaka eyi-18.

22:25.073 --> 22:29.735
Ngelo xesha, kwakudlule iminyaka eli-14 okanye
eli-15. Ndakhe ndasebenzela umchongi-zizathu

22:29.735 --> 22:32.226
zokufa ekufuneni izidumbu iminyaka esixhenxe.

22:32.226 --> 22:37.234
Ngoko ke ndinamava amaninzi ngendlela abantu abakhangeleka ngayo
ngaphakathi nangaphandle, kuba bendikha ndiqokelele

22:37.234 --> 22:42.945
amalungu abo omzimba esitratweni xa bedutyulwe okanye beqhutywe
yilori. Ndiyazi ukuba yintoni eqhelekileyo nento engeyiyo.

22:42.945 --> 22:47.512
Kwaye isenokwenzeka ukuba andiyazi igama
lesiLatini lomthambo ngamnye kunye nomthambo

22:47.512 --> 22:49.997
omncinci, kodwa ndiyayazi imizimba yomntu.

22:49.997 --> 22:56.750
Umgcini wam wemizimba unesiqinisekiso esivela
kwi-British Institute of Embalmers; ubhaliswe kwi-BIE.

22:56.750 --> 23:01.701
Kwaye sele enza oku iminyaka engama-25 ngoku. Naye
wayengazange abone nto injalo. Ngoko ke,

23:01.701 --> 23:05.229
ndandisele ndisazi phakathi ku-2021 ukuba kwenzeke ntoni.

23:05.229 --> 23:08.685
Ngoko ke ndathumela i-imeyile kumphandi wemfuza
wasekuhlaleni, ndinethemba lokufumana umkhondo wedatha.

23:08.685 --> 23:13.100
Ndathi ke kuye, "Mamela, besinomfana oselula
apha, simthathile kuwe. Ndiyazi ukuba wenziwe

23:13.100 --> 23:16.095
uhlolo lomzimba wakhe kwaye nguwe owaluqhubileyo."

23:16.095 --> 23:22.442
Sifumene amaqhuma amaninzi efaibre emhlophe
angaqhelekanga kuyo. Ndiyazi kufuneka ukuba

23:22.442 --> 23:25.644
uye wawabona kuba uyifumene phambi kwethu.

23:25.644 --> 23:29.264
Sithathe iisampulu. Ungathanda
ukuzifumana ezi sampulu? ... Yintoni leyo?

23:29.264 --> 23:37.249
Andifumananga mpendulo kule imeyile, nto leyo eyayingaqhelekanga
kwaphela. Ndandidla ngokufumana impendulo kwisithuba seyure.

23:37.249 --> 23:44.448
Andinamdla. Kanye. Kwiintsuku ezine kamva,
ndafumana umnxeba evela komnye wabasetyhini baselofisini.

23:44.448 --> 23:50.979
Aba bafazi ngabasebenzi baseofisini.
Abasebenzisani nomfi, abajongi into ebonakalayo, kufuneka

23:50.979 --> 23:55.560
bajonge amanani baze bazi ukuba kukho into engalunganga.

23:55.560 --> 23:59.323
Nokuba baxelelwe ukuba yi-COVID baza bakholwa, andazi, kodwa...

23:59.323 --> 24:00.821
Ingaba ibiyiofisi yakho?

24:00.821 --> 24:09.033
Hayi, kukomlawuli wemfa, kwaye wathi, "Owu, molo
John, ngaloo imeyile owathumela ngayo ngenye imini."

24:09.033 --> 24:14.807
Ndithethile nogqirha wezifo waza wandixelela ukuba ndikuxelele
ukuba ungakhathazeki. Yinto eqhelekileyo ngokupheleleyo

24:14.807 --> 24:17.892
ukuba ezi zinto zikhule ebantwini emva kokusweleka.

24:17.892 --> 24:23.160
Emva kokufa, imithambo yegazi yabanye abantu izaliswa yirabha.

24:23.160 --> 24:28.624
Ndiyibonile le ngxoxo kwicandelo lezimvo, ithi:
"Owu, bububhanxa obo, yinto eqhelekileyo leyo."

24:28.624 --> 24:34.090
Ewe, zikho iintlobo ezahlukeneyo zeemhlwa
zegazi. Kodwa ngendingazibonile ngaphambili.

24:34.090 --> 24:38.839
Ndingakhathazeka kuphela ngento
endingazange ndiyibone ngaphambili.

24:38.839 --> 24:39.983
Sele uneminyaka eyi-18 wenza oku!

24:39.983 --> 24:47.876
Ibiyingumahluko kwanoluhlu lwemibala
ebendingalindelanga ukuyibona, kwaye ndineesampulu ezahlukeneyo.

24:47.876 --> 24:53.847
Ndiza kukubonisa, ungajonga. Umbalamlayi wam
obhaliswe kwi-BIE uthe kanye into enye. Uthe,

24:53.847 --> 24:57.463
"Andizange ndibone into enje ngaphambili. Iyoyikeka."

24:57.463 --> 25:00.742
Ngoko ke ungatsho ngokungathandabuzekiyo ukuba
ekuqaleni komsebenzi wakho – kumsebenzi wakho, awukaze...

25:00.742 --> 25:04.916
Soze! Andizange ndibone nto ifana nakancinci nale nto!

25:04.916 --> 25:06.405
Kwaye ke la matyala angena nje.

25:06.405 --> 25:11.438
Ewe, rhoqo. Kwaye ngoku yinxalenye yobomi bemihla
ngemihla. Siyifumana le nto ebantwini ngalo lonke ixesha.

25:11.438 --> 25:17.625
Kodwa into endiyibonayo ngoku kungenxa yokuba ndithethe. Ndiyazi
ukuba umhloli wemangcwaba uyazi ukuba ndithethe,

25:17.625 --> 25:23.888
kwaye ndikrokrela ukuba bayazihlamba izidumbu phambi
kokuba bazidlulisele kum, kodwa kumanye amatyala kuphela.

25:23.888 --> 25:27.828
Ngoko ke abanakukwenza oko kumntu
abangekayenzeli uvavanyo lomzimba.

25:27.828 --> 25:31.639
Ngoko ke andisazifumani ezi ngcambu
zegazi kwiimeko zovavanyo lomzimba.

25:31.639 --> 25:38.178
Ukuba bendinokukubeka etafileni ndize ndihlole
umzimba wakho, ubuya kuba yinkqubo elula kakhulu.

25:38.178 --> 25:44.909
Umzimba womntu ulula kakhulu. Unomthambo wegazi
omkhulu omnye kwilitye ngalinye nakwingalo nganye.

25:44.909 --> 25:50.927
Ngokuziqhelisa kancinci, kulula kakhulu
ukuzicoca, kwaye uya kukhawuleza ube yingcaphephe kuko.

25:50.927 --> 25:58.899
Kwaye ndiyazi ukuba benza oku kuba asisafumani kwimeko
zovavanyo lomzimba. Kodwa siyayifumana kwiimeko eziqhelekileyo.

25:58.899 --> 26:08.048
Nantsi ke ingcaciso kuye nabani na onalo naluphi na unxulumano
oluncinci nobunjineli okanye onokucinga ngomxholo oqinileyo.

26:08.048 --> 26:13.867
Khawufan' ucinge uvula umthambo wegazi, ufaka
ipompo, uze utsalele ulwelo kuwo ngaphantsi koxinzelelo.

26:13.867 --> 26:18.640
Kwaye xa ukhupha i-nozzle, kubakho
uxinzelelo olungasemva lomzuzwana.

26:18.640 --> 26:25.313
Kwaye ikhupha ezi ngcambu zegazi kumthambo
wegazi wekholoni ngokungathi yispaghetti.

26:25.313 --> 26:30.913
Ziziqhushumbisi ezilingana nomthambo wegazi we-carotid
kuba zikhula zibe ngubukhulu bomthambo apho zikhoyo.

26:30.913 --> 26:39.679
Bendinxibelelana nabantu abohlukeneyo. Ndiyayazi into
eyiyo. Yindlela esetyenziselwa ukulungiswa kwemithambo yegazi.

26:39.679 --> 26:45.484
Kwaye bayiphangile ngale nyangelo yezofuzo
kwaye bayiqhuba ngesantya esipheleleyo, ukuze

26:45.484 --> 26:48.452
kwenzeke isiva, kwaye ikhule ikhule de ivaleke.

26:48.452 --> 26:53.020
Kwenzeka ntoni ke emva koko? Ufumana isifo sentliziyo. Okanye
ufumana isitrowuku. Okanye ufumanisa ukuba unomhlaza wemiphunga

26:53.020 --> 26:55.962
kuba uphelelwa ngumoya kuba imiphunga yakho izele ngulo mhlaza.

26:55.962 --> 27:03.699
Kodwa ayikho kwaphela. Ziziqwitshi ezimhlophe ezi.
Umzimba wakho unyanzelwa ukuba uzivelise lunyango lwemfuza.

27:03.699 --> 27:15.156
Kulungile. Ngoko ke mhlawumbi kukho inkcaso. Kuvakala ngathi la
mathumba afana ne-squid makhulu njengeemithambo zegazi ngokwazo.

27:15.156 --> 27:21.963
Asiyiyo isayizi epheleleyo. Kuba xa ucinga
ngayo, sidinga ukujikeleza kwegazi ukuze siphile.

27:21.963 --> 27:28.154
Umzekelo, ukuba uxinzelelo lwegazi lakho luyenyuka kwaye uba
nengxaki yokuphefumla, kunokwenzeka kakhulu ukuba le nto

27:28.154 --> 27:32.065
ikhula ngaphakathi kuwe kwaye icinezela imithambo yegazi yakho.

27:32.065 --> 27:33.010
Kodwa usaphilile.

27:33.010 --> 27:38.099
Ewe, kanye. Kwaye xa kufika ixesha apho
ungakwaziyo ukuxhasa ubomi, ube sele unestrokhi.

27:38.099 --> 27:47.905
Ewe, kanye. ... Bendicinga ukuba oko kuza kuxhasa
ithiyori yokuba "zikhula emva kokuba uswelekile". Kodwa

27:47.905 --> 27:52.515
hayi, ungaphila nezinto ezi zikhula ngaphakathi kuwe.

27:52.515 --> 27:58.017
Mamela, sixelelwe ukuba oogqirha abasayi
kwezifo zokufa ngenxa yokuba kufuneka bakhusele

27:58.017 --> 28:01.848
i-NHS kwaye baqinisekise ukhuseleko lwabo oogqirha.

28:01.848 --> 28:07.599
Oku kwakuthetha ukuba xa umntu wayesweleka kwikhaya
labalupheleyo, babesabela ugqirha, owaye emva koko

28:07.599 --> 28:11.218
ebiza umthwali wemizimba ukuze eze akhuphe umzimba.

28:11.218 --> 28:17.384
Ndiye ndafika kuloo ndawo kungaphelanga isiqingatha
seyure. Ndandisoloko ndidibana nosapho ndize

28:17.384 --> 28:21.006
ndithi, "Ndiyazi ukuba le yincoko enzima. Yimpelaveki."

28:21.006 --> 28:25.619
Ndiza kumsa umama wakho ekhaya. Ingaba
mandimhlengahlengise umama wakho ukuze abe kwimeko egqibeleleyo?

28:25.619 --> 28:30.212
Amaxesha amaninzi, babeyivuma. Ngoko ke bendifumba abantu
abaswelekileyo kwisithuba seyure emva kokusweleka kwabo.

28:30.212 --> 28:34.421
Ukuba bebengosulelayo, ngendingathwele i-COVID ndize ndife.

28:34.421 --> 28:37.246
Ngokuqinisekileyo ngebezingenazalezi
zidumbana zimhlophe kwisithuba seyure emva

28:37.246 --> 28:39.583
kokusweleka kwazo, ukuba bezikhula kuphela emva kokufa.

28:39.583 --> 28:41.994
Akukho nto ikhulayo emzimbeni wakho xa usweleka.

28:41.994 --> 28:48.590
Akukho nto! Ukubola, ukungunda, mhlawumbi iintlobo
ezithile zeentsimbuzane zokungunda zingakhula xa uqala

28:48.590 --> 28:52.207
ukubola, size sibuyele emhlabeni apho sivela khona.

28:52.207 --> 28:56.886
Le yinkqubo yendalo. I-'raba' emhlophe kwimithambo
yakho yegazi ayiyondlela yendalo! Kwaye andizange ndibone

28:56.886 --> 28:59.559
nto injengale phambi kokuba le nto yokugonya yaziswa!

28:59.559 --> 29:04.869
Hayi, kungekhona de kube malunga naphakathi konyaka ka-2021.
Kwaye ngoku ndingxenye yeqela labagcini-nzame

29:04.869 --> 29:09.879
nabalungisi-zidumbu, kwaye siqhubeka sininzi,
sonke sisitsho ukuba sibona kanye into enye.

29:09.879 --> 29:14.032
URichard Hirschman kunye nabanye
abaninzi kakhulu. Uye wathetha esidlangalaleni.

29:14.032 --> 29:20.207
Ewe. Ndingakunika uluhlu
lwamagama nge-imeyile. Linani elikhulayo.

29:20.207 --> 29:21.340
Ngaba wawungowokuqala eNgilani?

29:21.340 --> 29:27.149
Mhlawumbi bendinye wokuqala ehlabathini. Ehlabathini.

29:27.149 --> 29:33.475
Kwakutheni lonto? Ndicinga ukuba kungenxa yokuba ndakubona.

29:33.475 --> 29:37.523
Ukuba ubona into, mhlawumbi ndingayichaza ngolu hlobo:

29:37.523 --> 29:43.180
Khawufan' ucinge umi phambi kwenduli esembindini wendlela,
uthetha nabantu abajongile ngasemva kule nduli, uze

29:43.180 --> 29:47.453
ubone ilori yenkunkuma engalawulekiyo isityibilika isiza kuwe.

29:47.453 --> 29:50.808
Ngaba umi nje uthe cwaka de kufike, uze nje
usuke endleleni, okanye uthi, 'Khawume, lenza

29:50.808 --> 29:53.273
ntoni elo lori lokuqokelela inkunkuma phaya?!'

29:53.273 --> 30:00.694
Ndibona apha ulwaphulo-mthetho lokwenene olukumgangatho
wembali, kwaye abantu bayasweleka bezele ziimfumba ezifana

30:00.694 --> 30:05.830
neze-squid ezingaqhelekanga. Andizange ndizibone ngaphambili.

30:05.830 --> 30:11.824
Ukusukela oko ndathetha, abantu abaninzi ngakumbi
bebesoloko bebonisa izimvo ezifanayo. Ngaba le yintlukutheko

30:11.824 --> 30:14.683
yezihlwele, okanye ngaba ikhona into eneneni ngayo?

30:14.683 --> 30:18.858
Kwaye into ephazamisa nangakumbi kunenyani
yokuba ndifumana la mathumba yindlela abasabela

30:18.858 --> 30:21.765
ngayo abantu abahlawulwa kanye ukuba basikhusele.

30:21.765 --> 30:28.590
Bayayityeshela bayayihoya, nangona
ndingababonisa iitest tube ezingenakubalwa kunye nobungqina,

30:28.590 --> 30:32.418
ubungqina obuphathekayo abangafuni nokubuthetha.

30:32.418 --> 30:37.636
Oku kukwabonakala nakumanani okusweleka
okugqithisileyo. Phakathi kwabo bangaphantsi

30:37.636 --> 30:41.455
kweminyaka eyi-14 ubudala, kunyuke malunga nama-30%.

30:41.455 --> 30:45.561
Akunakuphikiswa, kwaye aba bantu
basaziphatha ngathi akukho nanye kwezi zinto ikhoyo.

30:45.561 --> 30:53.815
Okwangoku, kuwo onke amazwe ahambele phambili kushishino apho le
ntsila yokusweleka yenzeka khona, sibona inani elingazange libonwe

30:53.815 --> 30:58.348
ngaphambili lamadoda aselula, anempilo avela kwamanye amazwe.

30:58.348 --> 31:01.788
Basitshintsha ngamadoda avela ngaphandle kwelizwe.

31:01.788 --> 31:08.807
Kukho izigidi ezininzi eMelika – izigidi ziyangena
ngobuninzi eMelika. Kuyenzeka kanye into efanayo naseYurophu.

31:08.807 --> 31:14.766
Kutheni kunjalo? Kwenzeka ntoni? Akukho
mntu ofuna ukuthetha ngayo. Hayi, hayi.

31:14.766 --> 31:19.327
Ewe kona, oko kuyaxhalabisa. Kulungile, ndineendlela ezimbini.

31:19.327 --> 31:25.646
Nokuba andithethi nto ndiqhubeke nemicimbi yam, okanye
ndiphakamise ilizwi lam, kuba ndifuna ngokwenene

31:25.646 --> 31:30.016
ikamva labantwana bam, kwaye ndiyayazi into eyenzekayo apha.

31:30.016 --> 31:32.756
Kwaye ndithethe nenani labantu eliya likhula.

31:32.756 --> 31:35.461
Ndikholelwa ukuba abantu abaninzi ngakumbi
bayayibona ngolo hlobo. Siza kwenza ntoni ngayo?

31:35.461 --> 31:38.754
Kuba apha asinalo iSihlomelo sesibini .
Akukho mntu unazo naziphi na izixhobo.

31:38.754 --> 31:45.038
Singenza ntoni enye ngaphandle kokwala ukuvumelana nabo
size sibajike? Ndicinga ukuba kanye oko kuza kwenzeka.

31:45.038 --> 31:50.533
Ngoko ke, abantu abayityeshela nje, ngelixa
ubungqina busanda kwaye busiba nobunzima

31:50.533 --> 31:53.870
ngakumbi nangakumbi... Ingaba aba bantu bazikhohlisa?

31:53.870 --> 31:56.628
Okanye ngaba abanye babo bambi
ngokwenene – besazi kakuhle ukuba kwenzeka ntoni?

31:56.628 --> 32:01.461
Kukho abantu abohlukeneyo abanomdla owahlukileyo.

32:01.461 --> 32:06.061
Imali ibisoloko isisiseko esiphambili sokuziphatha okunjalo.

32:06.061 --> 32:12.804
Ukuze ube nombono: oogqirha apha babefumana
i-£10 ngesitofu ngasinye, ukuya kuthi ga kwizitofu

32:12.804 --> 32:16.190
ezili-100 ngosuku, phambi kokuba kuthathwe irhafu.

32:16.190 --> 32:22.399
Ngoko ke yi-£1,000 ngosuku,
ingenarhafu, yi-£5,000 ngeveki, ingenarhafu.

32:22.399 --> 32:25.972
Ngoko ke babesemva kwale mali.
Iinkonzo zabo zazihlawulwa ngeebhonasi.

32:25.972 --> 32:30.915
Ngoko ke ukuba bafikelela kwinqanaba lama-60%
labaguli babo, bafumana intlawulo enkulu yebhonasi.

32:30.915 --> 32:33.904
Ukuba bafikelela kuma-70%, bafumana enye ibhonasi.

32:33.904 --> 32:40.786
Iinkampani zamachiza zinika izaphulelo ezikhulu kumayeza xa
zithatha amachiza afana ne-midazolam kunye ne-remdesivir.

32:40.786 --> 32:45.616
Kwaye aba bantu, ewe, balandela nje
izikhokelo zikarhulumente. Benza oko bayalelwayo.

32:45.616 --> 32:52.841
Ingcinga yile, kukho ubhubhane oqhubekayo, sinethuba
lokwenza imali eninzi, ngoko kutheni singenjenjalo?

32:52.841 --> 32:54.106
Kulungile, mhlawumbi ngenxa yokoyika uThixo?

32:54.106 --> 33:01.598
Ewe, kunjalo, kodwa andicingi ukuba bayibonile kwangoko.
Ndikholelwa ukuba abantu abaninzi ngokwendalo banobulungisa.

33:01.598 --> 33:08.180
Ungandivi gwenxa, nabantu abavela
kuzo zonke iintlobo bezayo apha:

33:08.180 --> 33:12.433
Izidenge ziyafa, izigwala ziyafa,
abahlukunyezayo bayafa, ababulali bayafa, abantu

33:12.433 --> 33:14.637
abalungileyo bayafa, abantu ababi bayafa.

33:14.637 --> 33:19.443
Kodwa uninzi lwethu lulungile ngokwendalo.

33:19.443 --> 33:27.604
Ngoko ke, ndicinga ukuba kunzima kakhulu ukweyisela abantu
ukuba abantu esiluntwini esibathemba kakhulu ngabo ngabo

33:27.604 --> 33:31.969
abaqhuba ngokwenene isicwangciso sokunciphisa inani labantu.

33:31.969 --> 33:32.607
Ukuncitshiswa, ewe?

33:32.607 --> 33:37.118
Ewe. Kunjalo. Kwaye i-Agenda 2030 yinto yokwenene kakhulu.

33:37.118 --> 33:42.344
Ndibe noogqirha apha abaye bandivumela ngokukhululekileyo –
isihlwele esipheleleyo soogqirha, hayi omnye, hayi

33:42.344 --> 33:47.765
ababini, kodwa abalishumi elinesibini oogqirha
jikelele abeze apha kuzoza amaphepha okutshiswa komzimba.

33:47.765 --> 33:57.426
Kwaye ngokwenene bema kweso sixhobo phaya baza bazigcwalisa,
kwaye zikho iindlela ezahlukeneyo zokuthetha

33:57.426 --> 34:05.463
nabo – ndababuza ukuba baye baqaphela na
ukwanda kwezinga lokusweleka kubantu abagonyiweyo.

34:05.463 --> 34:10.100
Kwaye bonke banenkangeleko efanayo. Kwaye loo
nkangeleko yeyoqobo lwehlabathi jikelele.

34:10.100 --> 34:13.578
Babonakala ngolo hlobo kuba boyikiswe kakhulu, uyazi.

34:13.578 --> 34:20.573
Baze bajonge phantsi. Ngamnye kubo
enenkangeleko efanayo kanye, kuba bayazi! Bayazi!

34:20.573 --> 34:21.685
Emva koko uya ekhaya ulale kakuhle kwakhona?

34:21.685 --> 34:25.204
Ewe, kunjalo, baze bandibulele bathi bekumnandi ukundibona.

34:25.204 --> 34:29.459
Bathatha itsheki baphume ngomnyango
ngokungathi besithetha ngemozulu.

34:29.459 --> 34:35.171
Owokugqibela ibingugqirha jikelele
owayelapha. Wabuza, "Ubusaxakekile?"

34:35.171 --> 34:40.206
Ndaza ndathi, "Ewe, kaloku ndixakekile!
Sinabantu abaninzi abagonyiweyo abaswelekayo, andithi?"

34:40.206 --> 34:47.124
Wathi, "Ewe, ewe, hayi laa hlabathi loyikekayo!"
Loo nto yayisisiphumo sakhe; lihlabathi

34:47.124 --> 34:51.377
eloyikekayo. Kodwa lihlabathi eloyikekayo abalenza lenzeke.

34:51.377 --> 34:56.300
Kudlulile lixesha! Aba bantu ngoku bagonyiwe.
Bangathi zii-time bombs ezizakuluka, uyakuqonda?

34:56.300 --> 35:03.133
Kutshiwo ukuba abanye babo bafumene iipilisi
ezingasebenziyo kwisigaba sokuqala. Kwaye ingcinga

35:03.133 --> 35:07.305
ebisemva koku yayikukubenza babe ngabaxhasi begonyo.

35:07.305 --> 35:15.257
Mandicacise. Ukuba ubunokugonywa uze ufumane
i-placebo, zeziphi iziphumo ebezingalindelekanga obunokuziva?

35:15.257 --> 35:18.443
Ziro. Akukho. Ngoko ke uya ekhaya uxelele
wonke umntu indlela ebimangalisa ngayo.

35:18.443 --> 35:19.525
Kulungile oko. Ewe. Jonga kum, ndiphilile.

35:19.525 --> 35:25.524
... kwaye awukhathali ukufumana elandelayo ... nelandelayo,
nelandelayo, kwaye ngalo lonke ixesha udlala i-Russian roulette,

35:25.524 --> 35:30.411
klic! Mangaphi amaxesha onokuzenza loo nto phambi
kokuba ufumane isithonga esibulalayo, phambi kokuba

35:30.411 --> 35:33.658
ufumane isirinji edala umhlwa okanye le ibangela umhlaza?

35:33.658 --> 35:39.602
Kwintlanganiso eseWestminster, yonke
inkqubo yachazwa ngokweenkcukacha.

35:39.602 --> 35:46.078
Into engokomhlaza yeyokuba uhlala ekhula emizimbeni yethu yonke,
kwaye inkqubo yethu yokhuselo lomzimba, iiseli zethu ze-T,

35:46.078 --> 35:52.553
ziyawulawula. Ezi seli ze-T sinikwe nguThixo ezihamba-hamba
emzimbeni ziyaqaphela, zithi, "Hawu, ikho iseli yomhlaza," zize

35:52.553 --> 35:59.776
ziyibulale. Kwaye olu nyango lwemfuza – kuba ezi asizozitofu
zokugonya, koko lulunyango lwemfuza – luyicima le mpendulo.

35:59.776 --> 36:03.636
Yiyo loo nto sinabantu abaninzi abane-kankere yesigaba sesi-4.

36:03.636 --> 36:05.121
Kuba iiseli zethu ezilwa nomhlaza zicinyiwe.

36:05.121 --> 36:11.971
Ewe, umhlaza uyakhula ngokungenakunqandwa. Akukho
sele ze-T zokulwa nawo kuba ziye zatshatyalaliswa.

36:11.971 --> 36:17.941
Imeko yomhlaza ibeyahlukile phambi kwesitofu
seCovid, kwaye yile nto eyenzekayo, njengoko ndikuye

36:17.941 --> 36:21.166
ndaqaphela nako apha kwindawo yokulungisa izidumbu.

36:21.166 --> 36:26.259
Kwindawo encinci yokulungiselela imingcwabo njengale yam...
Kaloku, kwindawo enkulu yokulungiselela

36:26.259 --> 36:32.200
imingcwabo, baninzi kakhulu abantu, nto leyo eyenza
umsebenzi wam ube ngasemva kwaye ube ngomhla womngcwabo.

36:32.200 --> 36:36.082
Ngoko bendiya kudibana nosapho kuphela
ngomhla womngcwabo. Kodwa apha ndenza yonke into.

36:36.082 --> 36:40.442
Umnxeba wokuqala endiwufumanayo uvela
kusibini olulilayo: Ndilahlekelwe ngumama wam.

36:40.442 --> 36:45.832
Ngoko ke ndiqhuba nomfazi wam sisiya endlwini
simsize, kwaye ndiye ndaqalisa kwangoko ukwakha ulwalamano.

36:45.832 --> 36:47.010
Ndiyabona oko, zonke ezi khadi neencwadi apha.

36:47.010 --> 36:50.323
Ewe! Ndizixhoma apho ukuze abantu bafumane ukuzithemba.

36:50.323 --> 36:54.480
Ndiyazi into endiyenzayo. Andifuni ukuzidumisa.

36:54.480 --> 37:00.386
Ndiyazi ukuba kunzima kangakanani xa umntu emshiya
apha umama wakhe, utata wakhe okanye umntwana wakhe.

37:00.386 --> 37:04.994
Yiyo loo nto ndibeka la manqaku, kuba ndiyazi
ukuba uza kuwasifunda uze uzive ukhululekile

37:04.994 --> 37:07.821
ngakumbi ngokushiya unina okanye utata wakho nam.

37:07.821 --> 37:12.041
Ndichitha ixesha elininzi kule ofisi
ndicinga ngento endinokuyenzela abanye abantu.

37:12.041 --> 37:16.146
Yiloo nto ndiphakamisile ilizwi lam. Andizenzanga mna, uyazi.

37:16.146 --> 37:20.052
Ndiva abantu besithi kum, "Siza kukuhlawula imali yokuthetha."

37:20.052 --> 37:24.886
Andifuni mali nakubani na ngokwenza
oku. Ndikucelile imali engakanani?

37:24.886 --> 37:29.739
Andiyifuni loo nto. Ndihambe amakhulu eekhilomitha ukuze
ndithethe phambi kwabantu – ndayihlawulela ngemali yam.

37:29.739 --> 37:35.108
Kungenjalo, kuvakala ngathi ngemali yegazi. Ayikho
malunga nemali, kwaye ndikulungele ukuzibeka

37:35.108 --> 37:38.524
esichengeni ukuze ndilumkise wonke umntu ngento abayenzayo.

37:38.524 --> 37:42.168
Kuba andifuni abantu bafe. Ndiyavuya ngamadoda
amadala namabhinqa amadala abaphile ubomi

37:42.168 --> 37:45.043
obuzalisekileyo baze bashiya ilifa elihlala ngonaphakade.

37:45.043 --> 37:50.072
Andifuni abantu abakwiminyaka yoo-30 noo-40
abashiya abantwana abaneminyaka emibini ne

37:50.072 --> 37:53.297
mithathu, kwaye yile nto endiyibona rhoqo ngoku.

37:53.297 --> 37:59.055
Ukubuyela kumcimbi womhlaza: njengoko benditshilo,
ndakha ubudlelwane nosapho kuba mna nomfazi wam

37:59.055 --> 38:03.138
sibahamba nabo kulo lonke eli xesha, kwanangosuku lomngcwabo.

38:03.138 --> 38:06.460
Ngoko ke uye waziqhelane nabo uze
ubuze, "Kwenzeke ntoni kumama wakho?"

38:06.460 --> 38:09.053
Bathi ke, "Owu, wayenomhlaza." Ndithi ke, "Kwenzeka ntoni?"

38:09.053 --> 38:14.497
Kwaye ke bandixelela ibali lomhlaza, yayisoloko
ilibali leminyaka emibini, emihlanu okanye

38:14.497 --> 38:17.613
elishumi, kwaye ngoku ziiveki ezili-16 okanye ezili-12.

38:17.613 --> 38:18.288
Le asiyonto yokudlala, akunjalo?

38:18.288 --> 38:22.634
Ewe. Kwaye andithethi ngabantu
abaqhelekileyo abaneminyaka engama-60 nengama-70.

38:22.634 --> 38:27.471
Bangabantu abaneminyaka engama-30, engama-40,
nengama-50 ubudala! Abantu abaqhele ukungafi

38:27.471 --> 38:30.237
ngomhlaza ngoku bafa ngexesha elifutshane kakhulu.

38:30.237 --> 38:32.417
Ewe. Kwaye kubhalwe kakuhle.

38:32.417 --> 38:37.677
Kubhalwe kakuhle kakhulu kwihlabathi jikelele kangangokuba
bahlala bezifihla ezo nani. Bayaziguqula iindlela zokuzibeka.

38:37.677 --> 38:43.428
Apha e-UK, zibizwa ngokuba yidatha ye-ONS;
i-Office of National Statistics, kwaye

38:43.428 --> 38:47.145
bayiphinda-bhala ukuze bafihle amanani kuba bayazi.

38:47.145 --> 38:50.285
Bayayazi loo nto, baze bamangalisise
abangqina baboyikise, bafake isithunzi kubo.

38:50.285 --> 38:56.456
Kwaye kutheni sisathetha ngale nto? Ukuba ibe ndim
ndedwa othetha ngayo, bendingazijonga ndize ndizibuze:

38:56.456 --> 38:59.432
Ingaba ndingumntu okholelwa kwiingcinga zobuqhetseba?

38:59.432 --> 39:04.268
Asiyoyona nto icwangciswe ngasese! Asinjalo. Kukho abantu
abaninzi, abahloniphekileyo kakhulu,

39:04.268 --> 39:10.172
abakrelekrele kakhulu kunam, abagqibele ngokuthetha ngayo
ngokukhululekileyo nokuvuma ukuba kukho ingxaki.

39:10.172 --> 39:15.526
Kodwa ndiyibonile. Kutheni ndiyibonile
kwangaphambili? Asikokuba ndikrelekrele ngokukodwa.

39:15.526 --> 39:18.486
Ndingumngcwabi. Ngoko ke ndiyazi
ukuba ngubani endimfaka ezingcwabeni.

39:18.486 --> 39:21.847
Ndiyazi ukuba ngubani obethi ubefa, kwaye
ndiyazi ukuba bangaphi, nini, kwaye

39:21.847 --> 39:24.551
beneminyaka emingaphi, kuba sele kudala ndisenza oku.

39:24.551 --> 39:30.424
Ngoko ke kukho utshintsho kule pateni, kwaye ndiyabona ubungqina
ngokwasemzimbeni, ndize emva koko ndimenywe kwiintlanganiso

39:30.424 --> 39:36.755
noosopolitiki abavuma ngokukhululekileyo ukuba oku
kugqithisile kumgangatho wabo wokwazi kwaye abanakukunqanda.

39:36.755 --> 39:43.134
Kuyothusa. Kwaye kuza kungena kwimbali
njengelaphulo-mthetho elingumcimbi wembali!

39:43.134 --> 39:49.854
Eli lityala elikhohlakeleyo, kwaye ndiziva ndothukile kwaye
ndinethamsanqa elikhulu kuba ndingomnye

39:49.854 --> 39:58.347
wokuqala ukukhwaza, kuba ndinethemba lokuba
ndisindise abantu abaninzi. Siza kubona. Siza kubona.

39:58.347 --> 40:01.159
Ngubani usopolitiki owagxothwayo kweli lizwe?

40:01.159 --> 40:01.952
Andrew Bridgen.

40:01.952 --> 40:03.351
Ewe, uye wathetha naye?

40:03.351 --> 40:08.777
Ewe, rhoqo. Ubalasele. Ewe, uyazi
okwenzekayo. Uyazi ukuba yonke le nto imalunga

40:08.777 --> 40:12.510
nantoni. Uyazi. Kwaye bamthoba isidima bamthulisa.

40:12.510 --> 40:21.084
Omnye wabaphathiswa abaphezulu owamwazisa kwezopolitiko wade
wammahlazisa, esithi, "Thetha nantoni na oyifunayo. Uza kufa

40:21.084 --> 40:26.996
kungekudala ngomhlaza." Ewe, wamxelela ngoko kanye loo nto.

40:26.996 --> 40:36.456
Eyona nto indidanisa kakhulu kukuba sonke
sicinga ukuba sicinga ngokufanayo, kodwa akunjalo.

40:36.456 --> 40:36.968
Ucinga njalo?

40:36.968 --> 40:41.655
Ewe, ewe. Ngandlel' ithile bendicinga ukuba ndifana
nabantu bonke: NdiNtuqela nje, kwaye kucacile ukuba

40:41.655 --> 40:44.183
andinjalo. Ndiwubantu wendidi eyahluke ngokupheleleyo.

40:44.183 --> 40:52.478
Oku kwenzekayo apha kusebenza kuzo zonke iinkampani
zomngcwabo. Kutheni ndim ndedwa ophakamisa inkxalabo?

40:52.478 --> 41:02.939
Ndibone abanye abambalwa bephuma okomzuzwana
elubala. Ndithethe nabaninzi kubo abaye beza kum ngasese.

41:02.939 --> 41:07.100
Kodwa bangaphi abantu abathetha ngayo ngokukhululekileyo?
Asingabo baninzi, kwaye oko kuyandidanisa kuba

41:07.100 --> 41:09.887
bayayazi into eyenzekayo. Le meko ayiphelelanga apha kuphela.

41:09.887 --> 41:11.552
Uye uzive uhlazekile xa uthetha nabo ngasese?

41:11.552 --> 41:15.225
Boyikile, ewe. Boyike kakhulu, kakhulu.

41:15.225 --> 41:19.192
Kwaye kufuneka kube lihlazo kancinci nakubo.

41:19.192 --> 41:20.175
Yiyo lonto.

41:20.175 --> 41:26.689
Ukuba bendikubuza ukuba ungakufihla ixesha elingakanani
ulwaphulo-mthetho olubi kakhulu phambi kokuba ube

41:26.689 --> 41:34.517
ngumxhasi walolo lwaphulo-mthetho, ubungathi ixesha
elingakanani lisenokwamkeleka, nokuba uphantsi koxinzelelo?

41:34.517 --> 41:39.404
Ungakugcina na imfihlo inyanga, iinyanga ezintathu, iinyanga
ezintandathu, unyaka, iinyanga ezilishumi

41:39.404 --> 41:44.480
elinesibhozo, iminyaka emibini, okanye iminyaka
emithathu phambi kokuba ube ngumhlanganyeli?

41:44.480 --> 41:49.719
Kwaye ukuba ufumana intlawulo, nawe
unetyala kulo lwaphulo-mthetho. Yeyiphi

41:49.719 --> 41:52.747
ixesha elinokuthathwa njengelamkelekileyo?

41:52.747 --> 41:55.793
Ungatsho ukuthi, bendicinga ukuba
ndingalahlekelwa yisikhundla sam, ndandoyika?

41:55.793 --> 42:00.077
Kulungile, uloyiko: iminyaka emine? Uloyiko de
kubekho abantu abangama-5,000 abafileyo, ukuya kutsho

42:00.077 --> 42:03.693
kwabali-10,000 abafileyo? Oku kuza kuphelela phi?

42:03.693 --> 42:08.495
Ngaphakathi konyaka ka-2020, ndandisele
ndisazi ukuba sibaxokiswa. Bendingazi ukuba

42:08.495 --> 42:11.297
kutheni. Ekuhambeni kwexesha, kwacaca ngakumbi.

42:11.297 --> 42:19.639
Kwaye ke, ndinamntu ongasasaziyo wolwazi
olumangalisayo endiwufumanayo kubantu abaye bandiva ndithetha.

42:19.639 --> 42:24.371
Kwaye ndadibana nabantu ebendingazange
ndicinge ukuba ndingakhe ndithethe nabo.

42:24.371 --> 42:32.858
U-Alex Jones, uRobert Kennedy Jr. nabanye abanjalo,
oosopolitiki, amapolisa nomkhosi: basizenzela ntoni kum?

42:32.858 --> 42:41.083
Andazi nyhani. Ndicinga ukuba bayayiphulaphula into
endiyithethayo, kwaye imbono yam ayinakuphikiswa.

42:41.083 --> 42:48.741
Ndisemgceni ongaphambili. Ndabona kwaye ndisabona ukuba ngubani
ofayo nokuba usifa yintoni, nento ekwabo

42:48.741 --> 42:55.161
aba bantu, kwaye ayinakuphikiswa, kwaye
bayazi ukuba ndinyanisekile koko ndikuthethayo.

42:55.161 --> 43:03.359
Ukunyaniseka kuphuma ebantwini. Ungayazi xa umntu
enyanisekile kwaye ethembekile, kwaye ungayazi xa bengenjalo,

43:03.359 --> 43:08.614
kuba sonke sinalo olu phawu ngaphakathi kuthi njengabantu.

43:08.614 --> 43:15.592
Ndikholelwa ukuba njengomntu, udibana nabantu izihlandlo
ezintlanu okanye ezithandathu, uze emva koko sele unoluvo

43:15.592 --> 43:19.289
ngabo kwaye ukwazi nokuqaphela ukuba umntu akanyanisekanga.

43:19.289 --> 43:27.061
Xa simamela oosopolitiki, sibona ukuba
abanyanisekanga. Bayaxoka. Kwaye yiyo loo nto...

43:27.061 --> 43:32.963
Inyaniso yinto enqabileyo kakhulu kule mihla kangangokuba
kulula kakhulu ukuqaphela xa umntu ethetha inyaniso,

43:32.963 --> 43:35.859
kwaye ndikholelwa ukuba seso isizathu abantu banomdla kum.

43:35.859 --> 43:40.105
Akukho nto ikhethekileyo ngam, nangayiphi na indlela.

43:40.105 --> 43:46.078
Ndingumntu othembekileyo kwaye ndingakhethi
cala, kwaye andoyiki into abanokundenzela yona.

43:46.078 --> 43:49.043
Andoyiki kuba sele besibulala sonke.

43:49.043 --> 43:49.436
Kulungile, kulungile.

43:49.436 --> 44:01.233
Iziphumo zokungathethi ziyingozi kakhulu
kunokujongana nabaSathana, la madimoni, nokuma ubhekene nawo.

44:01.233 --> 44:08.982
Kuba xa usenza loo nto, uzixhobisa, kwaye nje ukuba
ujongane nabantu abazi ukuba uyazi into abayenzayo,

44:08.982 --> 44:14.134
bayaphithizela. Baphela amandla njengentyatyambo elangeni.

44:14.134 --> 44:18.870
Ewe, ndakubona ngamehlo am. Ndandikwewadi
ye-COVID ndaza ndabukela besabulala abantu.

44:18.870 --> 44:19.646
Phinda oko.

44:19.646 --> 44:25.039
Ndandikwivala yabalwa i-COVID kwaye
ndababukela besenjengebulala abantu.

44:25.039 --> 44:29.083
Ngoko ke, le protokholi yokufa kuthiwa,
ngamachiza angachanekanga kunye ne-remdesivir kunye...

44:29.083 --> 44:33.568
Ewe, ndiyibonile! Abantu kufuneka nje...
Kwaye yilapho kanye ke ingxaki ikhoyo.

44:33.568 --> 44:36.294
Nokuba kunjani, baphumeze i-PsyOp obaluleke kakhulu apha.

44:36.294 --> 44:39.143
Kulungile, igama...

44:39.143 --> 44:43.629
Iyeza liyathengiswa apha phantsi kweamagama oonobumba ahlukeneyo.

44:43.629 --> 44:48.597
Ndikholelwa ukuba iVeklury® yenye yazo,
kwaye iremdesivir yeyona ifanayo yaseBritane.

44:48.597 --> 44:51.028
Kulungile. Akukho nemidazolam na?

44:51.028 --> 44:56.158
IMidazolam sisithambisi. Kungoko
isetyenziswa kakhulu kumakhaya alondolozo.

44:56.158 --> 45:00.509
Kwiikhaya zabaluphelo, kudla ngokubakho amaqela amabini abantu:

45:00.509 --> 45:07.567
Abantu abakhubazekileyo ngokwasemzimbeni ngokusisigxina
abangakwaziyo ukuzinyamekela, kunye nabantu abasempilweni

45:07.567 --> 45:11.451
kakhulu ngokwasemzimbeni abakhubazekileyo ngokwasengqondweni.

45:11.451 --> 45:15.478
Iintsuku zokubopha abantu abanjalo
emibhedeni yabo ziphelile. Ewe, ewe.

45:15.478 --> 45:18.618
Oku kwenziwa ngokwemichimi ngeziyobisi ezifana nemidazolam.

45:18.618 --> 45:23.414
IMidazolam ikwabandakanyiwe kwenye yeendidi zamachiza
ezisetyenziswayo kwisohlwayo sentambo,

45:23.414 --> 45:29.023
yenye yamachiza amane okanye amahlanu
asetyenziswa kwisitofu sokubulala, kwaye sisichitha.

45:29.023 --> 45:38.081
Ngoko ke, kusetyenziswa izixa ezithile kwezi zindlu zokhathalelo
lwabadala, kwaye apha eUnited Kingdom, apho sinayo i-NHS, inkqubo

45:38.081 --> 45:42.842
yezempilo yesizwe, uninzi lwazo luhlawulelwa ngemali yoluntu.

45:42.842 --> 45:47.888
Ngoko ke kufuneka ipapashwe
kwi-intanethi. Kukho iingxelo zemali yoluntu.

45:47.888 --> 45:52.337
Ungangenisa isicelo sokupapashwa,
kwaye uxanduva luya kubonelelwa.

45:52.337 --> 45:58.483
Ngo-2020 nango-2021, kusetyenziswe
i-midazolam eninzi ngaphezulu, phakathi kwe-300

45:58.483 --> 46:02.856
ne-1,000 pesenti. Kulungile. Kwaye yonke yaphela.

46:02.856 --> 46:04.903
Oko kuyaphikisana kakhulu!

46:04.903 --> 46:11.680
Andisakwazi ukuzijonga esipilini, ndisazi ukuba
bendinatyala ekufeni kwabantwana nabantu abamsulwa.

46:11.680 --> 46:16.535
Ewe, uyazi, ndithandaza iintsuku ezininzi,
ngokuqhelekileyo xa ndisendleleni eya emsebenzini emotweni,

46:16.535 --> 46:19.672
kwaye ndiyayiva ngokwenene ukuba NGuye ondikhokelayo.

46:19.672 --> 46:24.179
Kwaye oko akuthethi ukuba ndingumntu onqula ngokugqithisileyo.

46:24.179 --> 46:30.152
Kuthetha nje ukuba ndithanda ukuphila ngesazela esihle kwaye
ndiphatha abantu ngendlela endikholelwa ukuba

46:30.152 --> 46:36.231
ingamhlonipha YENA, kwaye ndizama ukushiya eli
hlabathi lisesingcono kunalapho ndandifike khona.

46:36.231 --> 46:40.849
Kumnandi kakhulu. Ewe. John O' Looney, enkosi
kakhulu ngale dliwano-ndlebe! Kube lulonwabo lwam.

46:40.849 --> 46:45.062
Nam. Enkosi. Enkosi ngokuphulaphula.

46:45.062 --> 46:47.852
EBritane, yonke into yenziwa ngumcuphi wemfa.

46:47.852 --> 46:55.644
Kwaye xa ndicelwe, umzekelo, ukuba ndithumele
iingcambu zegazi ezimhlophe – ndinezampulu endingazibonisa

46:55.644 --> 46:59.429
– ziye kuhlalutyo, akukho ndawo ndingazithumela kuyo.

46:59.429 --> 47:08.002
Oku kungenxa yokuba zonke iilabhoratri ziqhutywa ngurhulumente.
Akukho zilabhoratri zabucala, njengoko kunjalo eMelika.

47:08.002 --> 47:09.887
Ukuhlalutya iisampulu ozihlanganisileyo?

47:09.887 --> 47:13.714
Ewe. Ngoko ke ndinezi zidibana ezininzi zefayibha
ezimhlophe endizikhuphile kwimithambo yegazi

47:13.714 --> 47:16.479
yabantu abaswelekileyo, abantu abangasekhoyo. Ewe...

47:16.479 --> 47:18.937
Ngaba kungamkeleka ukuba sikubone oko?

47:18.937 --> 47:22.843
Ewe. Ewe, kunjalo. Ewe. Ndingazifumana. Kulungile.

47:26.076 --> 47:29.929
Ngoko ke, nganye kwezi vial zimele umntu omnye.

47:29.929 --> 47:31.802
Ngokwenene? Ewe.

47:31.802 --> 47:37.537
Ngoku ndijonge oku, kwaye kufana kakhulu noko
kukuvidiyo, ngaphandle kokuba kuvidiyo kubomvu.

47:37.537 --> 47:43.247
Ewe. Ngoko zibomvu xa zisand' ukuphuma.
Kodwa xa uzihlamba, zimhlophe ngaphantsi.

47:43.247 --> 47:46.951
Zigcinwe kwiformalin, leyo iyi-formaldehyde.

47:46.951 --> 47:51.722
Ukuba zineempawu zegazi kuzo,
ziyatshiswa kwi-formaldehyde zize zibe mnyama.

47:51.722 --> 47:57.047
Ngoko ke, ezona zinto zibengezela kakhulu
ngokumhlophe zezo zazicocekile kakhulu xa zazifakwa kuloo mxube.

47:57.047 --> 48:04.617
Ezo zinomthunzi omnyama zizintsalela zegazi,
kuba ngokucacileyo zivela kwimithambo yegazi, kwaye

48:04.617 --> 48:08.139
uya kuqaphela ukuba zonke zilingana ngobukhulu.

48:08.139 --> 48:14.252
Oku kungenxa yokuba zonke zithathwe
kwimithambo yegazi yecarotid, ngokukodwa entanyeni.

48:14.252 --> 48:20.041
Akukho nasinye kwezi ziganeko esasiqhube
uphando lomzimba, ngoko ke senze ukulungiswa

48:20.041 --> 48:24.386
komzimba sisekelwe kuphela kumthambo wegazi wekholoni.

48:24.386 --> 48:31.808
Njengoko benditshilo, xa ipompo ifakwa ize ikhutshwe, kudala
uxinzelelo oluchasayo, kwaye oku "kukhupha" kumathambo egazi.

48:31.808 --> 48:36.113
Ngoko ke ezi asizomithambo yegazi.
Le yile nto ibikwimithambo yegazi.

48:36.113 --> 48:38.613
Kwaye awukaze ubone nto enje ngaphambi kokugonywa?

48:38.613 --> 48:45.342
Hayi! Hayi! Kwaye ndinomgcini-dumbu obhaliswe kwi-BIA obesenza
lo msebenzi iminyaka engama-25, naye akakaze ayibone loo nto,

48:45.342 --> 48:48.247
kunye noogqirha nabaninzi abanye abagcini-dumbu endithethe nabo.

48:48.247 --> 48:53.914
Ngoku ndimenyiwe kwiintlanganiso veki nganye, iintlanganiso
ze-intanethi ezizinyaswe ziingcali

48:53.914 --> 49:00.425
ezifikelela kwi-100. Bonke bangakubona ngoku.
Ngelishwa, kwabaninzi kuya kube sekusemva kwexesha.

49:00.425 --> 49:06.250
Ingaba ezi zinto zinohlobo oluthile...
Ngaba ndim ndedwa, okanye zikhangeleka ngendlela

49:06.250 --> 49:09.154
engaqhelekanga necaphukisayo? Jonga phaya.

49:09.154 --> 49:14.679
Yinyaniso ngokwenene. Xa uyikhupha kwimithambo yegazi, iyoyikisa
kakhulu. Xa usazi nokuba ivela phi... ewe, ngokuqinisekileyo.

49:14.679 --> 49:18.411
Ndithetha ukuthi, iphantse
ibonakale ngathi iyaphila xa siyijongileyo.

49:18.411 --> 49:23.291
Kulungile, ndenze iimvavanyo ezimbalwa ngayo.
Sizamile ukudlulisela ivoltage kuyo, kodwa ayisebenzi.

49:23.291 --> 49:28.471
Sikwazame nokusebenzisa imagnethi ukubona ukuba
inomazibuthe na, kodwa oko akuzange kubekho nasiphi na isiphumo.

49:28.471 --> 49:31.093
Kodwa isiphumo sicacile sokuba imithambo yegazi iyavaleka.

49:31.093 --> 49:33.360
Kulungile, kulungile.

49:36.572 --> 49:45.675
Ndisebenzisana neqela labantu abazi... umntu angathi
ziingcali, kwaye andinakungena kwiinkcukacha ezininzi.

49:45.675 --> 49:51.731
Nangona kunjalo, bakrokrela ukuba iinkqubo zonyango lwemfuza
ezikwiziqholo zokugonya ezi zibandakanyekileyo zisenokuba

49:51.731 --> 49:55.818
zivuselele isakhono somzimba sokwenza izicwili ezishiyekileyo.

49:55.818 --> 50:00.818
Kwaye olu lulusu olusilwayo: imicu
eveliswayo ukulungisa imithambo egqatsiweyo.

50:00.818 --> 50:06.851
Kodwa ziyayenza ibe yi-overdrive. Ngoko ke ayilungisi nje
isikhongozeli. Iyaqhubeka ikhula de ivale isikhongozeli.

50:06.851 --> 50:13.824
Ngoko ke baye basebenzisa inkqubo yendalo yomzimba,
bayifaka kwimowudi ye-turbo ngenjongo yokubulala abantu.

50:13.824 --> 50:17.510
Kwaye le kufa kujongeka njani xa umthambo
wegazi wakho uvaliwe? Kwenzeka ntoni ke?

50:17.510 --> 50:23.603
Unesifo sentliziyo. Unesitrowuku.
Ezi zizizathu eziqhelekileyo zokufa.

50:23.603 --> 50:27.689
Kwaye jonga inani eligqithisileyo lokuhlaselwa
yintliziyo, isitrowuku kunye neengcambu zegazi.

50:27.689 --> 50:29.189
Ewe, kunjalo. Kunjalo!

50:29.189 --> 50:36.325
Kutshanje, umhlobo wam oneminyaka efana neyam unditsalele
umnxeba; indoda esempilweni, ekhutheleyo, enamandla – enamandla

50:36.325 --> 50:42.577
njengeenkomo – waza wathi, "Ewe, ndiyaphelelwa ngumoya, ndibe
neengxaki. Ekugqibeleni ndiye kugqirha, baza

50:42.577 --> 50:49.187
bafumana la mathumba egazi amade kulo mmandla wam." Waza
wafumana zonke izitofu zokugonya ezongezelelweyo.

50:49.187 --> 50:50.786
Ewe, ewe. Kwaye azizidweba eziqhelekileyo.

50:50.786 --> 50:54.766
Ngoko ke awunakuzisusa ngeheparin namanye amayeza afanayo.

50:54.766 --> 50:58.068
Yifomula eyahluke ngokupheleleyo. Ayizukusebenza.

50:58.068 --> 50:59.021
Udinga utyando.

50:59.021 --> 51:04.267
Ndibabonile besuswa kwizigulana
eziphilayo. Ndifumene iividiyo zoku.

51:04.267 --> 51:07.648
UGqr Richard Hirschman uza kukuxelela
okungakumbi ngale nto xa uthetha naye.

51:07.648 --> 51:16.645
Wasebenzisana nogqirha wotyando. Wabakhupha ngenkuthalo
kubaguli abaphilayo, oko kukuthi, kubantu abagonyiweyo.

51:16.645 --> 51:22.259
Ngoko ke, kufana nento efihliweyo eyaziwa ngumntu
wonke kwezempilo. Ewe, bayazi bonke. Bayazi bonke...

51:22.259 --> 51:22.820
Niyayazi nonke.

51:22.820 --> 51:28.300
Ewe, bayakwenza. Ndingathi i-90 pesenti yabo bayakwenza.

51:28.300 --> 51:36.974
Ndicinga ukuba umqondiso olungileyo kukuba kutshanje
kupapashwe amanani okugonywa kwe-booster ye-COVID, kwaye

51:36.974 --> 51:42.015
i-71% yabasebenzi be-NHS baye balala ukugonywa i-booster.

51:42.015 --> 51:45.259
Ngoko ke sithetha ngabantu abangabayi kuthatha
inxaxheba, ubuncinci abayi-7 kwabayi-10. Uyazi

51:45.259 --> 51:47.023
ukuba akufanelanga ukuba wenziwe isitofu sokugonya.

51:47.023 --> 51:50.183
Loo nto ithetha yonke into ekufuneka uyazi, akunjalo?

51:50.183 --> 51:54.415
Ndingaqikelela ukuba i-30% mhlawumbi
ngabasebenzi baseofisini, abacoci njalo njalo.

51:54.415 --> 52:00.923
Awazi ziziphi iziphumo zonyango zabo
bagonyiweyo. Kodwa i-71% yabasebenzi be-NHS...

52:00.923 --> 52:01.866
... baye balikhaba iti-bhayini yokugonya esongezelelweyo.

52:01.866 --> 52:04.727
Ewe, baye bayala.

52:04.727 --> 52:05.381
Kuba bayazi.

52:05.381 --> 52:07.761
Ewe, ewe bayazi! Ndibemise kanye apha.

52:07.761 --> 52:18.681
Ngoku ndiza kunibonisa ifowuni yam. Kakade ke, ngenxa yezizathu
zomthetho, andinakuzipapasha ezi zibizo kunye nezi dilesi.

52:18.681 --> 52:24.426
Kodwa ndiye ndacela iinesi ukuba
zindinxibelele xa zibona into endiyibonileyo.

52:30.414 --> 52:33.069
Ngaba olu luluhlu lwabo bakunxibeleleyo ngalo mcimbi?

52:33.069 --> 52:36.382
Ewe. Ewe! Njengoko benditshilo,
ngabantu abagonyiweyo abaswelekayo.

52:36.382 --> 52:38.367
Kukhe kwabakho oonoondlela abalileleyo emnxebeni.

52:38.367 --> 52:45.681
Abanye babo bandixelele, umzekelo, ukuba bebenezigulana
ezili-12 kwigumbi lokulalisela ezinezidumbu zegazi ezingalweni.

52:45.681 --> 52:52.485
La ngamanani nje... Akunakwenzeka. Akunakwenzeka ngokwezibalo,
ngaphandle kokuba ingozi yeyokugonywa. Kodwa eyona

52:52.485 --> 52:58.740
nto ixhalabisayo yindlela abasabela ngayo abantu
abahlawulelweyo ukuba basikhusele. Bayazi, bayazi!

52:58.740 --> 53:04.027
Ndandinoogqirha ababemi kanye kule ndawo. Bayavuma
ngokukhululekileyo. Ndandinomnye ugqirha owayemile

53:04.027 --> 53:06.774
apho. Bayavuma ngokukhululekileyo. Kwaye bayothuka.

53:06.774 --> 53:13.113
Emva koko bonke bajonge ngendlela efanayo,
bajonge phantsi baze bathi: Wonke umntu uyazi.

53:13.113 --> 53:16.233
Kwaye xa besithi "wonke umntu,"
bathetha ukuthi onke oogqirha bayayazi le nto.

53:16.233 --> 53:22.641
Ngoko ke baza kukunika iinjeksi abangazukuzinika bona.
Ewe, kuba kufuneka benjenjalo, kuba ngumsebenzi wabo.

53:22.641 --> 53:25.889
Uyazi, unyana wam uneminyaka eli-13, sele
ephantse abe ne-14, kwaye sele eneminyaka emibini esiya

53:25.889 --> 53:27.917
kwisikolo samabanga aphakamileyo sasekuhlaleni.

53:27.917 --> 53:30.973
Kwiminyaka emibini edlulileyo, waqala
isikolo samabanga aphakamileyo. Kwaye ndabhala

53:30.973 --> 53:32.945
ndawo esikolweni njengenyathelo lokulumka.

53:32.945 --> 53:38.110
Ndibathumelele i-imeyile ndisithi, "Ndiyazi ukuba nalo
umgaqo-nkqubo wokugonya. Ungamchukumisi umntwana wam!"

53:38.110 --> 53:44.532
Ukuze bazi, kuba andikho. Kwaye unyana wam wayeneminyaka
eli-11 kuphela, ndicinga, xa waqala ukuya esikolweni apho.

53:44.532 --> 53:47.178
Kwaye abaphendulanga kwi-imeyile yam.

53:47.178 --> 53:49.917
Nangona kunjalo, ndicinga ukuba
ndafumana umnxeba kwiintsuku ezine emva koko.

53:49.917 --> 53:55.565
Waza wandithi, "Molo, igama lam ndinguSarah
kwaye ndingunesi wokugonya apha eHazeley School."

53:55.565 --> 53:58.285
Isikolo iHazeley eMilton Keynes, ukurekhoda oku.

53:58.285 --> 54:02.766
Ndiye ndathi, "Molo." Ndaza ndathatha ixesha ndimcacisela
ngoko ndandikubonileyo njengomgcini-nzaba, indlela

54:02.766 --> 54:05.721
ababesifa ngayo abagonyiweyo, kunye noko ndandikudibene nakuko.

54:05.721 --> 54:12.602
Ndandicinga ukuba uza kucinga ukuba ndingaqhelekanga kancinci.
Kodwa wathi, "Ewe, ndiyazi iingozi." Ndaza ndathi, "Kulungile."

54:12.602 --> 54:16.049
Ndathi, "Ke Sarah, ungandixelela ukuba na
unabantwana na?" Wathi, "Ewe, ndinababini."

54:16.049 --> 54:18.538
Ndicinga ukuba babeneminyaka eli-10 neli-8 ubudala.

54:18.538 --> 54:22.949
Ndabuza, "Uza kubayentlola abantwana
bakho?" Wathi, "Hayi." Ndathi, "Kulungile."

54:22.949 --> 54:30.323
Ndathi, "Ngoko ke uyazi iingozi. Nawe uneabantwana
ababini ongebavakshalanga, kodwa bam amavakshale?"

54:30.323 --> 54:34.535
Uthe, "Ewe, ngumsebenzi wam lowo." Baphambene ngokupheleleyo.

54:34.535 --> 54:39.141
Aba bantu bayageza, bayageza – kuba ngumsebenzi wabo.

54:39.141 --> 54:42.102
Ababoni nto iphosakeleyo kuloo nto. Ngumsebenzi wabo.

54:42.102 --> 54:47.161
Kwaye yindaba eqhelekileyo endiyiva
ngokuphindaphindiweyo. Kaloku bayayazi, kodwa ngumsebenzi wabo.

54:47.161 --> 54:51.999
Kwaye akazi nje kuphela, kodwa kuye yinto eqhelekileyo.

54:51.999 --> 54:56.197
Kulungile, akazukuvumela ukuba kwenziwe kubantwana
bakhe, kodwa uya kuvumela ukuba kwenziwe kubantwana bakho,

54:56.197 --> 54:58.340
aze emva koko anqwqe ngobubele baze bafunde isifundo apho.

54:58.340 --> 55:04.971
Olunye lwezona zitofu zokugonya ziyingozi kubantu
abatsha sisitofu se-HPV, akunjalo? Mandikubalise ibali.

55:04.971 --> 55:09.402
Ndidibane nomfazi obandakanyekileyo kuphuhliso lwesi
siqholo sokugonya eWestminster. Ebeseminyakeni yakhe

55:09.402 --> 55:12.685
yamashumi amabini kwaye ecebisa urhulumente, kulungile?

55:12.685 --> 55:22.521
Ndiye ndambuza ukuba kwenzeke njani ukuba ngoku ame kwicala
lethu njengomntu ekuthiwa "ngumxhasi wengcinga yobuqhetseba".

55:22.521 --> 55:27.099
Ngoko ke wandixelela ibali:
wayebandakanyekile kuphuhliso lwesitofu sokugonya i-HPV.

55:27.099 --> 55:33.737
Yakuba isiza kugqitywa, waqonda ukuba nangona yayiza kunika
ukhuseleko oluncinci kumhlaza wentsini, into eyayenzelwe yona,

55:33.737 --> 55:37.184
yayijoliswe kumantombazana amancinci nokulwa umhlaza wentsini.

55:37.184 --> 55:46.677
Kodwa ipesenti enye yanele ukufumana eli
lebheli, ukuyiphawula njengonyango lomhlaza.

55:46.677 --> 55:51.419
Kunjalo nakwii-statins , ezinenzuzo
yepesenti enye kuphela, kodwa oko kwanele.

55:51.419 --> 56:01.464
Ngokufutshane nje, ingaba isitofu sokugonya i-HPV
asisebenzeli kuphela amantombazana akwabelana ngesondo?

56:01.464 --> 56:02.517
Ewe, kunjalo.

56:02.517 --> 56:02.687
Ewe, kanye.

56:02.687 --> 56:05.613
Ngoko ke uyinika amantombazana aneminyaka eli-12 neli-13 ubudala.

56:05.613 --> 56:15.880
Nangona kunjalo, utshilo ukuba nangona ikhusela kancinci
kumhlaza wentsini, ibeka esichengeni ubunyango bentsini.

56:15.880 --> 56:20.384
Kwaye oko kungathetha ukuba la mantombazana angana, kodwa
njengoko usana lukhula kwaye lungena kwikota

56:20.384 --> 56:25.724
yesibini okanye yesithathu yokukhulelwa kwaye ubunzima
buwatyhala ezantsi, isango lesibeleko singakrazuka.

56:25.724 --> 56:26.760
Ukuze ngokwenene bangabi nabantwana.

56:26.760 --> 56:32.133
Ewe, babeya kulahlekelwa ngumntwana. Ngoko ke
waya kubaphathi bakhe waza wabacacisela loo nto.

56:32.133 --> 56:39.612
Umyeni wakhe wathi, "Psst, psst!" Kodwa
yintombazana ekrelekrele. Akazange enze ingxolo, wahamba nje.

56:39.612 --> 56:43.694
Waza wayiphucula isitofu sokugonya ukuze
sinikeze ukhuseleko olungcono kakhulu

56:43.694 --> 56:46.506
kumhlaza kwaye singonakalisi kwaphela isibeleko.

56:46.506 --> 56:50.317
Waza ke wabuyela kumphathi wakhe, engenguye
onengxaki, kodwa esisombululo, kuba

56:50.317 --> 56:53.566
abaphathi abayithandi iingxaki, bafuna izisombululo.

56:53.566 --> 56:57.960
Baza bamgxotha kwangoko: "Susa izinto zakho etafileni!"

56:57.960 --> 57:00.881
Phantsi kwesilogeni esithi: "Siphume size
sibulale abantu, ngoko ke singasibambisi!"

57:00.881 --> 57:02.912
Ngoko ke, isebenza ngolu hlobo:

57:02.912 --> 57:10.183
Usana olufileyo luyaxabisa i-£40,000 kwiinkampani
ezinkulu zamachiza kuba zivuna amalungu omzimba ala bantwana.

57:10.183 --> 57:13.663
Ngoko ke, 'nivuna' isibindi ukuze
niphuhlise amayeza amatsha esibindi.

57:13.663 --> 57:17.274
Ucinga ukuba bayenza njani imishanguzo
yesibindi, yezintso okanye yentliziyo?

57:17.274 --> 57:22.309
Bazenzela zona ngemithwalo eyanqunyulwayo;
ii-MVs. Ewe, yiloo nto kanye ezisetyenziselwa yona.

57:22.309 --> 57:28.030
Ngoko ke, isitofu sokugonya i-HPV saphuhliswa ukuze
izibalo zihlale ziphantsi kwaye kuhlangatyezwane nemfuno

57:28.030 --> 57:31.677
yabantwana abaswelekileyo yeenkampani ezinkulu zamachiza.

57:31.677 --> 57:38.430
Ewe! Ewe! Ngethuba ndandisebenza njengomgcini-ntobo kwi-Co-op
Funeral Care , ndenze into eyaziwa ngokuba yi-'baby run'.

57:38.430 --> 57:43.518
Kwakufuneka ndiye kwisibhedlele iJohn Radcliffe
e-Oxford . Ndandiya khona kanye ngenyanga ndize

57:43.518 --> 57:46.374
ndithathe phakathi kwelosana olunye ukuya kwaye mane.

57:46.374 --> 57:51.391
Bebesoloko bekwinyanga ezine ukuya kwezintandathu zokukhulelwa.
Ngoko ke, bebengabantwana abazalwe phambi kwexesha.

57:51.391 --> 57:54.484
Kwaye kwacaca ukuba kutheni
besweleka, kuba imiphunga yabo ibingekakhuli.

57:54.484 --> 57:59.851
Kodwa wonke omnye wabo wayevavanywe umzimba
ngokupheleleyo, kuba beqokelela amalungu

57:59.851 --> 58:03.263
omzimba abantwana, kwaye yiloo nto kanye eyenzekayo.

58:03.263 --> 58:07.679
Ngoku banikezela ngesi siqholo se-HPV nakubafana.

58:07.679 --> 58:11.710
Andizange ndibone inkwenkwe eneserviks.

58:11.710 --> 58:17.430
Ewe, oko kuthetha ukuthi: "Bantu, ningavumeli
abantwana benu bagonywe nangayiphi na imeko!"

58:17.430 --> 58:21.734
Kwaye ndiyifumene loo nto kumfazi
owayebandakanyekile ekuphuhliseni ezi zitofu

58:21.734 --> 58:24.359
zokugonya. Ngoko ke: sukuyenza. Sukuyenza!

58:24.359 --> 58:27.057
Ngoko ke uxhasa ukuba kungabikho zitofu zokugonya?

58:27.057 --> 58:36.006
Kulungile, ukuba ukholelwa kwithiyori
yendaleko, siye saphucuka kule minyaka idlulileyo.

58:36.006 --> 58:41.892
Sinokhuselo lomzimba olusiphewe
nguThixo olusikhusela kw yonke into.

58:41.892 --> 58:46.625
Kutheni sifuna zonke ezi zitofu zokugonya,
ingakumbi xa iziphumo zazo ezibi sele zingqiniwe?

58:46.625 --> 58:53.445
Jonga izinga le-autism. Kumazwe ahambele
phambili kwezoshishino, lihambelana nezinga lokugonywa.

58:53.445 --> 58:55.590
Ngoko ke, kutheni ungafuna ukumnika umntwana wakho into enje?

58:55.590 --> 58:59.545
Ndingakuxelela oku: umntwana wam akasokuze aphinde abhiyozwe.

58:59.545 --> 59:05.311
Andisokuze ndiphinde ndagonywa. Sendigonywe zonke izigulo, kuquka
ne-COVID, yonke into. Andingomntu othetha iingcinga zeyelenqe.

59:05.311 --> 59:11.095
Ndafumana isitofu sokuthintela ipneumonia xa kwakubhengezwa
i-COVID kuba bendingafuni ukufumana ipneumonia ndize ndife.

59:11.095 --> 59:13.021
Kuba bathi bengathi kungenjalo bazakubulala.

59:13.021 --> 59:14.926
Ingaba nawe ukhe wenza isitofu somkhuhlane?

59:14.926 --> 59:17.439
Bendidla ngokugonywa mandulo, kodwa andisayigonywa.

59:17.439 --> 59:21.185
Okokugqibela yayikukuchasene nomkhuhlane
weehagu, kwaye ndaziva ndigula kakhulu kakhulu.

59:21.185 --> 59:24.802
Bazise emarikeni isitofu sokugonya
umkhuhlane weehagu, ndagonywa ndaza phantse ndafa.

59:24.802 --> 59:29.175
Bendigula kakhulu-khulu. Ngoko ke hayi,
ukusukela ngoku andisayi kuphinda ndigonywe.

59:29.175 --> 59:37.247
Kwaye basandithumelela imiyalezo ebhala bathi, "Ufuna
isitofu somkhuhlane na?" – Kodwa uyazi ntoni, andizukuyifaka!

59:37.247 --> 59:44.170
Ndinomhlobo othe wagqiba kwelokuba angazifakisi, kunye nenkosikazi
yakhe nabantwana bakhe, emva kokuba naye ephendule ngendlela

59:44.170 --> 59:47.620
efanayo kwisitofu sokugonya isifuba segusha. Uphantse wafa.

59:47.620 --> 59:51.973
Ndandilusizi ngokwenene , ndilusizi ngokwenene, ewe.

59:51.973 --> 59:54.578
Kwaye seso isizathu sokuba bayisuse le nto yokugonya kwimarike!

59:54.578 --> 59:59.351
Ngokweemithombo ezithembekileyo, esi yayisisilingo esincinci.

59:59.351 --> 01:00:00.235
Ndingayicinga loo nto.

01:00:00.235 --> 01:00:06.947
Ewe, kunjalo. Ningabagomyeli abantwana
benu, konke konke, zero. Hayi, akukho.

01:00:06.947 --> 01:00:13.376
Ndibe namava aphinde afanayo. Ndiye kwikhemesti
yasekuhlaleni ukuya kulanda amayeza engxaki yomqolo.

01:00:13.376 --> 01:00:19.261
Kwaza kwangena umfazi one-lanyard. Ebeno
nenkosi endala, kodwa ibingeyiyo utata wakhe.

01:00:19.261 --> 01:00:25.060
Kwakucacile ukuba yimpimpi kamasipala, kwaye yena wayenentlungu
yesifo sengqondo esiqala kwangethuba. Yena wayengumongi wakhe.

01:00:25.060 --> 01:00:30.986
Wangena waza wabhengeza, "Ndilapha ngenxa
yesitofu sokugonya umkhuhlane sikaTom."

01:00:30.986 --> 01:00:36.585
Nangona kunjalo, wahlala phantsi, esothukile, uThixo amsize, yena
wamkheka wahamba, wamshiya yedwa. Hayi umongi "omkhulu" ke lo!

01:00:36.585 --> 01:00:41.001
Noko kunjalo, iinwele zentamo yam zema, ndaza ndaya kuye ndathi:

01:00:41.001 --> 01:00:45.355
Mamela, igama lam ndinguJohn. Ndingumlungisi
wamangcwaba walapha, ndiyathemba awukhathazeki.

01:00:45.355 --> 01:00:48.026
Kodwa andikwazanga ukuzibamba ndeva into obuyithetha.

01:00:48.026 --> 01:00:50.273
Ndibone abantu abaninzi besifa ngenxa yayo.

01:00:50.273 --> 01:00:54.314
Kwaye kwakhona, ndandicinga ukuba uza kothuka
aze abhideke. Kodwa wathi, "Ewe, ndiyazi iingozi."

01:00:54.314 --> 01:00:58.881
Ndaza ndacinga, 'kulungile', ndathi, 'Kutheni
ufuna afumane lonto?' Wathi ngumsebenzi wakhe.

01:00:58.881 --> 01:01:04.440
Uyazi, xa ufana nabantu abanjalo,
awukhathali. Bahlawulwa kakuhle ukuze batyheke abantu.

01:01:04.440 --> 01:01:13.729
Kwaye bayazi ngokwaneleyo ukuba bangazivaksi. Kukho
abantu abohluke kakhulu abahlala phakathi kwethu.

01:01:13.729 --> 01:01:19.552
Kwaye eyona mpazamo imbi kakhulu esinokuyenza
kukukholelwa ukuba aba bantu bafana nathi, ukuba banesazela

01:01:19.552 --> 01:01:22.607
nesikhokelo sokuziphatha, nokuba abazukukwenzakalisa.

01:01:22.607 --> 01:01:29.858
Bawenza ngenxa yokuba ngumsebenzi wabo ukwenza njalo.
Abakhathali. Imalunga nemali. Imalunga nemali yamaphepha.

01:01:29.858 --> 01:01:35.347
Ndiyazibuza ukuba ingaba impendulo kwesi siphendlo sokukhawuleza
sika 'ngumsebenzi wam' ayifanelanga ibe... isibetho empumlweni.

01:01:35.347 --> 01:01:37.253
Kulungile, oko kwakuthethwe eNuremberg.

01:01:37.253 --> 01:01:41.920
Bonke aba bantu babuze, "Kutheni niyenzile loo
nto?" "Kuba besiyalelwe ukuba siyenze, kwaye

01:01:41.920 --> 01:01:45.017
kuba ibingumsebenzi wethu." Loo nto asisosizathu.

01:01:45.017 --> 01:01:49.165
Hayi. Hayi. Imalunga nokusindisa abantu.

01:01:49.165 --> 01:01:56.901
Yinyaniso eza kusikhulula, kuba xa abantu
befunda inyaniso, bayajika emva kubo bonke aba bantu.

01:01:56.901 --> 01:01:57.666
Yiloo nto kuphela efunekayo.

01:01:57.666 --> 01:02:01.714
Ewe. Kwaye kufuneka sibajike umqolo size sibuyele kuluntu
lwasekuhlaleni , apho wonke umntu aziwa

01:02:01.714 --> 01:02:06.361
khona: lo ngumtyibi, lo ngumnini-venkile
weetshipsi, lo ngumngcwabi, lo ngumlungisi-zinwele.

01:02:06.361 --> 01:02:08.648
Kwaye asibadingi aba bantu. Ngabo abasidingayo.

01:02:08.648 --> 01:02:12.472
Siliamandla abo. Banokuthini ngaphandle kwethu? Akukho nto!

01:02:12.472 --> 01:02:14.636
Kwaye akunyanzelekanga ukuba siyidlulisele
kwinkqubo yebhanki yedijithali ukuze sihlawule

01:02:14.636 --> 01:02:15.731
umlungisi wamangcwaba nomlungisi weepayipi.

01:02:15.731 --> 01:02:20.642
Kaloku, seso isizathu abafuna ukusenza
amakhoboka. Bubukhoboka oboyikekayo.

01:02:20.642 --> 01:02:27.588
Uyazi, xa abantu besiya apho – kwaye baphinde bayenza
kwakhona. Kubukrelekrele kakhulu; kulula: beep, beep, beep...

01:02:27.588 --> 01:02:31.394
Linda de uphelelwe yindawo yakho
yokukhenkcisa, kwaye ke ikhadi lakho liya kuvinjwa.

01:02:31.394 --> 01:02:33.779
Ewe. Okanye uthethe wachasa into ethile.

01:02:33.779 --> 01:02:36.047
Ewe. Ewe, ewe kona, inkqubo yetyala lentlalo.

01:02:36.047 --> 01:02:41.871
Uyazi, eChina, bayalitshixelwa ngaphandle kwamakhaya abo. Ukuba
unetshixo lokukhanya kwesango kwaye uthetha ngaphandle kwexesha

01:02:41.871 --> 01:02:46.166
elifanelekileyo okanye uhamba esitratweni ngecala
elingalunganga, ungalitshixelwa ngaphandle kwekhaya

01:02:46.166 --> 01:02:48.373
lakho! Abantu kufuneka bavuke baqonde oku kungekahambi!

01:02:48.373 --> 01:02:52.168
Akuncedi nganto ukulinda side sibe
sesithunjwe, phambi kokuba sizame ukusabela!

01:02:52.168 --> 01:02:56.277
Kunjalo. Ngoko ke, yiyekeni le
nkqubo nize nihlawule ngemali, bantu!

01:02:56.277 --> 01:02:59.450
Ewe, hakhona, 100%! Kanye, ewe. Kumnandi ukudibana nawe, Dan.

01:02:59.450 --> 01:03:01.393
Ewe, nam ngokunjalo, John. Enkosi kakhulu.
