WEBVTT 00:00.765 --> 00:06.750 Массакүләм мәгълүмат чараларында һава торышын манипуляцияләү гадәттә көлкеле конспирация теориясе итеп сурәтләнә. 00:06.750 --> 00:16.702 Ләкин соңгы йөз елда патент офислары һава торышын үзгәртүгә шулкадәр күп патентлар бирә алган ни өчен? 00:16.702 --> 00:20.100 Баштан ук фактларны ачыклау өчен: 00:20.100 --> 00:29.276 Патент — техник ачыш өчен бирелгән сәнәгать милек хокукы, ул хуҗага 20 ел дәвамында продукт җитештерү 00:29.276 --> 00:34.140 яки процессны башкару буенча эксклюзив хокук бирә. 00:34.140 --> 00:39.618 Милек хокукын бирү өчен, иң элек аның функциональлеге тикшерелә. 00:39.618 --> 00:49.419 Америка патент кануны кайбер төп якларда Европа кануныннан аерылып торса да, икесе дә функциональлеккә зур әһәмият бирә. 00:49.419 --> 00:55.586 Бу патентлар турында төп фактларны һәм, нәтиҗәдә, һава торышы патентлары турында мәгълүматны үз эченә ала. 00:55.586 --> 00:59.287 Бу программада без бүгенге көндә дә әһәмиятле булып тоелган иң борынгы һава торышы 00:59.287 --> 01:02.625 патентларыннан берсен – номерлы патентны тәкъдим итәбез. 01:02.625 --> 01:09.462 Беренче бөтендөнья сугышыннан ике ел узгач, 100 елдан артык элек, US1338343A патенты 01:09.462 --> 01:14.447 Франциядә яшәүче инженер Жюль Вердье исеменә теркәлде. 01:14.447 --> 01:21.736 Аның эшләгән ысулы титан хлориды яки станни хлориды кебек сусыз хлоридларны атоплап, ясалма болытлар, томан 01:21.736 --> 01:25.962 яки туманлы катлам барлыкка китерү мөмкинлеген бирде. 01:25.962 --> 01:37.702 1924, 1936, 1937 һәм 1941 елларда томан һәм парларны барлыкка китерү һәм тарату өчен өстәмә патентлар теркәлде. 01:37.702 --> 01:44.594 Төтен тудыру буенча беренче патент тапшырылганда, кешеләр, мөгаен, башка кызыксынуларга игътибар иткәннәр. 01:44.594 --> 01:51.692 Бүген, фараз ителгән экологик сәбәпләр аркасында, глобаль җылынуны киметү өчен кояшны караңгыландыруга, шулай ук ясалма 01:51.692 --> 01:56.760 болытлар, хәтта томан һәм туманлы һава булдыруга кызыксыну бар. 01:56.760 --> 02:01.555 1930нчы елларда, дөньякүләм икътисади кризис елларында да, гади кеше, мөгаен, томанны 02:01.555 --> 02:05.328 контрольдә тотарга тырышырга уйламаган булыр иде. 02:05.328 --> 02:14.785 Ләкин яңа сугыш башларга ашкынып торган илнең хәрби җитәкчелеге яки корал сәнәгате моны ничек кабул итәр иде? 02:14.785 --> 02:20.408 Ясалма томан тудыра һәм аны яңадан юк итә ала торган һәркемнең кулында көчле корал бар, бу 02:20.408 --> 02:26.072 сугышта хәлиткеч роль уйный ала торган өстенлек. 02:26.072 --> 02:32.290 БМО бу төр коралны бик җитди кабул итте һәм мохитне үзгәртү конвенциясе белән җавап бирде. 02:32.290 --> 02:38.743 Бу әйләнә-тирә мохитне үзгәртү юлы белән сугыш алып баруны тыя һәм 1978 елдан бирле гамәлдә. 02:38.743 --> 02:44.445 Әлбәттә, бу манипуляцияләр хәзер инде кулланылмый дигән сүз түгел. 02:44.445 --> 02:51.610 Кыскасы, киресенчә: бу БМО конвенциясеннән соң һава торышын үзгәртү өчен патентлар бирелә бирде. 02:51.610 --> 02:58.203 «Испаниядә каты һава торышы: һава коралларына һәм 2030 көн тәртибенә каршы тавышлар» программасында Kla.TV аңлатканча, 02:58.203 --> 03:05.020 сәясәтчеләр һәм төп массакүләм мәгълүмат чаралары бу афәтне кеше ясаган климат үзгәреше аркасында килеп чыкты дип шунда ук 03:05.020 --> 03:14.043 гаепләсә дә, климат активистлары һәм халыкның көннән-көн арта барган бер өлеше һава коралларын куллану дәлилләнгән дип санады. 03:14.043 --> 03:22.011 Һәр очракта да көчле һава торышы афәтләре булганда һава кораллары белән бәйләнешне истә тотарга һәм җентекләп тикшерергә кирәк.