מעדיצין ווי אַ מיטל פֿון מאַכט פֿאַר באַפעלקערונג־קאָנטראָל?
געזונטהייט אָדער קראַנקייט ווי אַ וואָפן? מעדיצינישע באַהאַנדלונג ווי אַ טויט־פאַל?
פֿלאָריאַן מאַכל פֿון Report24 און זײַן גאַסט ד״ר גערד רױטער האָבן אויפֿגעוויזן דעם הינטערגרונט פֿון
מעדיצין דורך די געשיכטע אויף פֿאַרשיידענע אופנים.
אָבער הער זיך אַליין ווי ד״ר רױטער אַנטפּלעקט די פֿאַרבינדונגען מיט אַ ברייטן, דעטאַלירטן וויסן, פֿאַרוואָס לויט זײַן מיינונג
ריין גריידיקייט צו פּראָפֿיט שיינט צו זײַן אַ אומגענוגנדיקע דערקלערונג, און וואָס 15-מינוט-שטעט האָבן צו טאָן מיט דעם טעמע...
וואָס ליגט הינטער דעם? ד״ר גערד רױטער אַנאַליזירט וואַקסינאַציעס, מאַכט און קאָנטראָל
https://report24.news/what-is-behind-it-dr-gerd-reuther-analy ses-vaccinations-power-and-control/] ברוכים הבאים צו Report24.
מײַן נאָמען איז פֿלאָריאַן מאַכל, און הײַנט האָבן מיר דעם לעקטאָר ד״ר גערד רױטער מיט אונדז אין אונדזער סטודיאָ. ברוכים הבאים.
העלא.
ד״ר רױטער, אַ ביסל צײַט צוריק האָסטו געשריבן אַ זייער מצליח בוך, וואָס האָט דיך געמאכט זייער
באַקאַנט אין דער הויפּטשטראם, אַזוי צו זאָגן.
דאָס זענען געווען גאָר אַנדערע צײַטן, דאָס איז געווען פֿאַר 2020.
אולי קענען מיר אָנהייבן מיט דער אַרבעט, וואָס האָט אײַך מאָטיווירט און וואָס מע קען דערפֿון לערנען.
יאָ, דאָס איז געווען "דער באַטריגטער פּאַציענט", 2017, אין אַ צײַט ווען אפילו אַ הויפּטשטראם־פֿאַרלאַג וואָלט נאָך אָנגענומען
אַזאַ מאַנוסקריפּט, און עס איז געווען מעגלעך אָפֿן קריטיקירן די מעדיצינישע סיסטעם אין
אַלע ריכטונגען, כדי צו ברענגען די אמת צום ליכט.
דאָס איז איצט געוואָרן מער און מער שווער.
און עס איז אויך כּמעט ניט מעגלעך דאָס צו ברענגען צו אַ גרויסן עולם, ווײַל עס זענען פשוט ווייניקער אינפֿאָרמאַציע־קאַנאַלן.
אבער מײַן מאָטיוואציע אין יענער צײַט איז געווען, אַז איך האָב אין מײַן פאַכמאַן לעבן פֿאַרבראַכט דרײַסיק יאָר און
דערקענט, אַז אַ גרויסער טייל אין מעדיצין איז פשוט פאַלש אָדער, מוז מען זאָגן, יסודי פֿעלערהאַפֿטיק.
ווייל געזונט איז אַ העכסטער פּריאָריטעט, אָבער מען האָט דערפֿאַר נישט טאַקע געפּלאַנט, ווײַל, ליידער, שוין פֿאַר
עטלעכע הונדערט יאָר איז די מעדיצינישע אינדוסטריע געווען פֿאָקוסירט אויף קראַנקייט אַנשטאָט אויף געזונט.
עס איז אַ באַקאַנטע ווערטל, אַז מען קען נאָר געלט מאַכן פֿון קראַנקע מענטשן, נישט פֿון
געזונטע, כאָטש לכאורה זענען געווען אַנדערע סיסטעמען.
באריכטן פֿון כינע ווײַזן אַז אַמאָל זענען די זאַכן געווען אַנדערש.
דו האָסט דעם דאָקטער באַצאָלט צו בלײַבן געזונט, וואָס טאַקע קלינגט פיל מער אַטראַקטיוו.
דו ביסט אַ מעדיצינישער היסטאָריקער, וואָס גיט דיר אַ סך צײַט צו באַטראַכטן פאקטן, און איך האָב דעם געפיל אַז זאַכן באַוועגן זיך
איצט מער און מער אין דער ריכטונג פֿון געזעלשאַפֿטלעכער קריטיק אָדער באַטראַכטונג פֿון דער געזעלשאַפֿט אלס גאַנץ,
פֿאַר וועלכע געזונטהייט איז כמובן אַ זייער וויכטיקער ענין.
און מיר האָבן פריער קורץ גערעדט, די וועלט שטייט טאַקע איצט פֿאַר אַ גאַנץ אומאנגענעם מצב.
יאָ, עס איז אמת אַז מײַן אינטערעס אין געזונטהייט און אַרבעט האָט מיך בעיקר געפֿירט צו באַטראַכטן די געזעלשאַפֿטלעכע אַספּעקטן.
אויף דער איין זײַט איז דאָס אַ בליק צוריק אין דער געשיכטע, וואָס איז וויכטיק פֿאַר מעדיצין און קען נישט ווערן
דורכגעפֿירט אָן באַטראַכטן די געזעלשאַפֿטלעכע באַדינגונגען.
דאַן איז מײַן פֿרוי אַ היסטאָריקערין, וואָס איז געווען נאָך אַ סיבה צו אונטערזוכן די היסטאָרישע אומשטענדן.
אָבער די דאָזיקע נאָענטע פֿאַרבונדנקייט צווישן מעדיצין און געשיכטע האָט שטענדיק עקזיסטירט, און מיט קאָוויד-19
איז עס געוואָרן בפֿירוש קענטיק, אַז מעדיצינישע קאַמפּאַניעס ווערן גענוצט צו קאָנטראָלירן די געזעלשאַפֿט.
אָבער דאָס איז נישט געווען דער ערשטער מאָל, ווײַל מעדיצין איז טאַקע אַרײַנגעפֿירט געוואָרן אין דעם 13טן
יאָרהונדערט ווי אַקאַדעמישע אוניווערסיטעט־מעדיצין, מיטן ציל צו השפּיען אויף געזעלשאַפֿטלעכע באַדינגונגען.
אין יענער צײַט איז עס בעיקר געווען די קירכה וואָס האָט זיך געסטאַרעט צו גרינדן דעם נײַעם מעדיצינישן פאַך.
און פֿאַר וואָס האָט זי געדאַרפֿט די דאָקטוירים?
לעסאָף, צו באַשטימען ווער אין דער געזעלשאַפֿט איז קראַנק, ווער האָט אַ געזונט־פּראָבלעם.
אַזוי האָסטו שנעל געפֿונען אויס וועגן די איינפֿלוסרײַכע מענטשן.
און דאַן איז עס געווען וועגן מאַכט, אפֿשר ירושות, אַזוי האָבן מענטשן געוואָלט ווערן אינפֿאָרמירט אין אַ פריערדיקן שטאַפּל.
און מיט די מעדיצינישע מיטלען וואָס זענען דעמאָלט פאָרגעשטעלט געוואָרן ווי אַ באַהאַנדלונג־קאָנצעפּט באַקאַנט
ווי די הומאָראַלע טעאָריע, איז עס אויך געווען מעגלעך צו בכיוון שעדיקן די געזונטהייט פֿון מענטשן.
אַזוי איז געווען מעגלעך צו פֿאַרשאַפֿן קראַנקייטן. דאָס איז נישט נאָר געווען מעגלעך אין אונדזער צײַט, נאָר אויך דעמאָלט.
למשל, מערקור־באזירטע שמירן קען מען נוצן צו פאַרשאַפֿן באַשטימטע הויט־אויסבראָכן. און דאַן
וואָלט מען געזאָגט אַז עמעצער האָט לעפּראָזיע.
און צרעת איז געווען אַ דיאַגנאָז אין יענער צײַט וואָס האָט געפֿירט צו געזעלשאַפֿטלעכער
אויסשליסונג אין אייראָפּע, אָבער נישט אין אַנדערע לענדער.
אין דער איסלאמישער געזעלשאַפֿט האָט אַ מענטש, וואָס ליידט פֿון צרעת און בײַ וועמען זיך אַנטוויקלען הויט־סימפּטאָמען
וואָס קענען אָפּעסן טיילן פֿון דער נאָז אָדער פֿון דער אויער, געקענט נאָך נאָרמאַל לעבן אין דער געזעלשאַפֿט.
אָבער אין דער קריסטלעכער מערבֿ האָט די קירכה עס אַזוי באַשטימט, אַז דער מענטש מוז די געזעלשאַפֿט
פֿאַרלאָזן – און נעמט אַלע זײַנע חפצים מיט זיך.
און די אייגנטום האָט דאַן געמוזט ווערן אומפֿאַרטיילט צו נײַע באַזיצער.
אַזוי איז דאָס געווען אַ זייער פּראַקטישער וועג צו באַזייַטיקן אומגעוואונטשענע מענטשן.
צפֿרדענקייט האָט נישט געשטאַנען איידער דער כריסטנטום איז געוואָרן די דאָמינאַנטע רעליגיע אין אייראָפּע.
עס איז שטענדיק געזאָגט געוואָרן אַז דאָס איז מיט די קרוזאַדן אַריבערגעבראַכט געוואָרן.
אולי זענען אויך געווען איין אָדער צוויי נײַע קראַנקייטן.
אָבער דער מאָדעל פֿון ניצן אַ קראַנקייט, אַ זעבאַרע קראַנקייט, צו אויסשליסן עמעצן פֿון
דער געזעלשאַפֿט, זיך פֿון זיי צו באַפֿרײַען.
אַזוי, עמעצער ווי דאָנאַלד טראמפ, למשל, קען הײַנט געטראָפֿן ווערן מיט צרעת, אויב ער וואָלט געלעבט אין יענע צײַטן.
און דאַן, אָן אַ פּראָצעס, וואָלט מען געמוזט זאָגן: הער טראמפ, מיר זענען אַנטשולדיג.
ליידער מוזן זיי פֿאַרלאָזן די געזעלשאַפֿט און מוזן איצט לעבן אין אַ זיכערן אָרט דאָ אין די
פאָרשטאָט, און זיי זענען ניט מער ערלויבט אויפֿטרעטן.
אַזוי, דאָס איז וואָס מען האָט דעמאָלט איינגעפֿירט, וואָס איז ווידער רעלעוואַנט געוואָרן מיט קאָוויד, אַז מענטשן האָבן געזאָגט,
יאָ, דאָס זענען קראַנקע מענטשן, זיי דאַרפֿן זײַן איזאָלירט פֿאַר אַ באַגרענעצטער צײַט. מיט צרעת, איז עס געווען נאָר שטענדיק.
און אין ווייטערדיקן גאַנג פֿון די געשעענישן איז עס אויך געווען אַ זאַך צו נוצן די ראַדיקאַלע מיטלען ... – אַ גרויסע צאָל
טאַקסישע סובסטאַנצן זענען געגעבן געוואָרן, זאַכן וואָס הײַנט שווער צו פֿאַרשטעלן: אַרסעניק, קוועקזילבער, אַנטימאָן.
אין דער פּאַסיקער דאָזע זענען דאָס אַלע געווען טויטברענגנדיקע סובסטאַנצן.
דאָס האָט געמיינט אַז יעדע קליינע קראַנקייט קען ווערן אַ טויט־פאַל.
און דאָס פֿילט זיך פּלוצעם אויך בײַ אונדז דאָ באַקאַנט. ווי האָט עס ווידער געאַרבעט מיטן קאָוויד?
אַ נאָרמאַלע, אומשעדלעכע גריפּע וואָס מען האָט גערופֿן קאָוויד. און מיט דער פּאַסיקער מעדיקאַציע, איך טראַכט בפרט
פֿון צפֿון איטאַליע, איז די גאַנצע זאַך פּלוצלינג געוואָרן אַ טויט־פאַל פֿאַר פילע עלטערע מענטשן.
זיי זענען דאַן געשטאָרבן פֿון דער אָנגעזאָגטער גריפּע, כאָטש זיי טאַקע זענען געשטאָרבן פֿון די באַהאַנדלונגען.
און דער באַגריף איז שוין דעמאָלט אַרײַנגעפֿירט געוואָרן.
און אויב עמעצער מיינט אַז וואָס איך זאָג איז איבערגעטריבן, איז דאָ אויך אַ מאָנאַך, אברהם פֿון סאַנטאַ קלאַראַ, וואָס
האָט וועגן דעם געשריבן אין דעם 18טן יאָרהונדערט, בײַם איבערגאַנג פֿונעם 17טן צום 18טן יאָרהונדערט, און האָט געזאָגט:
יאָ, דער מעדיצינישער פאַך איז אַ ליצענץ צו טאָטן אָן שטראף.
און דאָס איז געווען אַ אינסיידער, וואָס האָט געוואוסט וואָס פֿאַר אַ ראָלע מעדיצין שפּילט אין דער געזעלשאַפֿט.
און מיר זעען עס ווידער איצט מיט אַלע די וואַקסינאַציעס; דאָס איז אויך אַ אַגענדע וואָס
איז נישט וועגן געזונט, נאָר דווקא דער קעגן.
און דער גאַנצער שפּיל, אין ציטאַט־צייכנס "שפּיל", דער בייזער שפּיל, לויפֿט שוין זינט דעם 13טן יאָרהונדערט אין
כוואַליעס און ווערט דאַן אויפגעשפּילט ווי עפּידעמיעס ווען עס זענען געזעלשאַפֿטלעכע פּראָבלעמען.
אויב איר דאַרפֿט דאָס גאַנצע, פּונקט ווי איר דאַרפֿט איצט קאָוויד מיטן פֿינאַנציעלן קריזיס, האָט די ערשטע מגיפֿה
אויסגעבראָכן אינעם 14טן יאָרהונדערט, אין 1347, נאָך אַ באַנקירונג־קריזיס אין פֿלאָרענץ אין יענער צײַט.
דאָס מיינט אַז עס איז שטענדיק אַ זייער נאָענט פֿאַרבינדונג צווישן געזונטהייט און געזעלשאַפֿטלעכע
אַנטוויקלונגען, אָדער מער פּינטלעך, געזעלשאַפֿטלעכע פּראָבלעמען וואָס באַדראָען די הערשנדיקע עליטע.
און דאָס איז ווען דו ניצסט געזונט ווי אַ וואַפֿן.
דער הינטערגרונט דערפון איז זייער שפּאַנענדיק.
פֿאַרשטייט זיך, איך גלייב אַז שטענדיק איז דאָ אַ גרויסער מאָמענטום.
ווען מיר רעדן וועגן וואַקסינאַציעס, קען מען מאַכן ביליאָנען.
דאָס מיינט, לויט מײַן מיינונג, אַז עס דאַרף נישט שטענדיק זײַן בייזוויל; איך האָב נאָך נישט קיין באַשטימטע מיינונג דערוועגן,
אָבער עס דאַרף נישט שטענדיק זײַן בייזוויל; עס קען פשוט זײַן גריידיקייט, ווען מען אַנטוויקלט אַ "מעדיצין" אין ציטאַט־צייכנס
וואָס טוט למעשׂה גאָרנישט, וואָס קען אַפֿילו זײַן שעדלעך.
און מיט וועלכן מען קען פאַרדינען ביליאָנען און איבערצייגן רעגירונגען: עס איז אַזוי וויכטיק, עס
ראַטעוועט אַזוי פילע לעבן, יעדער מוז עס האָבן.
מיר קענען קוקן אויף אַמעריקע, למשל, וווּ מער ווי 70 אַזעלכע וואַקסינאַציעס זענען איצט
מאַנדאַטאָריש אָדער פּלאַנירט פֿאַר קינדער.
איך ווייס נישט ווי שטרענג דאָס ווערט דורכגעפֿירט אין יעדן שטאַט.
אָבער איך בין לפחות מודע דעם פאקט, אַז בשעת אַ פּאָר דעקאַדעס צוריק זענען געווען בערך צען אַזוי גערופענע
פּראָטעקטיווע וואַקסינאַציעס, זענען הײַנט כּמעט הונדערט פּלאַנירט ביז דעם עלטער פֿון 18 יאָר.
און עס איז קלאָר אַז דאָס ווערט בעיקר געטריבן דורך פּראָפֿיט־מאָטיוון, ווײַל מענטשן זײַנען שוין
מיליאָנען יאָר דאָ און האָבן זייער גוט אָן די וואַקסינאַציעס פֿאַר אַ זייער, זייער לאַנג צײַט.
אָבער לאָמיר שנעל קוקן אויף אַמעריקע.
נו, איך מיין אַז די פּראָפֿיט־אינטערעסן פֿאַלן קורץ, טראָץ אַלץ, ווײַל אויב מיר קוקן אויף דער אַגענדע, האָט זי
געפֿירט צום אויפֿטרעטן פֿון אַ גרויסער צאָל כראָנישע חולאות.
עס איז ווונדערלעך אַז ראָבערט קענעדי דזשוניאָר האָט איצט אַרויסגעגעבן אַ פּובליקן ווידעא־קליפּ, וווּ ער ווײַזט אַז אין די
פֿאַראייניקטע שטאַטן זענען די זאַכן אַמאָל געווען אַנדערש – נעמלעך, אַז אַמעריקאַנער זענען נישט געווען קראַנקער און
האָבן נישט געלעבט קורצערע לעבן ווי מענטשן אין אַנדערע לענדער.
און די גאַנצע זאַך האָט זיך נאָר אַנטוויקלט אין די 1980ער און 1990ער יאָרן, פּאַראַלעל צו דער וואַקסינאַציע־אַגענדע און אויך
פּאַראַלעל צו דער פאַרגרעסערונג פֿון העכסט פּראַסעסירטע, שטענדיק מער סינטעטישע עסנוואַרג־פּאַפּיר
וואָס מענטשן קאָנסומירן אין פאַרשיידענע פאָרמען.
דאָס זענען די הויפּט אַנטוויקלונגען וואָס האָבן געפֿירט צו דער וואַקסנדיקער פֿאַרערגערונג פֿון געזונט.
און אויב איר זעט דאָס פּאַסירן איבער צײַט און עס איז נישטאָ קיין קעגנרעגולאַציע, דאַן מוז זײַן אַ באַגריף דערפֿון.
ווײַל דאַן ווייסטו אַז דער אופֿן צו מאַכן געזונטע מענטשן אויף עפּעס אַ אופֿן קראַנק דורך אומנויטיקע
מעדיקאַמענטן אָדער אַ אומגעזונטער לעבנסשטייגער, אַרבעט טאַקע נאָר פֿאַר אַ באַגרענעצטער צײַט.
ווײַל דאַן וועלן צו פֿיל מענטשן קראַנק זײַן און עס וועט מער נישט אַרבעטן.
פֿאַרקערט, עס איז שטענדיק געווען מעגלעך, ווי עס איז געווען אין אונדזער לאַנד אין די לעצטע דעקאַדעס, צו מער און מער
געשעפֿטן טאָן מיט געזונטע מענטשן אָן זיי קראַנק צו מאַכן.
אַזוי אַלע די פּרעווענטיווע סקרינינג־טעסטן, זיי קענען נישט טאָן קיין שאָדן, אָבער זיי זענען טראָץ דעם געוואָרן אַ ריזיקע געשעפֿט.
נו, דאָס שפּילט זיכער שטענדיק אַ ראָלע אין אַלע צוגרייטונגען וואָס ווערן אַרויסגעבראַכט אויפֿן מאַרק.
אָבער אָן דעם פּלאַן צו שאַטן, גלייב איך נישט אַז עס איז קיין דערקלערונג פֿאַר אַלע די וואַקסינאַציעס.
עס האָט זיך אָנגעהויבן פרי, מיט אַ פאָקוס אויף די זייער, זייער זעלטענע קראַנקייטן וואָס קיינמאָל
זענען נישט געווען אַ געזעלשאַפֿטלעכע פּראָבלעם.
און איצט די מעסלען און די מאַמפּס, זיי זענען שטענדיק געווען זייער ווייניק אין יעדער געזעלשאַפֿט.
און צו קאָמפּולסיוו פּרוּוון דאָס צו פאַרמיידן דורך פּרוּוון עס צו רעדוצירן צו נול, וואָס איז גאָר אוממעגלעך און אוממעגלעך אין
קיין ביאָלאָגישן פּראָצעס, איז אַ באַגריף וואָס לאַנג־טערמין קען נישט זײַן געשעפֿטלעך לעבנספֿעיִג,
ווײַל עס וועט זיך שנעל אַנטפּלעקן ווי פֿעלערהאַפֿטיק.
פילע זאָגן אַז נישט נאָר די פֿאַרמאַצעווטישע אינדוסטריע שטייט דער הינטער דעם, נאָר אויך די רעדוקציע פֿון דער באַפעלקערונג.
און דאָס איז אָפֿן געזאָגט געוואָרן – קלוב פֿון רוים, מיר זײַנען לכאורה צו פֿיל מענטשן אין דער וועלט.
יעצט, פֿאַרשטייט זיך, מוז מען זאָגן איין זאַך: די מאַסן־וואַקסינאַציעס און אַנדערע מעדיצינישע אַרײַנגריפֿן
באַטרעפֿן בעיקר לענדער וואָס האָבן נישט זייער הויך געבורט־ראַטעס, וווּ מען זאָגט אַז די באַפעלקערונג טאַקע שראמפּט.
יעצט וואָלט מען מוזן אָננעמען ווי אַ קעגנ־אַרגומענט: פארוואס ווערן אַזעלכע מעדיצינישע עקספּערימענטן, אויב מיר
ווילן זיי אַזוי רופן, נישט דורכגעפֿירט אין אַפֿריקע, למשל?
אָדער אין אַזיע, וווּ מיר האָבן ריזיקע לענדער. נו, די באַפעלקערונג פֿון כינע ווערט קלענער.
אינדיע, אָבער, זעט פּונקט דערקעגן אויס. מיר האָבן דאָרט איבער אַ ביליאָן מענטשן וואָס זענען זייער גרייט צו זיך
פֿאַרמערן, ווי עס איז אָפֿט דער פאַל מיט אָרעמערע קולטורן.
פֿאַרוואָס ווערן אַזעלכע זאַכן דאָ אַזוי שטאַרק דורכגעפֿירט, און דאָרט, ווי עס זעט אויס, בכלל נישט?
נו, עס איז בעיקר דאָרט געטאָן געוואָרן.
אויב מיר קוקן אויף די לעצטע פּאָר דעקאַדעס, זענען די וואַקסינאַציע־עקספּערימענטן, מיט דער קלאָרער כוונה
צו שאָדן די באַפעלקערונג און זיי אומפריכפּערדיק מאַכן, דורכגעפֿירט געוואָרן אין אַפֿריקע און אינדיע.
לויט מײַן וויסן, זענען אין אינדיע אויך עטלעכע קלאָגן קעגן ביל גייטס אין דעם זאַך.
און אין אַפֿריקע איז אויך געווען אַ גרויסע קאַמפּאַניע, וווּ זיי האָבן דורכגעפֿירט טעטאַנוס־וואַקסינאַציעס, וואָס איך גלייב
זאָלן ווערן ווידערהאָלט יעדן זעקס חדשים, וואָס אפילו די וואַקסינאַציע־אונטערשטיצער האָבן געפֿונען אומפֿאַרשטענדלעך.
און וווּ אַקטיוויסטן אינעם קאַטאָלישן קירך האָבן אַנטדעקט אַז עס האָט אַנטהאַלטן
סובסטאַנצן, דיזיינירט צו פֿאַרשאַפֿן אומפֿרוכטבאַרקייט.
די גאַנצע זאַך איז דאַן אָפּגעשטעלט געוואָרן, פֿאַרשטייט זיך.
עס איז ניט מער געווען בר־קיימא נאָך דעם וואָס עס איז אַנטדעקט געוואָרן.
און סקעפּטיציזם וועגן וואַקסינאַציע, צו זאָגן עס מילד, איז איצט זייער הויך אין די אַזוי גערופענע אַנטוויקלונגס־לענדער.
דאָס מיינט אַז פֿאַר זיי איז שוין גענוג נאָר צו זען אַז אַ וואַקסינאַציע־טימ פֿון ווייסע מענטשן קומט אָן.
וואַקסינאַציע־טימס זענען אויך מערמאָל געשלאגן געוואָרן און זענען אומגעלאָדן צוריקגעקומען.
איך מיין אַז אין די לעצטע פּאָר דעקאַדעס איז די אָננעמונג בײַ דער באַפעלקערונג טאַקע געפאלן צו כּמעט נול.
עס איז איצט קלאָר אַז אַזאַ גאָר אומניצער וואַקסינאַציע־קאַמפּאַניע ווי די אין עזה קען נאָר דורכגעפֿירט
ווערן אונטער די גאָר גראָטעסקע באַדינגונגען בעת דער וואַפֿנשטילשטאַנד – ווען
מענטשן למעשה האָבן נישט געקענט אַנטלויפֿן.
און אפֿשר האָט דער וואַפֿנשטילשטאַנד אים געגעבן נאָך אַ געלעגנהייט צו כאַפּן אַן אָטעם,
אָדער ווידער צו באַקומען עסן און פריש וואַסער.
אָבער מיט דער באַדינגונג אַז זיי זאָלן אויך נוצן די געלעגנהייט צו לאָזן זייערע קינדער וואַקסינירן.
אַזוי איז עס קלאָר געווען נאָר מעגלעך אונטער די דאָזיקע געצוווּנגענע באַדינגונגען, ווײַל אין אַנדערע
לענדער, וווּ די באַפֿעלקערונג קען נאָך אַנטלויפֿן, וואָלטן זיי גלײַך גענומען די פֿיס אין די הענט.
דאָס האָט מיר אויפֿגעפֿאַלן, אויב איך מעג קורץ אונטערברעכן, אין עזה – דאָס וואָלט טאַקע געווען
אַ טעמע, צו וועלכער איך האָב געוואָלט צוריקקומען.
איך בין געווען זייער איבערראַשט צו זען פֿאַר וואָס זיי שטעלן זיך איצט אין מערבֿ פֿאָר ווי די
גרויסע וווילטאָגער וואָס וואַקסינירן די אָרעמע קינדער.
וואָס פֿאַר אַ וואַקסינאַציע איז דאָס געווען? און צי איז דאָ קיין יסוד צו זאָגן אַז די וואַקסינאַציע איז נוצלעך פֿאַר מענטשן?
יאָ, דאָס איז פּאָליאָ, וואָס איז גאָר אַבסורד.
ערשטנס, קעגן דעם שטענדיקן מיינסטרים־טענה, פּאָליאָ איז נישט אַן אָנשטעקיקער קרענק, און אויך נישט אַ ווירוס־קרענק.
פּאָליאָ איז אַ סימפּטאָם, נעמלעך אַ שוואַכע פּאַראַליז, וואָס קומט פֿאָר צוליב דער ווירקונג פֿון טאָקסינען.
אין יענער צײַט, אין דער ערשטער העלפֿט פֿונעם 20סטן יאָרהונדערט, זענען די פּעסטיצידן גענוצט געוואָרן אין
לאַנדווירטשאַפֿט, ערשט אויף אַן אַרסעניק־באַזע, און שפּעטער DDT.
אָבער אַנדערע טאַקסינען קענען אויך גורם זײַן צו פֿלאַקסידער פּאַראַליז אין יעדן עלטער, ווײַל די גענוצטע טאַקסינען זענען
געוויינטלעך אַלע טאַקסינען וואָס ווירקן אויף די נערװ־צעלן.
און, פֿאַרשטייט זיך, וואָס קלענער דאָס קינד, דאָס הייסט, וואָס ייִנגער דער מענטש, אַלץ ווייניקער פֿאַרשפּרייטונגס־פֿאַרנעם
האָט ער, און אַלץ גיפֿטיקער זענען די דאָזיקע סובסטאַנצן.
און דערפֿאַר האָט פּאָליאָ דעמאָלט בעיקר קינדער באַטראָפֿן, כאָטש עס זענען אויך שטענדיק געווען קראַנקע דערוואַקסענע.
אין קיין פאַל מאַכט פּאָליאָ נישט קיין זינען, ווײַל מען קען גאָר נישט פאַרמיידן פֿאַרגיפֿטונג
דורך קיין וואַקסינאַציע; דאָס איז פשוט אוממעגלעך.
און די צווייטע זאַך איז אַז, כמובן, געוויסע חולאות טרעפֿן זיך אין נויטפֿאַל־געביטן, אָנשטעקיקע חולאות וואָס ווערן פֿאַראורזאַכט
דורך וואַסער־פֿאַרפּעסטיקונג, אַ רעזולטאַט פֿון שפּײַז־נויט.
דערנאָך זענען דאָ די אינפֿלוענצע, אַלע די דיאַרע־קרענק, אַלע די קרענק; טראַכט נאָר אויף קאָלעראַ און טיפּויד, וואָס
טאַקע זענען די – אָדער דיסענטעריע, וואָס שטעלן אַ סכּנה ווען עס איז מלחמה ערגעץ, דער ריזיקאָ פֿון עפּידעמיעס.
אָבער פּאָליאָ קומט נישט פֿאָר, אויב, למשל, מען ניצט גיפֿטיקן גאַז.
אויב מען וואָלט גענוצט גיפֿטיקן גאַז, וואָלט זיכער אויך געווען נערװ־פֿאַרגיפֿטונג און דערפֿאָלגנדיקע פּאַראַליז, וואָס מען
וואָלט דאַן נאַטירלעך צוגעשריבן צו פּאָליאָ, דורך זאָגן אַז מאַרקערס פֿון פּאָליאָווירוס זענען
געפֿונען געוואָרן ערגעץ אין די אָפּפֿאַל־וואַסער.
אָבער פֿונדאַמענטאַל, איבער די יאָרהונדערטער, ווי מיר אַלע וויסן פֿון מלחמה־געביטן, איז קיינמאָל נישט געווען קיין
פּאָליאָ־עפּידעמיע אין פֿאַרבינדונג מיט קאַמף־אָפּעראַציעס.
אַזוי ווייזט דאָס ווידער גאַנץ קלאָר אַז דאָ אַרבעט אַ גאָר אַנדערש אַגענדע, און מיר מוזן אָננעמען אַז עס
איז אַ אַגענדע צו שאַפֿן שאָדן, אַ אַגענדע צו שאַפֿן אומפֿרוכטבאַרקייט בײַ דער באַפעלקערונג.
האָסטו גוט דורכגעלייענט די אַרגומענטן פֿאַר וואַקסינירן קעגן פּאָליאָ אין דעם באַזונדערן מלחמה־געביט?
און איך געפֿין דאָס אויך זייער מאָדנע. עס מוזן זײַן עטלעכע ציפֿערן וואָס ווײַזן אַז אַזעלכע פאַלן טאַקע פּאַסירן דאָרט.
יאָ, לויט ווי איך ווייס, איז גערעדט געוואָרן וועגן אַ איין פאַל וואָס איז פּאַסירט, אָבער די פּאַראַליז איז געפֿירט געוואָרן.
און דער איינציקער פאַל וואָלט געשטעלט די סכנה אַז אַ מאַסן־עפּידעמיע קען גלייך אויסברעכן.
מיר דאַרפֿן הײַנט נישט פיל. עס איז ווי דער באַרימטער זעקל רײַז וואָס פֿאַלט עפּעס וווּ, און אַלע רעאַגירן גלייך.
דאָס איז טיפּישע התנהגות פֿון דער וועלט־געזונטהייט־אָרגאַניזאַציע, אַז טאַקע גאָרנישט דאַרף געטאָן ווערן.
מיר ווייסן פֿון די קאָוויד-19 טעסט-פֿאַלן, אַז עס זענען געווען אַרום 7,000 פּאָזיטיווע טעסטן ווען די פּאַנדעמיע איז
דערקלערט געוואָרן איבער דער גאַנצער וועלט, אָבער מיר ווייסן נישט צי עמעצער פֿון זיי איז טאַקע קראַנק געווען.
און אַז, למשל, איז לעצטנס אַרויסגעקומען אַ באַריכט וואָס זאָגט אַז די פאַלן פֿון
מאַסערן זענען געשטיגן בײַ 20 פּראָצענט וועלטווייט.
אָבער אויב איר לייענט דורך די פּובליקאַציע פֿון דער וועלט־געזונטהייט־אָרגאַניזאַציע, וועט איר
זען אַז זי איז באַזירט אויף סימולאַציעס און אַז הינטער איר זענען נישט קיין אמתע ציפֿערן.
און עס איז אפילו אין דעם פּאַפּיר דערמאָנט – ווײַל די טאַקע אָבסערוואַציע־ציפֿערן, וואָס ווערן גלאבאל באריכטעט,
וואָלטן טאַקע געמאכט דעם סצענאַר צו נידעריק, דאָס הייסט, עס אונטערשאַצן – אַז מען האָט געמאכט פּראָיעקציעס.
אַזוי איז דאָס די צווייטע משמעות פֿון דעם וואָרט "פּראָיעקציע", אַז די סימולאַציע־מאָדעלן האָבן איצט געשאַפֿן
ציפֿערן וואָס קענען בכלל נישט זײַן פּינטלעך. און דאַן קען מען באַטראַכטן יחיד־לענדער און אויך די צאָל טויטע.
דאָס שטימט בכלל נישט מיט די דאַטן וואָס זענען פּובליצירט געוואָרן איבער די לעצטע פּאָר צענדליקער יאָרן, וווּ עס זענען געווען בײַ
העכסטן אַ פּאָר הונדערט פאַלן. עס וואָלט געדאַרפֿט זײַן צענדליקער טויזנטער פאַלן יעדן יאָר, כדי אַז דאָס
זאָל פאָרשטעלן קיין סאָרט סכנה פֿאַר דער באַפעלקערונג.
אַזוי קען מען זען אַז עס איז נישט וויכטיק צי די געשעענישן טאַקע געשען; מען מאַכט זיי פשוט אויס און טענהט אַז זיי האָבן געשען.
און אויב זיי מאַכן עפּעס אַ טעסט וואָס זאָגט אונדז גאָרנישט – ווי מיר ווייסן מיט קאָוויד, אַ פּי־סי־אַר־טעסט –
קענען זיי גלײַך פֿאַרעפֿנטלעכן פֿאַלן וואָס זאָלן עקזיסטירן, אָבער האָבן קיינמאָל נישט.
און דאַן איז עס אין אַלע צײַטונגען איבער דער גאַנצער וועלט, אַ קאַטאַסטראָפֿע טרעפֿט זיך – און מורא באַפֿאַלט.
דערפֿאַר האָבן מיר דאָס דערמאָנט אין אונדזער געשיכטע פֿון עפּידעמיעס אין דעם בוך "Hauptsache Panik" (די
הויפּט זאַך איז פּאַניק); דאָס איז דער קריטישער פּונקט.
זיי פּרוּוון שטענדיק אַרײַנברענגען מורא, ווײַל מורא פאַרהיט מענטשן צו טראַכטן קלאָר.
און הײַנט קען מען זייער עפעקטיוו שאַפֿן מורא אין די מעדיע דורך פּובליצירן ציפֿערן, ריזיקע סכנות און
פּאָטענציעלע ריזיקן, כאָטש קיינער אויף דער ערד קען טאַקע נישט באַשטעטיקן צי זיי בכלל עקזיסטירן.
און ווען עמעצער טוט דאָס, פֿאַרשטייט ער אַז דאָס איז גאָרנישט.
דער פּראָבלעם שיינט שטענדיק צו זײַן וווּ דו ביסט נישט.
די פּראָבלעמען זעען אויס צו זײַן די מתמטישע שפּילן, וואָס מיר האָבן געזען בשעת דער קאָוויד־פּאַנדעמיע, די אַזוי גערופענע.
אָבער מיר זעען דאָס זעלבע מיט דער קלימאַט־ענדערונג, וווּ פּאַניק ווערט אויך געשאַפֿן דורך
חשבונות וואָס אין פּראַקטיק בכלל ניט זעען זיך.
און עס ווערט אויך בײַ יעדן טור מאַניפּולירט, אַרײַנגערעכנט בײַ די אַרײַנגאַנג־פּונקטן.
למשל, איך טראַסט בכלל נישט די מעסטונגען אין אָפּפֿאַל־וואַסער ווען עס קומט צו דעם פּאַנדעמיע־געשעפֿט.
איך האָב דאָס אַמאָל אויך פיזיש אויסגערעכנט.
עס וואָלט געווען ווי צו וואַרפֿן אַ צוקער־קריסטאַל אין אַ שווימבאַד און דאַן פּרוּוון עס אויף דער
אַנדערער זײַט צו מעסטן – איך קען דאָס נישט טאָן. עטלעכע וויסנשאַפֿטלער האָבן מיר דאָס אויך באַשטעטיקט.
נו, איך מיין אַז דאָס איז אַלע הוקאַס-פּוקאַס.
די זעלבע געלט אויך ווען מען באַשטימט די טעמפּעראַטור מיט 20 מעסט־סטאַנציעס אין ים און זאָגט אַז
מיר ווייסן ווי עס איז געווען 100,000 יאָר צוריק.
אַזוי זענען אַלע די מעסטן נאַרישקייט. אפֿשר קענען מיר צוריקקומען צו דער טעמע פֿון מעזליז.
דאָס איז דערווייַל אַ ווידערקערנדיקער פּראָבלעם אין דײַטשלאַנד, וווּ די שפּאַנונגען זײַנען העכסט, ווײַל
למעשה איז דאָ אַ אומדירעקטע פֿאָדערונג צו וועקסלינירונג.
און עס איז איין זאַך וואָס אינטערעסירט מיך. איך מיין איך האָב עס געהערט פֿון אײַך בײַ אַ MWGFD־געשעעניש:
די קינדערקרענקען קענען טאַקע האָבן אַ פּאָזיטיווע ווירקונג אויף מענטשן. איז דאָס אמת?
יאָ, די ציינ־ברעכן־פּראָבלעמען זענען אַזוי אַלט ווי די היסטאָרישע רעקאָרדן אונדז לאָזן וויסן.
זיי האָבן שטענדיק געשטאַנען, און אַנדערש ווי אין אונדזער צײַט, זענען זיי קיינמאָל נישט דערקלערט געוואָרן אַ פּראָבלעם.
מיר האָבן באַשרײַבונגען פֿון מאַסלען, פּאָקס, סקאַרלעט־פֿיבער און רובעאָלאַ פֿון פֿריִערדיקע יאָרהונדערטער, פֿון וועלכע
מיר קענען אויספֿירן אַז דאָס זענען די קראַנקייטן אין קשיא.
אָבער קודם־כּל האָט מען געזאָגט אַז דאָס זײַנען נאָר אָנהייב־פּראָבלעמען און
אַז די קינדער וועלן איבערלעבן דאָס גאַנצע.
און דאָ האָבן זיי געזאָגט, יאָ, אַז אויך דערוואַקסענע זענען אין סכנה.
און צווייטנס, אַז די טויטברענגנדיקייט וואָלט געווען אַ געגעבן.
אַזוי, אין דעם הײַנטיקן קאָנטעקסט זענען שוין געזאָגט געוואָרן אַבסורדע זאַכן וועגן די מעזעלן, למשל אַז איינער פֿון
הונדערט מענטשן מיט מעזעלן וואָלט געשטאָרבן, כאָטש יאָרן לאַנג איז די ציפֿער שטענדיק געווען איינער פֿון טויזנט.
אָבער דאָס איז ניט מער אמת פֿאַר אינדוסטריעלע לענדער. אין בעסטן פאַל איז עס איין פֿון 5,000, וואָס מיט 50 פאַלן פֿון מעזעלס אין
דײַטשלאַנד וואָלט מיינען אַז איין טויט פּאַסירט יעדן 100 יאָר.
און דאַן איז דאָ די גרויסע פֿראַגע, צי דער טויט איז טאַקע געווען דערפֿאַר פֿון דער קראַנקייט.
ווייל מען קען דאָס נאָר זאָגן אויב די קראַנקייט בלײַבט אומבאַהאַנדלט. און אויב, אָן באַהאַנדלונג, עמעצער שטאַרבט.
אָבער ווער בלײַבט אומבאַהאַנדלט? אין אינדוסטריעלע לענדער, קיינער נישט.
דאָס מיינט אַז מען דורכפֿירט באַהאַנדלונגען. און אַלע די באַהאַנדלונגען ברענגען ריזיקן.
און בײַם פאַל פֿון מעזליס בפרט זענען דאָ אַ פּאָר שטודיעס וואָס האָבן געפֿונען אַז דער זייער הויכער פֿיבער,
וואָס קען קורץ דערגרייכן ביז 41 גראַד, איז אַ זייער וויכטיקער היילונג־רעאַקציע פֿאַר די קראַנקע.
און ווען דער פֿיבער איז פֿאַרבײַ, איז די קראַנקייט פֿאַרשוווּנדן און דו האָסט איבערגעלעבט דאָס גאַנצע.
און עס איז איבער, און דו האָסט לעבנסלאַנג אימוניטעט.
אָבער פֿאַר פילע דורות האָט מעדיצין נישט געהאַט קיין אַנדערן ציל ווי צו באַזייַטיקן סימפּטאָמען, אַרײַנגערעכנט פֿיבער.
דאָס מיינט אַז אפילו אַ גוף־טעמפּעראַטור פֿון 38.5 גראַד ווערט איצט באַהאַנדלט צו רעדוצירן די פֿיבער.
דאָס שטעערט אויך די היילונג־מכניזמען פֿון דעם גוף, אַזוי אַז מען מוז אָננעמען אַז די ווייניק טויטן וואָס
פּאַסירן זענען טאַקע צוליב אַזאַ שלעכטער באַהאַנדלונג.
ניט צו דערמאָנען אַז אַנדערע מעדיקאַמענטן ווערן עקספּערימענטאַל גענוצט, וואָס קענען האָבן שעדלעכע
און אפילו טויטלעכע קאַנסעקווענצן, בעיקר בײַ קינדער.
אָבער דו מוזט דאָס אין קאָנטעקסט זען.
איך בין באַוווסט פֿון עטלעכע טויטן וואָס אין די לעצטע צוואַנציק יאָר אין דײַטשלאַנד זענען גערופֿן געוואָרן אַז זיי זײַנען געפֿירט
געוואָרן דורך מעזעלן בײַ דערוואַקסענע. דאָס זענען געווען פאַלן, וווּ, צוליב דער מורא פֿון מעזעלן־אינפֿעקציע, ווײַל
דאָס קינד איז שוין קראַנק געווען, האָבן די דערוואַקסענע זיך געלאָזט וואַקסינירן און דערנאָך באַלד געשטאָרבן.
וווּ מען מוז זאָגן יאָ, איז עס געווען די מעזעלן וואָס נאָך נישט איז געווען דאָרט? אָדער איז עס געווען די וואַקסינאַציע?
אַזוי איז עס כּמעט זיכער געווען די וואַקסינאַציע, וואָס לויט קאַנווענציאָנעלער מעדיצין איז אויך נישט רעקאָמענדירט. אויב עס איז
אַ עפּידעמיע, אויב עס איז אַ מעגלעכע אינפֿעקציע אין דער הויז, זאָלסטו נישט נעמען די
וואַקסינאַציע, אפילו אויב דו גלייבסט אין וואַקסינאַציעס.
און דאָס איז איצט ווידער געטאָן געוואָרן מיט קאָוויד-19.
אַ גלאבאלע פּאַנדעמיע ווערט גערופֿן און אַ וואַקסינאַציע־קאַמפּאַניע ווערט דורכגעפֿירט.
דאָס גייט קעגן די כּללים פֿון קאָנווענציאָנעלער מעדיצין, וואָס פֿאַר 300 יאָר האָט פּראָמאָווירט די וואַקסינאַציעס.
פֿילע זאַכן וואָס באַוועגן מענטשן האָבן אַ זייער שיינע געשיכטע הינטער זיי.
און די געשיכטע דערפֿון – ווײַל וואַקסינאַציעס קלינגט שיין:
איר ווערט אימוניזירט מיט אַ קליינעם כּמות פֿון אַ שטאָף, און דאַן קענט איר באַקומען אַ באַשטימטן אימוניטעט.
וואָס פֿאַלְט מיר אויף, און וואָס ווערט נישט גענוג דיסקוטירט, איז דער פאַקט אַז מענטשן
פאַרגעסן ווי קראַנקייטן אַרײַנקומען אין דעם גוף.
די קראַנקייטן קומען נישט דורך שפּריצן אין קיין מוסקל אָדער אין בלוטשטראם, נאָר דורך די נאָז,
דורך דעם מויל, דורך די שלײַמהײַטלעך, וווּ עס איז.
און דאָ איז די פֿראַגע, צי אַ עפעקטיווע וואַקצין, אויב אַזאַ זאַך בכלל עקזיסטירט, זאָל נישט דווקא דאָרטן אָנהייבן.
יאָ, דאָס איז אַ זייער וויכטיקער פּונקט וואָס איר ברענגט אַרויס.
וואָרום עס איז גאָר אומנאַטירלעך צו אַרײַנברענגען קיין סאָרט גיפֿטיקע סובסטאַנץ אין
דעם גוף, צי מיט אַ מעסער אָדער מיט אַ נאָדל.
דאָס איז פיזישער אַנגריף און גאָרנישט אַנדערש. און דאָס איז אַ אַלאַרם־סיטואַציע פֿאַרן גוף.
אַזוי אויך, אויב מיר פאַלן פֿון אונדזער בײַסיקל, רייבן אונדזער קני און דערנאָך אַרײַנקומען עטלעכע שמוץ פֿון דער גאַס אין די
געוועבן, מוז דער אימיון־סיסטעם רעאַגירן אַזוי שטאַרק ווי מעגלעך.
אָבער דאָס איז נישט די נאַטירלעכע סיטואַציע מיט אַן אָנשטעקיקער קרענק.
די אָנשטעקיקע קרענק, ווי איר האָט ריכטיק געזאָגט, ווערט אויף אַ מין אופֿן אַרײַנגעזאַפּט דורך די הויט און די שלײַמהײַטלעך.
פֿילע מעכאַניזמען בלײַבן ביז הײַנט אומגעקלערט. און דאָרט אַרבעטן פאַרטיידיקונגס־מעכאַניזמען.
אונדזער ביאָלאָגיע, און די פֿון אַנדערע מאַמאַלן אויף דעם פּלאַנעט, איז ספּעציאַליזירט פֿאַר דעם.
און אויב איך איצט שפּריץ אַ סובסטאַנץ אין די געוועב פֿון אַ שאָולדער־מוסקל וואָס קען טאַקע אַרויסרופן אַ נוצלעכן
מעכאַניזם אין דער אימון־סיסטעם, הייסט דאָס נישט נייטיק אַז עפּעס טאַקע וועט פּאַסירן בײַם נאָרמאַלן אַרײַנגאַנג־אָרט.
דאָס איז דאַן אָנגענומען געוואָרן, כאָטש זייער שפּעט, דורך דעם אמעריקאנער וואַקצין־אַפּאָלאָגעט, הער פאוצ׳י,
וואָס האָט געזאָגט אַז דאָס טאַקע מאַכט נישט קיין זינען.
אַז אויב דו וואָלטסט דאָס טאָן, וואָלטסטו דאָס טאָן דורך די נאַזאַלע שלײַמהײַטלעך, מיט אַ שפּריץ אָדער עפּעס ענלעך.
אָבער קלאָר איז אַז דאָס איז נישט געווען מעגלעך. עס איז נאָך הײַנט נישט מעגלעך. עס אַרבעט נישט.
עס איז פשוט קיין בײַװײַז אַז די מיטלען טאַקע האָבן זינען. און בערך 250 יאָר צוריק איז געווען אַ ענגלישער כירורג, וואָס האָט
דאָס דעמאָלט באַוויזן מיט די וואַקסינאַציעס קעגן פּאָקס, דורך אַרײַנשפּריצן דעם פּאָקס־סובסטראַט, דעם
פּאָקס־פּוס, אין די הויט אָן צו פֿאַרשאַפֿן קיין בלוט.
אָדער אפילו טיפער אונטער דער הויט און אין די מוסקלען, און דאַן האָט ער באַמערקט וואָס איז געשען.
און די געוואָלטע רעאַקציע, אַז די וואַקצין־פּאָקס זאָלן זיך דערשייַנען, איז געשען נאָר ווען ער האָט
זיי אַרײַנגעשטעלט אין די הויט, אָבער נישט טיף אַרײַן.
פֿון דעם האָט ער דעמאָלט געקאָנקלודירט אַז די וואַקסינאַציע קעגן פּאָקס בלויז פּראָדוצירט די געוואלטע אימון־רעאַקציע און איז נישט
געפערלעך, ווײַל זי בלײַבט אין דער הויט און קיין בלוט פליסט נישט.
און דאָס איז אַ יסודי אײַנזיכט, ווײַל וואָס טריגערט די אימונאָ־רעאַקציע אין אונדז איז די הויט אָדער די שלײַמהײט.
אָבער נישט די אונטערהויט־פֿעט־געוועב און נישט די מוסקלען.
און איך וואַג צו זאָגן, אַז ווען די וואַקסינען וואָס מיר רופֿן הײַנט קאָוויד-וואַקסינען וואָלט מען הײַנט אַדמיניסטרירט
דורך זיי פּשוט אַרײַנשפּריצן אין דער הויט, אָן קיין קאָנטאַקט מיט בלוט, וואָלטן מיר נישט געזען קיין שום נוצן.
אָבער מיר וואָלטן מסתּמא נישט געזען קיין טויטע אָדער קראַנקע מענטשן.
דער שאָדן וואָלט מסתּמא געווען ווייניקער, יאָ.
דער דיל קען געווען געטאָן.
דאָס ברענגט אונדז צוריק צום אָנהייב פֿון אונדזער דיסקוסיע, נעמלעך אַז עס איז קלאָר נישט נאָר וועגן געשעפֿט.
ווײַל אויב איר האָט נאָר געוואָלט מאַכן געלט פֿון די קאָוויד-19 וואַקסינען, וואָלט איר געקענט פּשוט ניצן זאַלציקע לייזונגען.
דאַן וואָלט דאָס אויך גוט געגאַנגען. עס וואָלט נישט געווען קיין אַנטוויקלונג־אַרבעט.
קיין שאָדן וואָלט נישט געשען. און אַלע וואָלטן געווען צופרידן.
מען האָט געקענט אָנהייבן די נעקסטע אַקציע.
צו זײַן ערלעך, דאָס וואָלט געווען באַמערקבאַר.
פֿאַרשטייט זיך, מען מוז דערוואַרטן אַז עמעצער אין עפּעס אַ לאַבאָראַטאָריע פֿירט פאָרשונג.
אָבער עס האָט געדויערט אַ לאַנגע צײַט ביז עטלעכע זאַכן זענען אַרויסגעקומען.
און גאַנץ אַ פּאָר פֿון די דאָזיקע פּאַרטיעס זענען קלאָר געווען פּלאַסעבאָס, ווי די שטודיע
האָט געוויזן. קיינער האָט זיך דערפֿון נישט געאַרט.
און אויב, צום סוף, איז בכלל נישט געשעדיקט געוואָרן – מיר קענען זען דאָס, די שאָדנערזאַץ, אַלע די זאַכן.
אַזוי וואָלט איר געקענט טאָן אַ זייער גוטן געשעפֿט אָן קיין מעגלעכקייט פֿון שאָדן.
און דערפֿאַר איז דער געשעפֿט אַליין נישט קיין דערקלערונג.
וואָס נאַטירלעך ווײַזט אַז עפּעס ערנסטער גייט פאַלש, איז די באַטייליקונג פֿון דער מיליטער.
די גענעראַלן זענען געווען אַקטיוו איבעראַל, אין אַמעריקע ווי אויך אין דײַטשלאַנד און עסטרײַך.
דאָס איז טאַקע די פֿראַגע: פֿאַרוואָס זענען געזונטהייט־אַגענטן אויף אַזאַ מאָס אַ מיליטערישע ענין?
דאָס קען מען אויך דערקלערן אויף אַן אופֿן וואָס מאַכט זינען, ווײַל עס איז געווען אַזאַ גרויסע סכּנה, אַזאַ גרויסער סכּנה.
אָבער מיר האָבן געזען צוויי זאַכן, און מיר קענען שפּעטער צוריקקומען צו זיי.
ערשטנס, די דאָזיקע געזאָגטע קאָוויד־קרענק, וואָס האָט למעשׂה דאָך נישט געהאַט אַזאַ גרויסע השפּעה.
מענטשן זענען נישט געשטאָרבן; עס איז ניטאָ קיין באַטײַטנדיקער איבערשיס אין שטאַרבקייט ערגעץ. דאָס איז איין אַספּעקט.
אָבער די אַנדערע זײַט פֿון דער מטבע איז, און דאָ קען זײַן אַז מיר שטויסן זיך אַ ביסל מיט אונדזער אייגענעם אַרגומענט, אַז:
די וואַקסינאַציעס, וואָס מיר ווייסן אַז זיי אַרבעטן נישט, ברענגען נישט דעם עפעקט וואָס מען האָט אונדז
צוגעזאָגט, נאָר אין פאַקט טויטן זיי כּמעט קיינער.
דו מוזט עס אַזוי פּראָוואָקאַטיוו זאָגן. פֿאַר צו ווייניק מענטשן שטאַרבן דערפֿון.
פֿאַרשטייט זיך, עס איז שרעקלעך, אָנהייבנדיק מיטן ערשטן טויט, דעם ערשטן קרבן. דאָס איז גאַנץ קלאָר.
און קיין שטאַט האָט נישט דאָס רעכט צו אומבאַגרינדערט טויטן אָדער פֿאַרווונדן עמעצן.
אָבער דער אמת איז, וואָס מיר האָבן מורא געהאַט, וואָס גרויסע גײַסטער ווי פּראָפֿעסאָר באַקדִי האָבן מורא געהאַט, אַז
מענטשן וועלן שטאַרבן ווי פליען, אַז האַלב פֿון די וואַקסינירטע וועלן פּלוצלינג שטאַרבן, דאָס איז נישט געשען.
יאָ, אָבער איך גלייב נישט אַז דאָס איז צוליב די וואַקסינאַציעס.
עטלעכע זענען געמאכט געוואָרן ווי פּלאַסעבאָס, אַנדערע זענען קלאָר געמאכט געוואָרן מיט זייער נידעריקע דאָזעס וואָס האָבן
געהאַט בלויז אַ באַגרענעצטן פּאָטענציעל פֿאַר שאָדן, אָבער אין דעם זין זענען פילע וואַקסינאַציעס נישט דורכגעפֿירט געוואָרן.
קודם־כּל, עס זענען סטאַטיסטיקן וואָס ווײַזן אַז די שאָדן פֿון וואַקסינען איז פיל נידריקער אין וואַרעמע
לענדער, וווּ מען האָט נישט געקענט אויפֿהאַלטן די קאַלט־קעט.
דאָס איז נישט געווען דער פּלאַן. דאַן וואָלט פיל מער געשען.
און די אַנדערע זאַך איז אַז דער פּאָטענציעל פֿאַר שאָדן איז נאָך נישט איבער.
וואָרעם מיר קענען נאָך זען אַז דאָס שטאַרבן גייט ווײַטער און די אומפֿרוכפּערקייט בלײַבט.
די געבורט־ראַטעס זענען נאָך אַלץ אויף אַ נידעריקן נידעריק.
דאָס מיינט אַז דאָס איז אַ זייער לאַנג־טערמין ווירקונג וואָס איז געווען פּלאַנירט.
און וואָס דאַרף זיך אויך צוגעבן, פֿאַרשטייט זיך, איז דער פאַקט אַז עס זענען געווען פילע פאַלשע וואַקסינען.
אין דײַטשלאַנד איז די אָפּשאַצונג 10 ביז 15 מיליאָן.
אולי זענען אפילו נאָך מער פאַלשע וואַקסינאַציע־צערטיפֿיקאַטן פֿון מענטשן וואָס בכלל האָבן נישט באַקומען קיין וואַקסין.
און דאָס, פֿאַרשטייט זיך, דערקלערט פֿאַר וואָס דער שאָדן איז נישט אַפֿילו גרעסער.
אויב דאָס וואָלט דורכגעפֿירט געוואָרן, דאָס הייסט אַז אַלעמען וואָלט טאַקע באַקומען די שפּריצן, אפילו
מיט אַ געוויסן פּלאַסעבאָ־אַנטייל, וואָלטן מיר געהאַט אַ גאָר אַנדערש שטאַרבנס־ראַטע.
און עס איז בכל־פּנים געפּלאַנט געוואָרן, און עס זאָל נאָך אַלץ אין עפּעס אַ פֿאָרעם פּאַסירן, אַז
אַזעלכע שפּריצן וועלן ווערן געגעבן ווידער און ווידער.
ווי מען זאָגט, זאָל מען זיך וואַקסינירן קעגן אַזעלכע אָטעם־קרענק לפחות איין מאָל אַ יאָר.
און דאַן, פֿאַרשטייט זיך, די מעגלעכקייט פֿאַר שאָדן פֿאַרגרעסערט זיך עקספּאָנענציעל.
מיר האָבן אויך געזען אַז צוויי, דריי אָדער פיר שפּריצן פֿירן גלייך צו אַ עקספּאָנענציעלער אויפֿשטײַג אין קראַנקייטן, וואָס
דערנאָך – מיט אַ געמישטן כראָנישן בילד פֿון פֿאַרשיידענע קראַנקייטן וואָס פֿאַרשאַפֿן פֿאַרשיידענע סימפּטאָמען
צוליב וואַסקולאַרער שעדיקן אין פֿאַרשיידענע אָרגאַנען – קען מען ניט מער צולייגן צו קיין באַזונדערן גורם.
און דאָס איז זיכער געווען די וויכטיקסטע זאַך וועגן דעם פּרינציפּ פֿון שאָדן, אַז מען קען עס נישט פשוט צוטיילן צו אַ קלאָרן
מעכאַניזם מיט אַ קלינישן בילד, נאָר מען קען סוף־כּל־סוף זאָגן:
נו, מיר קריגן נאָך די חולאות וואָס מיר האָבן געוואוסט פֿריִער: באַשטימטע סאָרטן קענסער, האַרצ־אַטאַקן און
שטראָקן, וואָס זענען נאָר אַ ביסל מער געוויינטלעך, אָבער זיי זענען נאָך די זעלבע חולאות.
וואָס האָט דאָס צו טאָן מיט אונדזערע שפּריצן?
דער פאַרבאָרג איז דאָ אַ זייער וויכטיקער פּונקט.
די טאַקע מאָדנע זאַך וועגן דער גאַנצער סיטואַציע איז אָן צווייפל אַז אַלע זאָלן ווערן געװאַקסינירט.
די אויסברייטונג איבער ביליאָנען מענטשן קען מען ניט מער דערקלערן מיט לאָגיק.
און עס איז אויך זייער שווער, אויב נישט אוממעגלעך, צו דערקלערן פארוואס אַלע האָבן מיטגעשפּילט.
איך גלייב אַז דאָס איז וואָס אַ סך מענטשן האָבן געטראַכט אין די ערשטע פּאָר חדשים פֿון דער דאָזיקער פּאַנדעמיע.
ווי קען עס זײַן אַז אַלע פײַנטלעכע מאַכט־בלאָקן זאָגן: "יאַה, מיר זײַנען דערביי, מיר שפּריצן
אונדזער באַפעלקערונג מיט פֿאַרשיידענע סובסטאַנצן."
אָבער נאָך אלץ האָבן כּמעט אַלע מיטגעשפּילט.
אונדזער צײַט איז שוין זייער פאָרויסגעגאַנגען.
איך וואָלט נאָך אלץ געווען אינטערעסירט אין אַ טעמע וואָס מיר האָבן פריער דיסקוטירט.
דאָס באַוועגט זיך אין דער ריכטונג פֿון געזעלשאַפֿטלעכער פּאָליטיק. וווּ גייט די געזעלשאַפֿט?
און איר האָט געמאכט אַ זייער אינטערעסאַנטן פאַרגלײַך מיט דער פאַרגאַנגענהייט, זאָגנדיק אַז די סמאַרט־שטעט וואָס איצט ווערן
פּלאַנירט, די 15־מינוט־שטעט, זענען נישט קיין נײַער באַגריף, נאָר אַז דאָס איז טאַקע שוין געזען געוואָרן אין מיטלעלטער.
יאָ, די פֿרײַהייט פֿון באַוועגונג וואָס מיר האָבן געלערנט צו באַקענען אין די לעצטע דעקאַדעס, וווּ מיר קענען נישט נאָר פֿרײַ
באַוועגן אין יעדן ריכטונג אין יעדן מאָמענט אָרטלעך, נאָר אפילו פשוט אַרויפֿשפּרינגען אויף אַ טראַנספּאָרטמיטל און
פֿאָרן צו אַנדערע קאָנטינענטן, איז נישט שטענדיק געווען.
און נישט נאָר ווײַל רייזן איז געווען זייער טייַער און די נויטיקע טראַנספּאָרטמיטלען זענען נישט געווען
בנימצא, נאָר פשוט ווײַל עס איז נישט געווען דערלויבט.
אין יענער צײַט, בײַזונדערס אין דײַטשלאַנד, זענען געווען פילע קליינע פּרינציפּאַליטעטן, וואָס זענען געשאַפֿן געוואָרן ווי
מאַכט־געביטן בערך אַ טויזנט יאָר צוריק, נאָך דעם וואָס סקאַנדינאַווישע ריטער און מאָנאַכן האָבן איבערגענומען אייראָפּע.
דאָס זענען געווען געביטן, אפשר 10 אָדער 20 קילאָמעטער אין דיאַמעטער, וואָס האָבן
אויסגעמאַכט די גאַנצע טעריטאָריע אונטער זייער הערשאַפֿט.
און נאָר די גענטרי, דאָס הייסט די אַריסטאָקראַטיע, וואָס זענען געווען פֿרײַ צו באַוועגן זיך, האָבן געמעגט אַרויסגיין.
אָבער געוויינטלעכע בירגער, בויערן און די וואָס האָבן געוואוינט אין שטאָטישע ישובים, האָבן געקענט דאָס טאָן
נאָר מיט אויסדריקלעכער דערלויבעניש. אַנדערש וואָלטן זיי גלייך אין טורמע געשיקט געוואָרן.
עס איז אויך דער באַקאַנטער אינצידענט מיטן קאָמפּאָזיטאָר יאָהאַן סעבאַסטיאַן באַך, וואָס אויך
אַמאָל האָט זיך אַוועקגעצויגן פֿון זײַן דוכיע וויימאַר.
און דאַן האָבן זיי אים פשוט אַרײַנגעשטעלט אין אַ גרוב פֿאַר פֿיר וואָכן, און זײַן פֿרוי האָט נישט געוואוסט וווּ ער
טאַקע איז געווען אָדער צי ער וועט אי־מאָל צוריקקומען. אַזוי איז דאָס געווען דער נאָרמאַלער פאַל.
און בפרט די וואָס האָבן געוואוינט אין פֿאַרשטאַרקטע שטעט, האָבן געהאַט שטאָט־מויערן פֿאַר שוץ – אַזוי ווי מיר איצט האָבן
צוגעזאָגט שוץ איבעראַל – כּדי די שׂונאים זאָלן נישט אַרײַנקענען.
אָבער וווּ עס איז נישט אַזוי גרינג אַרײַנצוקומען, איז עס אויך נישט אַזוי גרינג אַרויסצוקומען.
דאָס מיינט אַז די שטאָט־טויערן זענען אויך בײַ נאַכט געשלאסן געוואָרן. קיינער האָט נישט געקענט אַרויסגיין.
דאָס מיינט אַז, אין בעסטן פאַל, קענסטו אַרויסגיין בײַ טאָג, און אפילו דאַן איז עס נישט געווען אַזוי גרינג זיך פֿרײַ צו באַוועגן.
דו האָסט געמוזט האָבן אַ גילטיקן גרונד צו פֿאַרלאָזן די שטאָט.
אויב עמעצער האָט געהאַט אַ פעלד צו קולטיווירן דרויסן, איז דאָס געווען אַ גילטיקע סיבה.
עס דערמאָנט מיך די קאָוויד־צײַט, ווען זיי האָבן געזאָגט... איך געדענק נאָך אלץ דעם פֿריִערדיקן קאַנצלער
קורץ, וואָס האָט פֿילאָסאָפֿירט צי אַ שפּאַציר איז געווען אַ גענוג סיבה צו פֿאַרלאָזן דעם הויז.
פֿאַרשטייט זיך, דאָרט איז עס שטענדיק געווען ענלעך.
דאָס הייסט, די שטעטלעך זענען אַלע געווען זייער קליין – מיט פינף טויזנט איינוואוינער – און זענען געווען
אַרומגעבויט מיט אַ מין וואַנט – ווי מען קען זיך פאָרשטעלן.
דאָס זענען געווען די באַרימטע 15 מינוט וואָס ווערן איצט ווידער פאָרגעשטעלט דער באַפעלקערונג.
דו קענסט זיכער ביז אַ געוויסן מאָס זיך באַוועגן, אָבער נישט ווײַטער.
און דאָס איז פּונקט די קאָנטראָל פֿון באַוועגונג, אַ זייער וויכטיקער עלעמענט פֿון אויטאָריטאַרישע געזעלשאַפֿטן.
און דאָס אַליין ווייזט, וווּ די גאַנצע זאַך גייט.
עס גייט נישט וועגן באַשיצן מענטשן, עס גייט וועגן קאָנטראָל.
און אויב מיר גייען ווידער צוריק צו 1989, ווען דער ברלינער וואַנט אין דײַטשלאַנד, אין דער ד.ד.ר., איז געפֿאַלן.
איינער פֿון די הויפּט־סיבות אין יענער צײַט איז געווען די באַגרענעצטע פֿרײַהייט פֿון באַוועגונג.
די פֿרײַהייט צו רייזן איז געווען דער הויפּט־גורם וואָס צום סוף האָט געפֿירט דערצו, אַז די סיטואַציע זאָל אויפֿן שפּיץ קומען.
עס איז נישט געווען וועגן דעם מאַנגל פֿון פֿרײַהייט אָדער וועגן קיין אַנדערע מער אַבסטראַקטע ענינים, נאָר וועגן דעם באַגער
צו רייזן נישט נאָר צו אַנדערע לענדער פֿון דעם מזרח־בלאָק, נאָר אויך צו מערב, ערגעץ אין די דרום־ים אָדער ערגעץ אַנדערש.
מענטשן האָבן זיכער מיט קנאה געקוקט צום מערב, וווּ פרייהייט פֿון באַוועגונג איז דעמאָלט פֿאַר אַ קורצער צײַט ערלויבט געוואָרן.
עס ווערט ווייניקער און ווייניקער אָפֿט, אַז די לופט־רײַזעס זאָלן אויפֿהערן.
אָבער די GDR איז אַ זייער גוטע טעמע. אפֿשר וועלן מיר דאָס קורץ טאָן.
מיר ווערן שטענדיק צוגעזאָגט אַז זיי ווילן אונדז באַשיצן.
זיי ווילן אונדז באַשיצן פֿון קלימאַט־ענדערונג און ווירוסן און פֿון אַלע מינים זאַכן.
מיר זענען אַזעלכע אָרעמע מענטשן וואָס קענען גאָרנישט אַליין טאָן, און מיר דאַרפֿן אַ שטאַט וואָס זאָל אונדז באַשיצן.
און אַזוי, לויט דער דערציילונג, איז די דיקטאַטור פֿון דער ד.ד.ר. געגרינדעט געוואָרן.
דער הינטערגרונט צו דעם, אַז אַזוי פֿיל פֿירמעס זענען פּריוואַטיזירט געוואָרן – אָדער אַלע,
אָדער, מען מוז זאָגן, עקספּראָפּרירט געוואָרן – איז געווען אויך דאָרט די היגיענע־דיקטאַטור.
אַזוי ווערן מער און מער זאַכן אַנטוויקלט און דערפֿונדן, אויף וועלכע אונטערנעמערס מוזן
אויפֿמערקזאַם זײַן און אין זיי אינוועסטירן.
און אפילו דעמאָלט איז אַלץ געווען וועגן באַשיצן מענטשן און זיי געזונט האַלטן.
וואָס איר זאָגט איז גאָר ריכטיק.
אין יענער צײַט אין דער דײַטשער דעמאָקראַטישער רעפּובליק, ווען זיי האָבן געוואָלט שאַפֿן דעם מוסטער־סאָציאַליסטישן שטאַט, זענען די
אומשטענדן געווען ענלעך צו די אין מערב נאָך דער מלחמה, ווײַל נאָך זענען געווען פּריוואַטע געשעפֿטן אין לאַנדווירטשאַפֿט, האַנטווערק
און אינדוסטריע, וואָס זיי האָבן געוואָלט נאַציאָנאַליזירן.
און דאָרט איז עס אויך געווען מעגלעך צו נוצן צווינג, און אין עטלעכע פאַלן איז דאָס טאַקע געטאָן געוואָרן.
אַזוי אין דער גרעניצ־זאָנע מיט מערב־דײַטשלאַנד זענען מענטשן פשוט דעפּאָרטירט געוואָרן, און די
אַרבעט־קאַפּיטאַל איז פשוט עקספּראָפּרירט געוואָרן.
אָבער אַנדערש האָט די געזעלשאַפֿט בכלל נישט געוואָלט און האָט נישט געקענט דאָס אַזוי גרינג מאַכן.
און דאַן דאַרפֿסטו נאָר געפֿינען סיבות.
פּונקט אַזוי ווי מען קען איצט געפֿינען סיבות צו זאָגן:
יאָ, מיר ווילן דיר גאָרנישט שלעכט טאָן, דאָס איז פֿאַר דײַן גוטסקייט.
און געזונט איז שטענדיק אַ גוטער ארגומענט דערפֿאַר.
דער שטאַט זאָרגט פֿאַר געזונט – וואַקסינאַציעס וואָלטן געווען געזונטהייט, און סקרינינג־אונטערזוכונגען וואָלטן
געווען געזונטהייט, און אַלע די זאַכן – כאָטש לעסאָף דינט דאָס נאָר צו קאָנטראָל און אויפֿפּאַסונג.
און אַזוי, צוריק דעמאָלט אין דער ד.ד.ר., איז די גאַנצע זאַך שוין געווען מיסברויכט. היגיענע־רעגולאַציעס זענען אויפגעשטעלט
געוואָרן, וואָס זענען געוואָרן אַלץ שווערער צו נאָכקומען, ווי מיר איצט זעען בײַ קליינע און מיטל־גרייס פֿירמעס.
נישט נאָר געזונטהייט, נאָר טראַכט וועגן אַלע קוואַליטעט־סערטיפֿיקאַטן.
נעמט למשל פּראָדוקט־זיכערהייט. שטענדיק גרעסערע פֿאָדערונגען וואָס ווערן מער און מער לעכערלעך. איך האָב עס איצט געזען:
יעצט, אויב עמעצער פֿאַרקויפֿט אַ מוזיק־CD, מוז ער אויך האָבן אַ בילד אונטן אין זײַן אָנליין־קאַטאַלאָג,
וואָס ווײַזט דעם קאָווער פֿון דער CD און די CD אַליין.
עס איז פּונקט דער זעלבער פֿאַר יעדן CD, אָבער עס מאַכט נישט אויס; עס מוז ווערן געוויזן.
דאָס מיינט אַז נאָך שריט מוזן ווערן גענומען.
די באַשרײַבונגען דאַרפֿן ווערן אויסגעברייטערט. אַלץ דאָס קאָסט געלט – און דערגרייכט גאָרנישט.
גרויסע פֿירמעס קענען דאָס נאָך עפּעס פֿאַרוואַלטן אין זייערע פּראָפֿיצן.
זיי האָבן אויך געוויינטלעך גענוג מענטשלעכע רעסורסן.
אָבער דווקא די קליינע פֿירמע מיט דרײַ, פֿיר, פֿינף, צען אָנגעשטעלטע, וואָס שטייט שוין אויפֿן ברעג, קען
זיך שוין נישט אָפּגעבן און מוז זיך דערנאָך פֿאַרמאַכן.
אָקעי. און דאַן האָסטו נאָך אַ פּאָר פֿירמעס וואָס זענען געגאַנגען.
און אַזוי האָבן זיי זיך דערמיט אויסגעגלייַכט אין דער ד.ד.ר. דעמאָלט.
און אַזוי זעען מיר איצט אַ "קאָנסאָלידאַציע" – אין ציטאַט־צייכנס – פֿון די קליינע און
מיטל־גרייס פֿירמעס אויך אין אונדזער געזעלשאַפֿט.
און מעדיצין, בפרט, איז שטענדיק עפּעס וואָס מען האַלט אפילו גרינגער ווי אַנדערע זאַכן פֿאַר אַ "מאָס".
ווייל אַלעמען גלייך זאָגט – געגעבן ווי מעדיציניזירט די געזעלשאַפֿט איז – "יאָ, אויב עס איז גוט
פֿאַר אונדזער געזונט, דאַן מוזן מיר עס אָננעמען."
אַז עס קאָסט דערנאָך דעם פּרנסה, איז אַן אַנדערע זאַך.
דעמאָלט וויל איך ענדיקן מיט אַ באַמערקונג:
ד״ר רױטער האָט געשריבן אַ סך פֿאַסצינירנדיקע ביכער.
איר קענט געפֿינען וווּ צו באַקומען זיי אין אונדזער אַרטיקל, אָדער אויף דער אינטערנעץ אָדער
אויף אַמאַזאָן. אָבער איך מיין אַז עס איז ווערט.
מיר האָבן באַקומען אַ קורצן אַרײַנבליק אין וויפֿל טעמעס עס זענען ווערט צו וויסן וועגן מעדיצין.
און פּערזענלעך, ווען איך הער צו דיר, וויל איך שטענדיק מער.
יאָ, איך בין צופרידן דאָס צו הערן. אַ דאַנק אַז דו האָסט מיט מיר גערעדט.
אַ דאַנק.
אמתדיק אומאָפֿהענגיקע זשורנאַליסטיק איז נאָר מעגלעך מיט אייער שטיצע.
די אומדעמאָקראַטישע מיטלען וואָס מען האָט גענומען קעגן Report24, אַרײַנגערעכנט ווידערהאָלטע חשבון־שליסונגען.
ביטע שטענדיק קאָנטראָלירט אונדזערע איצטיקע באַנק־דעטאַילס אויף report24.news//unterstuetzen. אַ גרויסן דאַנק.