1 00:00:00,000 --> 00:00:08,220 АҚШ патенті US2903188A 1959 жылы-ақ тіркелген. 2 00:00:08,220 --> 00:00:17,593 Бұл өнертабыс қазірдің өзінде пайда болған қауіпті ауа райы құрылымдарын бастапқы күйіне қайтару процесін сипаттайды. 3 00:00:17,593 --> 00:00:24,366 Бұл урагандар, тайфундар және оларға ұқсас тропикалық циклонның дамуына әсер етуі мүмкін. 4 00:00:24,366 --> 00:00:32,519 Бұлт түзілімдеріне күміс йодиді, цемент, алюминий оксиді немесе мырыш сияқты заттарды енгізу арқылы оларды жаңбыр жаууға 5 00:00:32,519 --> 00:00:37,093 мәжбүрлеп, осылайша тропикалық дауылдардың қаупін болдырмайды. 6 00:00:37,093 --> 00:00:47,684 Бұл патент адамзат мүддесі үшін арналған болуы мүмкін, алайда 2001 жылы берілген АҚШ патенті US20030085296A1 7 00:00:47,684 --> 00:00:53,140 туралы ешқандай шектеусіз осылай айтуға болмайды. 8 00:00:53,140 --> 00:01:01,607 Бұл патент мега-генераторларды қолдана отырып, циклонды, торнадоны немесе жаңбырды тудыруға, күшейтуге немесе бағыттауға 9 00:01:01,607 --> 00:01:06,380 болатын алып дыбыс толқындарын жасау үдерісін сипаттайды. 10 00:01:06,380 --> 00:01:13,724 Егер біз тропикалық циклонды бақылау құралдарына соншалықты ұзақ уақыт ие болсақ, неге бұл дауылдар әлі де болады – 11 00:01:13,724 --> 00:01:18,720 әлде бұл әдістер геосаяси мүдделер үшін қолданылып жатыр ма? 12 00:01:18,720 --> 00:01:27,712 Егер мұқият қарасаңыз, бұған дәлелдер бар, оны 2001 жылғы 11 қыркүйектегі оқиға мысалы көрсетеді. 13 00:01:27,712 --> 00:01:32,896 Біз бәріміз Дүниежүзілік сауда орталығына жасалған шабуыл күніндегі күн шуақты ауа райын есімізде сақтаймыз. 14 00:01:32,896 --> 00:01:44,000 Кеңес берілмеген жайт – сол күні «Эрин» дауылы орта есеппен сағатына 195 км жылдамдықпен тікелей Нью-Йоркке қарай бет алған. 15 00:01:44,000 --> 00:01:47,840 Ол 12 қыркүйекте Нью-Йоркке жеткен болар еді. 16 00:01:47,840 --> 00:01:50,153 Дегенмен, бұған БАҚ-та ешқандай сілтеме жасалған жоқ. 17 00:01:50,153 --> 00:01:54,144 Нью-Йорк қаласындағы тек үш әуежай дауыл туралы ескерту жариялады. 18 00:01:54,144 --> 00:01:59,399 Бұрын ураган қаупі туындаған кезде эвакуациялар жиі болатын. 19 00:01:59,399 --> 00:02:03,866 Олар Эрин дауылының бағытынан ауытқитынын білген болар ма? 20 00:02:03,866 --> 00:02:12,864 – Шынында да: 11 қыркүйек таңертең сағат 8-де Эрин құрлыққа жетпей бұрын тік бұрышпен бұрылады. 21 00:02:12,864 --> 00:02:16,960 Бұл жағдайда дауылдың бағытынан ауытқуы неге маңызды болды? 22 00:02:16,960 --> 00:02:23,970 Біз көрсетілген бағдарламаларда лаңкестердің Дүниежүзілік сауда орталығы кешеніне жасаған шабуылының ресми 23 00:02:23,970 --> 00:02:28,320 нұсқасы дұрыс бола алмайтынын бұрыннан-ақ хабарлағанбыз: 24 00:02:28,320 --> 00:02:37,115 Егер Эрин дауылы 12 қыркүйекте Нью-Йоркке жеткен болса, Егізк туларға жасалған шабуыл сондай әсер етпес еді, себебі 25 00:02:37,115 --> 00:02:41,920 адамдардың назары дауылдан келтірілген қиратуларға ауар еді. 26 00:02:41,920 --> 00:02:48,679 Бұл кейінгі терроризмге қарсы шараларды іс жүзінде қолдануды мүлдем мүмкін етпейтін еді. 27 00:02:48,679 --> 00:02:51,973 Ауа райы қарулары біз ойлағаннан жиірек қолданылып жатыр ма? 28 00:02:51,973 --> 00:03:00,913 1952 жылы Англияның Девон графтығындағы Линмут ауылы 15–16 тамыз түнінде су астында қалды. 29 00:03:00,913 --> 00:03:03,400 Отыз төрт адам қаза тапты. 30 00:03:03,400 --> 00:03:05,880 Жылдар өткен соң, файлдар құпиялылықтан алынды: 31 00:03:05,880 --> 00:03:13,453 Корольдік әуе күштері «Кумулус» операциясы аясында түнде адам тұратын аумақ үстіндегі бұлттарға күміс йодиді шашты. 32 00:03:13,453 --> 00:03:20,233 Тек 30 минуттан кейін жаңбыр басталып, ол өлімге әкелетін су тасқынына айналды. 33 00:03:20,233 --> 00:03:28,126 2. 1966 жылғы қазан айынан бастап АҚШ Әуе күштері Вьетнам соғысындағы «Попей» операциясы кезінде дәстүрлі 34 00:03:28,126 --> 00:03:32,833 муссон жауын-шашын күшейту үшін күміс йодиді қолданды. 35 00:03:32,833 --> 00:03:38,485 Осылайша вьетнамдықтардың негізгі жабдықтау желілері батпаққа айналды. 36 00:03:38,485 --> 00:03:47,886 3. Германияда 1980 жылдан 2021 жылға дейін жалпы сайлау алдында жүйелі түрде ерекше су тасқындары болды. 37 00:03:47,886 --> 00:03:54,486 Осы сәтте оқиға орнына келген биліктегі саясаткерлер барынша көпшілік назарына ілігіп қалдыру үшін өздерін сахналастырды. 38 00:03:54,486 --> 00:03:58,048 Барлығы тек кездейсоқтық па? 39 00:03:58,048 --> 00:04:05,700 Аталған кейбір сценарийлер негізсіз, ал басқалары тіркеліп, құжатталған. 40 00:04:05,700 --> 00:04:12,236 Дегенмен бір нәрсе анық: ауа райын бақылайтындар бүкіл экономиканы өсіре де, күйрете де алады, ал 41 00:04:12,236 --> 00:04:16,586 климатқа шебер ықпал ететіндер көп ақша таба алады. 42 00:04:16,586 --> 00:04:24,417 Құрметті көрермендер, себептер мен салдарды сабырлы әрі мұқият бақылауды жалғастырайық, сонда өзара 43 00:04:24,417 --> 00:04:29,040 байланыстар мен қылмыстық әрекеттер анықталып, жарыққа шығады.