Бүгүн бизде медицина илиминин негиздерин титиретип жаткан конок бар.
Вирустар жок деп ырастаган адам. Же жок дегенде колдонууга жарактуу далилдер жок деп эсептеген адам.
Аты чыккан баарын билет дегенби? Жинди эзотерикпи же радикал ревизионистпи? Көрөбүз.
Төмөнкү тезистер анын Next Level платформасынын веб-сайтында төмөнкүдөй формулировкаланган:
Биз эр жүрөктүү суроо берүү жана кайра ойлонуу жолун тандап жатабыз.
Биз вирусологиялык жана медициналык темаларды жаңыча көз караш менен изилеп,
карама-каршылыктарды аныктап, чынчылдыкты талап кылабыз.
Биздин билдирүүлөрүбүз текшерилүүчү булактарга бекем негизделип, конструктивдүү талкууга бекем негиз түзөт.
Биз инновациялык көз караштарга ачык бойдон калабыз жана илимде үзгүлтүксүз өзүн-өзү текшерүүнү колдойбуз. Улуу ыкма!
Next Level компаниясынын басма сөз катчысы мырза Марвин Хаберландды Kla.TV
студиясына кубаныч менен тосуп алалы. Кош келиңиз!
Жакшы түш болсун жана чакырганыңыз үчүн чоң рахмат.
Ооба, мен абдан кубанычтамын! Бир жагынан алганда, бул абдан кызыктуу угулат.
Хаберланд мырза, бул умтулуу асыл жана пайдалуу, бирок экинчи жагынан суроо туулат: вирус
маселесине байланыштуу бул чындап эле зарылбы?
Вирустун маселеси бир кылымдан ашык убакыттан бери чечилип, сансыз илимий изилдөөлөр менен талашсыз далилденген жок беле?
Эмне үчүн, айткандай, саатты артка буруп, вирустарды изилдөөнүн мыкты натыйжалары болбогондой кылып жатабыз?
Ооба, бул жакшы суроо. Эгерде биз башында сиз сунуштаган же окуп берген критерийлерди бардык темаларга
колдонсок, анда эч кандай өзгөчө учурларды жарата албайбыз.
Бул принципти вирусологияга колдонуп, вирусологдордун макалаларын, эмгектерин жана вирусологиядан алынган натыйжаларды,
мисалы дары-дармектерди, вакцинацияларды же сунуштарды илимий жактан текшергенде, илимий ыкма
менен байланышкан олуттуу көйгөйлөр пайда болот.
Жана бүгүн биз ушул тууралуу сүйлөшөбүз.
Ооба, бирок вирустар талашсыз түрдө табылып, бизге медиада жана адистештирилген басылмаларда көрсөтүлдү.
Мен көк тилдүү вирус, ВИЧ вирусу, чечевица вирусу жана коронавирустун бир нече сүрөтүн алып келдим.
Бул жаңычыл жетишкендиктер жөнүндө эмне дейсиз?
Бул ак-кара түстө далил.
Эгерде, мисалы, эки адам бири-бирин жугузушу мүмкүн деген гипотезадан баштасаң, анда мен бул гипотезаны
колдогон же тастыктаган эксперимент жүргүзүшүм керек.
Вирусологияда мындай дейт: кичинекей бөлүкчөлөр, мисалы аба аркылуу, Адан Бге секирип өтүп, андан соң адамды жуктуруп коёт.
Бул гипотезаны тастыктоо үчүн мен бул себеп-натыйжа чынжырынын баарын далилдешим керек экенин билдирет.
Бирок бул сүрөттөр мындай сыноо же экспериментте түзүлгөн эмес. Бул жерде көрсөтүлгөн сүрөттөр лабораторияда, жандуу организмде
эмес, адамда эмес, клетка культураларында эксперимент жүргүзгөн вирусологдор тарабынан түзүлгөн – клетка культураларын,
адатта маймылдардын бөйрөк ткандарынан алып, андан соң аларды ууландырып жана ачкачылыкка дуушар кылышкан.
Андан кийин ушул сүрөттөр пайда болот. Бул, башка нерселерден тышкары, цитопатологиялык эффект деп да белгилүү.
Бирок чындык ошол: эгерде сиз ошол эле экспериментти ден-соолугу чың жаныбарлардын ткандары менен
кайталасаңыз же ооруп жаткан жаныбарлардын үлгүлөрүн кошпосоңуз, так ошол эле сүрөттөрдү аласыз.
Бул илимде контролдук эксперимент же терс контрол деп аталган нерсе болмок.
Бул чындыгында менин лабораториямдагы эксперименталдык орнотуу өзү ушул натыйжаны жаратып
жатканынын мүмкүнчүлүгүн четке кагууга багытталган.
Бул дегеним, эгер мен азыр эксперимент жасап, ден-соолугу чың үлгүлөрдү алсам, так ошол эле сүрөттөрдү алам.
Бирок вирусологдор муну эч качан жасашпайт. Алар болгону бир гана эксперимент өткөрүп, андан соң бул сүрөттөрдү
тартып алып, аларды оору жараткан патогендер деп билдиришет.
Бирок алар, биринчиден, бул көрүнүш так ооруган адамдарда гана болорун, экинчиден, бул
түзүмдөр чындап эле ооруну жаратарын далилдеген жок.
Анткени кийинки кадамда сүрөт өзү гана бөлүкчөнүн же түзүлүштүн ооруну пайда кылганына далил боло албайт.
Мен бузулган үйдү көрсөтүп, анын зыяны жер титирөөдөн болгонун айта алам, бирок сүрөт өзү бул нерсени далилдей албайт.
Зыянга алып келген башка себеп да болушу мүмкүн эле.
Бул дегеним, мен бул сүрөттү тартып, көрсөткөндөн кийин — ал чындыгында гана ооруган адамдарда кездешет; мен
бул түзүлүштөрдү саламат адамдардан таба албайм, ошондуктан аларды изоляциялоого туура келет.
Андан кийин кийинки экспериментте аны жаныбарларга же адамдарга колдонуп, андан соң көрсөтүңүз:
Аха, эгер мен аларга бул түзүмдөрдү берсем, алар азыр эле ошол эле симптомдор менен ооруп калышат.
Вирусологдор да муну эч качан жасашпайт.
Ошондуктан бардык иштер толугу менен лабораторияда гана жүргүзүлөт.
Жасуша культуралары ууландырылып, антибиотиктер менен ачка калтырылып ж.б. андан соң цитопатологиялык
эффекттер деп аталган бул таасирлер пайда болот.
Айтылгандай, булар так ошол эле жол менен пайда болуп, ден-соолуктуу ткандарда да ажыратылбайт.
Жана 1940–1950-жылдардагы заманбап вирусологиянын алгачкы күндөрүнөн тартып көптөгөн вирусологиялык изилдөөлөр жана
вирусологиялык басылмалар бар, алар кийин сансыз жолу жарыяланып, бул таасир саламат ткандарда да байкалат деп белгилешет.
1980-жылдардан жана 1990-жылдардан бери вирусологдор бул эксперименттерди ден-соолугу чың ткандар
менен көзөмөлдөөнү туруктуу түрдө четке каккан.
Бул эми жасалбайт. Мен бул боюнча көп кат алышуулар болду.
Бул максатта мен Маалымат алуунун эркиндиги жөнүндө мыйзамдын алкагында бир нече өтүнүч жөнөттүм.
Дүйнө жүзү боюнча, эл аралык деңгээлде: Роберт Кох институту, Англиянын Коомдук саламаттык сактоо кызматы, Италияда,
Америкадагы CDC, Франциядагы Пастер институту, Австралиядагы Мельбурн университети, Дохерти институту жана башкалар.
Бардык мүмкүн болгон вирустарга, кызамыкка, SARS-CoV-2ге, ВИЧке. Жана билдирүү ар дайым бирдей:
Жок, биз саламат материал менен контролдук эксперименттерди же терс контролдорду
жүргүзбөйбүз. Бул категорикалык түрдө жасалбайт.
Бирок эгерде алар бул айырмачылыкты билишсе, анда алардын түшүндүрмөсү эмнеде? Ошондуктан эмнеге алар муну жасашпайт?
Алар: «Ооба, биз бул маселени 1940-жылдары эле чечип койгонбуз, эми бизге бул керек эмес» дешет беле?
Жакшы, жооптор ар кандай. Кээде бул эксперименттерди жүргүзүүгө мүмкүнчүлүк жок экенин угасың.
Сиз толугу менен оң эксперименттерге гана көңүл бурасыз.
Мисалы, бул SARS-CoV-2ге Австралиянын берген жообу эле.
Башка учурларда, мисалы Фридрих Лёффлер институтундагы учурдагы бут-жана-ооз оорусунун жайылышында, бизге бул
кереги жок экени айтылды, анткени башка, кыйыр ыкмалар үлгүдө вирус бар экенин буга чейин эле далилдеген.
Менимче, булар — көп кездешүүчү шылтоолор, аларды сиз көп уктайсыз.
Бирок булар илимий жактан канааттандырарлык эмес жана Германиянын Инфекциядан коргоо жөнүндө мыйзамынын 1-бөлүмүнө ылайык бардык
вирусологдор менен мекемелер үчүн милдеттүү илимий ыкманы бузат.
Бардыгы эң акыркы илимий табылгаларга ылайык иштеши керек деп айтылат.
Германиядагы Немис илимий-изилдөө фонду бардык илимпоздор үчүн илимий иш жүргүзүү эрежелерин аныктайт.
Ал жерде так жазылган: биз терс контролдорду жүргүзүшүбүз керек, же тактап айтканда, ыкмаларыбызды
текшерип, баарын документтештирип, ар бир адам түшүнө ала тургандай кылып калтырышыбыз керек.
Жана бул вирусологияда толугу менен бузулат.
Бирок сиз контролдук эксперименттерди жүргүзгөндө, биз өзүбүз жарыялаган сыяктуу эле, мисалы, вирусологдор колдонгон так ошол
антибиотиктерди ден-соолуктуу материалга кошуп, вирусологдор колдонгон так ошол ачарчылык ыкмаларын колдонуп
жүргүзгөн контролдук эксперименттерди жарыялаганбыз, анда сиз да так ушул натыйжаларды аласыз.
Албетте, бул мурда вирусологдордун өзү тарабынан бир нече жолу жарыяланган, бирок мен айткандай, биз 1940-жылдардан
1960-жылдарга жана 1970-жылдарга чейинки мезгил жөнүндө сөз кылып жатабыз. 1980-жылдардан жана
1990-жылдардан бери бул жөн гана жасалбай калды.
Биз ар дайым вирустар жөнүндө сүйлөшөбүз. Эмне үчүн бул клетка культураларында
антибиотиктер бар? Алар ал жерде эмне кылып жатышат?
Ооба, бул да абдан, абдан маанилүү жана жакшы суроо.
Вирусологдор лабораториядагы клетка культурасы боюнча бул эксперименттерде клетка культурасын
дезинфекциялоо үчүн антибиотиктерди колдонушат.
Сиз бактериялардын же башка микроорганизмдердин экспериментке таасир этүүсүн алдын алгыңыз келет.
Алар чындап тирүү эмес, тирүү жандык эмес вирустарды гана каалашат, алардын гана таасир этүүсүн каалашат.
Жана алар башка бардык микроорганизмдерди дээрлик толугу менен жок кылгысы келет.
Бирок вирусологдор көп учурда антибиотиктердин өзү ткандарга жана бул клетка культурасына чоң стресс жаратарын эске албай коюшат.
Антибиотиктерди берүү, адатта эки дарыны – пенициллин менен стрептомицинди – айкалышында колдонушат, алар жалгыз эле клетка
культурасына стресс жаратып, андан соң цитопатогендик эффект пайда болот, клетка культурасы ажырап, аны
кийин бизге вирустук образ катары сатышат, десек болот.
Ошондой эле кат алышууларда вирусологдордун билдирүүлөрү бар, анын ичинде Фридрих Лёффлер институту
сыяктуу мекемелерден келгендер да так билдиришет:
Бул жакшы белгилүү. Вирусологдор антибиотиктер ткандарга зыяндуу экенин жана бул цитопатологиялык эффектти жарата аларын билет.
Ошондуктан илимий жактан алганда, контролдук тест жүргүзүү милдеттүү, анда ден-соолугу чың үлгү да антибиотиктер
менен дарылоо керек, бирок ал да эч качан жасалбайт.
Бул эң заманбап ыкмаларды жана мыкты сканердик электрондук микроскопторду колдонсо да, ошол эле эффекттерди ден-соолугу
чың жана ооруп турган адамдарда байкоого болорун билдирет.
Ооба.
Айырма жокпу?
Айырма жок; аны айырмалоого болбойт.
Германиялык илимий изилдөөлөр ассоциациясы сунуштаган дагы бир маселе бар, ал
вирусологияда эч качан колдонулбайт, жана ал – блайндинг.
Чындыгында лабораториядагы вирусологдор кайсы үлгү жуктурулган, кайсысы, мисалы, саламат булактан алынганын билбеши
абдан маанилүү, анткени алар эч кандай бир тараптуу көз карашка же алдын ала түшүнүктөргө жол бербеши керек.
Бул да жалпы вирусологияда эч качан жасалбайт.
Бул бизде илимий ыкманын бир нече бузулуулары бар экенин билдирет.
Контрольдук эксперименттердин жоктугу, толук документтештирүүнүн жоктугу жана блайндингдин жоктугу, жана булардын баары дайыма
бузулуп келет – ал тургай Роберт Кох институту тарабынан да.
Жана мен айткандай, бул илимий ыкманы гана сындап тим болбостон, биз бул контролдук эксперименттерди жүргүзгөндө да
дал ошол эле натыйжа ажырагыс түрдө кайталанарын билебиз.
Бул жөн гана вирусологиянын, жок дегенде ушул таасирдин, түздөн-түз четке кагылышы жана жалган экенин далилдөөсү.
Биз эми бул жерде клетка культурасы боюнча эксперименттерди талкууладык.
Вирусологдор андан соң экинчи кадамга өтүшөт, тактап айтканда геномду секвендөөгө, бул тууралуу
айрым көрүүчүлөр буга чейин уккан болушу мүмкүн.
Андан соң вирусдун геномун же генетикалык маалыматын аныктоого аракет кылынат.
Бул баары, айткандай, компьютердик модельди колдонуу менен жасалат.
Бул толугу менен программалык камсыздоолорду колдонуп жүргүзүлгөн компьютердик симуляция.
Бул чыныгы реалдуу тартипке салууга эч кандай тиешеси жок, жана бул жерде да эч кандай текшерүүлөр жүргүзүлбөйт.
Жана так ушул таасирлерди жараткан саламат клетка культурасын да секвенциялоо керек болот.
Жана карасаң, муну жасаганда ден-соолуктуу клеткалардын культурасында да ошол эле
геномдорду, ошол эле вирустарды табасың.
Бул мен антибиотиктер менен ууландырып, ачкачылыкка калтырган саламат клетка культурасынан бардык
вирустарды эсептеп чыгара алам дегенди билдирет.
Мен ал жакта HIVти компьютердик программа менен ошондой эле оңой эле таба алам.
Мен ал жактан SARS-CoV-2ди жана анын варианттарын таба алам.
Жана мен бул процессти дагы да жөнөкөйлөтө алам: клетка культурасын ПЦР сыяктуу кошумча айрым этаптарга
жиберип, анда, айткандай, бул клетка культурасын көбөйтөм.
Бул мен жөн гана материалды көбөйтөм дегенди билдирет.
Бул, айткандай, компьютердик программа үчүн вирустарды табууну жана эсептөөнү дагы да жеңилдетет.
Биз булардын баарын сынга алабыз, анткени эгер аны илимий жактан туура, акыл-эстүү көзөмөлдөсөк, вирусологдордун
билдирүүлөрүн жалган деп далилдеп, четке кага алабыз.
Жана – бул баары бир аз татаал угулуп калды, ошондуктан аны дагы бир-эки жолу угуп көрүшүңүз керек болушу мүмкүн –
бирок эми эң жөнөкөй жана эң маанилүү пункт келип жатат, ал бардык көрүүчүлөр үчүн толук логикалык болушу керек.
Бизге үзгүлтүксүз көрсөтүлүп жаткан бул сүрөттөргө карабастан, клетка культурасы боюнча эксперименттерге
жана компьютердик геномду секвенирлөөгө карабастан – толугу менен булардын баарына карабастан:
Тарыхта жүргүзүлгөн бардык жугуштуулук эксперименттери, башкача айтканда, жаныбар болобу, адам болобу,
саламат жана ооруган индивиддерди чогуу кармоо аракеттери ийгиликсиз аяктаган. Баары эле!
Бул деген мен ооруп жаткан жана саламат адамдарды жугуштуулукту далилдөө максатында
көзөмөлдөнгөн экспериментте чогултсам, ал эч качан иштебейт!
Жана бул вирусологиянын дагы бир түздөн-түз четке кагылышы.
Ооба, балким кыйыр түрдө. Бирок бул инфекцияларды көргөндө вирустар ооруну пайда кылбайт деп айта албайсың.
Мен айтайын дегеним, муну мектептин класста көрө аласың.
Андан кийин бир бала ооруп калды, андан кийин экинчи бала ооруп калды, мугалимдер да ооруп калышты, класстын жарымы бош калды.
Биз муну кайра эле баштан кечирдик. Бул кантип болушу керек?
Эгер бактериялар катышпаганы далилденсе, анда бул биз көп жолу бетме-бет келген, бирок кайра-кайра
кайталанып турган белгисиз симптомдор гана калат.
Бул пайда болгон типтүү клиника. Муну кантип түшүндүрөсүң?
Ооба, биз бул нерселерди байкаганда илимий гипотезалар пайда болот.
Мисалы, эми таралып жаткан нерселер бөлүкчөлөр же вирустар экенин.
Бул абдан жакшы гипотеза. Бирок аны текшергенде ал иштебейт.
Ошондуктан бизге көбүрөөк идеялар, көбүрөөк гипотезалар керек.
Албетте, биз бул тууралуу көп ойлондук.
Эгерде бул вирустар болбосо, анда эмне болушу мүмкүн? Же микробдорбу?
Бул, албетте, илимий изилдөөлөргө байланыштуу тамактануу, айлана-чөйрөнүн таасири, токсиндер жана тышкы
таасирлерге дуушар болуу сыяктуу маселелерге алып келет.
Албетте, радиация булактары, психологиялык себептер жана стресс да элестетилиши мүмкүн.
Булардын баары ар кандай экспериментте, мисалы, каалаган экспериментте абдан жакшы далилденсе болот.
Мен симптомдорду тамак-аш аркылуу гана пайда кыла алам. Мен токсиндер аркылуу шишиктерди пайда кыла алам.
Мен нурлануу эксперименттери аркылуу шишиктерди пайда кыла алам.
Мен бул өзгөрмөлөрдү колдонуп, бир баскычты басуу менен симптомдорду күйгүзүп же өчүрө алам.
Бул биз көптөгөн симптомдор жөнүндө, аларды эксперименттерде кантип жаратууну жана, айткандай, эмне себептен
пайда болорун буга чейин эле жакшы билебиз дегенди билдирет.
Баары эмес, бирок өтө көп. Ошондуктан биз бул тармакта изилдөөлөрдү улантып, ачык изилдөөлөрдү жүргүзүү
максатка ылайыктуураак деп эсептейбиз, анткени бул тема башынан аягына чейин толугу менен четке кагылган.
Бул ошондой эле кошумча түшүнүктөргө, кошумча изилдөөлөргө жана кошумча билимге тоскоол болот.
Бул да биз катуу сынга алган нерсе, анткени ал далилденбеген темага билимдин чегин өтө катуу чектейт.
Мен туура түшүндүмбү? Вирустар да, бактериялар да инфекция үчүн жооптуу эмес беле?
Туура. Илимий жактан алганда, эгерде сиз бул эксперименттерди вирустар менен же өзүңүз вирус деп эсептеген
нерселер менен жүргүзсөңүз, жугуштуулукту далилдей албайсыз.
Бирок эгерде сиз бул ишти микроскоп менен чындап көрүнүп турган, чындап бар бактериялар менен жасасаңыз да,
эгерде биз бул бактерияларды изоляцияласак, контролдолгон экспериментте инфекцияны жарата албайбыз.
Мисал: Эгер мен белгилүү бир симптомдордун себеби деп айтылган сальмонеллу же башка бактерияларды алсам,
мен алар менен ден-соолугу чың жанды жуктуруп же булгай албайм. Бул мындайча иштебейт.
Ар дайым байкалат: тирүү жандык ооруп же симптом көрсөткөндө, бактериялар да ошол жерде, кошумча таасир катары, көбөйөт.
Бирок бул, мисалы, көрүүчүгө аналогия түзүү үчүн, күйүп жаткан үйгө окшош.
Үйлөр күйүп жатканда мен адатта же дээрлик ар дайым ал жерде өрт өчүрүүчүлөрдүн да бар экенин байкайм.
Бул корреляция, корреляция өтө, өтө жогору экенин билдирет.
Бирок бул өрт өчүрүүчүлөрдүн да өрттүн себеби болгонун далилдебейт.
Алар от менен бир эле учурда гана пайда болушат.
Ошондуктан микроорганизмдерге жана бактерияларга абдан, абдан этият болуп, жакындан карап туруңуз.
Алар симптомдор менен бирге пайда болгону үчүн гана алар себеп экенин билдирбейт.
Анткени, мен жөнөкөй эле айткандай, эгер мен аларды бөлүп алып, ооруган эмес, саламат адамга берсем, эч нерсе болбойт.
Жана бул чындыгында бактериялар сыяктуу микроорганизмдер аркылуу инфекциялар же жугуштуу
оорулар бар экенин четке кагуу болуп саналат.
Бирок ага паразиттер менен курттар да кирет. Ал жерде да иштебейт.
Сен мындайча ден-соолугу чың адамдарды эч качан жуктура албайсың. Бул иштебейт.
Ооба, бирок класстагы бул абалга кайра кайтып келели.
Бардык балдар бирдей тамак жебейт. Алардын жашоо шарттары да так бирдей эмес.
Анда алардын баары бирдей симптомдорду кантип өнүктүрүшөт?
Ошентип, биз класста окшош симптомдор бар деп айтканда:
Биринчиден, бул ар дайым бардык балдарга таасир этпейт, болгону бир нечесине гана таасир этет.
Жана биз орток тил табышыбыз керек. Балдардын баары бир бөлмөдө.
Алардын баарында бирдей сабактар бар.
Алардын баары бирдей климаттык шарттарга дуушар болушат.
Бул бөлмөдө алардын баары бирдей экологиялык шарттарга дуушар болушат.
Жана бул жетиштүү өзгөрмөлөр же аргументтер болушу мүмкүн, аларды, албетте, акылга сыярлык экспериментте текшерүү керек.
Бул экинчи кадам болмок. Бирок бизде гипотезалар жетишпей жаткан жок. Так ошондой.
Бирок эгерде сиз бул ооруларды жараткан вирустардын бар экени далилденген жок жана илим негизинен эмне кылып жатканын
же эмнени издеп жатканын билбейт деп айтсаңыз, анда вакцинация сыяктуу алдын алуу чаралары канчалык пайдалуу?
Ооба, эгерде алар акылга сыярлык экспериментте артыкчылыгын көрсөтсө, вирустардын
далили жок болгондо да пайдалуу болушу мүмкүн.
Ошондуктан вирустар барбы же жокпу карабастан, вакцинация дагы деле иштеши мүмкүн.
Бирок эмдөө учурунда жүргүзүлгөн эксперименттерде мындай болбойт.
Биринчиден, эмдөө боюнча изилдөөлөрдүн басымдуу көпчүлүгү да илимий эрежелерди сактабайт.
Бул бизде жок дегенде эки топ бар экенин билдирет.
Бирөө вакцина алат, бирөө ылайыктуу плацебо алат.
Андан кийин таза клиникалык сүрөт каралат.
Мисалы, коронавируска каршы вакциналарда да абал ушундай эле болгон.
Плацебо тобун киргизүүгө өзгөчө көңүл бурулду.
Андан кийин ага физиологиялык эритме берилди, ал өзү эле ылайыктуу плацебо болбойт эле.
Анткени акылга сыярлык терс контролдогу плацебо активдүү заттан бир гана өзгөрмө боюнча
айырмаланышы керек, ошондо дал ошол өзгөрмө гана байкалат.
Андай болсо, бул вирустук компонент болмок.
Туздуу эритме чыныгы вакцинадан жүздөгөн өзгөрмөлөр боюнча айырмаланат.
Бирок бул таптакыр башка маселе.
Бул коронавирус изилдөөлөрүндө коронавирус вакциналары үчүн эмнелер жасалды? Мисалы, BioNTech-Pfizer?
Андан кийин адамдар жөн гана ПЦР-тесттер менен текшерилишти.
Бирок эгер изилдөөнүн кичинекей шрифттеги жазууларын окусаңыз, эки топто тең бирдей адамдар ооруп калганын байкайсыз.
Бул изилдөөлөрдө бул «шектүү Covid-19 учурлары» деп аталат.
Бул болжол менен бирдей сандагы адамдар ооруп калганын билдирет.
Чыныгы клиникада эч кандай айырма кылуу мүмкүн болгон жок.
Бул эмдөөнүн эч кандай клиникалык таасири болбогонун билдирет. Айырманы болгону ПЦР-тест көрсөттү.
Ал жерде да биз вакциналарды сындайбыз.
Алардын ооруларга каршы натыйжалуу экени илимий жактан далилденген эмес. Андан тышкары, айткандай:
Эгерде сиз кызамык менен коклюшка же вакцинацияга байланыштуу башка ооруларга көз чаптырсаңыз, адаттагы медицина вакцинациялар
бул ооруларды жок кылганын жүйө келтирет. Бирок чындыгында, вакцинация киргизилгенге чейин эле статистика бул оорулардын
учуру азайып, ал тургай кескин төмөндөп баратканын көрсөтөт.
Кээ бир учурларда, мисалы кызамыкта, вакцинация киргизилгенге чейин Германияда оорунун
катталган учурлары 95 пайызга чейин азайган.
Бул оору чындыгында эле вакцина киргизилгенге чейин эле жоголуп кеткенин билдирет.
Бул маалыматтардан да эч кандай натыйжаларды чыгарууга болбойт.
Ошондуктан биз вакциналарды вирологияны сындагандай эле сындайбыз.
Айтор, башка көпчүлүк дары-дармектер да натыйжасыз жана керексиз деп эсептелет.
Бирок бул дээрлик алдамчылыктай угулат.
Сиздин оюңузча, бардык вирусологдор жана медициналык изилдөөчүлөр алдамчылар жана жаман адамдарбы?
Жок, эч кандай. Биз ар дайым адамдык факторду да эске алууга тийишпиз.
Анткени бул адамдар өмүрүнүн баарын ушул темага, ушул изилдөөгө арнашкан.
Алар бир тараптуу, англисче айтканда «prejudiced», бурмаланган көз карашка ээ, ачык ой жүгүртө алышпайт
жана көп учурда бүт өмүрү ошого көз каранды болот.
Бул алардын үй-бүлөсү, балдары жана башка жакындары бар экенин, ошондуктан сын айтууга
каражаты жетпей калышы мүмкүн экенин билдирет.
Муну ар дайым эске алышың керек; бул адамдарды автоматтык түрдө жаман кылбайт.
Көптөгөн вирусологдорду буга чейин эле билимсиз деп айыптоого болот.
Алар сүйлөшүүгө болгон сунуштарыбызды дайыма эле четке кагып жатышат.
Кээде жазуу түрүндөгү суроолорго жооп алабыз, бирок ар дайым эмес, жана ал жерде
объективдүү илимий талкуу жүргүзүү өтө, өтө кыйын.
Сиз аларды муну менен сөзсүз айыптай аласыз, бирок мен бардык дарыгерлер же бардык вирусологдор жана
башкалар муну атайылап жасап жатат деп айтпас элем.
Бул көбүрөөк өзүн коргоо, ошондой эле бул темага карата белгилүү бир билимсиздик.
Бирок вирус теориясынын жактоочулары жугуштуу оорулардын азайышы гигиенанын кириши, мисалы, гинекологияда Игнац Семелвейс
тарабынан жана микроб теориясы аркылуу Роберт Кох тарабынан киргизилгенден кийин гана башталгандыгын жүйө келтиришет.
Анда сен бул жетишкендиктерди кайра жокко чыгарып жиберүүгө өзүңдүн билдирүүлөрүң менен себепчи болуп жатканың жокпу?
Ар дайым айырмалоо керек. Мисалы, жакшыртылган гигиена сыяктуу чаралар сөзсүз эле таасир эте алат, анткени мен
жарама же организмиме чет заттын азыраак киришине жол ачам.
Албетте, дене бөтөн кирге сезгич болуп, менимче, шишүү менен жооп берет.
Бул абдан ачык, жана туура.
Бирок бул сөзсүз түрдө вирустарга тиешеси жок.
Вирусологияда бул билдирүү так: ооруларды пайда кылган кичинекей бөлүкчөлөр бар, алар ошол оорулардын себеби болуп саналат.
Жана мен муну илимий жактан далилдешим керек. Мен муну ошол бойдон эле калтыра албайм.
Албетте, гигиена шарттары жакшырды. Бирок бул дагы олуттуу чектөөлөргө ээ.
Мисалы, коронавирус пандемиясы учурунда көптөгөн изилдөөлөр жүргүзүлдү, грипп
учурунда болгондой эле, анда эки топ изилденген.
Бирөө гигиеналык чараларды колдонду, экинчиси колдонгон жок.
Же бири маскаларды колдонгон, экинчиси болсо колдонгон эмес.
Жана ушул «алтын стандарт» деп аталган бардык рандомизацияланган клиникалык изилдөөлөрдө, эки гана топ болуп, бир гана
өзгөрмө айырмаланып турганда, гигиена чаралары да, беткаптар да эч кандай таасир тийгизбегени аныкталган.
Эки топтун тең ооруп, симптомдору бар бейтаптарынын саны дайыма бирдей болгон.
Ошентип, статистикалык жактан маанилүү айырма болгон жок. Бул дагы бул гипотезаны четке кагат.
Бирок, мен жөн гана айткандай, ачык жараларда азыр, албетте, гигиенаны сактоо сунушталат.
Анткени ткандарда эч кандай чет заттар болбогондо дене жөн гана эң саламат болот. Бул абдан ачык.
Андан кийин, тарыхый жактан алганда, ошондой эле ири масштабдуу инфекциялоо аракеттери да болгон.
Дүйнөлүк согуштар ортосунда, дүйнөлүк согуштар учурунда
Бул бактериялардан тышкары бул бөлүкчөлөргө байланыштуу башка оору жараткан механизмдер
да бар деген жыйынтыкка алып келген жокпу?
Чындыгында, тарых бою инфекция жуктуруу боюнча бир нече аракеттер болгон.
Испан гриппинин пандемиясында, ооба, бирок кийинчерээк кызамык жана башка көптөгөн оорулар, грипп жана башкалар менен да.
Жана мен башында эле алар ар дайым ийгиликсиз болорун айткам.
Ошондуктан сиз адамдарды көзөмөлдөнгөн түрдө жугузуп коё алаарыңызды эч качан далилдей албайсыз. Бул ар дайым иштебейт.
Жана бул учурда, эң кеч болбосо, чындап эле бир нерсе туура эмес экенин ойлонуп, карап чыгуу керек.
Бул изилдөөлөргө катышкан дарыгерлер же изилдөө кызматкерлери, албетте, дайыма ушул
суроону ойлонушчу: «Эй, бул кантип болушу мүмкүн?»
Бул жерде биз эң жугуштуу ооруларды эксперименталдык түрдө колдонууга аракет кылып жатабыз,
бирок ал эч качан иштебейт. Бул кантип болуп жатат?
Андан кийин, албетте, «Ооба, балким вирустар жетиштүү деңгээлде концентрацияланган эмес болчу, же балким бул сыноого катышкандар
иммунитетке ээ болчу» деген сыяктуу аргументтер пайда болот.
Булардын баары жакшы гипотезалар, бул боюнча эч кандай суроо жок.
Чындыгында, биз экспериментте жугуштуу оору жукканын эч качан далилдей алган эмеспиз.
Алгач муну терең түшүнүп, сиңирип, анан ага аң-сезимдүү болушуң керек.
Бул бул жерде бизде инфекция бар деген дооматты жана анын ушул бөлүкчөлөр аркылуу иштейт деген божомолду четке кагат.
Сиз бул маска изилдөөлөрүндө муну көрө аласыз.
Эгер, мисалы, FFP2 беткаптары чындап эле кийилген же вирустар болгон болсо, анда сөзсүз таасир болушу керек эле.
Же гигиеналык беткаптар таасир этиши керек эле, бирок алар таасир этпей жатат.
Бул биз вирусологияны ар тараптуу жана ар кандай эксперименттерде четке кагуу далилдерине ээ экенибизди билдирет.
Албетте, эми аны тирүү кармоо үчүн бардык күч-аракетибизди жана каражаттарыбызды жумшоого болот, жана чындыгында да ушундай кылып
жатышат, анткени ага көп нерсе көз каранды: өнөр жайдын чоң бөлүгү, экономикалык айлануу,
акча каражаттары жана башка көптөгөн нерселер.
Эгер бул кулап баштаса, чоң жер титирөө болорун элестетсе болот, албетте, андан качууну каалайсың.
Биз жөн гана илимий жана объективдүү түрдө көрсөткүбүз келет: ал жерде илимге көз чаптырсаң, чоң көйгөйлөр жана чоң
карама-каршылыктар бар, жана илимпоз катары бул кабыл алынгыс.
Критикалык илимпоз катары, муну кабыл алса болбойт.
Бул булактар ушундай болгондуктан, бул теория чындап эле карманууга татыксыз. Сиз бул булактарды өзүңүз окуп чыктыңызбы?
Так, Next Levelде, мен жөн гана айтып өткөндөй, биз вирус таануучуларды да кошо алганда
200дөн ашык мекеме менен кат жазышып келебиз.
Биз маектерди өткөрүп, Роберт Кох институтуна жана бул тармакта маалымат бере турган дүйнө
жүзүндөгү башка бардык мекемелерге суроолорду жөнөттүк.
Жана баары ден-соолугу чың үлгүлөрдө терс контролдор жок экенин, геномду секвендөөдө терс контролдор такыр эле
жок экенин тастыкташат. Ошондуктан алар толугу менен жок.
Мисалы, этикалык себептерден улам инфекция боюнча эксперименттер жүргүзүлбөй жатканы — бул жөн
гана коргонуу үчүн колдонулган жалган аргумент.
Сиз жаныбарларда да дал ушундай эле нерсени жасай аласыз, вакциналар жана башка дары-дармектер менен
дайыма жасап жүргөнүңүздөй, бирок таң калыштуусу, бул жерде этика аргумент катары колдонулуп жатат.
Ошентип, сиз жөн гана бул карама-каршылыктардан өзүңүздү коргоого аракет кыласыз, бирок кылдат байкоочу же илимий ой жүгүртүүгө
ээ адам илимий далилдер жагынан да, себеп-натыйжа байланышы жагынан да бул жерде чоң көйгөйлөр бар экенин тез байкайт.
Жана бул сүрөттөргө, бул түзүмдөргө кайра кайтуу.
Илим тарыхы боюнча Макс Планк институтунун Карльхайниц Людткенин бир ири эмгеги бар.
Ал вирусологиянын алгачкы тарыхын изилдеп, бул сүрөттөр чоң көйгөйлөрдү жаратарын да түшүндү, анткени
алар биз билгендей оптикалык микроскоп сүрөттөрү эмес, чындыгында алар сүрөттөр эмес.
Бул жерде электрондук микроскоп колдонулуп жатат.
Бул электрондук микроскоптун вакуумдук камерасына коюлган үлгүлөргө өтө этият мамиле жасалышы керек.
Мисалы, алар электр тогун өткөрө алыш үчүн металл менен капталган болушу керек, андан кийин эпоксиддик смола менен
эки айнек плитанын ортосуна бекитилип же катып коюлушу керек.
Бул тканда өтө чоң стресс болуп жатат, ал буга чейин эле ага чыңалуу тийгизип, өзгөрүүлөргө алып келиши мүмкүн.
Макс Планк институтунун Карлхайц Людтке дагы чоң көйгөйлөр бар экенин, артефакттар пайда
болорун – илимде аларды ушундай атайт – белгиледи.
Артефакттар — бул тажрыйбалык шарттардын натыйжасында гана пайда болгон жыйынтыктар же түзүмдөр.
Бул сүрөттөр эмес, алар компьютер тарабынан электр токторуна айландырылып, андан соң,
айткандай, математикалык жол менен сүрөткө айландырылат.
Жана бул дагы бир көйгөй. Бул эң жакшы сценарийде биз кыйыр далилдер менен гана иштеп
жатабыз, бирок түз далилдер менен эч качан иштебейбиз.
Түз далилдер мындай болмок: менде ооруган адам бар, менде саламат адам бар, мен аларды чогуу алып келем,
ооруган адам саламат адамды жуктуруп, ал да ооруп калат.
Мен ооруган адамдын сөлүн же шырышын алам, аны ден-соолугу чың адамга берем, анан ал адам ооруп калат.
Бул түз далил болмок. Вирусологияда мындай эч качан болбойт.
Эгер сен муну жасасаң, ал иштебейт. Жана бул бүт маселеге карата негизги сын.
Ошентип, жыйынтыкты кыскача айтып берели.
Илим жана изилдөөлөр талкууну ачык кармоо менен жакшы натыйжага жетет.
Анткени биз негизги жаңылыш түшүнүктөрдүн астында эмгектенип жатканыбыз мүмкүн, балким бул
вирусологияда гана эмес, башка тармактарда да.
Жана бул, сиз белгилегендей, илимдин негиздерин бузат. Ооба, акыры аны абсурддуулукка чейин жетелеп салат.
Ал, албетте, биз каалабаган абал болмок, анда биз далилдеп бүтүрүүгө мүмкүн болбогон
караңгы учурларга кайра кайтып калмакпыз.
Хаберланд мырза, биз менен сүйлөшкөнүңүз үчүн рахмат.
Мен бул тууралуу көрүүчүлөрдүн пикирин угууга кызыгып турам.
Kla.TV цензурасыз каршы пикирлерди сунуштайт, ошондуктан биз чыныгы нерсени түшүнө алабыз. Чоң рахмат.
Ооба, бул мүмкүнчүлүк үчүн рахмат. Мен бул абдан маанилүү деп ойлойм.
Көптөгөн көрүүчүлөр бул тема жөнүндө сөзсүз бир нерсе уккандыр, бирок көпчүлүгү сөзсүз укпаган болот.
Жана мен буга чейин эле айткандай, бул теманы коомчулукта талкуулоо өтө кыйын.
Чындыгында, бул теманы талкуулоону кааласаң, баар жерде сага гана баш тартуулар болот.
Ошондуктан бул маалыматты басууга аракеттер жасалып жатканы айтылса болот.
Мен көрүүчүлөрдү биздин wissen-neu-gedacht.de сайтында менин бардык билдирүүлөрүмдү текшерүүгө чакырам.
Биз бул тармакта бардык кат алышуулар менен бардык булактарды камтыган көптөгөн басылмаларды,
ошондой эле көптөгөн соттук териштирүүлөрдү ачыктадык.
Ооба, бизде Nexiqa аттуу тиркеме да бар , анда сиз ChatGPTтин «суроо-жооп» ыкмасын колдонуп, ушул
темалардын баарын изилдеп, жардам менен бардык вирусологиялык басылмаларды окуп чыксаңыз болот.
Журналда илим эске алынбай, бузулуп же вирусологдор менен болгон кат алышууларда да илим
эске алынбай калганын так кантип аныктай алам?
Ошентип, ал жактан көп маалымат аласың.
Абдан жакшы, анда фактыларды өзүңөр текшерип, суроолорду берүү көрүүчүлөрдүн өзүнө калат. Чоң рахмат.
Сага да рахмат.