WEBVTT

00:00.680 --> 00:08.380
Umhla wama-26 kuMatshi 2025 uphawule isikhumbuzo seminyaka
engama-30 sokungena emthethweni kweSivumelwano saseSchengen.

00:08.380 --> 00:17.420
Le ntwanano imisela ukuba akusayi kubakho zikhangelo
ezicwangcisiweyo kubantu emideni phakathi kwamazwe ayisayinileyo.

00:17.420 --> 00:22.919
Kwisihlandlo sombhiyozo weminyaka engama-30,
amajelo eendaba karhulumente aphinde azama

00:22.919 --> 00:25.700
ukubonisa ukususwa kwemida ngendlela entle.

00:25.700 --> 00:31.879
Kwi-WDR, umbhali uncoma kakhulu "imvakalelo enkulu
yenkululeko" ngexesha lohambo lwakhe lokuqala lwaphesheya

00:31.879 --> 00:36.220
emva kokuba iSivumelwano saseSchengen siqale ukusebenza.

00:36.220 --> 00:43.083
Inkqubo yeendaba iTagesschau icaphula iLungu lePalamente
yaseYurophu (MEP) elichaza iSchengen "njengeyona asethi ixabiseke

00:43.083 --> 00:48.652
kakhulu yokudityaniswa kweYurophu", kwaye ingcaphephe
yaseSwitzerland ye-SRF ikwabhengeza ukuba esi

00:48.652 --> 00:52.780
sivumelwano sesinye sezona zimpumelelo zibalulekileyo ze-EU.

00:52.780 --> 01:01.100
Xa amajelo eendaba ethu asemthethweni enika ingxelo entle
kangaka ngomba, kuhlala kufanelekile ukuba ujonge nzulu.

01:01.100 --> 01:07.581
Njengempendulo kolu ngxelo lungahlolisiswanga, ngoko ke
sikubonisa uthotho lwethu luka-2018 malunga neSivumelwano

01:07.581 --> 01:16.248
saseSchengen, esisengumxholo obaluleke kakhulu, esishwankathelwe
kwinkqubo enye. ISivumelwano saseSchengen (www.kla.tv/12349):

01:16.248 --> 01:20.389
Uthotho lwethu lujongene neSivumelwano saseSchengen.

01:20.389 --> 01:24.680
Igama lesivumelwano lithathwe kwindawo elatyikitywa kuyo:

01:24.680 --> 01:33.558
Ngomhla we-15 kuJuni 1985, eSchengen, iLuxembourg, iFrance,
iBelgium, iNetherlands, iLuxembourg kunye neJamani zavumelana

01:33.558 --> 01:38.132
ngesivumelwano esineli candelo lixhobileyo elilandelayo:

01:38.132 --> 01:43.100
Iimida zangaphakathi zingatshintshwa
naphi na ngaphandle kokuqinisekiswa kobuni.

01:43.100 --> 01:47.103
Kwiminyaka eyalandelayo, amanye amazwe angenela isivumelwano.

01:47.103 --> 01:52.076
Ngoku kukho amazwe angama-26
"eSchengen" kule "ndawoni iSchengen" kuthiwa.

01:52.076 --> 01:59.865
Ngo-2007, isivumelwano sandiswa ngasempuma,
kwakhululwa ulawulo lwemida namazwe afana nePoland neCzechia.

01:59.865 --> 02:04.115
ISwitzerland ingene kwesi
Sivumelwano ngomhla woku-1 kuMatshi 2008.

02:04.115 --> 02:09.653
Ngo-2015, kwisikhumbuzo seminyaka engama-30
seSivumelwano saseSchengen, uMkomishinala waseGrisi we-EU

02:09.653 --> 02:13.920
weMicimbi yezeKhaya u-Avramopoulos wenza ingxelo enesibindi:

02:13.920 --> 02:20.724
Ukusekwa kweNgingqi yaseSchengen yenye yezona
mpumelelo zinkulu ze-EU kwaye akunakuguqulwa.

02:20.724 --> 02:27.154
I-Kla.TV iveza iindlela ezithandabuzekayo
ezisetyenziswa ngabezopolitiko namajelo eendaba ukufihla

02:27.154 --> 02:31.279
iziphumo ezibulalayo zokwaziswa koMbutho weSchengen:

02:31.279 --> 02:39.099
Ufuduko olungekho mthethweni olungalawulwanga, ukunyuka
okukhulu kolwaphulo-mthetho kunye nabemi abasengozini ngakumbi.

02:39.099 --> 02:42.871
Ukwandiswa kweSchengen ngasempuma:
Oosopolitiki namajelo eendaba bayavuya – abemi

02:42.871 --> 02:46.500
bayasokola. – Abemi bayasokola (www.kla.tv/12350):

02:46.500 --> 02:53.894
Kungekudala emva kokuba imida phakathi kweJamani namanye amazwe
asempuma, anjengePoland neCzechia, yavulwa ngo-2007, oosopolitiki

02:53.894 --> 03:01.220
kunye namajelo eendaba aphambili bavumelana ngamxhelo mnye
ukuba kulungile ukwandiswa kwendawo yaseSchengen ngasempuma.

03:01.220 --> 03:07.410
Iphephandaba iStern lipapashe isihloko esithi: "Isiganeko
esiyimbali eJamani." Iphephandaba iTagesspiegel lavuya

03:07.410 --> 03:11.470
lathi: "IBrandenburg yamkela ukungena kwePoland kwiSchengen."

03:11.470 --> 03:20.415
U-Angela Merkel uthethe ngomzuzu wembali, ngelixa
iNkulumbuso yasePoland uTusk eyibize njengoloyiso lenkululeko.

03:20.415 --> 03:25.243
Kwiminyaka embalwa kamva, amajelo eendaba
aphambili kwanyanzeleka ukuba abuyele umva:

03:25.243 --> 03:31.105
Kwiminyaka elishumi emva kokwandiswa kwe-EU ngasempuma,
iinkampani ezikummandla onomda zizibambela ngemigangatho emide,

03:31.105 --> 03:35.735
ngelixa abantu abaqhelekileyo befaka iibhari
eefestileni kwaye bezikhusela ngeenkqubo ze-alam.

03:35.735 --> 03:39.426
Imvakalelo yokungakhuselekanga iyabonakala kwaye iyavakala.

03:39.426 --> 03:43.222
Imagazini iFocus iye yanika ingxelo
ngamanani okweba akhuphuke kakhulu.

03:43.222 --> 03:50.926
I-Der Spiegel ichaze ummandla waseUpper
Lusatia eSaxony "uvulelekile ukuba utshabezelwe".

03:50.926 --> 03:59.793
Abamelwane babengasayi kutyelelana apho kuba
babesoyika ukuba bangaphangwa xa bengekho.

03:59.793 --> 04:07.301
E-Upper Lusatia, iimoto, izixhobo, imibhobho
yemvula kwanangezihlangu bezibiwa kwiingcango.

04:07.301 --> 04:13.863
Ingaba umdla wokuqala wezopolitiki kunye namajelo
eendaba malunga nokwandisela ngasempuma wawuyinyani na –

04:13.863 --> 04:18.573
okanye yayiyicebo nje lokuthomalalisa uluntu oluthandabuzayo?

04:18.573 --> 04:23.360
ISwitzerland: Ubulungu beSchengen buza
nexabiso eliphezulu (www.kla.tv/12363):

04:23.360 --> 04:27.674
Abemi baseSwitzerland baye bavunyelwa ukuba
bamkele iSivumelwano saseSchengen ngaphantsi

04:27.674 --> 04:31.221
kwephulo lokuphembelela elixabise i-£20 yezigidi.

04:31.221 --> 04:39.102
Iphulo lereferendamu lixhaswe ngemali ngemali karhulumente
womdibaniso kunye nemibutho yezoshishino efana ne-Economiesuisse.

04:39.102 --> 04:44.953
Ukuze iqinisekise iimfuno zayo, i-Economiesuisse
yathembisa, phakathi kwezinye izinto, ukuba isivumelwano

04:44.953 --> 04:48.717
siza kuzisa ukhuseleko olukhulu. Inyaniso yahluke kakhulu:

04:48.717 --> 04:54.346
ISchengen ikhokelele ekunyukeni okukhulu
kolwaphulo-mthetho oluquka ukwela imida!

04:54.346 --> 05:03.008
Ubuphanga banyuka nge-22% phakathi kuka-2008
(xa iSchengen yaqala ukusebenza) no-2009, kwaye

05:03.008 --> 05:08.557
nangaphaya nge-15.7% phakathi kuka-2011 no-2012.

05:08.557 --> 05:16.664
Ngo-2012, kwabakho ukunyuka kweziganeko zokuphanga
nge-20-40% kunonyaka ongaphambili, kuxhomekeke kwingingqi.

05:16.664 --> 05:19.750
Abemi baseSwitzerland ke ngoko baxhatshazwa kabini:

05:19.750 --> 05:25.632
Okokuqala, banyanzelwa ukuba bancede ngemali yepropaganda
exhasa iSchengen ngeentela zabo, kwaye ngoku kufuneka

05:25.632 --> 05:28.969
baphathe iziphumo zokunyuka kwamanqanaba olwaphulo-mthetho.

05:28.969 --> 05:33.613
Urhulumente womdibaniso wamkele iingozi

05:33.613 --> 05:37.596
(www.kla.tv/12351): Iinyanga ezisibhozo phambi kokwandiswa
ngasempuma kwengingqi yaseSchengen, iqela leLeft Party

05:37.596 --> 05:41.513
likarhulumente womanyano waseJamani lingenise oku kulandelayo

05:41.513 --> 05:47.048
Umbuzo: "Ingaba yinyani ukuba uRhulumente weFederali ucinga ukuba
kukho umngcipheko wokuqinisekisa okwandileyo

05:47.048 --> 05:54.061
emideni nePoland neCzech Republic, kwaye ukuba kunjalo,
uRhulumente weFederali usekelwe phi kulo mgqibo?"

05:54.061 --> 05:56.661
Impendulo karhulumente:

05:56.661 --> 06:02.795
Amava kumda ongasentshona wangaphakathi weSchengen abonisa ukuba,
nangona kukho amanyathelo afanelekileyo okubuyekeza,

06:02.795 --> 06:10.474
kufuneka kulindelwe ungenezelwano olungekho mthethweni kunye
nolwaphulo-mthetho oluquka imida kuyo yonke indawo yeSchengen.

06:10.474 --> 06:14.771
Ngoko ke, kwakusele kucacile kurhulumente ngelo xesha
ukuba ukungena kwabantu ngokungekho mthethweni

06:14.771 --> 06:18.279
nobugebenga bezakunyuka ngokwandiswa kwengingqi ngasempuma.

06:18.279 --> 06:23.861
Nangona kunjalo, uMphathiswa weMicimbi yezeKhaya
uSchäuble wayethethethe ukuba uza kwandisa ukhuseleko.

06:23.861 --> 06:29.115
Ingaba oko akukokulahlekisa ngabom abantu bakho?

06:29.115 --> 06:36.181
Zeziphi iinjongo ezilandelwa ngabezopolitiko baseJamani
xa ngabom bebethetha abantu baseJamani kwiingozi ezinjalo?

06:36.181 --> 06:40.757
Kwaye kutheni bengabuzwa ngomonakalo abawenzileyo?

06:40.757 --> 06:45.041
Inkohliso yoluntu ngesaziso sokuba konke
kulungile ngaphambi kwexesha (www.kla.tv/12364)

06:45.041 --> 06:48.390
Emva kweenyanga nje ezintathu zokwandisela
ngasempuma, iSebe leMicimbi yezeKhaya

06:48.390 --> 06:50.921
laseJamani lanyanzelisa ukuba konke kulungile:

06:50.921 --> 06:58.157
Iinkxalabo zabantu abahlala kufutshane nomda azizange zibe
yinyani. Iintsuku zokuqala ezili-100 ziyibonakalisile le nto.

06:58.157 --> 07:02.717
Amagosa ethu amapolisa enza
umsebenzi wawo kakuhle kwaye ethembekile.

07:02.717 --> 07:09.310
Amajelo eendaba aphambili asasaza izihloko ezithi "Imida
evulekileyo inciphisa ulwaphulo-mthetho," ngokutsho kweDie Welt.

07:09.310 --> 07:16.409
Intloko yoManyano lwamaPolisa kaRhulumente,
uRüdiger Reedwisch, igxeke kakhulu le ndlela:

07:16.409 --> 07:23.118
Kusekho ukunqongophala kweenkcukacha ezithembekileyo malunga
nokwanda kolwaphulo-mthetho oluncinci ukuze kunikwe umfanekiso

07:23.118 --> 07:28.409
ochanekileyo wale meko. I-Ofisi yezeKhaya ayikhuphi
naziphi na iinkcukacha-manani ezisemthethweni

07:28.409 --> 07:32.521
kwaye ifake umyalelo wokuthula kwizikhululo zamapolisa.

07:32.521 --> 07:38.159
Ngo-2012, uvavanyo lwamapolisa lwalubuhlungu ngoko.

07:38.159 --> 07:44.599
Ulwaphulo-mthetho oluqukuqela imida – ubusela bezithuthi,
ubusela obunobundlobongela, urhwebo ngabantu, urhwebo

07:44.599 --> 07:48.886
ngezixhobo zokurhweba ngeziyobisi – luye lonyuka kakhulu.

07:48.886 --> 07:57.888
Umda weCzech-Bavaria waba liziko eliphambili le-crystal speed –
iyiyoyikekayo, icebisa kakhulu, kwaye ikhokelela kwizifo

07:57.888 --> 08:07.461
zengqondo – ngelixa iimoto, oomatshini bokwakha kunye
neetrektara zanyamalala ngobuninzi kumda weJamani nePoland.

08:07.461 --> 08:11.964
Iipaki zelanga nee-ATM nazo zaphangwa.

08:11.964 --> 08:16.724
Uqukumbelo: Okokuqala, abantu abahlala kwindawo
yomda baye baxhatshazwa nge "Schengen" – baza

08:16.724 --> 08:20.886
emva koko bashiywa ukuba bajongane neziphumo bodwa!

08:27.028 --> 08:32.526
Ingaba izibalo zolwaphulo-mthetho ziyaxhatshazwa
ukuze kuqinisekiswe uluntu? (www.kla.tv/12365):

08:32.526 --> 08:38.061
Ngo-2014, izenzo zolwaphulo-mthetho
ezimalunga nama-4,000 ezenziweyo bezingabandakanywanga

08:38.061 --> 08:41.101
kwizibalo zolwaphulo-mthetho zaseBrandenburg!

08:41.101 --> 08:48.749
Isizathu: Umyalelo wolawulo ubufuna ukuba
izityholo ezilandelelanayo zidityaniswe zibe tyala elinye.

08:48.749 --> 08:55.894
Ngakolunye uhlangothi, intatheli u-Udo Ulfkotte wafumanisa ukuba
ubusela obunye obusombululweyo "babethengiselwa" uluntu

08:55.894 --> 09:03.276
njengezigebenga ezithathu ezahlukeneyo ezisombululweyo (ubusela
obunye, ityala lokungena ngokungekho mthethweni elinye kunye

09:03.276 --> 09:11.341
netyala elinye monakalo wobugebenga), kungenzeka ukuba oku
kwenziwa ukuze amanani-manani empumelelo abonakale engcono.

09:11.341 --> 09:21.261
Ngaphezu koko, ulwaphulo-mthetho ludla ngokuthathwa
njengolulungisiweyo ukuba umrhanelwa unokuchongwa kulolo tyala.

09:21.261 --> 09:28.441
Ngokutsho kasihlalo weFederation of German Criminal
Investigators, oosopolitiki bebemqhathisa uluntu iminyaka.

09:28.441 --> 09:34.924
Kuyafihlakala ukuba i-75% yazo zonke iingxwabangxwaba ezibhekiswe
kumakhaya kunye ne-90% yazo zonke izenzo

09:34.924 --> 09:42.093
zolwaphulo-mthetho olusemthethweni ngokwesondo
nolwaphulo-mthetho olwenziwa kwi-intanethi azikaze zixeliwe.

09:42.093 --> 09:45.325
Okulandelayo kubaluleke ngokukodwa:

09:45.325 --> 09:52.432
Kutyholwa owayesakuba nguMphathiswa weMicimbi yezeKhaya
kaRhulumente oMkhulu, uThomas de Maizière, ngokuba wayalela

09:52.432 --> 10:00.670
iintloko zamagunya amapolisa karhulumente ngexesha lokuphatha
kwakhe ukuba zinciphise amanani obugebenga baphambukeli.

10:00.670 --> 10:06.166
Igosa lamapolisa uTania Kambouri, umbhali wencwadi ethi
"Deutschland im Blaulicht" (iJamani eKukhanyeni okwesiBlue), uthe

10:06.166 --> 10:10.708
iinkcukacha-manani ze-Ofisi yeZizwe eziManyeneyo
yamaPolisa oLwaphulo-mthetho zisenokuba zangcoliswa

10:10.708 --> 10:15.100
ngenjongo yokuphepha ukubangela uloyiko phakathi koluntu.

10:15.100 --> 10:22.317
Ingaba injongo yolu qhushumbiso kukunika uluntu isithambiso?

10:24.075 --> 10:30.028
"Xa izinto ziba nzulu, kufuneka ubuxoki."
Jean-Claude Juncker – uMongameli weKomishoni yaseYurophu

10:30.028 --> 10:35.412
Iitsheki ze-G7 zityhila iingxaki
zemida evulekileyo (www.kla.tv/12352):

10:35.412 --> 10:44.154
Ulawulo lwemida nePoland neCzechia lwaziswa ngoMeyi
nangoJuni 2015 ukukhusela inkomfa yeG7 eUpper Bavaria.

10:44.154 --> 10:48.646
Izaphuli-mthetho bezibanjwa yeyure nanye.

10:48.646 --> 10:56.087
Iziphumo zolawulo lwemida, oluthathe iiveki ezine kuphela, zibe
ngolu hlobo: ukwaphulwa komthetho weResidence Act okungama-8,600,

10:56.087 --> 11:01.508
ukwalelwa kokungena kwabantu abangama-430,
ukufunyanwa kwezityholo zobugebenga ezili-150 kunye

11:01.508 --> 11:04.998
nokuphunyezwa kweewaranti zokubanjwa ezingama-60.

11:04.998 --> 11:11.467
Olu luhlu lwabantu luphindwe kabini kunaloo
luhlala lufunyanwa kwilizwe lonke ngeli xesha.

11:11.467 --> 11:17.221
Into yokuba olu hlolo lwenziwa kuphela xa kuziwa
ekukhuseleni oosopolitiki, njengoko kwenzeka

11:17.221 --> 11:22.615
kwintlanganiso yeG7, iyinto ehlazisayo kuluntu jikelele!

11:22.615 --> 11:30.581
Ngo-2015, uReinhold Gall, owayesakuba nguMphathiswa
weMicimbi yezeKhaya waseBaden-Württemberg, wathi: "Apho

11:30.581 --> 11:36.325
kungasenamida, nobugebengu ngebunyanzelwanga buyahamba."

11:39.183 --> 11:43.745
Ukungaphumeleli ukusebenzisa igunya
likarhulumente kukhokelela kwi-www.kla.tv/12368:

11:43.745 --> 11:50.413
Kwiwebhusayithi "Cashkurs" eqhutywa yingcali yezemali yaseJamani
uDirk Müller, okwaziwa njengo "Mr. Dax", umbhali uThomas Trepnau

11:50.413 --> 11:56.926
ulumkisa ngokungxamisekileyo ukuba iJamani izakuqhubeka isilela
ukusebenzisa igunya layo likarhulumente ukuba ivumela amakhulu

11:56.926 --> 12:00.828
amawaka abantu ukuba bangene elizweni ngokungekho mthethweni.

12:00.828 --> 12:05.844
UTrepnau uyicacisa le nto esebenzisa
ithiyori jikelele yombuso kaGeorg Jellinek:

12:05.844 --> 12:12.635
Urhulumente unamacandelo amathathu: umhlaba
wesizwe, abemi besizwe kunye negunya likarhulumente.

12:12.635 --> 12:18.710
Umda wesizwe uchazwa ziindalo zawo, kwaye ezi kufuneka
zikhuselwe kwaye zingancamathiselwa ekuzithandeni-thandeni

12:18.710 --> 12:22.308
nasekungazinzi, nokuba kungaphandle okanye kungaphakathi.

12:22.308 --> 12:24.838
Kunjalo nakwisesigunyaziso sikarhulumente.

12:24.838 --> 12:31.240
Ukuba urhulumente welizwe akasebenzisi igunya lakhe ngokuvumela
amakhulu amawaka abantu ukuba bangene ngokungekho mthethweni, loo

12:31.240 --> 12:36.202
rhulumente welizwe ulahlekelwa yinxalenye
engabalulekanga yokuba ngurhulumente welizwe, oko kukuthi,

12:36.202 --> 12:39.844
urhulumente welizwe uyayeka ukuba 'ngurhulumente welizwe'.

12:39.844 --> 12:48.116
Ukudilizwa kombuso kulandelwa yinkohlakalo, ethetha ukungabikho
kolawulo, ukungabikho komthetho kunye nesiphithiphithi.

12:48.116 --> 12:55.766
Le anarchy sele ibonakala ngokucacileyo kumanqanaba ayo
okuqala ngokwanda kweziganeko zohlaselo olukhohlakeleyo,

12:55.766 --> 13:00.148
ukwenzakala komzimba, iimfuno, kwanokubulawa kwabantu.

13:00.148 --> 13:05.109
UThomas Trepnau ubeka izityholo ezinzulu kwabo banoxanduva:

13:05.109 --> 13:12.605
Igazi lezisulu ezibulawelweyo okanye ezenzakaliswe
ngabaphambukeli abangekho mthethweni lisandleni salabo bavumeleyo

13:12.605 --> 13:17.789
okanye bade bakhuthaza ukungena kwabantu okungenalawulo.

13:19.617 --> 13:26.507
Ngenxa yokudilizwa kwemida kwihlabathi jikelele – kungekuphela
nje kwingingqi yaseSchengen – umbhali nomqambi weefilimu

13:26.507 --> 13:34.115
waseJamani uGerhard Wisnewski uthetha 'ngemegatrend' enkulu
esemva kwako konke oku, kanye ukutshabalaliswa kobomi bomntu.

13:34.115 --> 13:42.388
Iimida – njengophawu lwesakhiwo soluntu lwabantu nobomi
bonke bomntu – ziya kutshabalaliswa ngabom: imida yesizwe,

13:42.388 --> 13:47.380
yezemali, yezoqoqosho, yezinto eziphilayo kunye neyentlalo.

13:47.380 --> 13:53.428
Ukuba iimpawu zesakhiwo ezifana nemida
ziyasuswa, ubomi ngokwabo buyatshatyalaliswa.

13:53.428 --> 13:56.255
Ngaphandle kwemida, akukho bomi.

13:56.255 --> 14:01.975
Hlanganyela nathi kwimizamo yethu
yokunqanda le meko yokutshabalalisa ubomi ngabom!

14:01.975 --> 14:06.350
Inyathelo lokuqala elisingise kule njongo
lingaba kukusasaza la mazwi abalulekileyo aphikisayo.
