1
00:00:00,001 --> 00:00:00,312


2
00:00:00,312 --> 00:00:05,732
Ekuqaleni kobhubhane we-coronavirus, bekukho amanqaku amaninzi
amaphephandaba ekhalaza ngokungabikho

3
00:00:05,732 --> 00:00:11,617
kwesitofu esifanelekileyo kwaye, kwangaxeshanye,
enika ithemba ngophuhliso lwaso olukhawulezayo.

4
00:00:11,617 --> 00:00:18,444
Nangona i-coronavirus ngokwenene iluhlobo
lomkhuhlane obangelwa zii-coronaviruses ezaziwayo,

5
00:00:18,444 --> 00:00:23,800
ukusetyenziswa kweziyobisi zendalo kwakurhoxiswa kwasekuqaleni.

6
00:00:23,800 --> 00:00:28,875
Akukho kukhankanywa ngeziphumo zokulwa iintsholongwane,
zokomeleza amajoni omzimba kunye

7
00:00:28,875 --> 00:00:35,414
nezokunciphisa ukudumba ze-Echinacea purpurea, i-Artemisia
annua, i-Pelargonium kunye ne-Cistus incanus.

8
00:00:35,414 --> 00:00:41,336
Zonke ezi zityalo bezisetyenziswa
iinkulungwane ngenkulungwane kumayeza esintu ngezi njongo.

9
00:00:41,336 --> 00:00:49,365
Ezinye zezityalo zisebenza kwizinto ezininzi, kwaye
akunakuyiqondwa ukuba azinandawo kunyango lwemveli.

10
00:00:49,365 --> 00:00:54,162
I-rockrose, igama lesiLatini Cistus incanus

11
00:00:54,162 --> 00:00:58,318
ICistus, ekhula kwingingqi
yaseMeditera, inokusetyenziswa ngeendlela ezininzi.

12
00:00:58,318 --> 00:01:02,085
Ityuwa okanye umhluzi owenziwe ngesi sityalo unempawu
zokukhupha ityhefu emzimbeni, ezichasene ne-allergy,

13
00:01:02,085 --> 00:01:05,176
ezibulala iintsholongwane neentsholongwane ezibangela imijuluko.

14
00:01:05,176 --> 00:01:09,965
Iphupha le-antioxidant liphezulu kunelo lweevithamini C ne-E.

15
00:01:09,965 --> 00:01:16,226
Ngokufanayo neempawu ezidweliswe ngasentla, isicatshulwa
se-rockrose sibopha i-cadmium ne-mercury kwaye

16
00:01:16,226 --> 00:01:21,844
sisebenza kakuhle nakwi-neurodermatitis
endaweni ye-cortisone okanye amathontsi e-antibiotic.

17
00:01:21,844 --> 00:01:30,701
I-teya inceda ekulweni nokudumba emlonyeni nasemqaleni, isifo
sohudo emathunjini kunye negciwane le-yeast iCandida albicans.

18
00:01:30,701 --> 00:01:37,520
Uphando olwenziwe kwi-Friedrich Loeffler Institute, kwisibhedlele
i-Charité saseBerlin nakwiYunivesithi yaseMünster lubonise

19
00:01:37,520 --> 00:01:44,119
kuvavanyo lweempuku ukuba iimpuku eziphefumle isicatshulwa
se-cistus phambi kokuba zosulelwe yintsholongwane yomkhuhlane

20
00:01:44,119 --> 00:01:48,701
zahlala zisempilweni, ngelixa ezinye zigula kakhulu okanye zafa.

21
00:01:48,701 --> 00:01:51,536
Nolingo olwenziwe ebantwini nalo luyaphumelela.

22
00:01:51,536 --> 00:01:59,492
Ngomhla woku-1 kuJuni 2021, iYunivesithi
yaseLübeck yapapasha iphepha elibonisa ukuncipha okphantse

23
00:01:59,492 --> 00:02:03,371
kwagqibelela kwinqanaba losulelo lwe-SARS-CoV-2.

24
00:02:03,371 --> 00:02:11,540
Ngokomgaqo, ukusela iti okanye imixube yezityalo akubangeli ukuba
umzimba wenze amajoni omeleleyo kwaye akukho ziphumo zimbi.

25
00:02:11,540 --> 00:02:18,029
Kunjani ukuthi kule mihla kukho umkhwa wokubuyela
kwiimveliso zendalo, kodwa phantse kuphela iimveliso

26
00:02:18,029 --> 00:02:22,169
ezenziwe ngeekhemikhali zisaxhaphakile ukusetyenziswa?

27
00:02:22,169 --> 00:02:29,973
I-Kla.TV iye yaxoxa ngale nto ngokweenkcukacha
kwinkqubo ethi "Iingxondorha ezifihlakeleyo zophando lomhlaza".

28
00:02:29,973 --> 00:02:34,164
Nazi ezona nkalo zibalulekileyo zamaxwebhu

29
00:02:34,164 --> 00:02:42,488
Usapho lwaseMelika lakwaRockefeller, oluthathwa
njengabanikeli ngokweendaba eziphambili, lwalulawula i-90%

30
00:02:42,488 --> 00:02:47,961
yentengiso iyonke ye-oyile yase-US malunga nonyaka ka-1880.

31
00:02:47,961 --> 00:02:54,497
Malunga nonyaka ka-1900, izazinzulu zafumanisa
indlela yokuvelisa iikhemikhali kwipetroleum zaza zaqalisa

32
00:02:54,497 --> 00:02:58,717
ukuvelisa izithako ezisebenzayo ezisekelwe kwizityalo.

33
00:02:58,717 --> 00:03:05,654
Ezi zinto zingafumana ilungelo elilodwa lomenzi zize
zithengiswe ngenzuzo enkulu. Ngenxa yoko uRockefeller

34
00:03:05,654 --> 00:03:09,879
waceba ukudala imakethi yeemveliso zonyango eziikhemikhali.

35
00:03:09,879 --> 00:03:17,082
Noko ke, ukukhetha kwabantu baseMelika
amayeza endalo nawokhula kwamthintela.

36
00:03:17,082 --> 00:03:23,753
Yiyo le nto izifundo zonyango zaseMelika zathanjiswa
kwicala elalifunwa nguRockefeller – nto leyo eyaba

37
00:03:23,753 --> 00:03:27,956
neziphumo ezabachaphazela kakhulu uqeqesho lweengcali zonyango:

38
00:03:27,956 --> 00:03:34,198
Zonke izikolo ezazingafundisi ngokwe "khemistri
yamachiza", oko kukuthi "unyango lwenzululwazi",

39
00:03:34,198 --> 00:03:39,110
zalahlekelwa lulwamkelo lwazo kunye nayo yonke inkxaso-mali.

40
00:03:39,110 --> 00:03:43,929
Izikolo zonyango eziseleyo zalahlekelwa kukuzimela kwazo.

41
00:03:43,929 --> 00:03:53,544
Abantu baseMelika baphenjelelwa sisiqubulo esithi
"Ipili yesifo ngasinye". Amayeza endalo agxekwa.

42
00:03:53,544 --> 00:04:00,628
Kwakusele kwangowe-1937, yonke loo nto yaphinda
yenzeka kwakhona eYurophu – neziphumo ezifanayo.

43
00:04:00,628 --> 00:04:09,585
Zizonke, oRockefeller batyala i-£100 yezigidi kwiBhodi yeMfundo
Jikelele ukuze kupheliswe isifundo semithi yendalo kwizikolo

44
00:04:09,585 --> 00:04:19,385
zonyango zaseMelika, kwaye ngokusisigxina kuvunyelwe kuphela
ukusetyenziswa kwamachiza epharmasi kuphando nakwizibhedlele.

45
00:04:19,385 --> 00:04:25,039
Ngokwenza njalo, badala imarike enkulu
yeemveliso zonyango ezineekhemikhali.

46
00:04:25,039 --> 00:04:33,329
Kwangaxeshanye, baphembelela uphando lwenzululwazi ngokuseka
iiyunivesithi ezinempembelelo, isibhedlele sophando esibaluleke

47
00:04:33,329 --> 00:04:38,122
kakhulu, kunye nesikolo sezonyango esikumgangatho ophezulu.

48
00:04:38,122 --> 00:04:45,383
Oku kulandelayo kubonisa indlela impembelelo enkulu kwezonyango
ngelo xesha ngokupheliswa kweziyobisi zendalo eqhubeka

49
00:04:45,383 --> 00:04:49,488
nokuba neziphumo ezimbi kakhulu kunyango lwendalo namhlanje!

50
00:04:49,488 --> 00:05:00,426
Oku kusebenza kananjalo ngokunxulumene noMgaqo-nkqubo
weNovel Food, owaziswa kwi-EU ngo-1997 naseSwitzerland ngo-2017.

51
00:05:00,426 --> 00:05:05,165
Iquka ntoni iMigaqo yokuLawula ukutya okutsha?

52
00:05:05,165 --> 00:05:11,320
Lo mmiselo ochasene nobunjineli bemfuza wawusungulwa ekuqaleni
ukuthintela ukuba ukutya okutsha, oko

53
00:05:11,320 --> 00:05:17,670
kukuthi, iziqhamo nemifuno ezilungisiweyo
ngokwemfuza, kungafakwa kwimarike ngaphandle kwemvume.

54
00:05:17,670 --> 00:05:24,233
Namhlanje, olu luhlu lokuqala lukwaquka, umzekelo,
izicatshulwa ze-protein ezivela kwiinambuzane okanye ukutya

55
00:05:24,233 --> 00:05:28,740
okwenziwe kusetyenziswa inkqubo entsha, engeyiyo eyesiqhelo.

56
00:05:28,740 --> 00:05:36,292
Ezi zinto zokutya zifuna inkqubo
entsonkothileyo yokuvunywa ukuqinisekisa ukhuseleko lokutya.

57
00:05:36,292 --> 00:05:45,247
Noko ke, kukho udidi lwesibini lokutya olungaphantsi
koMgaqo-nkqubo weNovel Food: ukutya kwemveli okutsha.

58
00:05:45,247 --> 00:05:54,829
Oku kukutya okwakungekazange kuthengiswe ngokubanzi ukuba kutyiwe
ngabantu kwi-EU de kwangowe-1997, kodwa bekukudala

59
00:05:54,829 --> 00:06:04,317
kuyinxalenye yokutya kwezinye iinkontileka, umz.
iimbewu ze-chia, isiqhamo se-baobab kunye ne-physalis.

60
00:06:04,317 --> 00:06:13,557
Nangona ezi kukhula zokutya kwemveli zixhamla
kwinkqubo yokuvunywa elula, zisisithukuthezi nje.

61
00:06:13,557 --> 00:06:18,619
Khawucinge nje: iitapile zethu ezikhuliswe
eYurophu, kunye nebasil,

62
00:06:18,619 --> 00:06:24,256
bezingazukuvunyelwa ukuba bezilinganiswa ngokwezi zikhokelo.

63
00:06:24,256 --> 00:06:29,055
Zithini iimpembelelo zolu phuhliso eSwitzerland?

64
00:06:29,055 --> 00:06:37,169
Ukuze sikunike wena, mbonisi, ukuqonda ngendlela la manyathelo
asebenza ngayo ngokwenene, i-Kla.TV ubuze uFabian Lötsch, i-CEO

65
00:06:37,169 --> 00:06:43,325
ye-Kräuter Lötsch – Lötsch GmbH, imibuzo embalwa ngalo mbandela:

66
00:06:43,325 --> 00:06:47,998
Mnu Lötsch, ungumphathi oyintloko we-Kräuter Lötsch –
Lötsch GmbH. Uthengisa iimveliso zezityalo zasehlathini

67
00:06:47,998 --> 00:06:51,207
e-Austria kwaye, kangangeminyaka eliqela ngoku, naseSwitzerland.

68
00:06:51,207 --> 00:06:57,142
Njengoko sele sivile, sele unamava ngeengxaki
zolawulo eSwitzerland. Ungasixelela ngakumbi ngaloo nto?

69
00:06:57,142 --> 00:07:00,593
Ewe, okwangoku kuhamba okwe-rollercoaster.

70
00:07:00,593 --> 00:07:07,231
Kwiminyaka embalwa edlulileyo, iSwitzerland, okanye ngokuthe ngqo
iSwissmedic, yayikwajongene nezinto zokutya ezifana

71
00:07:07,231 --> 00:07:13,572
neti ye-nettle neti ye-horsetail, ezazikhe
zavalwa ukuthengiswa kwiivenkile ze-organic eSwitzerland.

72
00:07:13,572 --> 00:07:22,196
Emva koko iSwitzerland yamkela uMthetho Wokutya
Okutsha. Siza kubuyela kanye kwinto leyo kanye kamva.

73
00:07:22,196 --> 00:07:28,529
Kwaye ekuqaleni loo nto yayiyinto esebenzisekayo kakhulu kuthi,
kuba, ewe kona, amayeza amaninzi ayefumaneka lula ukuba athengwe.

74
00:07:28,529 --> 00:07:33,570
Kodwa ngoku kuqala, ngemithetho
nemimiselo emitsha evelayo nyaka ngamnye.

75
00:07:33,570 --> 00:07:39,111
Umzekelo, iintyatyambo zehorsetail neze-red clover
azivunyelwanga njengezinto zokutya ukusukela kunyaka

76
00:07:39,111 --> 00:07:43,079
ophelileyo. Ngoku kufuneka zichazwe njengezongezelelo zokutya.

77
00:07:43,079 --> 00:07:49,012
Oku ngokwendalo kwenza kube nzima kakhulu,
kakhulu, kumagunya, kunye nabavelisi, njengoko

78
00:07:49,012 --> 00:07:52,275
kukho utshintsho olungapheliyo emthethweni.

79
00:07:52,275 --> 00:07:57,194
Ngokomgaqo, imbonakala ngolu hlobo: Kwiminyaka
emibini eyadlulayo, i-horsetail ibisengumthombo wokutya.

80
00:07:57,194 --> 00:08:04,069
Emva koko kuvela inkampani yamachiza ethile okanye
umlweli wenzuzo, ithi i-horsetail ineziphumo zonyango.

81
00:08:04,069 --> 00:08:08,297
Kuya kufuneka ke ungqine ukuba akunjalo, ukuba ayinjalo.

82
00:08:08,297 --> 00:08:15,130
Kunzima kancinci ukutsho, kuba wonke umntu uyazi ukuba
iinettles zilungile empilweni, kodwa awunakutsho nje,

83
00:08:15,130 --> 00:08:18,445
kufuneka uqinisekise, nto leyo enzima kancinci okwangoku.

84
00:08:18,445 --> 00:08:25,931
Besinengxaki ezinzima kunye namagunya aseSwitzerland
iminyaka emibini ngoku, nto leyo ingekho lula ukuyiqonda.

85
00:08:25,931 --> 00:08:30,491
Sinoluhlu olubanzi kakhulu lweemveliso ezingaphezu kwama-200.

86
00:08:30,491 --> 00:08:37,530
Oku akuxoxwanga kuphela kwinqanaba lesithili.
Sikusa kwinqanaba likarhulumente womdibaniso.

87
00:08:37,530 --> 00:08:45,162
Eli tyala lixoxwe ngamandla eSwitzerland.
Wonke umkhemisi wasekantoni uyandazi ngegama.

88
00:08:45,162 --> 00:08:52,272
Ewe, njengoko benditshilo, kunzima kananjalo kumaGunya ukuqonda
ngokuchanekileyo ukuba lo Mthetho weZokutya

89
00:08:52,272 --> 00:08:59,785
oMtsha usebenza njani. Kwaye yiyo loo nto
uhlehliswe kude kube kwinqanaba elilandelayo.

90
00:08:59,785 --> 00:09:06,894
Oko kuthetha ukuba iimfuno zomthetho
ziyatshintsha unyaka nonyaka. Zithini iinkqubela e-EU?

91
00:09:06,894 --> 00:09:10,809
Ewe, kulula kancinci kwi-EU kunaseSwitzerland.

92
00:09:10,809 --> 00:09:15,012
Ndithi i-EU ngoku inomthetho weNovel Food Act, kwaye
kufuneka siwuthobele ngokungqongqo nangaphandle kokukhetha.

93
00:09:15,012 --> 00:09:20,836
E-Switzerland, izinto zahlukile kancinci. Kufuneka ndihlale
ndijonge uMthetho weNovel Food kunye neKatalogu yeNovel Food.

94
00:09:20,836 --> 00:09:26,729
Ndingadinga uluhlu lweeti oluvela kwi-German Tea Association,
eyaziwayo, emva koko ndingadinga uluhlu oluvela kurhulumente

95
00:09:26,729 --> 00:09:32,598
womanyano, kwaye ke zonke izinto kufuneka zithelekiswe.
Njengoko benditshilo, lo ngumba onzima kakhulu kwi-EU okwangoku.

96
00:09:32,598 --> 00:09:39,649
Ukuba, njengomenzi, ngoku ufuna ukupapasha imveliso kwimarike –
masithi sithathe iintyatyambo ze-horsetail okanye ze-red

97
00:09:39,649 --> 00:09:46,666
clover njengemizekelo – ndiye ndizilungiselele ukulungisa
imveliso ukuze ibe ilungele ukuthengiswa ndize ndiyipapashe.

98
00:09:46,666 --> 00:09:51,241
Kwaye ke emva konyaka, kube ngathi, khawume,
loo nto ayisebenzi ngoku, inezinto

99
00:09:51,241 --> 00:09:54,834
ezilungileyo empilweni okanye isenokuba yimpilontle.

100
00:09:54,834 --> 00:10:02,930
Ngenxa yoko, amayeza ahlukeneyo ngoku ayasuswa kancinci
kancinci okanye abekwe phantsi kwezithintelo, nto leyo ethetha

101
00:10:02,930 --> 00:10:07,526
ukuba akasenakuthengiswa njengeemveliso zendalo nge-100%.

102
00:10:07,526 --> 00:10:12,795
Oku kuthetha ukuba ukuba ngoku ndifuna
ukupapasha imveliso ye-horsetail kwimarike,

103
00:10:12,795 --> 00:10:15,777
kuya kufuneka ndiyenze isongezelelo sesondlo.

104
00:10:15,777 --> 00:10:23,134
Oku kuthetha ukongeza isixa esikhulu sentsimbi,
isilicon, ivithamini C okanye ezinye izithako.

105
00:10:23,134 --> 00:10:28,851
Oku kuthetha ukuba ndiyalungisa le mveliso
yendalo nge-100% ukuze ndikwazi ukuyiguqula ibe

106
00:10:28,851 --> 00:10:31,755
sisincedisi sokutya esihambelana nemigqaliselo.

107
00:10:31,755 --> 00:10:40,893
Njengoko benditshilo, akusoloko kulula
ukulungelelanisa yonke into. Kodwa kufuneka uhlale uphaphile.

108
00:10:40,893 --> 00:10:46,820
Oku kuvakala ngathi kukho izithintelo ezininzi
ngakumbi kuwe. Ucinga ukuba ngubani onomdla

109
00:10:46,820 --> 00:10:50,990
wokuthintela ngakumbi i-naturopathy ne-homeopathy?

110
00:10:50,990 --> 00:10:54,406
Singathatha imbono ebanzi yehlabathi
jikelele, kodwa ndiza kugxila kwi-EU okwangoku.

111
00:10:54,406 --> 00:11:00,837
Ngoko ke ngo-2017, i-German Medical Association
yagqiba ekubeni iphelise i-naturopathy

112
00:11:00,837 --> 00:11:05,879
ne-homeopathy. Kodwa ke, oko sisiqwengana nje sento enkulu.

113
00:11:05,879 --> 00:11:11,935
Indalo mhlawumbi isempilweni kakhulu. Awunakwazi ukufaka
ipatent kwizityalo zemithi, awunakwazi ukwenza imali ngazo.

114
00:11:11,935 --> 00:11:15,510
Ngoko ke ubeka imiqathango ethile kuzo ukuze ungazithengisi.

115
00:11:15,510 --> 00:11:22,282
Kwishishini lamachiza, kusoloko kukho
ikhemikhali enye okanye ezimbini ezifakwa kwichiza.

116
00:11:22,282 --> 00:11:28,089
Kwindalo, ngokwendalo sinobuninzi bezithako eziphambili
ezisebenzayo, izithako zesibini ezisebenzayo kunye nezinto

117
00:11:28,089 --> 00:11:33,743
zesibini zezityalo kwimveliso enye, ezithe, njengoko
benditshilo, azinakufumana ilungelo elilodwa lomenzi ngolo

118
00:11:33,743 --> 00:11:36,957
hlobo. Ngaphandle kwento enye, esiza kubuya kuyo kamva.

119
00:11:36,957 --> 00:11:41,952
Kuyathakazelisa oko. Oko kusizisa kumbuzo:
ingaba zikhona iimveliso ezingasekho ngoku

120
00:11:41,952 --> 00:11:44,893
eSwitzerland, eningasavumelekanga ukuzithengisa?

121
00:11:44,893 --> 00:11:51,586
Ewe, ngenene kukho izithintelo ngoku.
I-Rockrose sesinye seemveliso ezinjalo.

122
00:11:51,586 --> 00:11:56,319
Oku ngoku kupatentiwe ngumntu, nto leyo ethetha ukuba kuchazwe
njengohlobo olumsulwa. IRosi ye-cistus ingasetyenziselwa

123
00:11:56,319 --> 00:11:58,844
kuphela ukutyiwa ngabantu kwisiqithi esinye saseGrisi.

124
00:11:58,844 --> 00:12:04,878
Le mveliso ayivumelekanga ukuba ithengiswe kwisiqithi
esikufuphi, kwilizwekazi, eTurkey, eGrisi okanye

125
00:12:04,878 --> 00:12:09,189
eAlbania. Mhlawumbi kungenxa yokuba isempilweni kakhulu.

126
00:12:09,189 --> 00:12:15,236
Nangona kunjalo, kukho ezinye izityalo zonyango,
ezifana ne-Artemisia annua, ezazivunyelwe ukuba zithengiswe.

127
00:12:15,236 --> 00:12:23,480
Ezo zinto zazikwasetyenziswa kakhulu ngabantu
base-EU. Kodwa ungenza nantoni na oyifunayo.

128
00:12:23,480 --> 00:12:29,280
Kukho iinkampani ezinkulu, ezaziwayo eJamani, ezifana noMbutho
weTi, esikhankanyile ngaphambili, ezingenise

129
00:12:29,280 --> 00:12:35,564
amaxwebhu kwi-EU abonisa ukuba le mveliso, i-Artemisia
annua okanye i-rockrose, yayisetyenziswa ngokubanzi.

130
00:12:35,564 --> 00:12:41,915
Kodwa wena uyaphendula nje, ayikungeni kuwe yonke le nto.

131
00:12:41,915 --> 00:12:49,602
I-Artemisia annua ngoku ayisavunyelwe ukuba ithengiswe
kwiindawo ezingaphezu kwe-70% zehlabathi ngenxa yobhubhane

132
00:12:49,602 --> 00:12:54,220
we-coronavirus. Oku kutshabalalise iindlela ezininzi zokuphila.

133
00:12:54,220 --> 00:13:01,956
Abavelisi nabavelisisi abaninzi bavela e-Afrika, kwaye
ngequbuliso ayisakwazi ukuthunyelwa kumazwe angaphandle, nto leyo

134
00:13:01,956 --> 00:13:07,822
eneziphumo ezininzi ezibi – kuquka
nee-tinctures, inkqubo yokuveliswa kwazo efana neyemithi

135
00:13:07,822 --> 00:13:11,500
yeentyatyambo yakwaBach, evumelekileyo kwimarike.

136
00:13:11,500 --> 00:13:17,986
Ukusukela kunyaka ophelileyo, asivumelekanga ukuba sizithengise
ezi, igunya lisithi ziyinto nje engumonakalo emehlweni.

137
00:13:17,986 --> 00:13:22,941
Kodwa ke, nokuba into iyakukhathaza, oko akuthethi
kuthi ukuba ivumelekile, ayifanelekanga ukuba ibe

138
00:13:22,941 --> 00:13:25,947
kwimarike. Ngoko ke, kufuneka ujongane nemiqobo embalwa.

139
00:13:25,947 --> 00:13:34,459
Akukholeleki! Ingaba singakushwankathela oku ngokuthi
izityalo ezinempilo ezikhula endle nezifikeleleka kumntu

140
00:13:34,459 --> 00:13:38,870
wonke ziyathotywa ngokunyukayo? Ingaba singatsho lonto?

141
00:13:38,870 --> 00:13:44,989
Ewe, yiloo nto kanye ekugqibeleni. Ndimile nje belindele
ukuba bathi awusakwazi ukutyala iziqhamo nemifuno

142
00:13:44,989 --> 00:13:49,683
egadini yakho kuba zineevithamini kwaye zinokuba sempilweni.

143
00:13:49,683 --> 00:13:55,038
Ngumcimbi onzima kancinci okwangoku. Ewe,
kufuneka nje uqinisekise ukuba ufumana okona

144
00:13:55,038 --> 00:13:58,800
kulungileyo, njengokutya, apho nditya okwetyalo-ntumbuluko.

145
00:13:58,800 --> 00:14:04,511
Kwanaphaya, into yendalo ayiseyiyo yendalo.
Kufuneka nje uqinisekise ukuba ufumana okona

146
00:14:04,511 --> 00:14:08,180
kulungileyo kwindalo, kwaye yindalo ngokwayo.

147
00:14:08,180 --> 00:14:14,997
Ukuba ndithelekisa isaladi yamagqabi ekhuliswayo, enee-milligram
ezisi-7 ze-vitamin C kwiigرام ezili-100 zomthombo wokutya

148
00:14:14,997 --> 00:14:20,305
ongenakutyiwa, ne-daisy, enee-87, kunye
ne-nettle, enee-333 ze-milligram ze-vitamin C, ngoko ke

149
00:14:20,305 --> 00:14:23,835
ngokwenene siyatsiba amanyathelo amakhulu kakhulu.

150
00:14:23,835 --> 00:14:30,696
Noko ke, kufuneka siqinisekise ngokwenene ukuba unyango
lwendalo alwalelwa ngokupheleleyo, kwanangeemveliso

151
00:14:30,696 --> 00:14:35,567
zalo, kuba ke ngoko kungathi nalendalo ngokwayo siyayalela.

152
00:14:35,567 --> 00:14:43,018
Uyasazi na ukuba abanye oogxa bakho kwiphulo lenu bakwimeko
efanayo nawe kwaye nabo baphantsi kwezithintelo ezisemthethweni?

153
00:14:43,018 --> 00:14:48,357
Ewe, ngenene, ndiyabazi abanye abaye
baba neengxaki ezinkulu nabeziphathiswa.

154
00:14:48,357 --> 00:14:53,813
Kwafika kwindawo apho kwanyanzeleka ukuba
bayeke ukurhweba ngenxa yezohlwayo, kwaye wonke

155
00:14:53,813 --> 00:14:57,217
lo mcimbi wathatha ngaphezu kweminyaka emibini.

156
00:14:57,217 --> 00:15:04,779
Sithetha ngeethrayiki ze-20,000, 25,000, 30,000 zee-Swiss
franc, inkampani encinci engekho kukwazi ukuzihlawula lula.

157
00:15:04,779 --> 00:15:10,687
Okanye, umntu akabi namandla kuba,
njengosomashishini omncinci, akanazithethe, kwaye

158
00:15:10,687 --> 00:15:14,229
nokuba unazo, kuhlala kubiza iindleko eziphezulu:

159
00:15:14,229 --> 00:15:25,010
Iinkqubo zenkundla, amagqwetha njalo njalo, ukuze nje
ufumane ithuba. Akululanga ukuhlala uxwayile uze ulwe nako.

160
00:15:25,010 --> 00:15:33,328
Ingakumbi xa ubona iimveliso ezisemthethweni kwimarike
zivalwa ngenxa nje yokuba zingqubanayo nabantu abathile.

161
00:15:33,328 --> 00:15:41,039
Ewe, singakunqwenelela isibindi sokuqhubeka ukulwa nezi
zithintelo. Sikunqwenelela ukuzingisa nempumelelo ekwenzeni oko.

162
00:15:41,039 --> 00:15:44,751
Ngaba ikhona enye into ongathanda
ukuyabelana ngayo nababukeli bethu?

163
00:15:44,751 --> 00:15:50,528
Ewe, musa ukusoloko uthemba
ngokungaboni, yenza uphando lwakho, buza imibuzo.

164
00:15:50,528 --> 00:15:59,455
Njengoko benditshilo, ukuba kufika kwimeko apho ungasaqunyanyiswa
ukusebenzisa izityalo zonyango kwisango lakho, kufuneka uqalise

165
00:15:59,455 --> 00:16:04,721
ukuyiphikisa yonke le nto kwaye mhlawumbi uye uyijonge nzulu.

166
00:16:04,721 --> 00:16:07,858
Kulungile kakhulu, enkosi kakhulu, Mnu. Lötsch.

167
00:16:07,858 --> 00:16:10,581
Enkosi nawe.

168
00:16:10,581 --> 00:16:15,776
UGqr Sonja Reitz uchaza impembelelo yolu phuhliso eJamani.

169
00:16:15,776 --> 00:16:24,122
Ube esebenza njengengcali kwezonyango jikelele, unyango
lwengqondo kunye nonyango lwendalo eHamburg iminyaka emininzi.

170
00:16:24,122 --> 00:16:28,696
Ngezantsi, udwelisa izizathu ezahlukeneyo
zokuba kutheni i-naturopathy isifumana

171
00:16:28,696 --> 00:16:31,986
kunzima ngokunyukayo ukwamkelwa kwezonyango:

172
00:16:31,986 --> 00:16:37,136
Zeziphi iziphumo ezenziwa yile nkqubela eJamani?

173
00:16:37,136 --> 00:16:45,692
1. Ikhokelwa nguRenate Künast, iGreen Party ibizele umthetho
ongqongqo kakhulu wezongezelelo zokutya

174
00:16:45,692 --> 00:16:54,999
kwiPalamente yaseJamani, ingakumbi amanqanaba
aphezulu esizwe eevithamini neeminerali kwiimveliso.

175
00:16:54,999 --> 00:16:59,850
Iingcebiso zeFederal Institute for Risk
Assessment (BfR) bekufanele zisetyenziswe

176
00:16:59,850 --> 00:17:03,067
njengesiseko samlinganiselo omtsha ophezulu.

177
00:17:03,067 --> 00:17:09,855
Ezi zinga ziphantsi ngokukhethekileyo kwihlabathi
jikelele, njengoko ngokomyinge ziphantsi nge-70–80%

178
00:17:09,855 --> 00:17:14,239
kumanqanaba aphezulu kwamanye amazwe, ingakumbi kwi-EU.

179
00:17:14,239 --> 00:17:23,166
Nangona isiphakamiso singamkelwanga, amanye amaqela
aseJamani nawo azenza iinzame kweli cala kwinqanaba le-EU.

180
00:17:23,166 --> 00:17:29,668
2. UMthetho Wokhuphiswano Lwamayeza
wawusithintela ukubizwa kweziphumo zezityalo

181
00:17:29,668 --> 00:17:34,547
neeminerali ebeziboniwe iinkulungwane ezininzi.

182
00:17:34,547 --> 00:17:44,615
3. Uphando ngezityalo ezingabizi kakhulu zonyango
lomhlaza, njl., luyathintelwa, ukuba akuthintelwanga kwaphela.

183
00:17:44,615 --> 00:17:52,081
4. Ngokwahlukileyo, izinto eziyingozi ebomini ezifana ne-saRNA
okanye i-modRNA okanye neziyobisi zokuthomalalisa uxinzelelo

184
00:17:52,081 --> 00:17:57,605
lwengqondo zivunyelwa ngaphandle kokuhlolisiswa
okunzulu, nangona iinzuzo zazo zingacacanga

185
00:17:57,605 --> 00:18:02,311
okanye zisenza umonakalo ongaphezulu kunokulungileyo.

186
00:18:02,311 --> 00:18:08,682
Uninzi lophuhliso olukhankanywe nguGqr. Reitz lunokubonwa
ngokucacileyo kumsebenzi wobomi bonke

187
00:18:08,682 --> 00:18:17,057
womkhandi weyeza uGqr. Hans-Martin Hirt nakwamava akhe
nge-Artemisia annua – ngoko ke masijonge oko:

188
00:18:17,057 --> 00:18:22,289
Umhlonyane wonyaka, igama lesiLatini Artemisia annua

189
00:18:22,289 --> 00:18:26,635
UGqr Hans-Martin Hirt wafunda iyeza eHeidelberg.

190
00:18:26,635 --> 00:18:31,637
Emva koko wasebenza iminyaka emithathu kwicandelo le-immunology
yeentsholongwane kwiZiko loPhando lweMhlaza

191
00:18:31,637 --> 00:18:37,505
laseJamani, waza wasebenza eminye iminyaka emine kwiziko
lophando lasesibhedlele kwikhemesti yangaphakathi.

192
00:18:37,505 --> 00:18:42,934
Ngalo mava, waya kwihlathi laseCongo
kwiminyaka emithandathu emva kweCongo.

193
00:18:42,934 --> 00:18:51,613
Indawo ekujoliswe kuyo ibandakanya abantu abangama-400,000
kwaye kwakungenzeki ukunika abagulayo amayeza aneleyo.

194
00:18:51,613 --> 00:18:59,088
Yiyo loo nto yena noogxa bakhe benza uphando malunga
nendlela yokulwa ezi zifo besebenzisa izityalo ezazikhula apho.

195
00:18:59,088 --> 00:19:04,547
Ephindela eJamani, kungekudala phambi kokutshintsha
kwenkulungwane, wafumanisa isityalo

196
00:19:04,547 --> 00:19:10,734
i-Artemisia annua, esasikwasebenza kakuhle nxamnye
nemalariya, esona sifo siqhelekileyo e-Afrika.

197
00:19:10,734 --> 00:19:17,355
Ukuze akwazi ukuphanda ngokwaneleyo
ngazo, waseka umbutho i-Anamed ngo-1986.

198
00:19:17,355 --> 00:19:23,340
U-Gqr. Hirt kamva wafumana iminikelo emininzi, kuquka neyo evela
kubantu abazizityebi baseBaden-Württemberg,

199
00:19:23,340 --> 00:19:29,243
kwiSebe leMicimbi yezoQoqosho, kwiSebe
lezeMpilo kunye neSebe leLizwe laseBaden-Württemberg.

200
00:19:29,243 --> 00:19:40,365
Injongo yemibonelelo ibikukubonelela ngoncedo ukuze eso
sityalo sifumaneke lula kwaye sithengeke njengamayeza e-Afrika.

201
00:19:40,365 --> 00:19:46,016
Ngo-2002, uGqr. Hirt wafumana ibhaso
le-"Price of Excellency" le-Roll Back Malaria

202
00:19:46,016 --> 00:19:50,489
Initiative kwi-WHO ngenxa yomsebenzi wakhe e-Afrika.

203
00:19:50,489 --> 00:19:56,818
Ngo-2004, wafumana iMbasa yeHlabathi
yaseBaden-Württemberg, kwaye ngo-2005, isiseko sikarhulumente

204
00:19:56,818 --> 00:20:01,150
samnika i-€20,000 njengowona wona wona wokuqala waso.

205
00:20:01,150 --> 00:20:08,559
Kwiminyaka yakutshanje, ukwafumene i-€50,000 kwiSebe
likarhulumente nakuRhulumente weManyano waseJamani ukuze

206
00:20:08,559 --> 00:20:13,054
aqhubeke nalo msebenzi weqela le-Anamed empuma yeCongo.

207
00:20:13,054 --> 00:20:21,083
Ngelixa uGqr. Hirt wayesaxhasa umsebenzi wakhe
wase-Afrika, izinto zatshintsha zaba ngokumchasa eJamani.

208
00:20:21,083 --> 00:20:27,300
Utyala belukwisibhalo sakhe kwiphephandaba
laseJamani malunga 'ne-chemo evela egadini'.

209
00:20:27,300 --> 00:20:35,987
Ukhankanyile ukuba isityalo i-Artemisia annua sinokusetyenziselwa
ukunyanga umhlaza. Oku kutsale umdla weshishini lamachiza.

210
00:20:35,987 --> 00:20:43,701
UGqr. Hirt wayengumkhuphisani onzulu kwishishini lamachiza ngenxa
yeminyaka yakhe emithathu yophando kwiZiko loPhando lomhlaza,

211
00:20:43,701 --> 00:20:48,986
kwaye into yokuba iArtemisia annua ikwimo yayo
yendalo yayiza kusetyenziselwa ukunyanga

212
00:20:48,986 --> 00:20:52,720
umhlaza apha eYurophu yayisisisongelo esisondelayo.

213
00:20:52,720 --> 00:21:00,394
Ishishini lamachiza lasekuhlaleni lisengakwazi ukwamkela
ukulwa imalariya e-Afrika ngamayeza asezityalweni angabizi.

214
00:21:00,394 --> 00:21:06,686
Kodwa ingcinga yokuba umhlaza unokunyangwa ngexabiso eliphantsi
kakhulu eYurophu kusetyenziswa isityalo

215
00:21:06,686 --> 00:21:13,357
yayingaphezu kokwamkeleka. Kwaphakanyiswa imithetho
eyahlukeneyo ukuthintela isiphakamiso sikaHirt.

216
00:21:13,357 --> 00:21:19,667
Ngaphezu koko, kule minyaka idlulileyo, izikhewu ezahlukeneyo
zomthetho ziye zavala kancinci kancinci okanye

217
00:21:19,667 --> 00:21:26,766
zafakw' intsingiselo entsha, nto leyo ekhokelele ekubeni
uGqr. Martin Hirt amangalelwe ngo-2009 nango-2014.

218
00:21:26,766 --> 00:21:34,837
Ngo-2015, uMnu Hirt wavumelana nebhunga lengingqi ukuba inkampani
yakhe, indlu yokupapasha i-"anamed edition", inganika

219
00:21:34,837 --> 00:21:42,645
ulwazi ngayo yonke into enxulumene ne-Artemisia annua,
kodwa ayinakuthengisa naziphi na iimveliso ze-Artemisia.

220
00:21:42,645 --> 00:21:48,070
Inkampani yakhe, iTeemana, inemvume
yokuthengisa iimveliso zeArtemisia, kodwa ukupakishwa kwazo

221
00:21:48,070 --> 00:21:51,629
akufuneki kuchaze ukuba zisetyenziselwa ntoni.

222
00:21:51,629 --> 00:22:02,304
Ngo-2019 nango-2022, yena neklabhu yakhe baphinde bangqwalaselwa,
ekugqibeleni kwanokunikezela ngesi sityalo ngeklabhu.

223
00:22:02,304 --> 00:22:09,035
Ngalo lonke ixesha, izohlwayo bezikwizinga lezibini ezintlanu.

224
00:22:09,035 --> 00:22:17,020
Okwangoku, umthetho ongokuvunywa
nokusetyenziswa kwezityalo zonyango uqinile kakhulu!

225
00:22:17,020 --> 00:22:23,139
Ukuba umntu waye kulandela inkqubo esemthethweni efunekayo
namhlanje, isityalo ngasinye esisetyenziswa njengesiyobisi

226
00:22:23,139 --> 00:22:30,134
kwakufuneka siqale sibhaliswe njengesondlo, nto leyo enokuthatha
iminyaka esixhenxe kwaye ibize malunga ne-500,000 yee-euro.

227
00:22:30,134 --> 00:22:36,330
Kwakuzakuthatha eminye iminyaka eli-13 kunye
neendleko ezimaphakathi ze-2.4 yeebhiliyoni zee-euro

228
00:22:36,330 --> 00:22:40,186
ukuze esi sityalo somuthi samkelwe njengamayeza.

229
00:22:40,186 --> 00:22:47,127
Oku kuyenzeka kwishishini lamachiza, kodwa hayi kumashishini
amancinci, kwaye akunantsingiselo kwaphela kwizityalo

230
00:22:47,127 --> 00:22:52,426
zonyango esele zisetyenziswa eluntwini ukususela kudala.

231
00:22:52,426 --> 00:22:59,566
Ishishini lamachiza ngoku lenza imali eninzi
nge-artemisinin, isithako se-Artemisia annua, njengoko esi

232
00:22:59,566 --> 00:23:04,068
sithako sisetyenziswa kwakhona kumayeza eekhemikhali.

233
00:23:04,068 --> 00:23:06,474
Isiphelo

234
00:23:06,474 --> 00:23:12,930
La mizekelo yenza kucace ukuba imithetho emitsha
yokhuseleko lokutya neziyobisi eYurophu

235
00:23:12,930 --> 00:23:17,730
naseSwitzerland kubonakala ngathi yenziwe kulungelo lwethu.

236
00:23:17,730 --> 00:23:22,339
Noko ke, zinefuthe elichaseneyo:
ishishini lamachiza lenza inzuzo enkulu.

237
00:23:22,339 --> 00:23:28,279
Kwaye njengoko uGqr. Reitz ekhankanya, ngokuhambelanayo
nokupheliswa kweziyobisi zendalo, kuyaphuhliswa

238
00:23:28,279 --> 00:23:34,150
izinto ezintsha eziyingozi eziza
kunyanzeliswa kuthi, umzekelo ngohlobo lwezitofu zokugonya.

239
00:23:34,150 --> 00:23:40,163
Sifikelele kwindawo apho abemi baphantsi kolawulo
olungqongqo lwezempilo, kwaye, kwangaxeshanye,

240
00:23:40,163 --> 00:23:44,600
baphoqelelwa kumanyathelo onyango anobungozi obukhulu.

241
00:23:44,600 --> 00:23:48,752
Oku kufuneka kumiswe kwaye abo banoxanduva kufuneka batyhilwe!

242
00:23:48,752 --> 00:23:54,668
Amaziko omthetho ajongene nokwalela amayeza
endalo kunye nabo bazuza kwezi walelo kufuneka

243
00:23:54,668 --> 00:23:58,219
kuphantsiwe uphando ngabo. Ingaba banxulumene?

244
00:23:58,219 --> 00:24:03,550
Oko kungacacisa isizathu sokuba, xa kujongwe ngaphandle,
ishishini lamachiza kunye namagunya enza imithetho kubonakale

245
00:24:03,550 --> 00:24:06,896
ngathi basebenzisana ngendlela ecwangciswe ngokupheleleyo.

246
00:24:06,896 --> 00:24:14,943
Ngoko ke, nangona isiseko somthetho esikhoyo sikhona,
kubonakala kungenakwenzeka ukubanga ilungelo leziyobisi zendalo.

247
00:24:14,943 --> 00:24:20,149
Sincede sityhile iingqondi ezingozi kunye
nethungelwano lazo kule ntselo ididayo!

248
00:24:20,149 --> 00:24:26,933
Nceda uthumele nayiphi na inkcazelo ebalulekileyo kwi-Kla.TV
okanye uxhase amaqela ethu ophando olungamatsha-ntliziyo.

